Λύσεις — Κεφάλαιο 3 (Ερωτήσεις σελ. 41)
Απαντήσεις στις 5 ερωτήσεις του κεφαλαίου 3.
Ερώτηση 1 — Μορφή, μετάδοση, βάθος
Ερώτηση: Με ποια φυσική μορφή χρησιμοποιούμε το παραφινόλουτρο στη φυσικοθεραπεία, πώς μεταδίδεται και ποιο είναι το βάθος διείσδυσής του στους ιστούς του ανθρώπινου σώματος;
Απάντηση:
- Φυσική μορφή: η παραφίνη χρησιμοποιείται σε υγρή μορφή — η συσκευή (ανοξείδωτο δοχείο με θερμοστάτη 45-52 °C) τη διατηρεί λιωμένη πάνω από το σημείο τήξης της (45 °C), σε θερμοκρασία ανεκτή για το σώμα (σελ. 37)· στον πίνακα του κεφαλαίου 1 (σελ. 26) τα παραφινόλουτρα κατατάσσονται με ΥΓΡΗ φυσική μορφή. Πάνω στο μέλος στερεοποιείται σχηματίζοντας «γάντι».
- Τρόπος μετάδοσης: αγωγή (επαφή του θερμού υλικού με το δέρμα) — ανήκει στα μέσα που διαδίδουν τη θερμότητα μέσω αγωγής ή μεταφοράς, όπως τα θερμά επιθέματα και τα δινόλουτρα (σελ. 25-26).
- Βάθος διείσδυσης: επιφανειακό — ανήκει στην επιφανειακή θερμοθεραπεία, γιατί αυξάνει τη θερμοκρασία του δέρματος σε βάθος μερικών χιλιοστών (σελ. 37· επιφανειακή θέρμανση = έως 8-10 mm, σελ. 22). Συγκριτικά με το νερό (δινόλουτρο) η παραφίνη είναι πιο ανεκτή στις υψηλές θερμοκρασίες και η αύξηση της θερμοκρασίας του δέρματος είναι μεγαλύτερη.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Υγρή μορφή (λιωμένη παραφίνη 45-52 °C που στερεοποιείται σε γάντι)· μεταδίδεται με αγωγή· επιφανειακή διείσδυση, βάθος μερικών χιλιοστών.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση 2 — Μέθοδοι εφαρμογής
Ερώτηση: Ποιες μεθόδους εφαρμογής του παραφινόλουτρου γνωρίζετε;
Απάντηση:
- Οι κυριότερες μέθοδοι εφαρμογής του παραφινόλουτρου, που επιλέγονται ανάλογα με την ανεκτικότητα του δέρματος και τους στόχους της θεραπείας, είναι (σελ. 37-38):
- α. Μέθοδος βύθισης και παραμονής του μέλους μέσα στην παραφίνη για 20 περίπου λεπτά. Αυξάνει τη θερμοκρασία του δέρματος περισσότερο από όλες τις άλλες· δεν εφαρμόζεται συχνά, γιατί η παραμονή στους 52 °C δεν είναι εύκολα ανεκτή και υπάρχει κίνδυνος εγκαύματος.
β. Μέθοδος βύθισης και παραμονής για 20 λεπτά, αφού προηγουμένως το μέλος καλυφθεί με λεπτό «γάντι» παραφίνης 2-3 επιστρώσεων. Πιο ανεκτή από την προηγούμενη, με μικρότερη τοπική αύξηση θερμοκρασίας (προσοχή να μη σπάσει το γάντι).
γ. Μέθοδος επαναλαμβανόμενης βύθισης και ανάδυσης του μέλους για δημιουργία στερεού γαντιού 12-15 επιστρώσεων. Η πιο συχνά εφαρμοζόμενη, γιατί γίνεται εύκολα ανεκτή, αλλά προκαλεί τη μικρότερη αύξηση θερμοκρασίας του δέρματος.
- Σε όλες τις περιπτώσεις με γάντι, το γάντι τυλίγεται με πλαστική σακούλα και μετά με πετσέτα και το μέλος παραμένει ακίνητο 20-30 λεπτά· μετά η παραφίνη επιστρέφει στον κάδο για να λιώσει.
Σύνοψη: (ενδεικτική) α) Βύθιση-παραμονή ~20΄ (μέγιστη θέρμανση, σπάνια)· β) βύθιση-παραμονή με προηγούμενο γάντι 2-3 επιστρώσεων· γ) επαναλαμβανόμενη βύθιση-ανάδυση για γάντι 12-15 επιστρώσεων (η πιο συχνή, η πιο ανεκτή).
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση 3 — Θεραπευτικά αποτελέσματα
Ερώτηση: Ποια τα θεραπευτικά αποτελέσματα του παραφινόλουτρου ;
Απάντηση:
- Τα θεραπευτικά αποτελέσματα του παραφινόλουτρου γίνονται αμέσως αντιληπτά (σελ. 38):
-
- Μειώνεται ο πόνος.
- Αυξάνεται η ελαστικότητα του δέρματος και των μαλακών μορίων της περιοχής.
- Μειώνεται ο μυϊκός σπασμός.
- Αυξάνεται η αιμάτωση.
- Τελικά ο ασθενής μπορεί να κάνει κινήσεις με μεγαλύτερη ευκολία και σε μεγαλύτερη τροχιά.
- Επειδή προκαλεί πιο έντονη και μεγαλύτερης διάρκειας τοπική αύξηση θερμοκρασίας σε σύγκριση με το δινόλουτρο και τα θερμά επιθέματα, ενδείκνυται κυρίως σε χρόνιες παθήσεις· σημαντική είναι η προσφορά του στη μείωση του πόνου και της σκληρότητας (δυσκαμψίας) των αρθρώσεων (σελ. 40). Λόγω της αυξημένης ελαστικότητας των μαλακών μορίων, μετά το παραφινόλουτρο εφαρμόζεται συνήθως πρόγραμμα ήπιας κινησιοθεραπείας (σελ. 44).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Μείωση πόνου, αύξηση ελαστικότητας δέρματος-μαλακών μορίων, μείωση μυϊκού σπασμού, αύξηση αιμάτωσης → κινήσεις με ευκολία και μεγαλύτερη τροχιά· μείωση σκληρότητας αρθρώσεων.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση 4 — Σημείο τήξης και ρύθμιση
Ερώτηση: Ποιο είναι το σημείο τήξης της παραφίνης και σε ποια θερμοκρασία ρυθμίζουμε τη συσκευή ;
Απάντηση:
- Το σημείο τήξης της παραφίνης είναι 45 °C (σελ. 37).
- Η συσκευή (ανοξείδωτο δοχείο) έχει τη δυνατότητα να αυξάνει τη θερμοκρασία και να τη ρυθμίζει στους 45-52 °C — ο θερμοστάτης της είναι ρυθμισμένος στους βαθμούς τήξης της παραφίνης (σελ. 42). Έτσι η παραφίνη διατηρείται σε υγρή κατάσταση και σε θερμοκρασία ανεκτή για το ανθρώπινο σώμα (η παραφίνη, σε αντίθεση με το νερό, είναι πιο ανεκτή στις σχετικά υψηλές θερμοκρασίες). Επειδή το λιώσιμο απαιτεί χρόνο, η συσκευή τίθεται σε λειτουργία περίπου 6 ώρες πριν τη θεραπεία.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Τήξη στους 45 °C· η συσκευή ρυθμίζεται στους 45-52 °C (και ανάβει ~6 ώρες πριν).
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση 5 — Σακούλα και πετσέτα
Ερώτηση: Γιατί τυλίγουμε το γάντι της παραφίνης με σακούλα και μετά με πετσέτα;
Απάντηση:
-
Για να διατηρήσουμε τη θερμοκρασία του δέρματος σχετικά υψηλή, πρέπει να τυλίξουμε το «γάντι» με πλαστική σακούλα και τέλος με πετσέτα (σελ. 38). Το γάντι της παραφίνης έχει μικρή θερμική μάζα και, αν μείνει ακάλυπτο, χάνει γρήγορα τη θερμότητά του στο περιβάλλον.
-
- Η πλαστική σακούλα (μεμβράνη) συγκρατεί το γάντι, εμποδίζει την εξάτμιση-απώλεια θερμότητας από την επιφάνεια και προστατεύει το γάντι από το να σπάσει ή να λερώσει.
- Η πετσέτα λειτουργεί ως μόνωση, ώστε η θερμοκρασία του γαντιού να παραμείνει σταθερή (σελ. 44) για τα 20-30 λεπτά της θεραπείας.
Το μέλος παραμένει ακίνητο μέσα στο περιτύλιγμα παραφίνης-σακούλας-πετσέτας, γιατί αν σπάσει το γάντι έχουμε απώλεια θερμότητας. Έτσι εξασφαλίζεται η μεγάλης διάρκειας θέρμανση που είναι το πλεονέκτημα του παραφινόλουτρου έναντι των θερμών επιθεμάτων.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Για να διατηρηθεί η θερμοκρασία του γαντιού και του δέρματος σταθερά υψηλή για 20-30 λεπτά: η σακούλα συγκρατεί το γάντι και εμποδίζει την απώλεια θερμότητας, η πετσέτα μονώνει.
Κριτήρια αξιολόγησης: