Λύσεις — Αερισμός, Θέρμανση, Κλιματισμός (σελ. 498-499) – ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ Ι Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Αερισμός, Θέρμανση, Κλιματισμός

Λύσεις στις 7 ερωτήσεις του κεφαλαίου: ρόλος αερισμού/θέρμανσης, μέρη ψυκτικής μονάδας, ψυκτικός κύκλος, βλάβες καλοριφέρ και ψυκτικής διάταξης.

Ρόλος του αερισμού

Ερώτηση: Ποιος ο ρόλος του αερισμού σ' ένα αυτοκίνητο;

Απάντηση:

• Ποιος ο ρόλος του αερισμού σ' ένα αυτοκίνητο;

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο ρόλος του αερισμού είναι να εξασφαλίζει την προσαγωγή επαρκούς ποσότητας νωπού αέρα στον χώρο των επιβατών, είτε με τη βοήθεια ανεμιστήρα είτε με τη φυσική ροή που δημιουργεί η κίνηση του ίδιου του αυτοκινήτου, ενώ παράλληλα μέσω του εξαερισμού (θυρίδες μονίμως ανοικτές) εξασφαλίζεται και η εξαγωγή του «παλιού» αέρα από το αμάξωμα. Αυτό είναι απαραίτητο γιατί σε κλειστούς χώρους με συγκεντρωμένους πολλούς ανθρώπους, όπως στο εσωτερικό ενός αυτοκινήτου όταν δεν ανοίγουν τα παράθυρα, οι συνθήκες περιβάλλοντος επιδεινώνονται γρήγορα, προκαλώντας κόπωση και υπνηλία στον οδηγό και μειώνοντας την ικανότητά του — για τον λόγο αυτόν, το σύστημα αερισμού μπορεί να θεωρηθεί και σύστημα ενεργητικής ασφάλειας του οχήματος.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Προσαγωγή νωπού αέρα (+ εξαγωγή παλιού μέσω εξαερισμού) στο χώρο των επιβατών, ώστε να αποφεύγεται κόπωση/υπνηλία του οδηγού· θεωρείται σύστημα ενεργητικής ασφάλειας

Κύρια μέρη αερισμού-θέρμανσης

Ερώτηση: Ποια τα κύρια μέρη του συστήματος του αερισμού και της θέρμανσης σ' ένα αυτοκίνητο;

Απάντηση:

• Ποια τα κύρια μέρη του συστήματος του αερισμού και της θέρμανσης σ' ένα αυτοκίνητο;

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το σύστημα αερισμού-θέρμανσης περιλαμβάνει βασικά: τους αεραγωγούς/θυρίδες προσαγωγής και εξαγωγής αέρα, τον ηλεκτρικό ανεμιστήρα (με ηλεκτροκινητήρα τριών ή τεσσάρων ταχυτήτων) που προωθεί τον αέρα, το καλοριφέρ (εναλλάκτη θερμότητας) μέσα από τον οποίο περνά θερμό νερό/υγρό ψύξης του κινητήρα για να θερμάνει τον αέρα, τον διακόπτη (χειροκίνητο ή αυτόματο) που ελέγχει την παροχή θερμού νερού προς το καλοριφέρ, και τα στόμια κατανομής του αέρα (συνήθως γύρω από τον πίνακα οργάνων) που διανέμουν τον θερμό ή δροσερό αέρα στο εσωτερικό του αμαξώματος.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Αεραγωγοί/θυρίδες, ανεμιστήρας, καλοριφέρ (εναλλάκτης θερμότητας), διακόπτης θερμού νερού, στόμια κατανομής αέρα

Ρόλος θέρμανσης/ψύξης αέρα καμπίνας

Ερώτηση: Ποιος ο ρόλος της θέρμανσης και της ψύξης του αέρα στο χώρο των επιβατών του αυτοκινήτου;

Απάντηση:

• Ποιος ο ρόλος της θέρμανσης και της ψύξης του αέρα στο χώρο των επιβατών του αυτοκινήτου;

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο ρόλος τους είναι να προσφέρουν άνεση και υγιεινό περιβάλλον παραμονής στον οδηγό και τους επιβάτες, διατηρώντας σταθερές τις βασικές παραμέτρους του αέρα στο επιθυμητό επίπεδο: τη θερμοκρασία (ανάλογη με τις συνθήκες), την υγρασία (αφύγρανση σε επίπεδα ~45-55% χωρίς να θαμπώνουν τα τζάμια), την καθαρότητα (φιλτραρισμένος αέρας από μικροφίλτρα), την ομοιόμορφη κατανομή/ανανέωσή του χωρίς επικίνδυνα ρεύματα, και χαμηλή στάθμη θορύβου. Η θέρμανση αξιοποιεί τη θερμότητα που αφαιρείται από το υγρό ψύξης του κινητήρα, ενώ η ψύξη (κλιματισμός) γίνεται μέσω της ψυκτικής μονάδας — μαζί, διατηρούν συνθήκες άνεσης ανεξάρτητα από τις εξωτερικές καιρικές συνθήκες, βοηθώντας παράλληλα στην εγρήγορση του οδηγού.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Παρέχουν άνεση/υγιεινό περιβάλλον, ρυθμίζοντας θερμοκρασία, υγρασία, καθαρότητα και κατανομή του αέρα στην καμπίνα· συμβάλλουν στην εγρήγορση του οδηγού

Κύρια μέρη ψυκτικής μονάδας

Ερώτηση: Ποια τα κύρια μέρη της ψυκτικής μονάδας του αυτοκινήτου;

Απάντηση:

• Ποια τα κύρια μέρη της ψυκτικής μονάδας του αυτοκινήτου;

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το συγκρότημα ψύξης του αέρα (ψυκτική μονάδα) περιλαμβάνει: τον συμπιεστή με τον ηλεκτρομαγνητικό συμπλέκτη (κινείται με ιμάντα από τον στροφαλοφόρο, συμπιέζει το ψυκτικό αέριο), τον συμπυκνωτή με τον βοηθητικό του ανεμιστήρα (τοποθετημένος μπροστά στο ψυγείο, μετατρέπει το θερμό αέριο σε υγρό), τον συλλέκτη ψυκτικού υγρού/συσσωρευτή (αποθηκεύει το ψυκτικό, αφαιρεί υγρασία και ξένα σωματίδια), την εκτονωτική βαλβίδα ή τον τριχοειδή σωλήνα (υποβιβάζει την πίεση πριν τον εξατμιστή), τον εξατμιστή με τον δικό του ανεμιστήρα (ψύχει τον αέρα της καμπίνας απορροφώντας τη θερμότητά του) και τις βαλβίδες σέρβις αναρρόφησης-κατάθλιψης (για πλήρωση/αφαίρεση ψυκτικού μέσου).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Συμπιεστής, συμπυκνωτής (+βοηθ. ανεμιστήρας), συλλέκτης/συσσωρευτής, εκτονωτική βαλβίδα/τριχοειδής σωλήνας, εξατμιστής, βαλβίδες σέρβις

Ψυκτικός κύκλος με διάγραμμα

Ερώτηση: Να γίνει περιγραφή του ψυκτικού κύκλου με τη χρήση σχετικού λειτουργικού διαγράμματος.

Απάντηση:

• Να γίνει περιγραφή του ψυκτικού κύκλου με τη χρήση σχετικού λειτουργικού διαγράμματος.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο ψυκτικός κύκλος λειτουργεί ως εξής: (1) Το ψυκτικό αέριο σε χαμηλή πίεση αναρροφάται από τον εξατμιστή στον συμπιεστή. (2) Ο συμπιεστής το συμπιέζει, ανεβάζοντας την πίεση και τη θερμοκρασία του (υψηλή πίεση αερίου ψυκτικού). (3) Το θερμό συμπιεσμένο αέριο διοχετεύεται στον συμπυκνωτή, όπου ψύχεται από τον εξωτερικό αέρα που περνά ανάμεσα στα πτερύγιά του και μετατρέπεται σε υγρό υψηλής πίεσης (αφυπερθέρμανση → συμπύκνωση → υπόψυξη). (4) Το υγρό ψυκτικό περνά από τον συλλέκτη-φίλτρο, όπου καθαρίζεται από υγρασία και ξένα σωματίδια. (5) Στη συνέχεια φτάνει στην εκτονωτική βαλβίδα (ή τον τριχοειδή σωλήνα), η οποία στραγγαλίζει απότομα την πίεσή του, μετατρέποντάς το σε χαμηλής πίεσης υγρό ψυκτικό. (6) Τέλος, στον εξατμιστή, το χαμηλής πίεσης ψυκτικό απορροφά θερμότητα από τον αέρα της καμπίνας (που περνά έξω από τους σωλήνες του) και ατμοποιείται ξανά σε αέριο χαμηλής πίεσης, ψύχοντας τον αέρα προς τους επιβάτες — και ο κύκλος (1)-(6) επαναλαμβάνεται συνεχώς όσο λειτουργεί το σύστημα. Το κεντρικό διάγραμμα του κύκλου (Σχ.8.16 του βιβλίου) δείχνει τη ροή: Εξατμιστής (χαμηλή πίεση αερίου) → Συμπιεστής → Συμπυκνωτής (υψηλή πίεση υγρού) → Συλλέκτης-φίλτρο → Εκτονωτική βαλβίδα (χαμηλή πίεση υγρού) → πίσω στον Εξατμιστή.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Εξατμιστής (αναρρόφηση αερίου χαμηλής πίεσης) → Συμπιεστής (συμπίεση) → Συμπυκνωτής (μετατροπή σε υγρό υψηλής πίεσης) → Συλλέκτης/φίλτρο → Εκτονωτική βαλβίδα (υποβιβασμός πίεσης) → πίσω στον Εξατμιστή, κύκλος επαναλαμβανόμενος

Κυριότερες βλάβες καλοριφέρ

Ερώτηση: Ποιες οι κυριότερες βλάβες του καλοριφέρ;

Απάντηση:

• Ποιες οι κυριότερες βλάβες του καλοριφέρ;

Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι κυριότερες βλάβες του καλοριφέρ ενός αυτοκινήτου είναι: (1) ακανόνιστη παροχή θερμότητας παρά την κανονική λειτουργία του ανεμιστήρα, συνήθως λόγω μειωμένης παροχής ψυκτικού υγρού στο σύστημα ψύξης του κινητήρα ή αντικανονικής λειτουργίας του θερμοστάτη· (2) ανεπαρκής παροχή θερμότητας παρά την κανονική λειτουργία του ανεμιστήρα, λόγω αντικανονικής λειτουργίας του θερμοστάτη, βλάβης του χειροκίνητου συστήματος ελέγχου θερμοκρασίας στο ταμπλό, ή «κολλήματος» του διακόπτη θερμού νερού· (3) μηδενική παροχή θερμότητας ενώ ο ανεμιστήρας λειτουργεί κανονικά, λόγω έμφραξης του σωλήνα προσαγωγής ή του εναλλάκτη (ψυγείου καλοριφέρ), ή «κολλήματος» του διακόπτη θερμού νερού με είσοδο κρύου αέρα· (4) θορυβώδης λειτουργία του ίδιου του ανεμιστήρα, λόγω φθοράς των ρουλεμάν του, θραύσης πτερυγίου της φτερωτής, ή αντικανονικής τοποθέτησής του στη βάση του· και (5) πλήρης διακοπή λειτουργίας του ανεμιστήρα, λόγω καμένης ασφάλειας, βραχυκυκλώματος («καψίματος») του μοτέρ, αντικανονικής γείωσης, κατεστραμμένου πυκνωτή, ή φθοράς του διακόπτη στο ταμπλό.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Ακανόνιστη/ανεπαρκής/μηδενική παροχή θερμότητας (θερμοστάτης, έμφραξη, κολλημένος διακόπτης), θορυβώδης ή διακοπτόμενη λειτουργία ανεμιστήρα (ρουλεμάν, ασφάλεια, μοτέρ)

Κυριότερες βλάβες ψυκτικής διάταξης

Ερώτηση: Ποιες οι κυριότερες βλάβες της ψυκτικής διάταξης του αυτοκινήτου;

Απάντηση:

• Ποιες οι κυριότερες βλάβες της ψυκτικής διάταξης του αυτοκινήτου;

Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι κυριότερες βλάβες της ψυκτικής μονάδας διακρίνονται σε τρεις κατηγορίες: (1) Ανεπαρκής ψύξη, συνήθως λόγω ύπαρξης μικρής ποσότητας ψυκτικού μέσου στο σύστημα ή απόφραξης του συμπυκνωτή ή του εξατμιστή. (2) Θορυβώδης λειτουργία, που μπορεί να οφείλεται σε μη ευθυγραμμισμένες τροχαλίες συμπιεστή-στροφαλοφόρου, χαλαρό/πολύ σφιγμένο/φθαρμένο ιμάντα, «κτύπημα» του συμπιεστή λόγω υπερβολικής ποσότητας ψυκτικού μέσου εντός του, χαλαρούς κοχλίες συγκράτησης του συμπιεστή, πρόβλημα του ηλεκτρομαγνητικού συμπλέκτη, υπερβολική φθορά/τζόγο του συμπιεστή, ή πρόβλημα στις ψήκτρες του κινητήρα του ανεμιστήρα καλοριφέρ. (3) Προβλήματα ηλεκτρικού χαρακτήρα, όπως μη λειτουργία της τροχαλίας του ηλεκτρομαγνητικού συμπλέκτη (καμένη ασφάλεια, κατεστραμμένο ρελέ, κομμένη περιέλιξη, κατεστραμμένος πρεσοστάτης, χαμηλή τάση τροφοδοσίας, ή πίεση κάτω από 1,5-1,65 bar στο κύκλωμα ψυκτικού), ολίσθηση («πατινάρισμα») της τροχαλίας λόγω βραχυκυκλώματος ή χαμηλής τάσης, ή κακή λειτουργία του ηλεκτροκινητήρα του συμπυκνωτή/ανεμιστήρα καλοριφέρ (καμένη ασφάλεια, βραχυκύκλωμα μοτέρ, αντικανονική γείωση, κατεστραμμένος πυκνωτής, ή φθαρμένος διακόπτης ταμπλό).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Ανεπαρκής ψύξη (λίγο ψυκτικό/απόφραξη), θορυβώδης λειτουργία (ιμάντας/τροχαλίες/συμπιεστής), προβλήματα ηλεκτρικού χαρακτήρα (ασφάλειες, ρελέ, πρεσοστάτης, τάση)