Λύσεις — Κεφάλαιο 9 (Ερωτήσεις σελ. 165)
Απαντήσεις στις 3 ερωτήσεις του κεφαλαίου 9.
Ερώτηση 1 — Ορισμός παρεμβαλλόμενων
Ερώτηση: Τι ορίζουμε ως παρεμβαλλόμενα ρεύματα;
Απάντηση:
- Από το 1950 (Nemec) μέχρι σήμερα ο ορισμός που επικρατεί (σελ. 145-146): Παρεμβαλλόμενο ρεύμα είναι χαμηλής συχνότητας ημιτονοειδές ρεύμα που διαμορφώνεται μέσα στους ιστούς ως αποτέλεσμα συμβολής δύο ξεχωριστών ημιτονοειδών ρευμάτων μέσης συνήθως συχνότητας.
- Τα δύο ρεύματα που συμβάλλουν έχουν συνήθως ίδια ένταση αλλά διαφορετική συχνότητα· το νέο ερεθιστικό ρεύμα δημιουργείται στην περιοχή όπου τα δύο ρεύματα διασταυρώνονται και είναι διαμορφούμενο κατά πλάτος και συχνότητα, χωρίς πολικά αποτελέσματα. Η διαμόρφωση πλάτους θεωρείται η πιο σημαντική θεραπευτική συνιστώσα· η συχνότητα του ρεύματος συμβολής ποικίλλει από 0-100 Hz. Τύποι: κλασικά (4 ηλεκτρόδια, 2500 Hz), διπολικά (2 ηλεκτρόδια), διανυσματικά (περιστροφή 1-100%), ισοεπίπεδα· μέγιστο αποτέλεσμα συμβολής σε γωνία 45° μεταξύ των ηλεκτροδίων.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Χαμηλής συχνότητας ημιτονοειδές ρεύμα που διαμορφώνεται μέσα στους ιστούς από τη συμβολή δύο ξεχωριστών ημιτονοειδών ρευμάτων μέσης συνήθως συχνότητας (ίδια ένταση, διαφορετική συχνότητα, χωρίς πολικότητα).
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση 2 — Αρθρίτιδα του ισχίου
Ερώτηση: Γιατί ενδείκνυνται στην θεραπεία της αρθρίτιδας του ισχίου;
Απάντηση:
- Η αρθρίτιδα του ισχίου περιλαμβάνεται ρητά στις ενδείξεις των παρεμβαλλόμενων ρευμάτων (σελ. 150). Ο λόγος βρίσκεται στα ιδιαίτερα πλεονεκτήματά τους (σελ. 151):
-
- Η άρθρωση του ισχίου βρίσκεται βαθιά, κάτω από μεγάλη μυϊκή μάζα: η κατάλληλη τοποθέτηση των ηλεκτροδίων, σε συνδυασμό με τη σωστή επιλογή φάσματος συχνοτήτων, δημιουργεί θεραπευτικό αποτέλεσμα σε ιστούς που βρίσκονται σε βάθος — κάτι που τα επιφανειακά χαμηλόσυχνα ρεύματα δεν πετυχαίνουν, αφού η μέση συχνότητα περνά εύκολα την αντίσταση του δέρματος και το ρεύμα συμβολής «γεννιέται» μέσα στους ιστούς.
- Το πεδίο συμβολής μπορεί να καθοριστεί ώστε να αφορά μεγάλης έκτασης πάσχουσες περιοχές, όπως η περιοχή του ισχίου.
- Παρέχουν ταυτόχρονα σπασμολυτική, αντιφλεγμονώδη και αναλγητική δράση — ακριβώς ό,τι χρειάζεται μια αρθρίτιδα (πόνος, φλεγμονή, αντανακλαστικός μυϊκός σπασμός)· η κύρια δράση τους είναι αναλγητική σε οξείες-χρόνιες επώδυνες καταστάσεις.
- Είναι πιο ανεκτά (μικρός επιφανειακός ερεθισμός), χωρίς θερμικά-χημικά εγκαύματα, με μικρότερη καταπόνηση των αισθητικών ινών — κατάλληλα για επαναλαμβανόμενες συνεδρίες σε χρόνιους ασθενείς.
- Παράδειγμα εφαρμογής (9.9.3, σελ. 159): τα επιστημονικά δεδομένα συνηγορούν στη χρήση ισοεπίπεδων ρευμάτων με συχνότητα 4800 Hz, συχνότητα διαμόρφωσης εύρους 70 Hz, φάσμα συχνότητας 50 Hz και χρόνο εφαρμογής 20 λεπτά, με τα ηλεκτρόδια τοποθετημένα γύρω από την άρθρωση (εικ. 9.12).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Γιατί το ρεύμα συμβολής δημιουργείται σε βάθος (η άρθρωση του ισχίου είναι βαθιά, κάτω από μεγάλη μυϊκή μάζα), καλύπτει μεγάλη έκταση και δρα ταυτόχρονα αναλγητικά-αντιφλεγμονωδώς-σπασμολυτικά, με καλή ανοχή· ισοεπίπεδα 4800 Hz, AMF 70 Hz, φάσμα 50 Hz, 20΄.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση 3 — Μειονεκτήματα
Ερώτηση: Ποια τα σημαντικότερα μειονεκτήματά τους;
Απάντηση:
-
Τα μειονεκτήματα απορρέουν κυρίως από τη μη επαρκή ενασχόληση της επιστημονικής κοινότητας με τα παρεμβαλλόμενα ρεύματα (σελ. 152):
-
- Παρουσία δερματικών ερεθισμών ή ακόμα και εκχυμώσεων όταν γίνεται χρήση ηλεκτροδίων με βεντούζες (μεγάλη πίεση → ερεθισμοί, αιμάτωμα).
- Οι παράμετροι του ρεύματος συμβολής που παράγεται είναι μέχρι στιγμής ασαφείς, εκτός από εκείνες που αφορούν τη συχνότητα.
- Οι απονευρωμένοι μύες δεν ερεθίζονται επαρκώς από τέτοιου είδους ρεύματα.
- Οι αρχές της φυσικής που τα διέπουν τα καθιστούν ανενεργά για ηλεκτροδιαγνωστικούς σκοπούς.
- Η διεθνής βιβλιογραφία είναι μειωμένης αποδεικτικότητας για την αναλγητική τους δράση· ούτε η βιβλιογραφία ούτε η κλινική εμπειρία συνηγορούν σε ευρεία, κοινά αποδεκτή χρήση, και δεν προσφέρουν ενδυνάμωση μυϊκών μαζών (σελ. 150).
Πρακτικά μειονεκτήματα είναι επίσης ότι οι βεντούζες περιέχουν καουτσούκ (όχι σε αλλεργικούς) και το φαινόμενο της προσαρμογής, που απαιτεί κατάλληλη ρύθμιση των προγραμμάτων.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Δερματικοί ερεθισμοί-εκχυμώσεις με βεντούζες, ασαφείς παράμετροι του ρεύματος συμβολής (εκτός συχνότητας), ανεπαρκής ερεθισμός απονευρωμένων μυών, ανενεργά για ηλεκτροδιάγνωση, βιβλιογραφία μειωμένης αποδεικτικότητας για την αναλγησία.
Κριτήρια αξιολόγησης: