Λύσεις — Μάθημα 1.1 · Υπολογιστικό σύστημα (σελ. 10-20) – ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ
Λύσεις — Μάθημα 1.1 · Υπολογιστικό σύστημα (σελ. 10-20)
Απαντήσεις στις ερωτήσεις «Έλεγχος Γνώσεων» του βιβλίου (σελ. 20).
Ερώτηση 1 — Τμήματα συστήματος
Ερώτηση: Ποια τα κύρια μέρη ενός υπολογιστικού συστήματος;
Απάντηση:
- Τέσσερα κύρια τμήματα: υλικό (hardware), λογισμικό (software), δεδομένα (data), επικοινωνιακό τμήμα.
- Επιπλέον μέρη θεωρούνται οι άνθρωποι (χρήστες/δημιουργοί) και οι εντολές ορθής χρήσης (κανόνες/εγχειρίδια).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Υλικό, λογισμικό, δεδομένα και επικοινωνιακό τμήμα — μαζί με τους ανθρώπους και τις εντολές ορθής χρήσης.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: αναφορά και των 4 τμημάτων.
Ερώτηση 6 — Μονάδες εισόδου και εξόδου
Ερώτηση: Αναφέρατε τις συχνότερα χρησιμοποιούμενες μονάδες εισόδου και τις συχνότερα χρησιμοποιούμενες μονάδες εξόδου ενός υπολογιστή.
Απάντηση:
- Μονάδες εισόδου (με αυτές ο χρήστης εισάγει πληροφορίες, δεδομένα, εντολές και προγράμματα): πληκτρολόγιο, ποντίκι, οθόνες αφής, σαρωτές εικόνας (scanner), χειριστήριο (joystick), γραφίδες (light pen), ψηφιοποιητές (digitizing tablets).
- Μονάδες εξόδου (με αυτές ο υπολογιστής δίνει τα αποτελέσματα στον χρήστη): εκτυπωτής, οθόνη, σχεδιογράφος (plotter), συσκευές μεγάφωνου.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Είσοδος: πληκτρολόγιο, ποντίκι, οθόνες αφής, σαρωτής, χειριστήριο, γραφίδα, ψηφιοποιητής. Έξοδος: εκτυπωτής, οθόνη, σχεδιογράφος, μεγάφωνα.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: αναφορά τουλάχιστον τριών μονάδων εισόδου και τριών μονάδων εξόδου.
- Οι μονάδες αποθήκευσης (σκληρός δίσκος, δισκέτες) είναι ξεχωριστή κατηγορία του υλικού.
Ερώτηση 2 — Υλικό και λογισμικό
Ερώτηση: Τι εννοούμε με τον όρο υλικό και τι με τον όρο λογισμικό;
Απάντηση:
- Υλικό (hardware): τα εξαρτήματα και οι συσκευές που αποτελούν τον υπολογιστή, π.χ. ποντίκι, πληκτρολόγιο, οθόνη, εκτυπωτής, σαρωτής. Αποτελείται από τις μονάδες εισόδου, το τμήμα επεξεργασίας, τις μονάδες εξόδου και τις μονάδες αποθήκευσης.
- Λογισμικό (software): το σύνολο των εντολών που πρέπει να εκτελέσει το υλικό ώστε να πραγματοποιηθεί μία λειτουργία.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Υλικό = τα εξαρτήματα και οι συσκευές του υπολογιστή· λογισμικό = το σύνολο των εντολών που εκτελεί το υλικό για να πραγματοποιηθεί μια λειτουργία.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: σωστός ορισμός και των δύο όρων.
Ερώτηση 7 — Οφέλη από την εξέλιξη των υπολογιστών
Ερώτηση: Αναφέρατε οφέλη που προέκυψαν από την εξέλιξη των υπολογιστών.
Απάντηση:
- Από γενιά σε γενιά (λυχνίες → τρανζίστορ → ολοκληρωμένα κυκλώματα → VLSI και μικροεπεξεργαστής) οι υπολογιστές έγιναν μικρότεροι, ταχύτεροι, φθηνότεροι και ευκολότεροι στον προγραμματισμό (γλώσσες υψηλού επιπέδου αντί για γλώσσα μηχανής).
- Το χαμηλό κόστος και οι πολλαπλές δυνατότητες των προσωπικών υπολογιστών προκάλεσαν την τεράστια εξάπλωσή τους: χρησιμοποιούνται σχεδόν από όλες τις επιχειρήσεις και σε κάθε είδος εφαρμογών.
- Δίνουν επίσης δυνατότητα για διασκέδαση (ηλεκτρονικά παιχνίδια) και επικοινωνία μέσω του Διαδικτύου· προβλέπεται ότι οι τηλεδιασκέψεις θα αντικαταστήσουν πολλά επαγγελματικά ταξίδια και ότι θα αυξηθεί η εργασία από το σπίτι.
- Συνολικά, το αποτέλεσμα της εξέλιξης είναι η εξάπλωση της χρήσης των υπολογιστών στην καθημερινή μας ζωή.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Μικρότερο μέγεθος, μεγαλύτερη ταχύτητα, χαμηλότερο κόστος, ευκολότερος προγραμματισμός → εξάπλωση των υπολογιστών σε επιχειρήσεις, διασκέδαση, επικοινωνία και καθημερινή ζωή.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: αναφορά τουλάχιστον τριών οφελών.
- Οι πρώτοι υπολογιστές δεν είχαν πλατιά χρήση λόγω δύσκολου προγραμματισμού, μεγάλου μεγέθους, μικρής ταχύτητας και μεγάλου κόστους.
Ερώτηση 5 — Προσωπικοί υπολογιστές
Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για την κατηγορία «προσωπικοί υπολογιστές»;
Απάντηση:
- Οι προσωπικοί υπολογιστές (PC) ή μικροϋπολογιστές είναι η φθηνότερη κατηγορία υπολογιστών· συνήθως χρησιμοποιούνται από έναν μόνο χρήστη και έχουν περιορισμένες υπολογιστικές δυνατότητες σε σχέση με τις άλλες κατηγορίες.
- Υπάρχουν διάφορες παραλλαγές τους: palmtops, notebook, desktop, tower.
- Το χαμηλό κόστος και οι πολλαπλές δυνατότητες προκάλεσαν την τεράστια εξάπλωσή τους: χρησιμοποιούνται στις περισσότερες επιχειρήσεις, για διασκέδαση και για επικοινωνία μέσω Internet.
- Πιο ισχυρή κατηγορία προσωπικών υπολογιστών είναι οι εξυπηρετητές (servers), που υποστηρίζουν ένα δίκτυο υπολογιστών. Η ΚΜΕ ενός μικροϋπολογιστή λέγεται μικροεπεξεργαστής (π.χ. 80486, Pentium, Pentium Pro).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Φθηνότερη κατηγορία, ένας χρήστης, περιορισμένες δυνατότητες· παραλλαγές palmtop/notebook/desktop/tower· τεράστια εξάπλωση· ισχυρότερη μορφή οι servers· ΚΜΕ = μικροεπεξεργαστής.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: κόστος, ένας χρήστης, παραλλαγές, εξάπλωση.
- Ο εξυπηρετητής (server) ανήκει στους προσωπικούς υπολογιστές αλλά εξυπηρετεί δίκτυο.
Ερώτηση 3 — Εντολές ορθής χρήσης και επικοινωνιακό τμήμα
Ερώτηση: Τι εννοούμε με τον όρο «εντολές ορθής χρήσης» και τι με τον όρο επικοινωνιακό τμήμα;
Απάντηση:
- Εντολές ορθής χρήσης: οι κανόνες και οι οδηγίες που πρέπει να ακολουθούνται από τους χρήστες ώστε το υπολογιστικό σύστημα να δίνει σωστά και ακριβή αποτελέσματα· εξασφαλίζουν επίσης την ακεραιότητα των δεδομένων και την ασφάλεια του συστήματος. Βρίσκονται στα εγχειρίδια χρήσης ή εγχειρίδια αναφορών (documentation manuals, reference manuals).
- Επικοινωνιακό τμήμα: το τμήμα με το οποίο ένα υπολογιστικό σύστημα συνδέεται με άλλο για να ανταλλάξει δεδομένα ή να μοιραστεί πόρους (σκληρούς δίσκους, εκτυπωτές, σαρωτές). Μέρη του είναι π.χ. η κάρτα δικτύου και το modem.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Εντολές ορθής χρήσης = κανόνες/οδηγίες των εγχειριδίων για σωστά αποτελέσματα και ασφάλεια· επικοινωνιακό τμήμα = οι συσκευές (κάρτα δικτύου, modem) για σύνδεση με άλλα συστήματα και κοινή χρήση πόρων.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: σωστός ορισμός και των δύο όρων.
Ερώτηση 4 — Το λογισμικό
Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για το λογισμικό;
Απάντηση:
- Λογισμικό είναι το σύνολο των εντολών που πρέπει να εκτελέσει το υλικό ώστε να πραγματοποιηθεί μία λειτουργία.
- Αποτελείται από το λογισμικό του συστήματος (το μεγαλύτερο μέρος του είναι το λειτουργικό σύστημα, π.χ. Windows, Unix, Linux, Novell) και το λογισμικό των εφαρμογών (προγράμματα που γράφονται από χρήστες ή εταιρείες για συγκεκριμένες λειτουργίες, π.χ. παιχνίδια, ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, πλοήγηση στο Internet, πρόγραμμα αποδείξεων λιανικής).
- Όλο το λογισμικό του συστήματος και των εφαρμογών βρίσκεται στις μονάδες αποθήκευσης.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Σύνολο εντολών που εκτελεί το υλικό· χωρίζεται σε λογισμικό συστήματος (κυρίως λειτουργικό σύστημα) και λογισμικό εφαρμογών· βρίσκεται στις μονάδες αποθήκευσης.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: ορισμός + οι δύο κατηγορίες με παράδειγμα.
