Λύσεις — Κεφάλαιο 5 (Ερωτήσεις σελ. 144-145) – ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 5 (Ερωτήσεις σελ. 144-145)

Απαντήσεις στις 8 ερωτήσεις του κεφαλαίου 5 (6 πολλαπλής επιλογής + 2 ανοικτές).

Ερώτηση 1 — Αναλογία κορίτσια-αγόρια (πολλαπλής επιλογής)

Ερώτηση: Ποια η αναλογία της σκολίωσης ανάμεσα σε κορίτσια και αγόρια; α) 2:1, β) 4:1, γ) 7:1, δ) 10:1.

Απάντηση:

• Σωστή απάντηση: γ) 7:1. Για την ιδιοπαθή σκολίωση: «Είναι πιο συχνή στα κορίτσια παρά στα αγόρια. Η αναλογία είναι 7:1. Τα χαρακτηριστικά της είναι η πλάγια κλίση της σπονδυλικής στήλης και η στροφή των σπονδύλων. Δημιουργείται κατά την περίοδο της σκελετικής ανάπτυξης» (σελ. 111). Η αιτιολογία είναι άγνωστη (κληρονομικοί, ορμονικοί, μηχανικοί παράγοντες) και ένα στα τέσσερα παιδιά γονέα με ιδιοπαθή σκολίωση θα την παρουσιάσει.

Σύνοψη: (ενδεικτική) γ) 7:1 — η ιδιοπαθής σκολίωση είναι πολύ συχνότερη στα κορίτσια (σελ. 111).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Πολλαπλής επιλογής.

Ερώτηση 2 — Φυσιολογικά κυρτώματα (πολλαπλής επιλογής)

Ερώτηση: Πόσα φυσιολογικά κυρτώματα έχει η σπονδυλική στήλη; α) 2 β) 4 γ) 6 δ) 8

Απάντηση:

• Σωστή απάντηση: β) 4. «Η σπονδυλική στήλη έχει τέσσερα φυσιολογικά κυρτώματα. Δύο από αυτά στρέφουν το κυρτό προς τα εμπρός (αυχενική και οσφυϊκή μοίρα) και δύο στρέφουν το κυρτό προς τα πίσω (θωρακική και ιεροκοκκυγική μοίρα)» (σελ. 107). Όταν αυξηθεί η φυσιολογική κυρτότητα της θωρακικής μοίρας μιλάμε για κύφωση, της οσφυϊκής για λόρδωση, ενώ σκολίωση είναι η παραμόρφωση στο πλάγιο επίπεδο (πλάγια κλίση + στροφή σπονδύλων).

Σύνοψη: (ενδεικτική) β) 4 — αυχενική και οσφυϊκή (κυρτό εμπρός), θωρακική και ιεροκοκκυγική (κυρτό πίσω) (σελ. 107).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Πολλαπλής επιλογής.

Ερώτηση 3 — Συχνότητα ακτινολογικού ελέγχου (πολλαπλής επιλογής)

Ερώτηση: Ένα παιδί με σκολίωση κάθε πότε πρέπει να ελέγχεται ακτινολογικά; α) κάθε μήνα, β) κάθε 4 μήνες, γ) κάθε χρόνο, δ) κάθε 2 χρόνια.

Απάντηση:

• Σωστή απάντηση: β) κάθε 4 μήνες. «Ο ασθενής πρέπει να ελέγχεται κάθε 3-4 μήνες. Στις ακτινογραφίες μετράμε τη γωνία του κυρτώματος (μέθοδος Cobb), ώστε να παρακολουθούμε την εξέλιξη της σκολίωσης και το αποτέλεσμα της θεραπευτικής αγωγής» (σελ. 112)· στη θεραπεία, για γωνία μικρότερη από 20°, «ο ασθενής υποβάλλεται σε κινησιοθεραπεία και παρακολουθείται ακτινογραφικά κάθε 4-6 μήνες» (σελ. 114). Από τις επιλογές, η πλησιέστερη στο βιβλίο είναι κάθε 4 μήνες. Γιατί όχι τα άλλα: κάθε μήνα είναι υπερβολική ακτινοβόληση χωρίς όφελος· κάθε 1-2 χρόνια είναι πολύ αραιά για παιδί στη σκελετική αύξηση (η σκολίωση εξελίσσεται ταχύτατα) — το «μία φορά τον χρόνο» αφορά την κλινική εξέταση προληπτικά των υγιών παιδιών 8-14 ετών (σελ. 113).

Σύνοψη: (ενδεικτική) β) κάθε 4 μήνες — το βιβλίο: έλεγχος κάθε 3-4 μήνες (σελ. 112) / ακτινογραφικά κάθε 4-6 μήνες σε σκολίωση < 20° (σελ. 114).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Πολλαπλής επιλογής.

Ερώτηση 4 — Πότε κηδεμόνες (πολλαπλής επιλογής)

Ερώτηση: Οι κηδεμόνες εφαρμόζονται, όταν η γωνία σκολίωσης είναι: α) 0-20ο, β) 20ο-40ο, γ) 40ο-60ο, δ) 70ο και άνω.

Απάντηση:

• Σωστή απάντηση: β) 20°-40°. «Για σκολιώσεις μεταξύ 20°-40° εφαρμόζονται κηδεμόνες, οι οποίοι ασκούν διορθωτικές πιέσεις πάνω στη σπονδυλική στήλη. Αποσκοπούν στην αναχαίτιση της περαιτέρω επιδείνωσης και μερικές φορές στην ελάττωση της αρχικής παραμόρφωσης. Οι κηδεμόνες είναι είτε τύπου Milwaukee είτε τύπου Boston» (ο Boston φθάνει ως τη μασχάλη, φοριέται κάτω από τα ρούχα, πιο ανεκτός) (σελ. 114). Γιατί όχι τα άλλα: α) κάτω από 20° → κινησιοθεραπεία και ακτινογραφική παρακολούθηση κάθε 4-6 μήνες· γ) πάνω από 40°-50° → χειρουργική θεραπεία (ισχυρή ένδειξη από 12 ετών)· δ) 60°-70° → χειρουργείο ακόμη και πριν τα 12 αν η συντηρητική αγωγή απέτυχε.

Σύνοψη: (ενδεικτική) β) 20°-40° — κηδεμόνες Milwaukee ή Boston· < 20° ασκήσεις-παρακολούθηση, > 40°-50° χειρουργική (σελ. 114).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Πολλαπλής επιλογής.

Ερώτηση 5 — Κύφωση (πολλαπλής επιλογής)

Ερώτηση: Κύφωση ονομάζεται η αύξηση της κυρτότητας: α) της αυχενικής μοίρας, β) της θωρακικής μοίρας, γ) της οσφυϊκής μοίρας, δ) της ιεροκοκκυγικής μοίρας.

Απάντηση:

• Σωστή απάντηση: β) της θωρακικής μοίρας. «Όταν αυξηθεί η φυσιολογική κυρτότητα της θωρακικής μοίρας, μιλάμε για κύφωση» (σελ. 107)· «Όταν η φυσιολογική κυρτότητα της θωρακικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης ξεπεράσει τις 40°, τότε ονομάζεται κύφωση» (σελ. 114). Η κύφωση είναι εύκαμπτη (διορθώνεται — αδυναμία ραχιαίων, κακή στάση, αντιρρόπιση λόρδωσης) ή δύσκαμπτη (ομαλή: Scheuermann, γεροντική, αγκυλωτική· γωνιώδης: φυματίωση, συγγενής, κάταγμα).

Σύνοψη: (ενδεικτική) β) θωρακικής μοίρας — κύφωση όταν η θωρακική κυρτότητα ξεπεράσει τις 40° (σελ. 107, 114).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Πολλαπλής επιλογής.

Ερώτηση 6 — Λόρδωση (πολλαπλής επιλογής)

Ερώτηση: Λόρδωση ονομάζεται η αύξηση της κυρτότητας: α) της αυχενικής μοίρας, β) της θωρακικής μοίρας, γ) της οσφυϊκής μοίρας, δ) της ιεροκοκκυγικής μοίρας.

Απάντηση:

• Σωστή απάντηση: γ) της οσφυϊκής μοίρας. «Όταν αυξηθεί η φυσιολογική κυρτότητα της οσφυϊκής μοίρας μιλάμε για λόρδωση (σχήμα 5.1)» (σελ. 107). Η οσφυϊκή μοίρα (όπως και η αυχενική) έχει φυσιολογικά το κυρτό προς τα εμπρός· η υπερβολική αύξησή του είναι η λόρδωση, που συχνά συνοδεύει την εφηβική κύφωση (αντιρρόπιση) και αντιμετωπίζεται με εκπαίδευση στάσης, κλίσεις λεκάνης, ενδυνάμωση κοιλιακών και διάταση καμπτήρων ισχίου (εργαστηριακό μέρος).

Σύνοψη: (ενδεικτική) γ) οσφυϊκής μοίρας (σελ. 107).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Πολλαπλής επιλογής.

Ερώτηση 7 — Στόχοι φυσικοθεραπείας στις παραμορφώσεις Σ.Σ.

Ερώτηση: Ποιοι είναι οι βασικοί στόχοι της φυσικοθεραπείας στους ασθενείς με παραμορφώσεις σπονδυλικής στήλης;

Απάντηση:

• Επειδή οι παραμορφώσεις είναι δομικές μόνιμες αλλαγές, η φυσικοθεραπεία δεν είναι αιτιολογική αλλά στοχεύει στα αποτελέσματα στους μαλακούς ιστούς και στα συνοδά προβλήματα. Οι στόχοι της (σελ. 118): 1. Διόρθωση και εκπαίδευση της καλής στάσης. 2. Διατήρηση της διορθωμένης στάσης. 3. Γενική κινητοποίηση της σπονδυλικής στήλης και γενικά όλου του σώματος. 4. Διάταση των συρρικνωμένων μυών και ενδυνάμωση των αδύνατων (π.χ. στη σκολίωση οι μύες του κοίλου χρειάζονται διάταση, του κυρτού ενδυνάμωση). 5. Αντιμετώπιση των προβλημάτων που συνοδεύουν τις παραμορφώσεις (πόνος, βάδιση, αναπνευστικά κ.λπ.). Σε όλους τους ασθενείς, ιδιαίτερα σκολιωτικούς και κυφωτικούς, γίνεται εκμάθηση αναπνευστικών ασκήσεων.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Διόρθωση-εκπαίδευση καλής στάσης· διατήρησή της· γενική κινητοποίηση Σ.Σ. και σώματος· διάταση συρρικνωμένων-ενδυνάμωση αδύνατων μυών· αντιμετώπιση συνοδών προβλημάτων (πόνος κ.λπ.)· + αναπνευστικές ασκήσεις.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 8 — Βασικό μέσο φυσικοθεραπείας

Ερώτηση: Ποιο είναι το βασικό μέσο φυσικοθεραπείας στους ασθενείς με παραμορφώσεις σπονδυλικής στήλης;

Απάντηση:

• Το βασικό φυσικοθεραπευτικό μέσο είναι η κινησιοθεραπεία (σελ. 118). Στις περιπτώσεις που υπάρχει πόνος ως αποτέλεσμα της παραμόρφωσης, η κινησιοθεραπεία συνδυάζεται με αναλγητικά μέσα, όπως TENS, διαθερμίες κ.λπ. Επιπλέον, σε όλους τους ασθενείς με παραμόρφωση Σ.Σ. — ιδιαίτερα σκολιωτικούς και κυφωτικούς — πρέπει να γίνεται εκμάθηση αναπνευστικών ασκήσεων. Το εργαστηριακό μέρος δίνει πρόγραμμα 13 ασκήσεων για τη σκολίωση (στροφές-πλάγιες κάμψεις προς το κυρτό, πλάγια θέση με το κοίλο επάνω και μαξιλάρι στο κυρτό, αυτοδιόρθωση με βαθιά αναπνοή) και 14 για κύφωση-λόρδωση και γενική κινητοποίηση (εκπαίδευση στάσης, κλίσεις λεκάνης, προσαγωγή ωμοπλατών, έκταση κορμού, «γάτα», διάταση καμπτήρων ισχίου).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η κινησιοθεραπεία — συνδυασμένη με αναλγητικά μέσα (TENS, διαθερμίες) όταν υπάρχει πόνος, και με αναπνευστικές ασκήσεις (σελ. 118).

Κριτήρια αξιολόγησης: