Αναλυτικές απαντήσεις στα 5 ερωτήματα-ασκήσεις του κεφαλαίου 3 (Απλοποίηση και αυτοματισμοί σχεδίων).
Ερώτηση: να δημιουργείς και να ρυθμίζεις στρώσεις.
Απάντηση:
Γιατί χρειάζονται (σελ. 44): Σε ένα σχέδιο μπορεί να έχουν ενσωματωθεί διάφορα επιμέρους σχέδια. Σε μία κάτοψη π.χ. μπορεί να έχουμε βάλει την επίπλωση, το ηλεκτρικό και υδραυλικό σχέδιο και διάφορες άλλες πληροφορίες. Αν εμφανίσουμε όλα αυτά ταυτόχρονα στην οθόνη μας ή στην εκτύπωση, μάλλον θα μπερδευτούμε πιο πολύ λόγω του πλήθους των γραμμών, ειδικά αν πρόκειται για ασπρόμαυρο σχέδιο. Τι είναι (σελ. 44): Έχουμε όμως τη δυνατότητα να σχεδιάζουμε σε διαφορετικές στρώσεις (layers) και να ενεργοποιούμε ή να απενεργοποιούμε συγκεκριμένες στρώσεις. Μπορούμε να τις φανταστούμε σαν διαφάνειες. Ανάλογα με το σχέδιο που μας ενδιαφέρει, τοποθετούμε ή αφαιρούμε σε μία στοίβα τις αντίστοιχες διαφάνειες.
═══════════════ επίπλωση (off)
═══════════════ ηλεκτρικά (off)
═══════════════ υδραυλικά (ON)
═══════════════ τοίχοι (ON)
═══════════════ διαστάσεις (ON)
↓
Βλέπω ΜΟΝΟ ό,τι με ενδιαφέρει
Οι έξι ιδιότητες (σελ. 44) — Οι ιδιότητες που έχει μία στρώση είναι:
Name Έχει όνομα
Active Είναι ενεργή (σε αυτή σχεδιάζουμε το επόμενο
αντικείμενο)
Visible Είναι ορατή (και εκτυπώνεται)
Select Παρέχει τη δυνατότητα επιλογής των αντικειμένων
που βρίσκονται σε αυτή
Snap Οι έλξεις λειτουργούν στα αντικείμενά της
Color Έχει χρώμα, με το οποίο σχεδιάζονται τα
αντικείμενά της
Πού τις ρυθμίζουμε (σελ. 44): Το παράθυρο των στρώσεων ενεργοποιείται από το μενού Format > Layers ή από τη γραμμή εργαλείων Layers.
Η ελευθερία που δίνουν (σελ. 44): Ένα αντικείμενο δεν πρέπει υποχρεωτικά να ανήκει σε κάποια στρώση. Καλό είναι τη στιγμή που σχεδιάζουμε να τοποθετούμε τα αντικείμενα κατευθείαν στη σωστή τους στρώση, δεν είναι όμως απαραίτητο. Μπορούμε ανά πάσα στιγμή να μεταφέρουμε τα αντικείμενα από μία στρώση σε άλλη, απλά τα επιλέγουμε και μετά επιλέγουμε τη στρώση στην οποία θέλουμε να τοποθετηθούν. Ο κανόνας του χρώματος (σελ. 44): Ένα αντικείμενο που ανήκει σε μία στρώση, αποκτά το χρώμα της, οποιοδήποτε χρώμα και αν του έχουμε δώσει. Η διευκρίνιση του κεφαλαίου 4 (σελ. 57): Τα αντικείμενα μιας στρώσης αποκτούν το χρώμα που τους έχουμε δώσει μόνο όταν δεν έχει οριστεί χρώμα για τη στρώση. Ορίζοντας χρώμα στη στρώση, τα αντικείμενά της αποκτούν αυτό το χρώμα. Το πρακτικό παράδειγμα (σελ. 57): Δημιουργούμε τη στρώση wall (της δίνουμε ένα τέτοιο όνομα, ώστε να μπορούμε να την προσδιορίζουμε) αλλάζοντας το χρώμα της — και για να μεταφερθεί ο τοίχος εκεί, αρκεί να τον επιλέξουμε και μετά να διαλέξουμε τη στρώση στην οποία θέλουμε να μετακινηθεί. Η μεγάλη πρακτική χρησιμότητα στην εκτύπωση (σελ. 76): Επειδή χρησιμοποιήσαμε κατά τη διάρκεια του σχεδιασμού διάφορα χρώματα, θα πρέπει να τα αλλάξουμε και πάλι, για να εκτυπωθούν αυτές οι γραμμές με μαύρο χρώμα. Αυτό γίνεται πάρα πολύ εύκολα, αφού έχουμε ρυθμίσει διαφορετικό χρώμα μόνο στις στρώσεις. Από τις ρυθμίσεις των στρώσεων μπορούμε να αλλάξουμε με πολύ λίγες κινήσεις τα χρώματά τους.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι στρώσεις χρειάζονται γιατί σε ένα σχέδιο μπορεί να συνυπάρχουν η επίπλωση, το ηλεκτρικό και το υδραυλικό σχέδιο, και η ταυτόχρονη εμφάνισή τους δημιουργεί σύγχυση από το πλήθος των γραμμών. Οι στρώσεις λειτουργούν σαν διαφάνειες, τις οποίες τοποθετούμε ή αφαιρούμε από μια στοίβα ανάλογα με το τι θέλουμε να δούμε ή να εκτυπώσουμε. Κάθε στρώση έχει όνομα και ιδιότητες: αν είναι ενεργή, δηλαδή αν σχεδιάζουμε σε αυτήν, αν είναι ορατή και εκτυπώνεται, αν επιτρέπει την επιλογή των αντικειμένων της, αν λειτουργούν σε αυτά οι έλξεις, και ποιο χρώμα έχει. Ρυθμίζονται από το μενού Format και την επιλογή των στρώσεων ή από την αντίστοιχη γραμμή εργαλείων. Ένα αντικείμενο δεν ανήκει υποχρεωτικά σε στρώση και μπορεί να μεταφερθεί ανά πάσα στιγμή σε άλλη· αν η στρώση έχει χρώμα, τα αντικείμενά της αποκτούν αυτό το χρώμα, γεγονός που διευκολύνει την ασπρόμαυρη εκτύπωση.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: να δημιουργείς και να ρυθμίζεις σχεδιαστικά επίπεδα.
Απάντηση:
● διαφορετική ΜΟΝΑΔΑ ΜΕΤΡΗΣΗΣ (units)
● άλλη ΚΛΙΜΑΚΑ (scale)
● διαφορετικές ΣΤΡΩΣΕΙΣ (layers)
Η ιεραρχία που προκύπτει:
ΣΧΕΔΙΟ
└── ΣΧΕΔΙΑΣΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ 1 (π.χ. κάτοψη, 1:50, μέτρα)
│ ├── στρώση «τοίχοι»
│ ├── στρώση «επίπλωση»
│ └── στρώση «διαστάσεις»
└── ΣΧΕΔΙΑΣΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ 2 (π.χ. λεπτομέρεια, 1:10, cm)
├── στρώση …
└── στρώση …
Γι' αυτό και ο τίτλος της παραγράφου: «Το σχέδιο μέσα στο σχέδιο». Οι πέντε ιδιότητες (σελ. 45):
Name (όνομα) Έχουν όνομα
Active (ενεργό) Σχεδιάζουμε στο τρέχον (ενεργό) επίπεδο
Visible (ορατό) Είναι ορατά τα αντικείμενά τους
Snap (έλξη) Οι έλξεις λειτουργούν στα αντικείμενά τους
Link (σύνδεση) Συνδέονται, δηλαδή μπορούν να ενσωματωθούν
ΑΛΛΑ ΣΧΕΔΙΑ
Πώς ενεργοποιείται μια ιδιότητα (σελ. 45): Για να ενεργοποιήσουμε μία ιδιότητα (εκτός της σύνδεσης) αρκεί να την επιλέξουμε στην αντίστοιχη στήλη ώστε να εμφανιστεί το σύμβολο √. Οι πέντε επιλογές του παραθύρου (σελ. 45):
Add Για να προσθέσουμε καινούρια σχεδιαστικά επίπεδα
Remove Για να αφαιρέσουμε ένα σχεδιαστικό επίπεδο
Move Up Αλλάζουμε τη ΣΕΙΡΑ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ στην εμφάνιση
των αντικειμένων προς τα πάνω
Move Down … προς τα κάτω
Settings Ρυθμίσεις για μονάδα μέτρησης, κλίμακα κλπ.
όπως σε κάθε σχέδιο
Η δημιουργία νέου επιπέδου (σελ. 45): Για να δημιουργήσουμε ένα καινούργιο επίπεδο ξεκινάμε τη διαδικασία επιλέγοντας Add από το παράθυρο των σχεδιαστικών επιπέδων. Στο παράθυρο που ανοίγει επιλέγουμε αν θέλουμε την εισαγωγή ως
● Σχεδιαστικό επίπεδο με δυνατότητα ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ
● ΦΟΝΤΟ στο τρέχον σχέδιο, ΧΩΡΙΣ δυνατότητα επεξεργασίας
Πότε χρησιμεύει το «φόντο»: όταν θέλουμε να σχεδιάσουμε πάνω σε ένα υπάρχον σχέδιο (π.χ. ένα τοπογραφικό ή μια αποτύπωση) χωρίς κίνδυνο να το αλλοιώσουμε κατά λάθος. Το σχέδιο φαίνεται και λειτουργούν οι έλξεις πάνω του, αλλά δεν επεξεργάζεται. Η σύνοψη της διαφοράς:
ΣΤΡΩΣΗ: ίδια κλίμακα, ίδιες μονάδες — μόνο
διαφορετική ΟΜΑΔΑ αντικειμένων
ΣΧΕΔΙΑΣΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ: μπορεί να έχει ΔΙΚΗ ΤΟΥ κλίμακα,
μονάδες και δικές του στρώσεις
Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα σχεδιαστικά επίπεδα βρίσκονται στο μενού Format και είναι λειτουργία παρόμοια με τις στρώσεις, με τη διαφορά ότι καθένα μπορεί να έχει διαφορετική μονάδα μέτρησης, άλλη κλίμακα και δικές του στρώσεις· γι' αυτό και ο τίτλος της παραγράφου είναι το σχέδιο μέσα στο σχέδιο. Οι ιδιότητές τους είναι το όνομα, το αν είναι ενεργό, δηλαδή αν σχεδιάζουμε σε αυτό, το αν είναι ορατό, το αν λειτουργούν οι έλξεις και η σύνδεση, μέσω της οποίας μπορούν να ενσωματωθούν άλλα σχέδια· η ενεργοποίηση κάθε ιδιότητας γίνεται με επιλογή στην αντίστοιχη στήλη. Οι επιλογές του παραθύρου είναι η προσθήκη, η αφαίρεση, η μετακίνηση προς τα πάνω και προς τα κάτω, που αλλάζει τη σειρά προτεραιότητας στην εμφάνιση, και οι ρυθμίσεις. Κατά τη δημιουργία επιλέγουμε αν το επίπεδο θα έχει δυνατότητα επεξεργασίας ή αν θα λειτουργεί ως φόντο χωρίς δυνατότητα επεξεργασίας.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: να εισάγεις σχέδια του AutoCAD.
Απάντηση:
Η ανάγκη (σελ. 46): Πολλές φορές υπάρχει η ανάγκη να εισάγουμε ένα σχέδιο, για παράδειγμα του AutoCAD, στο δικό μας. Μπορεί να χρειαστεί να εμπλουτίσουμε ένα σχέδιο του AutoCAD με ενεργά σχήματα (από το δικό μας πρόγραμμα). Η εντολή (σελ. 46): Για να μπορέσουμε να εισάγουμε σωστά ένα τέτοιο σχέδιο, υπάρχει μία ειδική εντολή στο μενού Insert: AutoCAD Drawing. Η διαδικασία (σελ. 46): Για να ολοκληρωθεί η εισαγωγή, θα πρέπει να ορίσουμε τον τρόπο με τον οποίο θα γίνει και πώς θα εμφανίζεται το σχέδιο στην οθόνη μας. Υπάρχει μία σειρά από παράθυρα που θα ανοίξουν διαδοχικά. Εκεί θα γίνουν όλες οι απαραίτητες ρυθμίσεις.
Τα πέντε παράθυρα (σελ. 46-47):
1ο ΠΟΥ και ΠΩΣ
● στο ΤΡΕΧΟΝ σχέδιο ή σε ΚΑΙΝΟΥΡΙΟ;
● ως ΕΝΕΡΓΟ ΦΟΝΤΟ (οι έλξεις δουλεύουν)
● ως ΕΝΑ ΕΝΕΡΓΟ ΣΧΗΜΑ
● ως ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ (ευθύγραμμα τμήματα,
τόξα κλπ.)
2ο ΜΟΝΑΔΑ ΜΕΤΡΗΣΗΣ που έχει χρησιμοποιηθεί στο σχέδιο
του AutoCAD + το τρέχον μέγεθος χαρτιού
3ο ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΜΕΓΕΘΟΥΣ: συντελεστής ή αυτόματη προσαρμογή
στο μέγεθος της ρύθμισης σελίδας
+ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ: στο κέντρο της σελίδας ή με απόσταση
από την αρχή του επιπέδου
4ο ΣΤΡΩΣΕΙΣ που θα εισαχθούν (και τα αντικείμενα σε αυτές!)
«Σε περίπτωση που υπάρχει στρώση με το ίδιο όνομα στο
τρέχον σχέδιο, τα αντικείμενα εισάγονται σε αυτή.»
5ο ΔΙΑΓΡΑΜΜΙΣΗ:
● να μετατραπεί στην πλησιέστερη διαγράμμιση του
προγράμματός μας
● να μην εισαχθεί
● να εισαχθεί και να διασπαστεί σε μεμονωμένες γραμμές
Ποια επιλογή πότε — η σημασία της πρώτης ερώτησης:
ΕΝΕΡΓΟ ΦΟΝΤΟ → θέλω να σχεδιάσω ΠΑΝΩ στο σχέδιο
χωρίς να το αλλοιώσω (οι έλξεις
δουλεύουν πάνω του)
ΕΝΑ ΕΝΕΡΓΟ ΣΧΗΜΑ → το θέλω ως ΕΝΙΑΙΟ αντικείμενο,
για να το μετακινώ ολόκληρο
ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ → θέλω να ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΩ επιμέρους
γραμμές και τόξα του
Γιατί ρωτιέται η μονάδα μέτρησης: γιατί το αρχείο του AutoCAD δεν αποθηκεύει τη φυσική μονάδα — μόνο αριθμούς. Ένα «100» μπορεί να σημαίνει 100 mm, 100 cm ή 100 m. Χωρίς τη σωστή δήλωση, το σχέδιο εισάγεται σε λάθος κλίμακα. Η σημασία του 4ου παραθύρου: επιλέγοντας ποιες στρώσεις θα εισαχθούν, φιλτράρουμε εξαρχής ό,τι δεν χρειαζόμαστε — π.χ. εισάγουμε μόνο τους τοίχους από ένα πλήρες αρχιτεκτονικό σχέδιο, αφήνοντας έξω επίπλωση, διαστάσεις και υπομνήματα. Η σύνδεση με τα σχεδιαστικά επίπεδα (σελ. 45): η ιδιότητα Link (σύνδεση) των σχεδιαστικών επιπέδων είναι ακριβώς η δυνατότητα να ενσωματωθούν άλλα σχέδια — η εισαγωγή AutoCAD είναι η πιο συνηθισμένη περίπτωσή της.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Η εισαγωγή σχεδίου AutoCAD γίνεται με ειδική εντολή του μενού Insert. Ακολουθεί σειρά διαδοχικών παραθύρων με τις απαραίτητες ρυθμίσεις. Στο πρώτο ορίζουμε αν το σχέδιο θα εισαχθεί στο τρέχον ή σε καινούριο σχέδιο και αν θα λειτουργεί ως ενεργό φόντο, όπου δουλεύουν οι έλξεις, ως ένα ενεργό σχήμα ή ως ανεξάρτητα αντικείμενα. Στο δεύτερο ορίζουμε τη μονάδα μέτρησης που χρησιμοποιήθηκε στο σχέδιο του AutoCAD και το τρέχον μέγεθος χαρτιού, ρύθμιση απαραίτητη γιατί το αρχείο αποθηκεύει μόνο αριθμούς και όχι φυσικές μονάδες. Στο τρίτο προσαρμόζουμε το μέγεθος με συντελεστή ή αυτόματα και ορίζουμε τη θέση. Στο τέταρτο επιλέγουμε ποιες στρώσεις θα εισαχθούν, ενώ αν υπάρχει στρώση με το ίδιο όνομα τα αντικείμενα μπαίνουν σε αυτήν. Στο πέμπτο ορίζουμε αν η διαγράμμιση θα μετατραπεί στην πλησιέστερη, δεν θα εισαχθεί ή θα διασπαστεί σε μεμονωμένες γραμμές.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: να εισάγεις έτοιμα σύμβολα, ενεργά σχήματα, στο σχέδιο
Απάντηση:
Γιατί υπάρχουν (σελ. 47): Πολλά από τα σχήματα ενός σχεδίου επαναλαμβάνονται είτε στο ίδιο είτε σε άλλα. Για να μην τα σχεδιάζουμε από την αρχή κάθε φορά, μπορούμε να τα αποθηκεύουμε, έτσι ώστε να τα έχουμε έτοιμα όποτε τα χρειαζόμαστε. Χρήσιμη είναι η λειτουργία αποθήκευσης ορισμένων επιπλέον χαρακτηριστικών τέτοιων σχεδίων, όπως π.χ. ο κωδικός κατασκευαστή του συγκεκριμένου αντικειμένου, η τιμή κ.ά. Τι είναι (σελ. 48): Τα έτοιμα σύμβολα του προγράμματός μας είναι ενεργά σχήματα (ActiveShapes). Κάποια τοποθετούνται αυτόματα, άλλα εμφανίζουν διάφορα στοιχεία τους ανάλογα με τις ρυθμίσεις μας. Η οργάνωσή τους (σελ. 48 και 62): Τα ενεργά σχήματα είναι αποθηκευμένα σε καταλόγους και Οι κατάλογοι με την σειρά τους είναι αρχειοθετημένοι σε βιβλιοθήκες, σύμφωνα με την κατηγορία τους.
ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ (φάκελος)
└── ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ
└── ΕΝΕΡΓΟ ΣΧΗΜΑ (ActiveShape)
π.χ. Shared Catalogs → “Walls, Doors and Windows” → πόρτα
Οι τέσσερις εντολές καταλόγων (σελ. 48):
New Catalog να δημιουργήσουμε έναν καινούργιο κατάλογο
Open Catalog να φορτώσουμε από το δίσκο έναν κατάλογο
Save Catalog as να αποθηκεύσουμε έναν κατάλογο στον δίσκο
Close Catalog να κλείσουμε έναν ανοικτό κατάλογο
Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ — δύο βήματα (σελ. 48): Για να εισάγουμε ένα ενεργό σχήμα στο σχέδιό μας πρέπει
● πρώτα να ΦΟΡΤΩΣΟΥΜΕ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ του στο σχέδιο και
● μετά το ΕΠΙΛΕΓΟΥΜΕ και το ΜΕΤΑΚΙΝΟΥΜΕ με το ποντίκι
μέσα στο σχέδιό μας
Και μετά (σελ. 48): Αφού το έχουμε πλέον εισάγει, μπορούμε εύκολα να το αντιγράφουμε μέσα στο σχέδιο. Το παράθυρο (σελ. 48): Υπάρχει ένα ειδικό παράθυρο για τα ενεργά σχήματα. Σε αυτό εμφανίζονται τα ενεργά σχήματα του ανοιχτού καταλόγου και όλοι οι φορτωμένοι κατάλογοι … Αν δεν υπάρχει στην οθόνη μας το παράθυρο των ενεργών σχημάτων, απλά πατάμε το πλήκτρο F8. Οι επιλογές κάθε σχήματος (σελ. 48): Ορισμένα από αυτά, αλλάζουν μορφή ή έχουν αυτοματισμούς για την τοποθέτησή τους στο σχέδιο. Αυτές τις επιλογές όπως και τα υπόλοιπα χαρακτηριστικά ενός ενεργού σχήματος μπορούμε να τα ελέγξουμε πατώντας το δεξί κουμπί στο ποντίκι.
Τα δύο βοηθήματα τοποθέτησης (σελ. 49) — Στα ενεργά σχήματα υπάρχουν δύο βοηθήματα για την τοποθέτηση των σχημάτων αλλά και τη διασύνδεση μεταξύ τους:
ΟΔΗΓΟΙ (Plugs) συνδέονται σε οδηγούς ΚΑΙ σε υποδοχές
ΥΠΟΔΟΧΕΣ (Sockets) δέχονται ΜΟΝΟ plugs
Ο αυτοματισμός (σελ. 49): Κατά το σχεδιασμό ενός ενεργού σχήματος μπορούμε να καθορίσουμε την γωνία αυτών των βοηθημάτων. Έτσι, όταν συνδέονται δύο ενεργά σχήματα, προσανατολίζονται σύμφωνα με τις ρυθμίσεις μας. Το παράδειγμα του κεφαλαίου 5 (σελ. 66): Μετακινούμε την πόρτα στον τοίχο. Μόλις ενεργοποιηθεί μία έλξη, η πόρτα γυρνάει αυτόματα και προσαρμόζεται επάνω στον τοίχο. Η προσοχή (σελ. 50): για να λειτουργήσει η σύνδεση, θα πρέπει να έχεις ενεργοποιημένη την έλξη στις υποδοχές (Snap to Sockets).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα έτοιμα σύμβολα υπάρχουν γιατί πολλά σχήματα επαναλαμβάνονται μέσα στο ίδιο ή σε άλλα σχέδια, οπότε τα αποθηκεύουμε για να μην τα σχεδιάζουμε από την αρχή, μαζί με επιπλέον χαρακτηριστικά όπως κωδικό κατασκευαστή ή τιμή. Ονομάζονται ενεργά σχήματα, είναι αποθηκευμένα σε καταλόγους και οι κατάλογοι σε βιβλιοθήκες, ανάλογα με την κατηγορία τους. Οι εντολές των καταλόγων επιτρέπουν τη δημιουργία νέου, το φόρτωμα από τον δίσκο, την αποθήκευση και το κλείσιμο. Για να εισάγουμε ένα ενεργό σχήμα πρέπει πρώτα να φορτώσουμε τη βιβλιοθήκη του και μετά να το επιλέξουμε και να το μετακινήσουμε με το ποντίκι μέσα στο σχέδιο, ενώ στη συνέχεια αντιγράφεται εύκολα. Το παράθυρο των ενεργών σχημάτων ανοίγει με το πλήκτρο F8 και οι επιλογές κάθε σχήματος ελέγχονται με δεξί κλικ. Τα δύο βοηθήματα τοποθέτησης είναι οι οδηγοί, που συνδέονται σε οδηγούς και υποδοχές, και οι υποδοχές, που δέχονται μόνο οδηγούς.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Να σχεδιαστεί το παρακάτω (αντιγράφουμε το ενεργό σχήμα, του αλλάζουμε μορφή και τα συνδέουμε μεταξύ τους με το εργαλείο “connector”)
Απάντηση:
Ενδεικτική εκτέλεση της άσκησης (πρακτική άσκηση στον υπολογιστή — ζητείται ένα οργανόγραμμα από ενεργά σχήματα διαφορετικής μορφής, ενωμένα με γραμμές σύνδεσης).
Τα δεδομένα από το Παράδειγμα 1 που προηγείται (σελ. 49): Φορτώνουμε τον κατάλογο των οργανογραμμάτων “Basic Flowchart” από το φάκελο “business”. Εκεί θα βρούμε το ενεργό σχήμα “Multishape”. Αυτό έχει τη δυνατότητα να αλλάζει μορφή.
Βήμα 1 — Φόρτωση του καταλόγου:
F8 → παράθυρο ενεργών σχημάτων → Open Catalog
→ φάκελος “business” → κατάλογος “Basic Flowchart”
Βήμα 2 — Εισαγωγή του πρώτου σχήματος (σελ. 49): Με πατημένο το αριστερό πλήκτρο του ποντικιού επάνω του, το μετακινούμε και το εισάγουμε στο σχέδιο. Βήμα 3 — Αλλαγή μορφής (σελ. 49): Μετά το επιλέγουμε με το δεξί πλήκτρο του ποντικιού. Αμέσως ανοίγει ένα παράθυρο, στο οποίο μπορούμε να ορίσουμε τη μορφή του (process, decision, data, document). Ανάλογα με την επιλογή μας, το ενεργό σχήμα αλλάζει μορφή.
ΟΙ ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΜΟΡΦΕΣ ΤΟΥ “Multishape”
process ┌────────┐ ένα βήμα της διαδικασίας
└────────┘
decision ╱╲ σημείο απόφασης (ναι/όχι)
╱ ╲
╲ ╱
╲╱
data ╱────────╱ δεδομένα (είσοδος/έξοδος)
╱────────╱
document ┌────────┐ έγγραφο
└───∿────┘
Βήμα 4 — Αντιγραφή: το βιβλίο υπενθυμίζει (σελ. 49): Θυμήσου: Με τα πλήκτρα shift και ctrl μπορούμε να αντιγράψουμε και να περιορίσουμε τη μετακίνηση.
Ctrl + σύρσιμο → ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ του σχήματος
Shift + σύρσιμο → ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΣ της κίνησης σε άξονες/γωνίες
Ctrl + Shift → αντιγραφή ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΙΣΜΕΝΗ με το πρωτότυπο
Ο συνδυασμός Ctrl + Shift είναι το κλειδί για ένα τακτοποιημένο οργανόγραμμα: τα αντίγραφα μπαίνουν ακριβώς από κάτω ή δίπλα, χωρίς μικρομετακινήσεις. Βήμα 5 — Αλλαγή μορφής σε κάθε αντίγραφο: δεξί κλικ σε καθένα → επιλογή της μορφής που θέλουμε (process, decision, κ.λπ.). Βήμα 6 — Σύνδεση με το εργαλείο “connector”: το Connector είναι, κατά το βιβλίο (σελ. 26), Αυτόματη γραμμή που ενώνει σχήματα. Η κρίσιμη προϋπόθεση (σελ. 50): Πρόσεξε ότι τα συνδέουμε στα σημεία όπου υπάρχουν υποδοχές (θα πρέπει να έχεις ενεργοποιημένη την έλξη στις υποδοχές).
Tools > AutoSnap → ενεργοποίηση Snap to Sockets
↓
Connector: κλικ στην υποδοχή του 1ου σχήματος
→ κλικ στην υποδοχή του 2ου
→ η γραμμή «κολλάει» και στα δύο
Το αποτέλεσμα — γιατί αξίζει ο κόπος: επειδή ο connector δένεται στις υποδοχές, όταν αργότερα μετακινήσουμε ένα σχήμα, η γραμμή σύνδεσης το ακολουθεί και ξανασχεδιάζεται μόνη της. Το βιβλίο το δείχνει με τους τοίχους (σελ. 67): Αφού έχουμε κάνει τη σύνδεση, μετακινούμε λίγο προς τα κάτω τον κάθετο τοίχο. Βλέπουμε ότι μετακινείται και η μία άκρη του οριζόντιου τοίχου. Ακόμη και αν προσπαθήσουμε να περιστρέψουμε τον κάθετο τοίχο, ο οριζόντιος τοίχος ακολουθεί. Το γενικό δίδαγμα της άσκησης: τα ενεργά σχήματα δεν είναι απλώς «έτοιμα σχέδια» — είναι έξυπνα αντικείμενα που αλλάζουν μορφή, προσανατολίζονται μόνα τους και παραμένουν συνδεδεμένα μεταξύ τους.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Πρόκειται για πρακτική άσκηση δημιουργίας οργανογράμματος. Φορτώνουμε από το παράθυρο των ενεργών σχημάτων τον κατάλογο των οργανογραμμάτων και εισάγουμε στο σχέδιο το ενεργό σχήμα που έχει τη δυνατότητα να αλλάζει μορφή, σύροντάς το με πατημένο το αριστερό πλήκτρο. Με δεξί κλικ ανοίγει παράθυρο στο οποίο ορίζουμε τη μορφή του, δηλαδή διαδικασία, απόφαση, δεδομένα ή έγγραφο. Στη συνέχεια το αντιγράφουμε όσες φορές χρειάζεται, θυμούμενοι ότι με το πλήκτρο control αντιγράφουμε και με το shift περιορίζουμε τη μετακίνηση σε άξονες, ενώ ο συνδυασμός τους δίνει ευθυγραμμισμένα αντίγραφα. Αλλάζουμε τη μορφή κάθε αντιγράφου και τα συνδέουμε με το εργαλείο connector, που είναι αυτόματη γραμμή σύνδεσης σχημάτων. Προϋπόθεση είναι να έχουμε ενεργοποιημένη την έλξη στις υποδοχές, ώστε οι γραμμές να δένονται εκεί· τότε, όταν μετακινήσουμε ένα σχήμα, η γραμμή σύνδεσης το ακολουθεί αυτόματα.
Κριτήρια αξιολόγησης: