Λύσεις ερωτήσεων-ασκήσεων κεφ. 5 (1-32) (σελ. 104-106) – ΔΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΑ Γ΄ ΕΠΑΛ

ΔΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΑ Γ΄ ΕΠΑΛ ΔΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΑ Γ΄ ΕΠΑΛ – ΛΥΣΕΙΣ – ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Ασκήσεων Σχολικού Βιβλίου Λύσεις ερωτήσεων-ασκήσεων κεφ. 5 (1-32) (σελ. 104-106) – ΔΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΑ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις ερωτήσεων-ασκήσεων κεφ. 5 (1-32)

Πλήρεις λύσεις των 32 ερωτήσεων του κεφαλαίου 5 — το ερυσίπελας και οι σταφυλοκοκκιάσεις, ο δοθιήνας του άνω χείλους και η επικίνδυνη ζώνη, οι θυλακίτιδες, η σταφυλοκοκκική σύκωση και η ιδρωταδενίτιδα, οι μύκητες, οι καντιντιάσεις και η ποικιλόχρους πιτυρίαση, το πόδι του αθλητή και το έκζεμα Hebra, ο έρπης και οι μυρμηκίες, τα οξυτενή κονδυλώματα, η ψώρα, η φθειρίαση και η παρασιτική κνήφη, καθώς και το AIDS με τα στάδια και τις δερματολογικές του εκδηλώσεις.

Ερώτηση 1 — Το μικρόβιο του ερυσιπέλατος

Ερώτηση: Σε τι μικρόβιο οφείλεται το ερυσίπελας;

Απάντηση:

Η απάντηση (σελ. 75): είναι οξεία, εμπύρετη λοίμωξη του δέρματος και οφείλεται στο Β-αιμολυτικό στρεπτόκοκκο ο οποίος εισέρχεται στο δέρμα μετά από κάποια αμυχή, μόλυνση ή τραύμα και εντοπίζεται σε οποιοδήποτε σημείο του σώματος, συχνότερα όμως στο πρόσωπο και στις κνήμες.

Το γενικό πλαίσιο (σελ. 75): οι στρεπτοκοκκιάσεις είναι επιφανειακές συνήθως δερματοπάθειες και οφείλονται στον στρεπτόκοκκο· το 90% περίπου των στρεπτοκοκκικών λοιμώξεων του ανθρώπου οφείλονται στην ομάδα Α του αιμολυτικού στρεπτόκοκκου.

Η κλινική εικόνα (σελ. 75): μετά από επώαση 2-6 ημερών έχουμε γενικά φαινόμενα: ρίγη, κακουχία και πυρετό· κλινικά έχουμε την εμφάνιση πλάκας που έχει περίπου το μέγεθος παλάμης μικρού παιδιού με χρώμα έντονα κόκκινο και συνοδεύεται από οίδημα (πρήξιμο) και πόνο· είναι θερμότερη από το γύρω φυσιολογικό δέρμα και έχει σαφή όρια.

Οι κλινικές μορφές (σελ. 76) | Μορφή | Χαρακτηριστικά | |---|---| | Πομφολυγώδες | εμφανίζονται φυσαλίδες ή πομφόλυγες που οφείλονται στο αυξανόμενο οίδημα του δέρματος | | Γαγγραινώδες | εμφανίζεται κυρίως σε καχεκτικά ή διαβητικά άτομα με νεκρωτικές πλάκες, οι οποίες έχουν μελανό και κόκκινο χρώμα | | Υποτροπιάζον | ορισμένα άτομα με ελαττωμένη αντίσταση… μπορεί να εμφανίζουν κατά διαστήματα ερυσίπελας· μόνιμη διόγκωση του μέλους… οφείλεται σε απόφραξη των λεμφικών αγγείων ή υπερπλασία του συνδετικού ιστού |

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το ερυσίπελας είναι οξεία, εμπύρετη λοίμωξη του δέρματος και οφείλεται στον Β-αιμολυτικό στρεπτόκοκκο, ο οποίος εισέρχεται στο δέρμα μετά από κάποια αμυχή, μόλυνση ή τραύμα. Εντοπίζεται σε οποιοδήποτε σημείο του σώματος, συχνότερα όμως στο πρόσωπο και στις κνήμες. Σημειώνεται ότι το 90% περίπου των στρεπτοκοκκικών λοιμώξεων του ανθρώπου οφείλονται στην ομάδα Α του αιμολυτικού στρεπτόκοκκου.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 2 — Πώς προκαλούνται οι σταφυλοκοκκιάσεις

Ερώτηση: Οι σταφυλοκοκκιάσεις με ποιο τρόπο προκαλούνται;

Απάντηση:

Ο ορισμός και ο μηχανισμός (σελ. 78): οι δερματοπάθειες οι οποίες προκαλούνται από τους σταφυλόκοκκους ονομάζονται σταφυλοκοκκιάσεις· οι σταφυλόκοκκοι εισέρχονται μέσα στους τριχοσμηγματογόνους θυλάκους, στους πόρους των ιδρωτοποιών αδένων, στο παρωνύχιο και προκαλούν πυοδερματίτιδες.

Η γενική διαίρεση (σελ. 74-75): οι δερματοπάθειες που οφείλονται σε μικρόβια διαιρούνται κυρίως σε δύο κατηγορίες: α) στις στρεπτοκοκκιάσεις, όταν προκαλούνται από το στρεπτόκοκκο και β) στις σταφυλοκοκκιάσεις, όταν προκαλούνται από το σταφυλόκοκκο· σε σπάνιες περιπτώσεις προκαλούνται από τη ψευδομονάδα, το κολοβακτηρίδιο ή άλλα μικρόβια.

Οι σταφυλοκοκκιάσεις που εξετάζονται (σελ. 78-82) | Δερματοπάθεια | Τι είναι | |---|---| | Επιφανειακή θυλακίτιδα | αρχίζει σαν μία μικρή, κόκκινη βλατίδα γύρω από μία τρίχα, και σε λίγο χρονικό διάστημα σχηματίζεται φλυκταινίδιο που περιέχει λευκοκίτρινο υγρό | | Βαθύτερη θυλακίτιδα | όταν ο σταφυλόκοκκος εισχωρήσει στο βάθος του τριχικού θύλακα, τότε σχηματίζεται φλεγμονή, δηλαδή διόγκωση σκληρή και επώδυνη | | Σταφυλοκοκκική σύκωση | είναι η χρόνια σταφυλοκοκκική θυλακίτιδα | | Δοθιήνας | είναι οξεία, νεκρωτική, βαθύτερη θυλακίτιδα και οφείλεται στον χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο | | Ψευδάνθρακας | είναι η κατάσταση που προκαλείται από την παρουσία πολλών δοθιήνων στην ίδια περιοχή | | Ιδρωταδενίτιδα | είναι φλεγμονή των ιδρωτοποιών αδένων ή των τριχοσμηγματογόνων θυλάκων της μασχάλης και οφείλεται στον χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο |

Σύνοψη: (ενδεικτική) Σταφυλοκοκκιάσεις ονομάζονται οι δερματοπάθειες που προκαλούνται από τους σταφυλόκοκκους. Οι σταφυλόκοκκοι εισέρχονται μέσα στους τριχοσμηγματογόνους θυλάκους, στους πόρους των ιδρωτοποιών αδένων και στο παρωνύχιο, και προκαλούν πυοδερματίτιδες. Σε αυτές ανήκουν η επιφανειακή και η βαθύτερη θυλακίτιδα, η σταφυλοκοκκική σύκωση, ο δοθιήνας, ο ψευδάνθρακας και η ιδρωταδενίτιδα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 3 — Ο δοθιήνας του άνω χείλους

Ερώτηση: Τι πρέπει να προσέξουμε στο δοθιήνα που παρουσιάζεται στην περιοχή του άνω χείλους;

Απάντηση:

Η επικίνδυνη ζώνη (σελ. 80): εντοπίζεται στο άνω χείλος του στόματος, στη λεγόμενη επικίνδυνη ζώνη του προσώπου· η περιοχή αυτή ορίζεται από δύο ευθείες που ενώνουν τη γωνία του στόματος με την αντίστοιχη έξω γωνία του ματιού.

Ο κίνδυνος (σελ. 80): οι φλέβες της περιοχής αυτής επικοινωνούν απευθείας με τους κόλπους του εγκεφάλου, και κάθε φλεγμονή στην περιοχή αυτή παρουσιάζει κίνδυνο θρόμβωσης.

Τι πρέπει να προσέξουμε (σελ. 80) | Προσοχή | Γιατί | |---|---| | ο δοθιήνας του άνω χείλους έχει σοβαρή πρόγνωση και χρειάζεται άμεση θεραπεία | λόγω της απευθείας επικοινωνίας των φλεβών με τους κόλπους του εγκεφάλου | | απαγορεύεται το πάτημα των δοθιηνών με τα δάκτυλα | διότι έτσι επεκτείνεται η φλεγμονή με τις επικίνδυνες συνέπειες, που περιγράφηκαν παραπάνω |

Τι είναι ο δοθιήνας (σελ. 79): είναι οξεία, νεκρωτική, βαθύτερη θυλακίτιδα και οφείλεται στον χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο· αρχίζει με την εμφάνιση ενός κόκκινου, σκληρού και επώδυνου επάρματος του δέρματος, σχηματίζεται σκληρό, επώδυνο οζίδιο, που έχει μέγεθος φουντουκιού ή και μεγαλύτερο, στην κορυφή του εμφανίζεται φλυκταινίδιο, και τελικά εμφανίζεται το έμβολο (νεκρωμένος ιστός)… και στη θέση του παραμένει κρατήρας.

Η θεραπεία (σελ. 81): τοπική με αντισηπτικά και αντιβιοτικές αλοιφές· επίσης, αντιβιοτικά από το στόμα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο δοθιήνας του άνω χείλους εντοπίζεται στη λεγόμενη επικίνδυνη ζώνη του προσώπου, η οποία ορίζεται από δύο ευθείες που ενώνουν τη γωνία του στόματος με την αντίστοιχη έξω γωνία του ματιού. Οι φλέβες της περιοχής αυτής επικοινωνούν απευθείας με τους κόλπους του εγκεφάλου, και έτσι κάθε φλεγμονή εκεί παρουσιάζει κίνδυνο θρόμβωσης. Γι' αυτό ο δοθιήνας του άνω χείλους έχει σοβαρή πρόγνωση και χρειάζεται άμεση θεραπεία, ενώ απαγορεύεται το πάτημα των δοθιηνών με τα δάκτυλα, διότι έτσι επεκτείνεται η φλεγμονή με επικίνδυνες συνέπειες.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 4 — Επιφανειακή και βαθύτερη θυλακίτιδα

Ερώτηση: Πότε έχουμε επιφανειακή θυλακίτιδα και πότε στα βαθύτερα στρώματα;

Απάντηση:

Η σύγκριση (σελ. 78) | | Επιφανειακή (επιπολής) θυλακίτιδα | Βαθύτερη θυλακίτιδα | |---|---|---| | Πώς αρχίζει | αρχίζει σαν μία μικρή, κόκκινη βλατίδα γύρω από μία τρίχα, και σε λίγο χρονικό διάστημα σχηματίζεται φλυκταινίδιο που περιέχει λευκοκίτρινο υγρό | όταν ο σταφυλόκοκκος εισχωρήσει στο βάθος του τριχικού θύλακα, τότε σχηματίζεται φλεγμονή, δηλαδή διόγκωση σκληρή και επώδυνη | | Εξέλιξη | το φλυκταινίδιο σπάει, το περιεχόμενο του αποξηραίνεται και σχηματίζεται η εφελκίδα· η εφελκίδα πέφτει, και η βλάβη θεραπεύεται μέσα σε λίγες ημέρες, χωρίς να αφήσει ουλή | είναι δυνατόν να προκαλέσει τη δημιουργία ψυχρών, σταφυλοκοκκικών αποστημάτων, τα οποία απορροφούνται πολύ αργά | | Εντόπιση | εντοπίζεται παντού όπου υπάρχουν τρίχες ή χνούδι, ιδιαίτερα όμως στον αυχένα, στους βραχίονες, στον κορμό, στους γλουτούς και στους μηρούς | στο βάθος του τριχικού θύλακα | | Θεραπεία | επιτυγχάνεται με συχνές επαλείψεις με αντισηπτικά διαλύματα | γίνεται με τοπική εφαρμογή αντισηπτικών διαλυμάτων και αντιβιοτικών αλοιφών |

Το κριτήριο: η διάκριση γίνεται από το βάθος στο οποίο εισχωρεί ο σταφυλόκοκκος — όταν η φλεγμονή μένει στο επιπολής τμήμα του θυλάκου έχουμε επιφανειακή θυλακίτιδα που δεν αφήνει ουλή, ενώ όταν φτάνει στο βάθος του τριχικού θύλακα έχουμε βαθύτερη θυλακίτιδα με σκληρή και επώδυνη διόγκωση.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Επιφανειακή ή επιπολής θυλακίτιδα έχουμε όταν η φλεγμονή μένει στο επιπολής τμήμα του θυλάκου: αρχίζει σαν μικρή, κόκκινη βλατίδα γύρω από μία τρίχα, σχηματίζεται φλυκταινίδιο με λευκοκίτρινο υγρό, το οποίο σπάει, αποξηραίνεται, σχηματίζεται εφελκίδα και η βλάβη θεραπεύεται μέσα σε λίγες ημέρες χωρίς να αφήσει ουλή. Θυλακίτιδα στα βαθύτερα στρώματα έχουμε όταν ο σταφυλόκοκκος εισχωρήσει στο βάθος του τριχικού θύλακα, οπότε σχηματίζεται φλεγμονή, δηλαδή διόγκωση σκληρή και επώδυνη, που είναι δυνατόν να προκαλέσει ψυχρά σταφυλοκοκκικά αποστήματα, τα οποία απορροφούνται πολύ αργά.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 5 — Η σταφυλοκοκκική σύκωση

Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για την σταφυλοκοκκική σύκωση;

Απάντηση:

Ο ορισμός (σελ. 78): είναι η χρόνια σταφυλοκοκκική θυλακίτιδα, η οποία προβάλλει κυρίως τους άνδρες.

Οι εντοπίσεις και τα ονόματα (σελ. 78) | Εντόπιση | Ονομασία | |---|---| | στα μάγουλα και στο πηγούνι | σύκωση του γενείου | | στο επάνω χείλος | σύκωση του μουστακιού |

Η κλινική εικόνα (σελ. 78-79): χαρακτηρίζεται από θυλακικές βλάβες, οι οποίες ενώνονται μεταξύ τους και σχηματίζουν πλάκες· η επιφάνειά τους είναι ανώμαλη, το χρώμα τους κόκκινο με βλατίδες και φλυκταινίδια· το δέρμα στην επιφάνεια των πλακών είναι κοκκινωπό και υγρό με λευκωπά στίγματα και μοιάζει με το εσωτερικό ώριμου σύκου· ο ασθενής παραπονείται για αίσθημα πόνου.

Η θεραπεία και η πορεία (σελ. 79): τοπικά εφαρμόζουμε αντισηπτικά διαλύματα, αντιβιοτικές αλοιφές και αντιβίωση από το στόμα· οι βλάβες μπορούν να υποχωρήσουν με την σωστή θεραπεία σε διάστημα 3-4 εβδομάδων· σε ορισμένες περιπτώσεις όμως η σταφυλοκοκκική σύκωση είναι πολύ επίμονη και διαρκεί, παρά την σωστή θεραπεία, για μήνες και χρόνια.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η σταφυλοκοκκική σύκωση είναι η χρόνια σταφυλοκοκκική θυλακίτιδα, η οποία προσβάλλει κυρίως τους άνδρες. Όταν εντοπίζεται στα μάγουλα και στο πηγούνι ονομάζεται σύκωση του γενείου, ενώ όταν εντοπίζεται στο επάνω χείλος ονομάζεται σύκωση του μουστακιού. Χαρακτηρίζεται από θυλακικές βλάβες, οι οποίες ενώνονται μεταξύ τους και σχηματίζουν πλάκες με ανώμαλη επιφάνεια και κόκκινο χρώμα, με βλατίδες και φλυκταινίδια. Το δέρμα στην επιφάνεια των πλακών είναι κοκκινωπό και υγρό με λευκωπά στίγματα και μοιάζει με το εσωτερικό ώριμου σύκου, ενώ ο ασθενής παραπονείται για πόνο. Η θεραπεία γίνεται τοπικά με αντισηπτικά διαλύματα και αντιβιοτικές αλοιφές και με αντιβίωση από το στόμα· οι βλάβες υποχωρούν συνήθως σε 3-4 εβδομάδες, αλλά ορισμένες φορές η πάθηση είναι πολύ επίμονη και διαρκεί για μήνες και χρόνια.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 6 — Η ιδρωταδενίτιδα

Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για την ιδρωταδενίτιδα;

Απάντηση:

Ο ορισμός (σελ. 81): είναι φλεγμονή των ιδρωτοποιών αδένων ή των τριχοσμηγματογόνων θυλάκων της μασχάλης και οφείλεται στον χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο.

Η κλινική εικόνα (σελ. 81) | Στοιχείο | Περιγραφή | |---|---| | Βλάβες | χαρακτηρίζεται από την παρουσία ενός ή περισσοτέρων, δερματικών ή υποδερματικών ογκιδίων στη μία ή και στις δύο μασχάλες | | Μέγεθος | το μέγεθός τους είναι περίπου όσο το μέγεθος του φουντουκιού | | Σύσταση - συμπτώματα | τα ογκίδια είναι σκληρά και πονούν | | Γύρω δέρμα | η περιοχή του δέρματος που τα καλύπτει είναι έντονα κόκκινη και ερεθισμένη | | Εξέλιξη | μετά από εβδομάδες υποχωρούν ή ανοίγουν και τρέχει πύον |

Η θεραπεία (σελ. 82): τοπικά δίδονται αντισηπτικά διαλύματα και αντιβιοτικές αλοιφές· από το στόμα χορηγούνται αντιβιοτικά, ενώ σε σοβαρότερες περιπτώσεις απαιτείται χειρουργική διάνοιξη των ογκιδίων.

Η θέση της στις σταφυλοκοκκιάσεις (σελ. 78): οι σταφυλόκοκκοι εισέρχονται μέσα στους τριχοσμηγματογόνους θυλάκους, στους πόρους των ιδρωτοποιών αδένων, στο παρωνύχιο και προκαλούν πυοδερματίτιδες — η ιδρωταδενίτιδα είναι ακριβώς η προσβολή των ιδρωτοποιών αδένων και των τριχοσμηγματογόνων θυλάκων της μασχάλης.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η ιδρωταδενίτιδα είναι φλεγμονή των ιδρωτοποιών αδένων ή των τριχοσμηγματογόνων θυλάκων της μασχάλης και οφείλεται στον χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο. Χαρακτηρίζεται από την παρουσία ενός ή περισσοτέρων δερματικών ή υποδερματικών ογκιδίων στη μία ή και στις δύο μασχάλες, με μέγεθος περίπου όσο το φουντούκι. Τα ογκίδια είναι σκληρά και πονούν, ενώ το δέρμα που τα καλύπτει είναι έντονα κόκκινο και ερεθισμένο. Μετά από εβδομάδες υποχωρούν ή ανοίγουν και τρέχει πύον. Η θεραπεία γίνεται τοπικά με αντισηπτικά διαλύματα και αντιβιοτικές αλοιφές, με αντιβιοτικά από το στόμα, ενώ σε σοβαρότερες περιπτώσεις απαιτείται χειρουργική διάνοιξη των ογκιδίων.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 7 — Τι είναι οι μύκητες

Ερώτηση: Τι είναι οι μύκητες;

Απάντηση:

Ο ορισμός (σελ. 82): οι μύκητες είναι μονοκύτταροι ή πολυκύτταροι οργανισμοί, πολύ ευαίσθητοι στη θερμοκρασία, που καταστρέφονται στους 50-60° C μέσα σε 30΄ της ώρας.

Η αντοχή και ο πολλαπλασιασμός τους (σελ. 82): αντίθετα, είναι αρκετά ανθεκτικοί στο κρύο και στην υγρασία, η οποία ευνοεί τον πολλαπλασιασμό τους, ο οποίος γίνεται με την παραγωγή σπόρων.

Η έκταση του προβλήματος (σελ. 82): υπολογίζεται ότι περίπου το 20% του πληθυσμού πάσχει από μυκητιάσεις.

Η διάκριση των δερματομυκητιάσεων (σελ. 82) | Κατηγορία | Τι περιλαμβάνει | |---|---| | Επιφανειακές | περιλαμβάνουν τις μυκητιάσεις της επιδερμίδας και των νυχιών | | Βαθύτερες | περιλαμβάνουν τις μυκητιάσεις της υποδερμίδας, του χορίου και των εσωτερικών οργάνων του σώματος |

Η σύγκριση με τους ιούς (σελ. 63): οι ιοί είναι πάρα πολύ μικροί οργανισμοί, αόρατοι με το κοινό μικροσκόπιο και ορατοί μόνο με το ηλεκτρονικό· αναπτύσσονται και πολλαπλασιάζονται μέσα σε ζωντανά κύτταρα· και οι δύο ομάδες είναι ευαίσθητ[ες]… στη θερμότητα, ενώ στο ψύχος είναι αρκετά ανθεκτικοί.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι μύκητες είναι μονοκύτταροι ή πολυκύτταροι οργανισμοί, πολύ ευαίσθητοι στη θερμοκρασία, που καταστρέφονται στους 50-60 βαθμούς Κελσίου μέσα σε τριάντα λεπτά της ώρας. Αντίθετα, είναι αρκετά ανθεκτικοί στο κρύο και στην υγρασία, η οποία ευνοεί τον πολλαπλασιασμό τους· ο πολλαπλασιασμός γίνεται με την παραγωγή σπόρων. Υπολογίζεται ότι περίπου το 20% του πληθυσμού πάσχει από μυκητιάσεις. Οι δερματομυκητιάσεις διακρίνονται σε επιφανειακές, που περιλαμβάνουν τις μυκητιάσεις της επιδερμίδας και των νυχιών, και σε βαθύτερες, που περιλαμβάνουν τις μυκητιάσεις της υποδερμίδας, του χορίου και των εσωτερικών οργάνων του σώματος.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 8 — Καταστάσεις που ευνοούν την Candida Albicans

Ερώτηση: Ποιες παθολογικές καταστάσεις οδηγούν στην εμφάνιση του μύκητα Candida Albicans;

Απάντηση:

Οι καταστάσεις (σελ. 84): ορισμένες παθολογικές ή φυσιολογικές καταστάσεις ευνοούν την ανάπτυξή τους, όπως π.χ. ο διαβήτης, η παχυσαρκία, η υπερίδρωση, η εγκυμοσύνη, η χρήση αντιβιοτικών κ.ά. | Κατάσταση | Είδος | |---|---| | ο διαβήτης | παθολογική | | η παχυσαρκία | παθολογική | | η υπερίδρωση | παθολογική | | η εγκυμοσύνη | φυσιολογική | | η χρήση αντιβιοτικών | ιατρογενής |

Τι είναι οι καντιντιάσεις (σελ. 84): οι καντιντιάσεις είναι λοιμώξεις του δέρματος, των νυχιών, των βλεννογόνων, του πεπτικού συστήματος, των πνευμόνων και των άλλων οργάνων και οφείλονται στους μύκητες του γένους Candida Albicans· παρατηρούνται και στα δύο φύλα, σε οποιαδήποτε ηλικία.

Επιβεβαίωση από τις επιμέρους μορφές: η αιδοιοκολπίτιδα παρατηρείται συχνότερα στα κορίτσια της μικρής ηλικίας, στις εγκύους και στις διαβητικές γυναίκες (σελ. 85)· η βαλανοποσθίτιδα εμφανίζεται σε άτομα που παρουσιάζουν πτώση της άμυνας του οργανισμού τους ή πάσχουν από σακχαρώδη διαβήτη (σελ. 85)· η καντιντίαση του παρωνυχίου εμφανίζεται σε άτομα που ασχολούνται με τη ζαχαροπλαστική, τη μαγειρική και κυρίως στις νοικοκυρές (σελ. 84).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ορισμένες παθολογικές ή φυσιολογικές καταστάσεις ευνοούν την ανάπτυξη των μυκήτων του γένους Candida Albicans. Τέτοιες είναι ο διαβήτης, η παχυσαρκία, η υπερίδρωση, η εγκυμοσύνη και η χρήση αντιβιοτικών. Η εικόνα αυτή επιβεβαιώνεται από τις επιμέρους μορφές: η αιδοιοκολπίτιδα παρατηρείται συχνότερα στις εγκύους και στις διαβητικές γυναίκες, ενώ η βαλανοποσθίτιδα σε άτομα με πτώση της άμυνας του οργανισμού ή με σακχαρώδη διαβήτη.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 9 — Η καντιντίαση του δέρματος

Ερώτηση: Ποια κλινικά χαρακτηριστικά παρουσιάζει το δέρμα από τις καντιντιάσεις;

Απάντηση:

Η μορφή και η εντόπιση (σελ. 84): η καντιντίαση του δέρματος εμφανίζεται, συνήθως, με μορφή παρατρίμματος και συνοδεύεται από ελαφρό κνησμό· εντοπίζεται στις μηρογεννητικές πτυχές, στον πρωκτό, στην περιπρωκτική χώρα, στις μασχάλες, στις υπομαζικές πτυχές και στις μεσοδακτυλικές πτυχές των χεριών και των ποδιών.

Η κλινική εικόνα (σελ. 84) | Στοιχείο | Περιγραφή | |---|---| | Βλάβες | χαρακτηρίζεται από πλάκες οι οποίες αρχίζουν από το βάθος της πτυχής και επεκτείνονται προς τις προστριβόμενες επιφάνειες του δέρματος | | Επιφάνεια | η επιφάνειά τους έχει χρώμα κόκκινο, είναι διαβρωμένη ή εμφανίζει διάσπαρτες φυσαλίδες, εφελκίδες και λέπια | | Επέκταση | στις μεσοδακτύλιες πτυχές των χεριών και των ποδιών η καντιντίαση του δέρματος επεκτείνεται και καταλαμβάνει μεγαλύτερες περιοχές του δέρματος |

Στα νύχια και στο παρωνύχιο (σελ. 84): η παρωνυχία αποτελεί φλεγμονώδη διόγκωση των ιστών γύρω από το νύχι· εάν πιέσουμε την περιοχή του παρωνυχίου, εξέρχεται πύο και έχουμε έντονο πόνο· στα νύχια η μόλυνση εκδηλώνεται με αύξηση του πάχους, εμφάνιση γραμμώσεων και σκουρόχρωμων ή κίτρινων κηλίδων.

Η θεραπεία (σελ. 86): για τη θεραπεία της καντιντίασης του δέρματος χορηγούμε αντιμυκητιασικές κρέμες ή πούδρες.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η καντιντίαση του δέρματος εμφανίζεται συνήθως με μορφή παρατρίμματος και συνοδεύεται από ελαφρό κνησμό. Εντοπίζεται στις μηρογεννητικές πτυχές, στον πρωκτό, στην περιπρωκτική χώρα, στις μασχάλες, στις υπομαζικές πτυχές και στις μεσοδακτυλικές πτυχές των χεριών και των ποδιών. Κλινικά χαρακτηρίζεται από πλάκες, οι οποίες αρχίζουν από το βάθος της πτυχής και επεκτείνονται προς τις προστριβόμενες επιφάνειες του δέρματος. Η επιφάνειά τους έχει χρώμα κόκκινο, είναι διαβρωμένη ή εμφανίζει διάσπαρτες φυσαλίδες, εφελκίδες και λέπια. Στις μεσοδακτύλιες πτυχές των χεριών και των ποδιών η βλάβη επεκτείνεται και καταλαμβάνει μεγαλύτερες περιοχές του δέρματος.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 10 — Οι βλεννογόνοι στην καντιντίαση

Ερώτηση: Ποιοι βλεννογόνοι προσβάλλονται από τον μύκητα Candida Albicans;

Απάντηση:

Οι μορφές της καντιντίασης των βλεννογόνων (σελ. 85) | Μορφή | Βλεννογόνος | Κλινική εικόνα | |---|---|---| | 1. Στοματίτιδα από κάντιντα | βλεννογόνος του στόματος | στην αρχή ο βλεννογόνος του στόματος είναι ξηρός κόκκινος και στιλπνός· στη συνέχεια… καλύπτεται από λευκές κηλίδες, που πολλές φορές εξαπλώνονται και σχηματίζουν πλάκες που καλύπτονται από λευκωπό επίχρισμα· συνυπάρχει πολλές φορές με χειλίτιδα (καντιντίαση των χειλέων) | | 2. Αιδοιοκολπίτιδα | αιδοίο και κόλπος | έχουμε την εμφάνιση λευκοκίτρινου, πυώδους ή οροπυώδους υγρού από τον κόλπο και οίδημα των μικρών και μεγάλων χειλέων του αιδοίου και της εισόδου του κόλπου· μπορεί να επεκταθεί στις αιδοιομηρικές πτυχές, στο εφήβαιο και στο περίνεο | | 3. Βαλανοποσθίτιδα | βάλανος και πόσθη | χαρακτηρίζεται από ερυθρότητα της βαλάνου και της πόσθης και εμφανίζει μικρές πλάκες, που καλύπτονται από λευκωπό επίχρισμα· μπορεί να επεκταθεί και στην ουρήθρα | | 4. Πρωκτίτιδα και περιπρωκτίτιδα | πρωκτός και περιπρωκτική χώρα | εμφανίζεται κοκκινίλα και διαβρώσεις στον πρωκτό και στη γύρω από τον πρωκτό περιοχή· οι βλάβες μπορεί να επεκταθούν και στα γεννητικά όργανα |

Το γενικό εύρος (σελ. 84): οι καντιντιάσεις είναι λοιμώξεις του δέρματος, των νυχιών, των βλεννογόνων, του πεπτικού συστήματος, των πνευμόνων και των άλλων οργάνων.

Η θεραπεία (σελ. 86): η θεραπεία των καντιντιάσεων των βλεννογόνων γίνεται με αντιμυκητιασικές αλοιφές και σε δυσκολότερες περιπτώσεις με αντιμυκητιασική θεραπεία από το στόμα· στην αιδοιοκολπίτιδα χορηγούνται κολπικά δισκία.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Από τον μύκητα Candida Albicans προσβάλλονται ο βλεννογόνος του στόματος, με τη μορφή της στοματίτιδας από κάντιντα, που συνυπάρχει πολλές φορές με χειλίτιδα· ο βλεννογόνος του αιδοίου και του κόλπου, με τη μορφή της αιδοιοκολπίτιδας· ο βλεννογόνος της βαλάνου και της πόσθης στους άνδρες, με τη μορφή της βαλανοποσθίτιδας, που μπορεί να επεκταθεί και στην ουρήθρα· και ο βλεννογόνος του πρωκτού, με τη μορφή της πρωκτίτιδας και περιπρωκτίτιδας.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 11 — Παράγοντες της ποικιλόχρου πιτυρίασης

Ερώτηση: Από ποιους παράγοντες ευνοείται η ανάπτυξη της ποικιλοχρόου πιτυρίασης;

Απάντηση:

Οι παράγοντες (σελ. 86): είναι μεταδοτική, προσβάλλει και τα δύο φύλα και η ανάπτυξη της ευνοείται από το θερμό κλίμα, την υπερέκκριση του ιδρώτα και του σμήγματος. | Παράγοντας | | |---|---| | το θερμό κλίμα | περιβαλλοντικός | | η υπερέκκριση του ιδρώτα | ατομικός | | η υπερέκκριση του σμήγματος | ατομικός |

Το αίτιο (σελ. 86): είναι πολύ διαδεδομένη δερματοπάθεια και οφείλεται στο μύκητα Malassezia fur-fur ή μικρόσπορο το πιτυρώδες.

Γιατί οι παράγοντες αυτοί την ευνοούν (σελ. 82): οι μύκητες είναι αρκετά ανθεκτικοί στο κρύο και στην υγρασία, η οποία ευνοεί τον πολλαπλασιασμό τους — το θερμό και υγρό περιβάλλον που δημιουργεί ο ιδρώτας, μαζί με το σμήγμα ως θρεπτικό υπόστρωμα, ευνοεί την ανάπτυξη του μύκητα.

Η θεραπεία (σελ. 87): η θεραπεία γίνεται με αντιμυκητιασικά φάρμακα τοπικά και στις σοβαρότερες περιπτώσεις από το στόμα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η ποικιλόχρους πιτυρίαση οφείλεται στον μύκητα Malassezia furfur ή μικρόσπορο το πιτυρώδες. Είναι μεταδοτική, προσβάλλει και τα δύο φύλα, ενώ η ανάπτυξή της ευνοείται από το θερμό κλίμα, την υπερέκκριση του ιδρώτα και την υπερέκκριση του σμήγματος. Και τούτο γιατί οι μύκητες είναι ανθεκτικοί στην υγρασία, η οποία ευνοεί τον πολλαπλασιασμό τους, ενώ το σμήγμα τους προσφέρει θρεπτικό υπόστρωμα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 12 — Η εντόπιση της ποικιλόχρου πιτυρίασης

Ερώτηση: Πού εντοπίζεται το εξάνθημα της ποικιλοχρόου πιτυρίασης;

Απάντηση:

Η εντόπιση (σελ. 86): οι βλάβες εντοπίζονται εκλεκτικά, κυρίως στο επάνω μέρος του θώρακα και στον αυχένα, ενώ σπανιότερα εμφανίζονται στα άκρα και ποτέ στο πρόσωπο. | Περιοχή | Συχνότητα | |---|---| | επάνω μέρος του θώρακα | κυρίως | | αυχένας | κυρίως | | άκρα | σπανιότερα | | πρόσωπο | ποτέ |

Η μορφή των βλαβών (σελ. 86): χαρακτηρίζεται από στρογγυλές κηλίδες, που το μέγεθός τους φθάνει το μέγεθος της παλάμης ή και μεγαλύτερο και παρουσιάζουν πολυκυκλική περιφέρεια· το χρώμα των βλαβών είναι καφέ-γαλακτώδες, πιο σπάνια ρόδινο ή ερυθρωπό και η επιφάνειά τους είναι ελαφρά λεπιδώδης.

Η αχρωματική μορφή (σελ. 87): πολύ συχνή είναι η αχρωματική ποικιλόχρους πιτυρίαση, κατά την οποία στο μελαγχρωματικό δέρμα λόγω της έκθεσης στον ήλιο διαγράφονται μικρές ή μεγάλες αχρωματικές κηλίδες.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι βλάβες της ποικιλόχρου πιτυρίασης εντοπίζονται εκλεκτικά, κυρίως στο επάνω μέρος του θώρακα και στον αυχένα, ενώ σπανιότερα εμφανίζονται στα άκρα και ποτέ στο πρόσωπο. Πρόκειται για στρογγυλές κηλίδες με πολυκυκλική περιφέρεια, που το μέγεθός τους φθάνει το μέγεθος της παλάμης ή και μεγαλύτερο, με χρώμα καφέ-γαλακτώδες, πιο σπάνια ρόδινο ή ερυθρωπό, και με ελαφρά λεπιδώδη επιφάνεια.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 13 — Το πόδι του αθλητή

Ερώτηση: Τι εννοούμε, όταν λέμε «πόδι του αθλητή»;

Απάντηση:

Ο ορισμός (σελ. 83): είναι πολύ συχνή δερματομυκητίαση και οφείλεται στα επιδερμόφυτα Τ.interdigitale, Ε.inguinale (E.floccosum) και στο Τ.rubrum· παρατηρείται συχνότερα στους άνδρες και ιδιαίτερα σε νέα άτομα που κάνουν αθλητισμό· για το λόγο αυτό η δερματοπάθεια ονομάζεται πόδι του αθλητή (πους του αθλητή) και οφείλεται μάλλον στην υγρασία που αναπτύσσεται μέσα στις μεσοδακτυλικές πτυχές με αποτέλεσμα την ανάπτυξη των μυκήτων.

Η κλινική εικόνα (σελ. 83) | Στοιχείο | Περιγραφή | |---|---| | Εντόπιση | αναπτύσσεται, κυρίως, στο διάστημα μεταξύ του τετάρτου και πέμπτου δακτύλου | | Βλάβη | μέσα στην πτυχή εμφανίζεται μία λευκή μάζα με μαργαριταροειδή απόχρωση, που όταν πέσει εμφανίζονται διαβρώσεις και ραγάδες | | Πλάγιες επιφάνειες | στις πλάγιες επιφάνειες των δακτύλων υπάρχουν λέπια, φυσαλίδες και διαβρώσεις | | Συμπτώματα | ο ασθενής παραπονείται για κνησμό (φαγούρα) και κάψιμο | | Πορεία | εάν δεν θεραπευθεί, εξελίσσεται μακροχρόνια με εξάρσεις την άνοιξη και το καλοκαίρι· σε περιπτώσεις μεγάλης εφίδρωσης και με τη χρήση αθλητικών ή πλαστικών παπουτσιών η κατάσταση επιδεινώνεται |

Η θεραπεία (σελ. 83): τοπικά εφαρμόζουμε αντιμυκητιασικές πούδρες και κρέμες για αρκετό χρονικό διάστημα· συνιστούμε, επίσης, την αποφυγή κλειστών παπουτσιών για καλύτερο αερισμό των ποδιών, έτσι ώστε το πέλμα να μην είναι σε υγρό και θερμό περιβάλλον που θα ευνοούσε την ανάπτυξη των μυκήτων.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Πόδι του αθλητή ονομάζεται η επιδερμοφυτία των μεσοδακτύλιων πτυχών, μια πολύ συχνή δερματομυκητίαση που οφείλεται στα επιδερμόφυτα Τ. interdigitale, Ε. inguinale και Τ. rubrum. Πήρε το όνομά της επειδή παρατηρείται συχνότερα στους άνδρες και ιδιαίτερα σε νέα άτομα που κάνουν αθλητισμό, και οφείλεται μάλλον στην υγρασία που αναπτύσσεται μέσα στις μεσοδακτυλικές πτυχές, με αποτέλεσμα την ανάπτυξη των μυκήτων. Αναπτύσσεται κυρίως μεταξύ τετάρτου και πέμπτου δακτύλου, όπου εμφανίζεται λευκή μάζα με μαργαριταροειδή απόχρωση και, όταν αυτή πέσει, διαβρώσεις και ραγάδες, ενώ ο ασθενής παραπονείται για κνησμό και κάψιμο.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 14 — Η εντόπιση του εκζέματος Hebra

Ερώτηση: Σε ποια μέρη του σώματος εμφανίζεται το έκζεμα Hebra;

Απάντηση:

Η εντόπιση (σελ. 82): οφείλεται στο επιδερμόφυτο floccosum ή inguinale· εμφανίζεται συχνότερα στους άνδρες από ό,τι στις γυναίκες στην περιοχή των μηροβουβωνικών πτυχών, μονόπλευρα ή και από τα δύο μέρη.

Η κλινική εικόνα (σελ. 82-83): αρχίζει σαν μία μικρή, ερυθηματολεπιδώδης κηλίδα, η οποία επεκτείνεται κυκλικά προς την περιφέρεια, ενώ το κέντρο της τείνει να υποχωρήσει και παίρνει το χρώμα του φυσιολογικού δέρματος· αντίθετα η περιφέρεια έχει χρώμα κοκκινωπό, καλύπτεται από λέπια και φυσαλίδες και ξεχωρίζει σαφώς από το γύρω φυσιολογικό δέρμα· πολλές φορές σχηματίζονται περισσότερες κηλίδες που ενώνονται μεταξύ τους· το εξάνθημα μπορεί να επεκταθεί στη γύρω περιοχή· ο ασθενής αισθάνεται φαγούρα και κάψιμο στις περιοχές της βλάβης.

Πού ανήκει (σελ. 82): η επιδερμοφυτία οφείλεται στο επιδερμόφυτο και αναπτύσσεται στην κεράτινη στιβάδα της επιδερμίδας, χωρίς να προσβάλει τις τρίχες και τα νύχια· θα εξετάσουμε δύο μορφές: α. Το έκζεμα του Hebra και β. Την επιδερμοφυτία των μεσοδακτυλικών πτυχών.

Η θεραπεία (σελ. 83): η θεραπεία γίνεται με αντιμυκητιασικές κρέμες και διαλύματα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το έκζεμα του Hebra οφείλεται στο επιδερμόφυτο floccosum ή inguinale και εμφανίζεται στην περιοχή των μηροβουβωνικών πτυχών, μονόπλευρα ή και από τα δύο μέρη, συχνότερα στους άνδρες από ό,τι στις γυναίκες. Αρχίζει σαν μικρή ερυθηματολεπιδώδης κηλίδα, η οποία επεκτείνεται κυκλικά προς την περιφέρεια, ενώ το κέντρο της υποχωρεί και παίρνει το χρώμα του φυσιολογικού δέρματος. Η περιφέρεια έχει χρώμα κοκκινωπό, καλύπτεται από λέπια και φυσαλίδες και ξεχωρίζει σαφώς από το γύρω δέρμα, ενώ το εξάνθημα μπορεί να επεκταθεί στη γύρω περιοχή.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 15 — Η αναζωπύρωση του έρπητα

Ερώτηση: Ποιες είναι οι καταστάσεις που αναζωπυρώνουν τον ιό του έρπητα, όταν βρίσκεται σε λανθάνουσα κατάσταση μέσα στα γάγγλια;

Απάντηση:

Η απάντηση (σελ. 65): ο ιός του έρπητα προσβάλλει όλα τα άτομα, σε όλες τις ηλικίες· ο ιός παραμένει σε λανθάνουσα κατάσταση μέσα στα γάγγλια ή στους βλεννογόνους και εμφανίζεται ξανά, όταν εξασθενεί η άμυνα του οργανισμού, όπως, για παράδειγμα, κατά τη διάρκεια διαφόρων ιώσεων, σε καταστάσεις άγχους, κατά την έμμηνο ροή της γυναίκας, μετά από παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο κ.ά. | Κατάσταση | |---| | κατά τη διάρκεια διαφόρων ιώσεων | | σε καταστάσεις άγχους | | κατά την έμμηνο ροή της γυναίκας | | μετά από παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο |

Ο κοινός παρονομαστής (σελ. 65): όλες οι καταστάσεις αυτές έχουν ως αποτέλεσμα να εξασθενεί η άμυνα του οργανισμού.

Η κλινική εικόνα του απλού έρπητα (σελ. 64): στην περιοχή όπου πρόκειται να εμφανιστεί ο έρπης, ο ασθενής αισθάνεται ελαφρό κνησμό (φαγούρα) και κάψιμο· μετά από λίγες ώρες εμφανίζεται το εξάνθημα, το οποίο χαρακτηρίζεται από ερυθρότητα και από μικρές φυσαλίδες με ορώδες υγρό, που μπορεί στη συνέχεια να γίνει θολό· σε λίγες ημέρες οι φυσαλίδες σπάζουν ή ξηραίνονται και στο σημείο εκείνο του δέρματος δημιουργούνται εφελκίδες· μέσα σε μία εβδομάδα έως 10 ημέρες, το εξάνθημα θεραπεύεται από μόνο του.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο ιός του έρπητα παραμένει σε λανθάνουσα κατάσταση μέσα στα γάγγλια ή στους βλεννογόνους και εμφανίζεται ξανά όταν εξασθενεί η άμυνα του οργανισμού. Τέτοιες καταστάσεις είναι η διάρκεια διαφόρων ιώσεων, οι καταστάσεις άγχους, η έμμηνος ροή της γυναίκας και η παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 16 — Ο υποτροπιάζων έρπης

Ερώτηση: Τι σημαίνει υποτροπιάζων έρπης;

Απάντηση:

Ο ορισμός (σελ. 65): έρπης υποτροπιάζων ονομάζεται η κλινική μορφή του έρπητα κατά την οποία, μετά την πρωτομόλυνση, ο έρπης υποτροπιάζει κατά μικρά ή μεγάλα διαστήματα, όπως ο καταμήνιος υποτροπιάζων έρπης που υποτροπιάζει πριν, κατά τη διάρκεια, ή μετά την εμμηνόρυση της γυναίκας.

Η γενικότερη ιδιότητα του έρπητα (σελ. 64): είναι δερματοπάθεια που υποτροπιάζει (εμφανίζεται σε τακτά χρονικά διαστήματα)· το εξάνθημα του αποτελείται από ερυθρότητα και από μικρές φυσαλίδες και εμφανίζεται σε οποιοδήποτε σημείο του σώματος (χείλη, μάγουλα, γεννητικά όργανα κ.α.).

Οι κλινικές μορφές του έρπητα (σελ. 65-66) | Μορφή | Χαρακτηριστικά | |---|---| | Έρπης δέρματος | στο δέρμα οι εκλεκτικές εντοπίσεις… εκδηλώνονται στο πρόσωπο και στο σώμα· όταν ο έρπης εντοπίζεται γύρω από τα χείλη, ονομάζεται έρπης επιχείλιος | | Έρπης οφθαλμών | σοβαρής πρόγνωσης… ο οποίος προκαλεί επιπεφυκίτιδα και κερατίτιδα που μπορεί να οδηγήσει σε τύφλωση | | Έρπης υποτροπιάζων | μετά την πρωτομόλυνση, ο έρπης υποτροπιάζει κατά μικρά ή μεγάλα διαστήματα | | Έρπης γεννητικών οργάνων | στη γυναίκα… υπάρχει κίνδυνος κατά τη διάρκεια του τοκετού… να προσβληθεί το νεογνό από έρπη με βαρύτατη πρόγνωση για αυτό |

Η θεραπεία του (σελ. 66): για την θεραπεία του υποτροπιάζοντα έρπη χορηγείται βιταμίνη C, ιοστατικές αλοιφές και σε σοβαρότερες περιπτώσεις, ιοστατικά φάρμακα από το στόμα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Υποτροπιάζων έρπης ονομάζεται η κλινική μορφή του έρπητα κατά την οποία, μετά την πρωτομόλυνση, ο έρπης υποτροπιάζει κατά μικρά ή μεγάλα διαστήματα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο καταμήνιος υποτροπιάζων έρπης, που υποτροπιάζει πριν, κατά τη διάρκεια ή μετά την εμμηνόρυση της γυναίκας. Για τη θεραπεία του χορηγείται βιταμίνη C, ιοστατικές αλοιφές και, σε σοβαρότερες περιπτώσεις, ιοστατικά φάρμακα από το στόμα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 17 — Τα είδη των μυρμηκιών

Ερώτηση: Πόσα είδη μυρμηκιών έχουμε;

Απάντηση:

Η διάκριση (σελ. 71): εντοπίζονται στα χέρια, στα πόδια και στο πρόσωπο και διακρίνονται σε κοινές, πελματιαίες και ομαλές νεανικές — δηλαδή τρία είδη. | Είδος | Χαρακτηριστικά | |---|---| | Κοινές | αποτελούνται από υποστρόγγυλες βλατίδες, ξηρές και σκληρές, που μπορεί να φθάσουν μέχρι το μέγεθος του ρεβιθιού· έχουν χρώμα υποκίτρινο και ανώμαλη επιφάνεια, θηλωματώδη και υπερκερατωσική· εντοπίζονται στην ραχιαία επιφάνεια των χεριών και των δακτύλων· η λαϊκή τους ονομασία είναι «κότσια», «κούτσες» ή «μπαρδαβίτσες» | | Μυρμηκίες πελμάτων | εντοπίζονται στα πέλματα των ποδιών και, πιεζόμενες από το βάρος του σώματος, αναπτύσσονται προς το βάθος, κάτω από την επιδερμίδα· είναι πολύ επώδυνες με την βάδιση και την πίεση· κλινικά παρουσιάζονται σαν μικροί, σκληροί, πολυγωνικοί κόκκοι | | Ομαλές μυρμηκίες | αποτελούνται από πολυάριθμες, επιδερμιδικές βλατίδες με διάμετρο 2-4 χιλιοστά, και προεξέχουν ελαφρά από την επιφάνεια του δέρματος |

Το αίτιο (σελ. 71): οι μυρμηκίες προσβάλλουν και τα δύο φύλα σε όλες τις ηλικίες, ιδιαίτερα όμως την παιδική και εφηβική και οφείλονται στο διηθητό ιό HPV (Human Papilloma Virus).

Η διαφορική διάγνωση από τους τύλους (σελ. 72): δεν πρέπει να τις συγχέουμε με τους τύλους (κάλους), οι οποίοι κατά την πίεση πονούν σε όλη την επιφάνεια τους· στις μυρμηκίες ο πόνος εντοπίζεται στο κέντρο τους.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Έχουμε τρία είδη μυρμηκιών: τις κοινές, τις πελματιαίες και τις ομαλές νεανικές. Οι κοινές αποτελούνται από υποστρόγγυλες, ξηρές και σκληρές βλατίδες με υποκίτρινο χρώμα και ανώμαλη, θηλωματώδη και υπερκερατωσική επιφάνεια. Οι μυρμηκίες των πελμάτων αναπτύσσονται προς το βάθος, πιεζόμενες από το βάρος του σώματος, και είναι πολύ επώδυνες με τη βάδιση και την πίεση. Οι ομαλές αποτελούνται από πολυάριθμες επιδερμιδικές βλατίδες διαμέτρου δύο έως τεσσάρων χιλιοστών. Όλες οφείλονται στον διηθητό ιό HPV.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 18 — Η εντόπιση των ομαλών μυρμηκιών

Ερώτηση: Πού εντοπίζονται οι ομαλές μυρμηκίες;

Απάντηση:

Η εντόπιση (σελ. 73): εντοπίζονται στο πρόσωπο (μέτωπο, μάγουλα, γύρω από το στόμα) και στην επάνω επιφάνεια των χεριών.

Τα χαρακτηριστικά τους (σελ. 73) | Στοιχείο | Περιγραφή | |---|---| | Βλάβες | αποτελούνται από πολυάριθμες, επιδερμιδικές βλατίδες με διάμετρο 2-4 χιλιοστά, και προεξέχουν ελαφρά από την επιφάνεια του δέρματος | | Χρώμα | το χρώμα τους είναι φυσιολογικό ή γκριζοκίτρινο | | Πορεία | παραμένουν για αρκετό χρονικό διάστημα, μπορούν όμως και να θεραπευτούν αυτόματα |

Η θεραπεία των μυρμηκιών (σελ. 73): η θεραπεία γίνεται με θερμοπηξία, κρυοπηξία και εφαρμογή καυστικών ουσιών· η χειρουργική αφαίρεση καλό είναι να αποφεύγεται, λόγω του κινδύνου υποτροπής στα όρια της εκτομής· παρατηρήθηκε σε ορισμένες περιπτώσεις θεραπεία κατόπιν χορήγησης εικονικών σκευασμάτων, ιδιαίτερα στις νεανικές μυρμηκίες, γεγονός που αποδίδεται είτε στην αυθυποβολή είτε στην ανάπτυξη αντισωμάτων που εξουδετερώνουν τον ιό.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι ομαλές μυρμηκίες εντοπίζονται στο πρόσωπο, δηλαδή στο μέτωπο, στα μάγουλα και γύρω από το στόμα, καθώς και στην επάνω επιφάνεια των χεριών. Αποτελούνται από πολυάριθμες, επιδερμιδικές βλατίδες διαμέτρου δύο έως τεσσάρων χιλιοστών, που προεξέχουν ελαφρά από την επιφάνεια του δέρματος, με χρώμα φυσιολογικό ή γκριζοκίτρινο. Παραμένουν για αρκετό χρονικό διάστημα, μπορούν όμως και να θεραπευτούν αυτόματα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 19 — Ο πόνος στα οξυτενή κονδυλώματα

Ερώτηση: Είναι επώδυνα τα οξυτενή κονδυλώματα;

Απάντηση:

Η απάντηση (σελ. 74): είναι ανώδυνες και δεν ενοχλούν καθόλου παρά μόνο με τον όγκο τους.

Τι είναι (σελ. 73-74): τα οξυτενή κονδυλώματα είναι καλοήθεις, θηλωματώδεις εκβλαστήσεις του δέρματος και των βλεννογόνων και έχουν χρώμα ρόδινο ή γκριζωπό· εμφανίζονται στα γεννητικά όργανα, τον δακτύλιο και σπανιότερα σε άλλα σημεία του σώματος· είναι μεταδοτικά και αυτοενοφθαλμίσιμα· οφείλονται στον ιό HPV (Human Papilloma Virus), του οποίου έχουν περιγραφεί πάνω από 60 ξεχωριστοί, γενετικοί τύποι.

Η κλινική εικόνα (σελ. 74): στην αρχή παρατηρούμε μία βλατίδα με επιφάνεια ομαλή ή κοκκώδη ρόδινου χρώματος, που μπορεί να φθάσει στο μέγεθος του μπιζελιού, ενώ η επιφάνεια της γίνεται θηλωματώδης· σπάνια παραμένει μεμονωμένη· συνήθως δίπλα της εμφανίζονται και άλλες βλατίδες, οι οποίες σχηματίζουν μάζες με επιφάνεια ανώμαλη όπως το κουνουπίδι.

Η θεραπεία (σελ. 74): 1) με εναιώρημα ή με διάλυμα ποδοφυλλίνης 25%· 2) με θερμοπηξία· 3) με κρυοπηξία (επιθίξεις με υγρό άζωτο)· 4) όταν είναι ογκώδη, τα αφαιρούμε χειρουργικά· πρέπει να γνωρίζουμε ότι τα οξυτενή κονδυλώματα είναι δυνατόν να επανεμφανίζονται σε ορισμένα άτομα με επίμονο τρόπο· αυτό οφείλεται σε υποτροπή, αυτοενοφθαλμισμό ή νέα μόλυνση.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Όχι, τα οξυτενή κονδυλώματα είναι ανώδυνα και δεν ενοχλούν καθόλου, παρά μόνο με τον όγκο τους. Είναι καλοήθεις, θηλωματώδεις εκβλαστήσεις του δέρματος και των βλεννογόνων, με χρώμα ρόδινο ή γκριζωπό, οφείλονται στον ιό HPV και είναι μεταδοτικά και αυτοενοφθαλμίσιμα. Στην αρχή εμφανίζεται μία βλατίδα, ενώ στη συνέχεια εμφανίζονται και άλλες δίπλα της, οι οποίες σχηματίζουν μάζες με ανώμαλη επιφάνεια, όπως το κουνουπίδι.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 20 — Η μετάδοση της ψώρας

Ερώτηση: Πώς μεταδίδεται η ψώρα;

Απάντηση:

Η μετάδοση (σελ. 88): η μετάδοση γίνεται από άνθρωπο σε άνθρωπο, κυρίως με παρατεταμένη σωματική επαφή και, σπανιότερα, από προσωπικά αντικείμενα ή κλινοσκεπάσματα ανθρώπου που πάσχει από ψώρα· δεν μεταδίδεται με απλή χειραψία· η μετάδοση είναι ευκολότερη σε νοσοκομεία, στρατώνες, κατασκηνώσεις και γενικώς σε χώρους που ζουν μαζί πολυάριθμα άτομα. | Τρόπος | Ισχύει; | |---|---| | παρατεταμένη σωματική επαφή | κυρίως | | προσωπικά αντικείμενα ή κλινοσκεπάσματα | σπανιότερα | | απλή χειραψία | δεν μεταδίδεται |

Το αίτιο (σελ. 87-88): η ψώρα είναι μία πολύ μεταδοτική δερματοπάθεια· την προκαλεί το άκαρι της ψώρας ή σαρκοκόπτης του ανθρώπου, παράσιτο που ανήκει στα αραχνίδια, υποομάδα των αρθροπόδων· η ψώρα λέγεται αλλιώς ακαρεοδερματίτιδα.

Ο βιολογικός κύκλος (σελ. 88): το γονιμοποιημένο θηλυκό άκαρι εισέρχεται στο δέρμα σκάβοντας σήραγγα στην κεράτινη στιβάδα, όπου γεννά τα αυγά του· τα τέλεια έντομα (ακάρεα) προκύπτουν από τα αυγά σε 3 περίπου εβδομάδες και ζουν 2 μήνες· το άκαρι της ψώρας μπορεί να ζήσει μόνον 4-5 ημέρες εκτός του ανθρωπίνου σώματος (σελ. 90).

Η θεραπεία (σελ. 90): γίνεται με επάλειψη όλου του σώματος, εκτός της κεφαλής, με ειδικά τοπικά ακαρεοκτόνα, π.χ. βενζοϊκό βενζύλιο 25%· είναι απαραίτητη η απολύμανση του χώρου, των κλινοσκεπασμάτων και των ρούχων· όλα τα άτομα που μένουν στον ίδιο χώρο πρέπει να κάνουν θεραπεία.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η ψώρα μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο, κυρίως με παρατεταμένη σωματική επαφή και σπανιότερα από προσωπικά αντικείμενα ή κλινοσκεπάσματα ανθρώπου που πάσχει από ψώρα. Δεν μεταδίδεται με απλή χειραψία. Η μετάδοση είναι ευκολότερη σε νοσοκομεία, στρατώνες, κατασκηνώσεις και γενικώς σε χώρους όπου ζουν μαζί πολυάριθμα άτομα, ενώ σημειώνεται ότι το άκαρι της ψώρας μπορεί να ζήσει μόνο τέσσερις με πέντε ημέρες εκτός του ανθρώπινου σώματος.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 21 — Η μετάδοση της φθειρίασης της κεφαλής

Ερώτηση: Πώς μεταδίδεται η φθειρίαση του τριχωτού της κεφαλής;

Απάντηση:

Η μετάδοση (σελ. 90): μεταδίδεται με άμεση σωματική επαφή ή από αντικείμενα (π.χ. χτένα ή καπέλο ατόμου με φθειρίαση).

Ποιους αφορά (σελ. 90): η φθειρίαση αυτή είναι συχνότερη στα παιδιά.

Τα συμπτώματα (σελ. 90): το κύριο σύμπτωμα είναι ο έντονος κνησμός στο τριχωτό της κεφαλής, και ιδιαίτερα στην ινιακή (πίσω μέρος της κεφαλής) και οπισθοωτιαία (πίσω από τα αυτιά) περιοχή· στα σημεία επαφής των μαλλιών με τις ψείρες και τις κόνιδες, μπορεί να παρατηρούνται ερυθρές βλατίδες και δρυφάδες.

Η διάγνωση (σελ. 91): για να επιβεβαιώσουμε την διάγνωση ρωτούμε για κνησμό, εξετάζουμε το δέρμα για εξάνθημα και αναζητούμε τις κόνιδες, στερεά προσκολλημένες στην τρίχα, και τα ίδια τα έντομα, που τα βλέπουμε πιο εύκολα, όταν μετακινούνται· η αναζήτηση είναι πιο εύκολη σε υγρά μαλλιά· επιπλοκή της φθειρίασης του τριχωτού μπορεί ν' αποτελέσει η μικροβιακή επιμόλυνση.

Η θεραπεία (σελ. 91): η θεραπεία γίνεται με ειδικά αντιφθειρικά διαλύματα, που επαλείφονται τοπικά στο κεφάλι· οι κόνιδες απομακρύνονται με ειδική, λεπτή χτένα· αν υπάρχει μικροβιακή επιμόλυνση χορηγούνται αντιβιοτικά.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η φθειρίαση του τριχωτού της κεφαλής, που είναι συχνότερη στα παιδιά, μεταδίδεται με άμεση σωματική επαφή ή από αντικείμενα, όπως η χτένα ή το καπέλο ατόμου με φθειρίαση. Κύριο σύμπτωμα είναι ο έντονος κνησμός στο τριχωτό της κεφαλής, ιδιαίτερα στην ινιακή και στην οπισθοωτιαία περιοχή, ενώ η θεραπεία γίνεται με ειδικά αντιφθειρικά διαλύματα και με απομάκρυνση των κονίδων με ειδική, λεπτή χτένα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 22 — Η μετάδοση της φθειρίασης του εφηβαίου

Ερώτηση: Πώς μεταδίδεται η φθειρίαση του εφηβαίου;

Απάντηση:

Η μετάδοση (σελ. 91): η φθειρίαση του εφηβαίου μεταδίδεται με σεξουαλική επαφή, με μολυσμένα εσώρουχα αλλά και συχνά από τους γονείς στα παιδιά.

Η ψείρα του εφηβαίου (σελ. 91): η ψείρα που εντοπίζεται στο εφήβαιο είναι βραδυκίνητη και δύσκολα εγκαθίσταται στο υπόλοιπο σώμα· παρόλα αυτά μπορεί να εντοπισθεί και σε άλλες τριχωτές περιοχές, όπως οι μασχάλες, ο θώρακας, τα φρύδια και οι βλεφαρίδες· ποτέ δεν παρασιτεί στο τριχωτό της κεφαλής.

Η διάγνωση (σελ. 91): αναζητούνται οι ψείρες και οι κόνιδες πάνω στις τρίχες ή σκούρα καφέ και μαύρα στίγματα πάνω στα εσώρουχα.

Η θεραπεία (σελ. 91-92): θεραπεύεται με απολύμανση των ρούχων και των κλινοσκεπασμάτων, και με επάλειψη του σώματος με αντιφθειρικά διαλύματα· εάν οι ψείρες πάνε στις βλεφαρίδες των παιδιών, επειδή τα αντιφθειρικά διαλύματα είναι ερεθιστικά για τα μάτια, χρησιμοποιείται τοπικά στις βλεφαρίδες λευκή βαζελίνη, ώστε τα παράσιτα να παθαίνουν ασφυξία και κατόπιν αφαιρούνται προσεκτικά.

Οι τρεις μορφές φθειρίασης (σελ. 90): αν και δύο είναι τα είδη της ψείρας που παρασιτούν στον άνθρωπο, υπάρχουν τρεις μορφές φθειρίασης του ανθρώπου ανάλογα με την εντόπιση: η φθειρίαση του τριχωτού της κεφαλής, η φθειρίαση του σώματος και η φθειρίαση του εφηβαίου.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η φθειρίαση του εφηβαίου μεταδίδεται με σεξουαλική επαφή, με μολυσμένα εσώρουχα, αλλά και συχνά από τους γονείς στα παιδιά. Η ψείρα που εντοπίζεται στο εφήβαιο είναι βραδυκίνητη και δύσκολα εγκαθίσταται στο υπόλοιπο σώμα, μπορεί όμως να εντοπιστεί και σε άλλες τριχωτές περιοχές, όπως οι μασχάλες, ο θώρακας, τα φρύδια και οι βλεφαρίδες, ενώ ποτέ δεν παρασιτεί στο τριχωτό της κεφαλής.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 23 — Παράσιτα ορατά με γυμνό μάτι

Ερώτηση: Ποια από τα παρακάτω παράσιτα είναι ορατά με γυμνό μάτι: ψείρα, κοριός, άκαρι της ψώρας, ψύλλος, κουνούπι;

Απάντηση:

Το κριτήριο (σελ. 86-87): ανάλογα με το μέγεθός τους, άλλα παράσιτα είναι ορατά με γυμνό μάτι, όπως οι φθείρες (=ψείρες), οι κοριοί, οι ψύλλοι και τα κουνούπια, ενώ άλλα γίνονται ορατά με το μικροσκόπιο όπως το άκαρι της ψώρας.

Η ταξινόμηση | Παράσιτο | Ορατό με γυμνό μάτι; | |---|---| | Ψείρα (φθείρα) | ΝΑΙ — η φθειρίαση προκαλείται από την ψείρα, έντομο ορατό με γυμνό μάτι (σελ. 90) | | Κοριός | ΝΑΙ | | Άκαρι της ψώρας | ΟΧΙ — το ίδιο το παράσιτο δεν είναι ορατό με γυμνό μάτι· μπορεί να ληφθεί μέσα από τις σήραγγες με μια λεπτή βελόνα και να φανεί στο μικροσκόπιο πάνω σε γυάλινο πλακίδιο (σελ. 88) | | Ψύλλος | ΝΑΙ | | Κουνούπι | ΝΑΙ |

Και οι κόνιδες (σελ. 90): η ψείρα εναποθέτει τα αυγά του, τις κόνιδες, ορατά κι αυτά με γυμνό μάτι, στο στέλεχος της τρίχας.

Τι είναι τα παράσιτα του δέρματος (σελ. 87): τα παράσιτα του ανθρωπίνου δέρματος είναι μικροσκοπικοί οργανισμοί που, για να επιβιώσουν, να τραφούν και να πολλαπλασιασθούν, απομυζούν, δηλαδή ρουφούν συστατικά του δέρματος.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ορατά με γυμνό μάτι είναι η ψείρα, ο κοριός, ο ψύλλος και το κουνούπι. Δεν είναι ορατό με γυμνό μάτι το άκαρι της ψώρας, το οποίο γίνεται ορατό μόνο με το μικροσκόπιο: μπορεί να ληφθεί μέσα από τις σήραγγες με μια λεπτή βελόνα και να φανεί στο μικροσκόπιο πάνω σε γυάλινο πλακίδιο. Σημειώνεται ότι και οι κόνιδες, δηλαδή τα αυγά της ψείρας, είναι ορατές με γυμνό μάτι πάνω στο στέλεχος της τρίχας.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 24 — Κνησμός στο τριχωτό της κεφαλής

Ερώτηση: Για ποια παρασιτική δερματοπάθεια θα ψάξουμε, αν κάποιος έχει έντονο κνησμό στο τριχωτό της κεφαλής;

Απάντηση:

Η απάντηση: για φθειρίαση του τριχωτού της κεφαλής (σελ. 90): το κύριο σύμπτωμα είναι ο έντονος κνησμός στο τριχωτό της κεφαλής, και ιδιαίτερα στην ινιακή (πίσω μέρος της κεφαλής) και οπισθοωτιαία (πίσω από τα αυτιά) περιοχή.

Γιατί όχι ψώρα (σελ. 89): το πρόσωπο και το τριχωτό της κεφαλής δεν προσβάλλονται — η ψώρα αποκλείεται ως αιτία κνησμού στο τριχωτό της κεφαλής· γι' αυτό και η θεραπεία γίνεται με επάλειψη όλου του σώματος, εκτός της κεφαλής (σελ. 90).

Πώς θα το επιβεβαιώσουμε (σελ. 91): για να επιβεβαιώσουμε την διάγνωση ρωτούμε για κνησμό, εξετάζουμε το δέρμα για εξάνθημα και αναζητούμε τις κόνιδες, στερεά προσκολλημένες στην τρίχα, και τα ίδια τα έντομα, που τα βλέπουμε πιο εύκολα, όταν μετακινούνται· η αναζήτηση είναι πιο εύκολη σε υγρά μαλλιά.

Τι άλλο θα βρούμε (σελ. 90): στα σημεία επαφής των μαλλιών με τις ψείρες και τις κόνιδες, μπορεί να παρατηρούνται ερυθρές βλατίδες και δρυφάδες.

Η επιπλοκή (σελ. 91): επιπλοκή της φθειρίασης του τριχωτού μπορεί ν' αποτελέσει η μικροβιακή επιμόλυνση.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Θα ψάξουμε για φθειρίαση του τριχωτού της κεφαλής, αφού κύριο σύμπτωμά της είναι ο έντονος κνησμός στο τριχωτό της κεφαλής και ιδιαίτερα στην ινιακή και στην οπισθοωτιαία περιοχή. Η ψώρα αποκλείεται, γιατί σε αυτήν το πρόσωπο και το τριχωτό της κεφαλής δεν προσβάλλονται. Για να επιβεβαιώσουμε τη διάγνωση ρωτούμε για κνησμό, εξετάζουμε το δέρμα για εξάνθημα και αναζητούμε τις κόνιδες, στερεά προσκολλημένες στην τρίχα, καθώς και τα ίδια τα έντομα, που φαίνονται πιο εύκολα όταν μετακινούνται και σε υγρά μαλλιά.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 25 — Νυχτερινός κνησμός σε όλη την οικογένεια

Ερώτηση: Ποια παρασιτική δερματοπάθεια θα υποπτευθούμε, όταν τα μέλη μίας οικογένειας παραπονούνται για έντονο κνησμό την νύχτα;

Απάντηση:

Η απάντηση: θα υποπτευθούμε ψώρα (σελ. 88): ο άνθρωπος εκδηλώνει δερματικό εξάνθημα με βασανιστικό κνησμό, πιο έντονο την νύχτα, λίγες εβδομάδες μετά την είσοδο του ακάρεως στο δέρμα.

Γιατί όλη η οικογένεια (σελ. 88): η μετάδοση γίνεται από άνθρωπο σε άνθρωπο, κυρίως με παρατεταμένη σωματική επαφή και, σπανιότερα, από προσωπικά αντικείμενα ή κλινοσκεπάσματα ανθρώπου που πάσχει από ψώρα· η μετάδοση είναι ευκολότερη σε νοσοκομεία, στρατώνες, κατασκηνώσεις και γενικώς σε χώρους που ζουν μαζί πολυάριθμα άτομα.

Πώς τίθεται η διάγνωση (σελ. 89): στην κλινική διάγνωση αναζητούμε τις σήραγγες, παρατηρούμε το εξάνθημα και ρωτούμε για βασανιστικό νυχτερινό κνησμό τον ασθενή και όσους κατοικούν μαζί του — ακριβώς το σενάριο της ερώτησης.

Το διαγνωστικό σημείο (σελ. 88): οι σήραγγες είναι ορατές σαν λευκωπές γραμμούλες 2-3 χιλιοστών και αποτελούν χαρακτηριστικό, διαγνωστικό σημείο.

Η αντιμετώπιση (σελ. 90): όλα τα άτομα που μένουν στον ίδιο χώρο πρέπει να κάνουν θεραπεία· είναι απαραίτητη η απολύμανση του χώρου, των κλινοσκεπασμάτων και των ρούχων.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Θα υποπτευθούμε ψώρα, γιατί ο άνθρωπος που έχει προσβληθεί από το άκαρι εκδηλώνει δερματικό εξάνθημα με βασανιστικό κνησμό, πιο έντονο τη νύχτα. Άλλωστε στην κλινική διάγνωση αναζητούμε τις σήραγγες, παρατηρούμε το εξάνθημα και ρωτούμε για βασανιστικό νυχτερινό κνησμό τον ασθενή και όσους κατοικούν μαζί του, αφού η μετάδοση γίνεται κυρίως με παρατεταμένη σωματική επαφή και είναι ευκολότερη σε χώρους όπου ζουν μαζί πολυάριθμα άτομα. Στη θεραπεία πρέπει να συμμετάσχουν όλα τα άτομα που μένουν στον ίδιο χώρο, μαζί με απολύμανση του χώρου, των κλινοσκεπασμάτων και των ρούχων.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 26 — Το εξάνθημα της ψώρας

Ερώτηση: Πώς είναι το εξάνθημα της ψώρας;

Απάντηση:

Η εντόπιση (σελ. 89): το πρόσωπο και το τριχωτό της κεφαλής δεν προσβάλλονται· οι βλάβες εντοπίζονται στις μεσοδακτύλιες πτυχές, στους γλουτούς, στους καρπούς, στους αγκώνες, στους μαστούς, στα γεννητικά όργανα· στα βρέφη εντοπίζονται στα πέλματα και στις παλάμες.

Οι βλάβες (σελ. 89): χαρακτηρίζονται από σήραγγες, αύλακες, βλατίδες συχνά «αποκεφαλισμένες» από τον ξεσμό (ξύσιμο), δηλαδή χωρίς την κορυφή τους, φυσαλίδες, δρυφάδες (γραμμές από το ξύσιμο με τα νύχια) και, σε μακροχρόνιες περιπτώσεις, κοκκιώματα, δηλαδή οζίδια, ιδίως στα θερμότερα μέρη του σώματος μασχάλες και γεννητικά όργανα.

Ποιες βλάβες οφείλονται σε τι (σελ. 89) | Βλάβες | Αιτία | |---|---| | οι αύλακες και οι φυσαλίδες | αποτέλεσμα της παρουσίας του ακάρεως | | οι άλλες βλάβες | αποτέλεσμα της αλλεργικής ευαισθητοποίησης του ανθρώπου στο παράσιτο |

Ο κνησμός (σελ. 88): ο άνθρωπος εκδηλώνει δερματικό εξάνθημα με βασανιστικό κνησμό, πιο έντονο την νύχτα, λίγες εβδομάδες μετά την είσοδο του ακάρεως στο δέρμα· το εξάνθημα είναι αποτέλεσμα της αμυντικής (ανοσολογικής) αντίδρασης του ανθρώπου στο παράσιτο αλλά και του ξεσμού (=ξυσίματος).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Στο εξάνθημα της ψώρας το πρόσωπο και το τριχωτό της κεφαλής δεν προσβάλλονται. Οι βλάβες εντοπίζονται στις μεσοδακτύλιες πτυχές, στους γλουτούς, στους καρπούς, στους αγκώνες, στους μαστούς και στα γεννητικά όργανα, ενώ στα βρέφη στα πέλματα και στις παλάμες. Χαρακτηρίζονται από σήραγγες, αύλακες, βλατίδες συχνά αποκεφαλισμένες από το ξύσιμο, φυσαλίδες, δρυφάδες και, σε μακροχρόνιες περιπτώσεις, κοκκιώματα, δηλαδή οζίδια, ιδίως στα θερμότερα μέρη του σώματος. Από τις βλάβες αυτές μόνο οι αύλακες και οι φυσαλίδες είναι αποτέλεσμα της παρουσίας του ακάρεως, ενώ οι υπόλοιπες είναι αποτέλεσμα της αλλεργικής ευαισθητοποίησης του ανθρώπου στο παράσιτο.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 27 — Το εξάνθημα της παρασιτικής κνήφης

Ερώτηση: Πώς είναι το εξάνθημα της παρασιτικής κνήφης;

Απάντηση:

Ο ορισμός (σελ. 92): ονομάζεται έτσι η αλλεργική αντίδραση του δέρματος στα διάφορα αντιγόνα (ξένες βλαβερές ουσίες), που περιέχει ο σίελος των παρασίτων, τα οποία στιγμιαία πλησιάζουν το ανθρώπινο σώμα κι απομακρύνονται, όπως είναι διάφορα αρθρόποδα (ψύλλοι, κοριοί και κτλ.) ή άλλα έντομα (κουνούπια, αράχνες).

Το εξάνθημα (σελ. 92): την τροφή τους από το ανθρώπινο δέρμα την εξασφαλίζουν με νύγματα (τσιμπήματα) ή με δήγματα (δαγκώματα)· στα σημεία εκείνα εμφανίζονται βλατίδες, φυσαλίδες, πομφόλυγες ή κνιδωτικοί πομφοί που συνοδεύονται σχεδόν πάντα από αίσθημα κνησμού και καψίματος.

Το χαρακτηριστικό σημείο (σελ. 92): το σημείο του τσιμπήματος ή δαγκώματος μπορεί να φαίνεται σαν μια «τελεία» στο κέντρο της δερματικής βλάβης.

Η επιπλοκή (σελ. 92): επιπλοκή αποτελεί η μικροβιακή επιμόλυνση.

Η θεραπεία (σελ. 92): η θεραπεία γίνεται με χορήγηση αντιισταμινικών φαρμάκων από το στόμα και με τοπικές αλοιφές αντιβιοτικού και κορτιζόνης στις βλάβες· αν υπάρχει μικροβιακή επιμόλυνση, χορηγούνται αντιβιοτικά· ο χώρος πρέπει να ψεκάζεται με εντομοκτόνο· τα κατοικίδια ζώα (σκύλος, γάτα), επειδή συχνά είναι φορείς ψύλλων, ακάρεων ή άλλων παρασίτων, πρέπει να ψεκάζονται με ειδικά κτηνιατρικά ακαρεοκτόνα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το εξάνθημα της παρασιτικής κνήφης εμφανίζεται στα σημεία των νυγμάτων, δηλαδή των τσιμπημάτων, ή των δηγμάτων, δηλαδή των δαγκωμάτων. Εκεί εμφανίζονται βλατίδες, φυσαλίδες, πομφόλυγες ή κνιδωτικοί πομφοί, που συνοδεύονται σχεδόν πάντα από αίσθημα κνησμού και καψίματος. Χαρακτηριστικό είναι ότι το σημείο του τσιμπήματος ή του δαγκώματος μπορεί να φαίνεται σαν μια τελεία στο κέντρο της δερματικής βλάβης, ενώ επιπλοκή αποτελεί η μικροβιακή επιμόλυνση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 28 — Συμπλήρωση κενών — ο ορισμός του AIDS

Ερώτηση: Να συμπληρώσετε τα κενά στο κείμενο που ακολουθεί επιλέγοντας τις παρακάτω λέξεις: AIDS, λοίμωξη, λεμφοκύτταρα, ρετροϊό, ευκαιριακές λοιμώξεις, κακοήθειες, ανοσοποιητικό, σύνδρομο επίκτητης ανοσολογικής ανεπάρκειας, HIV (Human Immunodeficiency Virus), κυτταρική ανοσία, κύτταρα.

Απάντηση:

Το συμπληρωμένο κείμενο (σελ. 93)

Το AIDS (σύνδρομο επίκτητης ανοσολογικής ανεπάρκειας) είναι λοίμωξη που οφείλεται στο ρετροϊό που λέγεται ιός της ανθρώπινης ανοσοανεπάρκειας HIV (Human Immunodeficiency Virus), ο οποίος προσβάλλει τα Τ-βοηθητικά λεμφοκύτταρα αλλά και άλλα κύτταρα με αποτέλεσμα να μειώνεται η κυτταρική ανοσία και έτσι να εμφανίζονται ευκαιριακές λοιμώξεις και κακοήθειες. Τα άτομα με κατεστραμμένο το ανοσοποιητικό σύστημα υποφέρουν από ευκαιριακές λοιμώξεις και τελικά πεθαίνουν από αυτές και όχι από το AIDS.

Οι λέξεις με τη σειρά: σύνδρομο επίκτητης ανοσολογικής ανεπάρκειας – λοίμωξη – ρετροϊό – HIV – Human Immunodeficiency Virus – λεμφοκύτταρα – κύτταρα – κυτταρική ανοσία – ευκαιριακές λοιμώξεις – κακοήθειες – ανοσοποιητικό – AIDS.

Η τεκμηρίωση (σελ. 93): το σύνδρομο της επίκτητης ανοσολογικής ανεπάρκειας (Acquired Immune Deficiency Syndrome - AIDS) είναι λοίμωξη που οφείλεται στο ρετροϊό που λέγεται ιός της ανθρώπινης ανοσοανεπάρκειας HIV (Human Immunodeficiency Virus)· ο ιός HIV προσβάλλει τα «Τ-βοηθητικά λεμφοκύτταρα» αλλά και άλλα κύτταρα με αποτέλεσμα: να μειώνεται η κυτταρική ανοσία και έτσι να εμφανίζονται ευκαιριακές λοιμώξεις και κακοήθειες.

Και ο μηχανισμός (σελ. 93): ο κυτταρικός στόχος του ιού είναι τα Τ-λεμφοκύτταρα που έχουν τον επιφανειακό υποδοχέα, CD4· καθώς ο αριθμός των CD4 κυττάρων μειώνεται, εξουδετερώνεται πλήρως ο ανοσοποιητικός μηχανισμός και έτσι το άτομο γίνεται επιρρεπές σε τυχαίες λοιμώξεις και σε ορισμένους όγκους, που αποτελούν την κυριότερη αιτία θανάτου.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το συμπληρωμένο κείμενο έχει ως εξής: το AIDS, δηλαδή το σύνδρομο επίκτητης ανοσολογικής ανεπάρκειας, είναι λοίμωξη που οφείλεται στον ρετροϊό που λέγεται ιός της ανθρώπινης ανοσοανεπάρκειας HIV, δηλαδή Human Immunodeficiency Virus, ο οποίος προσβάλλει τα Τ-βοηθητικά λεμφοκύτταρα αλλά και άλλα κύτταρα, με αποτέλεσμα να μειώνεται η κυτταρική ανοσία και έτσι να εμφανίζονται ευκαιριακές λοιμώξεις και κακοήθειες. Τα άτομα με κατεστραμμένο το ανοσοποιητικό σύστημα υποφέρουν από ευκαιριακές λοιμώξεις και τελικά πεθαίνουν από αυτές και όχι από το AIDS.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 29 — Γιατί δεν μεταδίδεται με τις κοινωνικές επαφές

Ερώτηση: Γιατί με τις συνήθεις κοινωνικές επαφές δεν μεταδίδεται ο ιός HIV;

Απάντηση:

Ο λόγος (σελ. 93): ο ιός HIV είναι πολύ ευαίσθητος και καταστρέφεται από τις αλλαγές της θερμοκρασίας, την ξηρασία, την αλκοόλη και τα κοινά απολυμαντικά (οινόπνευμα, αραιή χλωρίνη)· δεν επιζεί εύκολα έξω από το σώμα και για αυτό το λόγο δεν μεταδίδεται με τις συνήθεις, κοινωνικές επαφές.

Οι επαφές με τις οποίες δεν μεταδίδεται (σελ. 93): αγκάλιασμα ή φιλί· χειραψία· μασάζ· αντικείμενα κοινής χρήσης (είδη εστιάσεως, βιβλία κ.ά.)· βήχας ή φτέρνισμα· τουαλέτες· κοινή χρήση πλυντηρίων· κοινόχρηστους χώρους· πισίνα ή θάλασσα· έντομα, κουνούπια κ.ά.· σχολική, εργασιακή ή αθλητική συμβίωση.

Πώς μεταδίδεται πράγματι (σελ. 94): ο HIV έχει απομονωθεί από το αίμα, το σπέρμα, τα κολπικά υγρά, το εγκεφαλονωτιαίο υγρό και το μητρικό γάλα και μεταδίδεται: 1) με τη σεξουαλική επαφή, 2) με το αίμα, μέσω μετάγγισης μολυσμένου αίματος και παραγώγων του, με όργανα μεταμόσχευσης και με την από κοινού χρήση αιχμηρών αντικειμένων (βελόνες, σύριγγες, ξυράφια κτλ.)· η μολυσμένη έγκυος μπορεί να μεταδώσει τον ιό στο έμβρυο κατά την ώρα του τοκετού και αργότερα στο θηλασμό.

Και τα υγρά χαμηλού κινδύνου (σελ. 94): ο HIV έχει βρεθεί στο σάλιο, στα δάκρυα, στον ιδρώτα, στα ούρα, στα κόπρανα, στον εμετό και στις βρογχικές εκκρίσεις· μέχρι σήμερα δεν έχει αναφερθεί περίπτωση μετάδοσης από τα υγρά αυτά, λόγω της μειωμένης συγκέντρωσης του ιού· ωστόσο, ενδείκνυται να λαμβάνονται μέτρα προστασίας και υγιεινής, όταν κάποιος έρχεται σε επαφή με τα βιολογικά υγρά.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο ιός HIV είναι πολύ ευαίσθητος και καταστρέφεται από τις αλλαγές της θερμοκρασίας, την ξηρασία, την αλκοόλη και τα κοινά απολυμαντικά, δηλαδή το οινόπνευμα και την αραιή χλωρίνη. Επειδή λοιπόν δεν επιζεί εύκολα έξω από το σώμα, δεν μεταδίδεται με τις συνήθεις κοινωνικές επαφές, όπως το αγκάλιασμα ή το φιλί, η χειραψία, το μασάζ, τα αντικείμενα κοινής χρήσης, ο βήχας ή το φτέρνισμα, οι τουαλέτες, η κοινή χρήση πλυντηρίων, οι κοινόχρηστοι χώροι, η πισίνα ή η θάλασσα, τα έντομα και τα κουνούπια, καθώς και η σχολική, εργασιακή ή αθλητική συμβίωση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 30 — Τα τέσσερα στάδια της HIV λοίμωξης

Ερώτηση: Η εξέλιξη της HIV λοίμωξης μπορεί να διακριθεί σε τέσσερα στάδια ανάλογα με τις κλινικές εκδηλώσεις. Βάλτε δίπλα σε κάθε πρόταση τον αριθμό του σταδίου που βρίσκεται.

Απάντηση:

Οι απαντήσεις (σελ. 95) | Πρόταση | Στάδιο | |---|---| | Χαρακτηρίζεται από θετικό HIV αντίσωμα, μπορεί να διαρκέσει 10 χρόνια, είναι ασυμπτωματικός και είναι φορέας. | 2ο | | Χαρακτηρίζεται από μείωση των CD4 κυττάρων, εμφανίζει ευκαιριακές λοιμώξεις και νεοπλάσματα. | 4ο | | Χαρακτηρίζεται από οξεία λοίμωξη και έχει αρνητική εξέταση για HIV αντισώματα. | 1ο | | Χαρακτηρίζεται από εμφάνιση συμπτωμάτων, μείωση της κυτταρικής ανοσίας και μπορεί να διαρκέσει 5 χρόνια. | 3ο |

Η τεκμηρίωση (σελ. 95) | Στάδιο | Περιγραφή | |---|---| | 1ο — της πρωτοπαθούς λοίμωξης | παρατηρείται για μια περίοδο οκτώ ημερών μία οξεία λοίμωξη με πυρετό, νυχτερινούς ιδρώτες, κακουχία, μυαλγίες, αρθραλγίες, φαρυγγίτιδα, λεμφαδενίτιδα, ανορεξία, εμέτους, φωτοφοβία και, τέλος, με κηλιδώδες εξάνθημα που διαρκεί 3 με 4 ημέρες· η εξέταση για ανεύρεση αντισωμάτων του ιού είναι συχνά αρνητική σε αυτό το στάδιο και μπορεί να παραμείνει αρνητική για 2-3 μήνες | | 2ο | χαρακτηρίζεται από το θετικό HIV αντίσωμα, το οποίο μπορεί να διαρκέσει δέκα χρόνια· στο διάστημα αυτό δεν υπάρχουν συμπτώματα, παρά το γεγονός ότι ο ιός είναι ενεργός, δηλαδή ο άνθρωπος είναι φορέας του ιού και μπορεί να τον μεταδώσει στους άλλους | | 3ο — της πρώιμης συμπτωματικής νόσου | χαρακτηρίζεται από την εμφάνιση συμπτωμάτων, όπως πονοκέφαλος, πυρετός, χρόνια διάρροια, απώλεια βάρους, νυχτερινοί ιδρώτες και λεμφαδενοπάθεια· υπάρχει μείωση της κυτταρικής ανοσίας, που μπορεί να διαρκέσει μέχρι 5 χρόνια, πριν μεταβεί στο τελικό στάδιο | | 4ο — της όψιμης συμπτωματικής νόσου ή πλήρους AIDS | κατά το οποίο τα κύτταρα CD4 ελαττώνονται σημαντικά και εμφανίζονται πλέον ευκαιριακές λοιμώξεις και διάφορα νεοπλάσματα |

Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι αντιστοιχίσεις είναι οι εξής. Στο δεύτερο στάδιο ανήκει η πρόταση που χαρακτηρίζεται από θετικό HIV αντίσωμα, μπορεί να διαρκέσει δέκα χρόνια, είναι ασυμπτωματικό και το άτομο είναι φορέας. Στο τέταρτο στάδιο ανήκει η πρόταση με τη μείωση των CD4 κυττάρων και την εμφάνιση ευκαιριακών λοιμώξεων και νεοπλασμάτων. Στο πρώτο στάδιο ανήκει η πρόταση με την οξεία λοίμωξη και την αρνητική εξέταση για HIV αντισώματα. Και στο τρίτο στάδιο ανήκει η πρόταση με την εμφάνιση συμπτωμάτων, τη μείωση της κυτταρικής ανοσίας και τη διάρκεια έως πέντε ετών.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 31 — Πολλαπλή επιλογή — δερματολογικές παθήσεις στην HIV λοίμωξη

Ερώτηση: Σημειώστε μια απάντηση: Οι δερματολογικές παθήσεις κατά τη διαδρομή της HIV λοίμωξης οφείλονται σε:

Απάντηση:

Η σωστή απάντηση: στ. Όλα τα παραπάνω.

Η τεκμηρίωση (σελ. 96-101): οι δερματολογικές εκδηλώσεις σε ασθενείς με HIV λοίμωξη είναι συχνές και ποικιλόμορφες και το βιβλίο τις κατατάσσει ακριβώς στις εξής κατηγορίες: | Επιλογή | Τεκμηρίωση | |---|---| | α. Ιογενείς λοιμώξεις | Ι. Ιογενείς: απλός έρπης, έρπης ζωστήρας, μολυσματική τέρμινθος, οξυτενή κονδυλώματα, κοινές μυρμηκίες, τριχωτή λευκοπλακία (σελ. 96-97) | | β. Μυκητιάσεις | ΙΙ. Μυκητιάσεις: μυκητιάσεις από Κάντιντα, μυκητιάσεις από δερματόφυτα, ποικιλόχρους πιτυρίαση (σελ. 97-98) | | γ. Βακτηριακές λοιμώξεις | ΙΙΙ. Βακτηριακές Λοιμώξεις: θυλακίτιδα, υποδερματικό απόστημα, έκθυμα (πυόδερμα με έλκωση), ερυσίπελας, κυτταρίτιδα, μολυσματικό κηρίο (σελ. 98) | | δ. Σύφιλη και άλλα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα | V. Σύφιλη και Άλλα Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα: σύφιλη, βλενόρροια, μη γονοκοκκική ουρηθρίτιδα, οξυτενή κονδυλώματα, γεννητικό έρπη κ.ά. (σελ. 99) | | ε. Σάρκωμα Kaposi | VII. Νεοπλάσματα: κύριος εκπρόσωπος των νεοπλασμάτων είναι το σάρκωμα του Kaposi (σελ. 99) |

Άρα ισχύουν και οι πέντε — και η επιλογή ζ. Από τα παραπάνω α, β και ε είναι ελλιπής, αφού παραλείπει τις βακτηριακές λοιμώξεις και τη σύφιλη.

Και δεν εξαντλούνται εκεί (σελ. 99, 101): υπάρχουν επίσης VI. Παρασιτώσεις (ψώρα και φθειρίαση) και VIII. Άλλες Δερματολογικές Εκδηλώσεις (η σμηγματορροϊκή δερματίτιδα, η εωσινοφιλική θυλακίτιδα, τα φαρμακευτικά εξανθήματα, οι μελαγχρώσεις δέρματος και βλεννογόνων).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστή είναι η επιλογή στ, δηλαδή όλα τα παραπάνω. Και τούτο γιατί το βιβλίο κατατάσσει τις δερματολογικές εκδηλώσεις της HIV λοίμωξης σε ιογενείς, σε μυκητιάσεις, σε βακτηριακές λοιμώξεις, σε σύφιλη και άλλα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα, καθώς και σε νεοπλάσματα με κύριο εκπρόσωπο το σάρκωμα Kaposi. Άρα η επιλογή ζ είναι ελλιπής, αφού παραλείπει τις βακτηριακές λοιμώξεις και τη σύφιλη.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 32 — Σωστό ή λάθος — το σάρκωμα Kaposi

Ερώτηση: Σημειώστε το γράμμα Σ (σωστό) ή το γράμμα Λ (λάθος) δίπλα από κάθε πρόταση:

Απάντηση:

Οι απαντήσεις | Πρόταση | Σ/Λ | Τεκμηρίωση | |---|---|---| | Το σάρκωμα Kaposi συνδέεται με την HIV λοίμωξη. | Σ | το 1981, η εμφάνισή του σαρκώματος Kaposi σε νεαρούς ομοφυλόφιλους με ανοσοανεπάρκεια έδωσε την ευκαιρία της πρώτης περιγραφής του συνδρόμου που ονομάστηκε AIDS (σελ. 99)· το σχετιζόμενο με AIDS ή Επιδημικό είναι ένας από τους 4 τύπους (σελ. 99-100) | | Η συχνότητα εμφάνισης του σαρκώματος Kaposi κατά τη διαδρομή της HIV λοίμωξης αυξάνεται σημαντικά. | Λ | η φθίνουσα πορεία της συχνότητας εμφάνισης του σαρκώματος Kaposi κατά τη διαδρομή της HIV λοίμωξης αποτελεί γεγονός αναμφισβήτητο τόσο σε παγκόσμιο επίπεδο όσο και στον Ελληνικό χώρο (σελ. 100) | | To AIDS Kaposi εμφανίζει κηλίδες, βλατίδες, οζίδια, όγκους. | Σ | οι βλάβες του AIDS Kaposi εμφανίζουν ποικίλες μορφές (κηλίδες, βλατίδες, οζίδια, όγκους) σε πολλαπλές θέσεις (σελ. 101) | | Η διάγνωση του Kaposi γίνεται εύκολα από τις βλάβες του. | Λ | η ποικιλία των βλαβών του Kaposi στα διαφορετικά στάδια ανάπτυξής του κάνει δύσκολη τη διάγνωσή του ανάμεσα στις πολλές δερματικές αλλοιώσεις και νοσήματα (σελ. 101)· η κλινική διάγνωση επιβεβαιώνεται με ιστολογική εξέταση | | Η θεραπευτική αντιμετώπιση του σαρκώματος Kaposi προϋποθέτει συνεκτίμηση πολλών παραμέτρων. | Σ | η θεραπευτική αντιμετώπιση του σαρκώματος Kaposi ως πολυεστιακού νοσήματος προϋποθέτει τη συνολική εκτίμηση πολλών διαφορετικών παραμέτρων (σελ. 101) |

Οι αιτίες της μείωσης (σελ. 100): την καλύτερη ενημέρωση και γνώση των HIV ασθενών και ιδιαίτερα των ομάδων υψηλού κινδύνου σχετικά με τους κινδύνους μετάδοσης από τη σεξουαλική επαφή· τα νεότερα αντιρετροϊικά θεραπευτικά σχήματα (HAART).

Τα στοιχεία που βοηθούν στην κλινική διάγνωση (σελ. 101): τα σαφή όρια της βλάβης· το χρώμα· ο αριθμός· η πιθανή εντόπιση· η παρουσία οιδήματος· η συνύπαρξη βλαβών που βρίσκονται σε άλλα στάδια· η πιθανή παρουσία τους στη στοματική κοιλότητα, στην οπίσθια επιφάνεια του λαιμού και στα λοβία των αυτιών.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστές είναι η πρώτη, η τρίτη και η πέμπτη πρόταση: το σάρκωμα Kaposi συνδέεται πράγματι με την HIV λοίμωξη, το AIDS Kaposi εμφανίζει κηλίδες, βλατίδες, οζίδια και όγκους, και η θεραπευτική του αντιμετώπιση, ως πολυεστιακού νοσήματος, προϋποθέτει τη συνολική εκτίμηση πολλών διαφορετικών παραμέτρων. Λανθασμένες είναι η δεύτερη και η τέταρτη: η συχνότητα εμφάνισης του σαρκώματος Kaposi κατά τη διαδρομή της HIV λοίμωξης ακολουθεί φθίνουσα πορεία, ενώ η ποικιλία των βλαβών του στα διαφορετικά στάδια ανάπτυξής του κάνει δύσκολη τη διάγνωσή του, η οποία επιβεβαιώνεται με ιστολογική εξέταση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Προηγούμενο Στοιχείο

Επιστροφή στην Ενότητα

Επόμενο Στοιχείο