Λύσεις στις 17 ερωτήσεις του κεφαλαίου 3: την οικοδομική κατασκευή και τα γεωμετρικά στοιχεία του φρεατίου (διαστασιολόγηση, διαδρομή, υπερδιαδρομή, άνω/κάτω απόληξη), την αποκλειστική χρήση και τον φωτισμό του, τις κατηγορίες θυρών φρεατίου (χειροκίνητες, ανοιγόμενες, αυτόματες) και τους τρόπους ηλεκτρομηχανικής ασφάλισής τους (επαφές, κλειδαριές, φωτοηλεκτρικός/ηλεκτρονικός έλεγχος), τον θάλαμο και το φέρον πλαίσιό του, τα αντίβαρα (τύπος G = F + Q/2) και τους οδηγούς (συμβολισμός, στήριξη).
Ερώτηση: Η οροφή του φρεατίου κατασκευάζεται από I. Οπλισμένο σκυρόδεμα II. Οπτοπλινθοδομή III. Ξυλοκατασκευή IV. Όλα τα παραπάνω
Απάντηση:
Σύνοψη: Σωστή απάντηση: I. Οπλισμένο σκυρόδεμα. Η οροφή (και ο πυθμένας) του φρεατίου πρέπει να κατασκευάζονται από οπλισμένο σκυρόδεμα, ώστε το φρεάτιο να έχει την απαραίτητη αντοχή στις καταπονήσεις κατά την ομαλή λειτουργία και σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης (π.χ. λειτουργία της συσκευής αρπάγης), καθώς και να συμβάλλει στην αντιπυρική προστασία του κτιρίου. Οι επιλογές II (οπτοπλινθοδομή) και III (ξυλοκατασκευή) δεν πληρούν τις απαιτήσεις αντοχής και πυραντίστασης, άρα και η IV αποκλείεται.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Σε κάθε φρεάτιο επιτρέπονται τα παρακάτω ανοίγματα I. Εξαερισμού II. Λειτουργικά μεταξύ φρεατίου και μηχανοστασίου III. Θύρα επιθεώρησης IV. Όλα τα παραπάνω
Απάντηση:
Σύνοψη: Σωστή απάντηση: IV. Όλα τα παραπάνω. Το βιβλίο απαριθμεί ρητά ως επιτρεπόμενα ανοίγματα φρεατίου τα ανοίγματα εξαερισμού, τα λειτουργικά ανοίγματα μεταξύ φρεατίου-μηχανοστασίου/τροχαλιοστασίου και τη θύρα επιθεώρησης (πέρα από τις θύρες φρεατίου και τη θύρα έκτακτης ανάγκης), άρα και οι τρεις επιλογές I, II, III είναι σωστές.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Οι διαστάσεις της οριζόντιας διατομής του φρεατίου καθορίζονται από I. Το ωφέλιμο φορτίο του ανελκυστήρα II. Το μέγεθος του κινητήριου μηχανισμού III. Το υλικό που κατασκευάζεται ο θάλαμος IV. Το μέγεθος των αντιβάρων
Απάντηση:
Σύνοψη: Σωστή απάντηση: I. Το ωφέλιμο φορτίο του ανελκυστήρα. Το ωφέλιμο φορτίο καθορίζει τις διαστάσεις του θαλάμου, και αυτές με τη σειρά τους, μαζί με τις αποστάσεις ασφαλείας και τις διαστάσεις του αντιβάρου, καθορίζουν τις διαστάσεις της οριζόντιας διατομής του φρεατίου (π.χ. για φορτίο 600 kg προκύπτει φρεάτιο 1,40 m × 1,75 m). Ο κινητήριος μηχανισμός (II) βρίσκεται στο μηχανοστάσιο, όχι στο φρεάτιο, το υλικό του θαλάμου (III) δεν επηρεάζει τις διαστάσεις, ενώ οι διαστάσεις του αντιβάρου (IV) προκύπτουν από το φορτίο, δεν το καθορίζουν.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Οι οδηγοί τοποθετούνται I. Στο μεσοδιάστημα των πλευρών του φρεατίου II. Στους άξονες που διέρχονται από τα κέντρα βαρών του θαλάμου και των αντιβάρων III. Σε αποστάσεις που υπολογίζονται από πίνακες IV. Στα 2/3 του πλάτους του θαλάμου
Απάντηση:
Σύνοψη: Σωστή απάντηση: II. Στους άξονες που διέρχονται από τα κέντρα βαρών του θαλάμου και των αντιβάρων. Αυτή είναι η ρητή αρχή τοποθέτησης που δίνει το βιβλίο, ώστε η οδήγηση να είναι συμμετρική και ευσταθής. Ο συγκεκριμένος τύπος οδηγού και οι ακριβείς αποστάσεις στήριξής του (όχι η θέση τους) προκύπτουν από υπολογισμούς/πίνακες (III), οπότε η III περιγράφει άλλο στοιχείο (τις αποστάσεις στήριξης, όχι τη θέση των οδηγών) και δεν είναι η ζητούμενη απάντηση.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Υπερδιαδρομή ανελκυστήρα ονομάζεται I. Η κατακόρυφη απόσταση στο φρεάτιο από το πρώτο μέχρι το τελευταίο επίπεδο στάσης του θαλάμου II. Το τμήμα του φρεατίου πάνω από το τελευταίο επίπεδο στάθμευσης του ανελκυστήρα III. Η μέγιστη απόσταση που διανύει ο θάλαμος έξω από τα ακραία όριά του μέχρι να κόψουν οι τερματοδιακόπτες IV. Το τμήμα του φρεατίου κάτω από το πρώτο επίπεδο στάθμευσης του ανελκυστήρα
Απάντηση:
Σύνοψη: Σωστή απάντηση: III. Η μέγιστη απόσταση που διανύει ο θάλαμος έξω από τα ακραία όριά του μέχρι να ακινητοποιηθεί από τα συστήματα ασφαλείας. Η επιλογή I περιγράφει τη «διαδρομή» (όχι την υπερδιαδρομή), η II περιγράφει την «άνω απόληξη» και η IV την «κάτω απόληξη» φρεατίου — τρεις διαφορετικοί, ρητά ορισμένοι όροι στο κεφάλαιο.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Στην κάτω απόληξη του φρεατίου και κοντά στη θύρα εισόδου πρέπει υποχρεωτικά να υπάρχει I. Ο γενικός διακόπτης της εγκατάστασης II. Διάταξη stop του ανελκυστήρα III. Ο πίνακας χειρισμού του ανελκυστήρα IV. Μπουτονιέρα χειρισμού του ανελκυστήρα
Απάντηση:
Σύνοψη: Σωστή απάντηση: II. Διάταξη STOP του ανελκυστήρα. Το βιβλίο απαριθμεί ρητά τη διάταξη STOP κοντά στη θύρα του φρεατίου ή τη θύρα επίσκεψης ως υποχρεωτική στην κάτω απόληξη, μαζί με διακόπτη φωτισμού, γειωμένη πρίζα και διάταξη ενδοεπικοινωνίας. Ο γενικός διακόπτης της εγκατάστασης (I) και ο πίνακας χειρισμού (III) βρίσκονται στο μηχανοστάσιο, ενώ μπουτονιέρα χειρισμού (IV) δεν αναφέρεται ως στοιχείο της κάτω απόληξης.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Οι ανοιγόμενες θύρες των ανελκυστήρων διαθέτουν ηλεκτρική διάταξη ασφαλείας που είναι I. Οι τερματικοί διακόπτες ελέγχου κλειστής και ανοικτής θέσης II. Η ηλεκτρομηχανική διάταξη επαναφοράς σε περίπτωση εμποδίου όταν κλείνουν III. Επαφές των θυρών IV. Ο ωθητήρας
Απάντηση:
Σύνοψη: Σωστή απάντηση: III. Επαφές των θυρών. Οι επαφές των θυρών είναι η ηλεκτρική διάταξη ασφαλείας που διαθέτουν ήδη οι ανοιγόμενες θύρες. Οι τερματικοί διακόπτες (I) και η ηλεκτρομηχανική διάταξη επαναφοράς (II) περιγράφονται ρητά ως πρόσθετος εξοπλισμός των αυτόματων θυρών («πέρα από τις ηλεκτρικές διατάξεις ασφαλείας που αναφέρθηκαν στις ανοιγόμενες θύρες»), όχι των ανοιγόμενων. Ο ωθητήρας (IV) είναι υδραυλικό-μηχανικό εξάρτημα, όχι ηλεκτρική διάταξη ασφαλείας.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Η κλειδαριά τοποθετείται στις θύρες του ανελκυστήρα για I. Να κρατά κλειστή και ασφαλισμένη την θύρα. II. Να επαναφέρει τη θύρα στην κλειστή της θέση. III. Να δίνει ηχητική προειδοποίηση σε περίπτωση που προσπαθεί ο χρήστης ν' ανοίξει τη θύρα πριν σταματήσει ο θάλαμος. IV. Κανένα από τα παραπάνω.
Απάντηση:
Σύνοψη: Σωστή απάντηση: I. Να κρατά κλειστή και ασφαλισμένη την θύρα. Η κλειδαριά, με τον πίρο που εισέρχεται στο φύλλο, εμποδίζει μηχανικά το άνοιγμα της θύρας όταν ο θάλαμος δεν είναι σταματημένος μπροστά της, δηλαδή την κρατά κλειστή και ασφαλισμένη. Η επαναφορά στην κλειστή θέση (II) είναι έργο του ελατηρίου/ωθητήρα, όχι της κλειδαριάς, ενώ ηχητική προειδοποίηση (III) δεν αναφέρεται πουθενά ως λειτουργία της κλειδαριάς.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Οι επαφές της κλειδαριάς I. Είναι συνδεδεμένες στη σειρά με τις επαφές των θυρών και το κύκλωμα ελέγχου του ανελκυστήρα. II. Είναι συνδεδεμένες παράλληλα με το κύκλωμα ελέγχου για να έχουν ανεξάρτητη λειτουργία. III. Αποτελούν ξεχωριστό και ιδιαίτερο κύκλωμα στον πίνακα χειρισμού. IV. Αποτελούν διάταξη ασφαλείας του κινητήριου μηχανισμού.
Απάντηση:
Σύνοψη: Σωστή απάντηση: I. Είναι συνδεδεμένες στη σειρά με τις επαφές των θυρών και το κύκλωμα ελέγχου του ανελκυστήρα. Το βιβλίο περιγράφει ρητά ότι τόσο οι επαφές των θυρών όσο και η ηλεκτρική μανδάλωση (κλειδαριά) συνδέονται σε σειρά με το κύκλωμα ελέγχου/χειρισμού, ώστε οποιοδήποτε άνοιγμα διακόπτει άμεσα τη λειτουργία του ανελκυστήρα — αντίθετα, μια παράλληλη σύνδεση (II) δεν θα εξασφάλιζε αυτόν τον έλεγχο ασφαλείας.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Η κλειδαριά στις αυτόματες θύρες I. Κρατάει μηχανικά κλειδωμένη τη θύρα του φρεατίου. II. Επεμβαίνει ηλεκτρικά στο κύκλωμα χειρισμού του ανελκυστήρα. III. Αποτελεί σημείο σύζευξης πόρτας θαλάμου και θύρας φρεατίου. IV. Όλα τα παραπάνω.
Απάντηση:
Σύνοψη: Σωστή απάντηση: IV. Όλα τα παραπάνω. Το βιβλίο απαριθμεί ρητά και τις τρεις λειτουργίες της κλειδαριάς στις αυτόματες θύρες: κρατάει μηχανικά κλειδωμένη τη θύρα, επεμβαίνει ηλεκτρικά στο κύκλωμα χειρισμού και αποτελεί σημείο σύζευξης (σύμπλεξης) θύρας θαλάμου και θύρας φρεατίου.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Τα αντίβαρα αντισταθμίζουν I. Μέρος του ονομαστικού φορτίου του ανελκυστήρα. II. Το απόβαρο του ανελκυστήρα. III. Το ονομαστικό φορτίο του ανελκυστήρα. IV. Μέρος του ονομαστικού φορτίου και του απόβαρου του ανελκυστήρα.
Απάντηση:
Σύνοψη: Σωστή απάντηση: IV. Μέρος του ονομαστικού φορτίου και του απόβαρου του ανελκυστήρα. Ο τύπος G = F + Q/2 δείχνει ότι το βάρος του αντιβάρου ισούται με το πλήρες απόβαρο (F, βάρος θαλάμου και φέροντος πλαισίου) συν το μισό μόνο του ωφέλιμου φορτίου (Q/2) — δηλαδή αντισταθμίζεται όλο το απόβαρο και μέρος (το μισό) του ονομαστικού φορτίου, όχι το σύνολό του (III) ούτε μόνο μέρος του φορτίου χωρίς το απόβαρο (I).
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Για να χαρακτηρίσουμε έναν οδηγό πρέπει να γνωρίζουμε I. Το μήκος της πλάτης του οδηγού. II. Το μήκος του νεύρου του οδηγού. III. Το πάχος του νεύρου του οδηγού. IV. Όλα τα παραπάνω.
Απάντηση:
Σύνοψη: Σωστή απάντηση: IV. Όλα τα παραπάνω. Ο πλήρης χαρακτηρισμός ενός οδηγού (π.χ. Τ 70/70/9) απαιτεί και τα τρία μεγέθη: το μήκος της πλάτης (πρώτο νούμερο), το μήκος του νεύρου (δεύτερο νούμερο) και το πάχος του νεύρου (τρίτο νούμερο).
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Τι είναι η άνω και η κάτω απόληξη του φρεατίου. Εξηγήστε τι ονομάζουμε διαδρομή και υπερδιαδρομές.
Απάντηση:
Σύνοψη: Η κάτω απόληξη είναι το τμήμα του φρεατίου κάτω από το πρώτο επίπεδο στάθμευσης μέχρι τον πυθμένα του, όπου ο πυθμένας πρέπει να είναι επίπεδος και ομαλός και να φέρει τους προσκρουστήρες θαλάμου/αντιβάρων, με βάθος μεγαλύτερο από 1,10 m (συνήθως 1,40 m). Η άνω απόληξη είναι το τμήμα του φρεατίου πάνω από το τελευταίο επίπεδο στάθμευσης, με ύψος μεγαλύτερο από 3,50 m, ανάλογα με την ταχύτητα του ανελκυστήρα. Διαδρομή ανελκυστήρα ονομάζεται η κατακόρυφη απόσταση στο φρεάτιο από το πρώτο μέχρι το τελευταίο επίπεδο στάθμευσης. Υπερδιαδρομή ονομάζεται η μέγιστη απόσταση που θα διανύσει ο θάλαμος έξω από τα ακραία όρια της διαδρομής του (προς τα πάνω ή προς τα κάτω), σε περίπτωση βλάβης, μέχρις ότου ακινητοποιηθεί από τα συστήματα ασφαλείας· το μήκος της κυμαίνεται από 0,100 m έως 0,150 m.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποιος ο ρόλος των οδηγών, πως συμβολίζονται και πως στηρίζονται στο φρεάτιο.
Απάντηση:
Σύνοψη: Ο ρόλος των οδηγών είναι να εξασφαλίζουν την οδήγηση (κατακόρυφη κίνηση σε σταθερή τροχιά) του πλαισίου του θαλάμου και του αντιβάρου. Στους ανελκυστήρες τριβής συνήθως αναρτώνται από την οροφή του φρεατίου και στηρίζονται κατά διαστήματα 1,50 m έως 2,00 m στα τοιχώματα του φρεατίου, με τη βοήθεια μεταλλικών στηριγμάτων γωνιακού προφίλ (κλέμα οδηγού, γωνιακό στήριγμα, μεταλλικό βήσμα στήριξης). Συμβολίζονται με τη μορφή Τ a/b/c (π.χ. Τ 70/70/9 ή Τ 50/50/5), όπου Τ είναι το προφίλ του οδηγού, το πρώτο νούμερο το μήκος της πλάτης, το δεύτερο το μήκος του νεύρου και το τρίτο το πάχος του νεύρου· διατίθενται σε πεντάμετρα τεμάχια, με αρμοκαλύπτρες και βίδες σύνδεσης, κατασκευασμένοι από εξελασμένο χάλυβα OL 37 ή OL 52.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποιος ο ρόλος του φέροντος πλαισίου σ' έναν ανελκυστήρα τριβής. Ποια τα κατασκευαστικά του στοιχεία.
Απάντηση:
Σύνοψη: Ο ρόλος του φέροντος πλαισίου είναι να φέρει τον θάλαμο στην κίνησή του, κινούμενο κατακόρυφα μέσα από πέδιλα ολίσθησης ή κύλισης πάνω στους οδηγούς, και να τον αναρτά από τα συρματόσχοινα ανάρτησης. Τα κατασκευαστικά στοιχεία του είναι: 4 οριζόντιοι σιδηροδοκοί προφίλ UNP 120 (δύο πάνω, δύο κάτω) ή μεγαλύτερης διατομής ανάλογα με το ονομαστικό φορτίο, και 4 κατακόρυφοι σιδηροδοκοί προφίλ γωνία· στο κάτω μέρος του κάθεται και ηλεκτροσυγκολλείται το πλαίσιο του θαλάμου (με αντιδονητικά στηρίγματα ανάμεσά τους όταν χρειάζεται)· στο επάνω ή κάτω μέρος του τοποθετείται η συσκευή αρπάγης· και αναρτάται από τα συρματόσχοινα μέσω κώνων (σφηνοσύνδεσμοι).
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποιος ο ρόλος των αντιβάρων. Εξηγήστε αν και κατά πόσο μπορεί να λειτουργήσει ένας ανελκυστήρας χωρίς αντίβαρα.
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο ρόλος των αντιβάρων είναι να ισοσταθμίζουν (αντισταθμίζουν) ένα μέρος του ονομαστικού φορτίου και ολόκληρο το απόβαρο του ανελκυστήρα, σύμφωνα με τη σχέση G = F + Q/2 (G: βάρος αντιβάρων, F: βάρος θαλάμου και φέροντος πλαισίου, Q: ωφέλιμο φορτίο). Χωρίς αντίβαρο, ο κινητήριος μηχανισμός (τροχαλία τριβής/μειωτήρας-κινητήρας) θα έπρεπε να αναπτύσσει και να συγκρατεί μόνος του ολόκληρο το βάρος του θαλάμου, του φέροντος πλαισίου και του πλήρους φορτίου σε κάθε διαδρομή, χωρίς καμία αντιστάθμιση από την αντίθετη πλευρά των συρματόσχοινων. Αυτό σημαίνει πολύ μεγαλύτερη απαιτούμενη ισχύ κινητήρα, μεγαλύτερη κατανάλωση ενέργειας, μεγαλύτερη καταπόνηση συρματόσχοινων και τροχαλίας τριβής (με κίνδυνο ολίσθησης, αφού η πρόσφυση τριβής βασίζεται στη διαφορά τάσεων στις δύο πλευρές του συρματόσχοινου) και γενικά μη οικονομική, μη ασφαλή λειτουργία. Στην πράξη, στους ανελκυστήρες τριβής το αντίβαρο είναι απαραίτητο στοιχείο για τη σωστή, ασφαλή και οικονομική λειτουργία του συστήματος έλξης· λειτουργία χωρίς αντίβαρο δεν προβλέπεται στη συνήθη κατασκευή τέτοιων ανελκυστήρων.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Κατασκευαστικά στοιχεία του θαλάμου ενός ανελκυστήρα.
Απάντηση:
Σύνοψη: Ο θάλαμος αποτελείται από τον κυρίως θάλαμο (καμπίνα) και το πλαίσιό του (σασί). Ο κυρίως θάλαμος έχει άφλεκτα αδιάτρητα τοιχώματα, δάπεδο και οροφή, με επιτρεπόμενα ανοίγματα μόνο τη θυρίδα έκτακτης ανάγκης (προαιρετική, 30×50 cm στην οροφή), τα ανοίγματα αερισμού και την είσοδο του θαλάμου (ύψος τουλάχιστον 2,00 m, με αυτόματη ή χειροκίνητη θύρα). Τα τοιχώματα κατασκευάζονται από λαμαρίνα μαύρη ή DKP πάχους συνήθως 1,50 mm, επενδεδυμένα εσωτερικά (αλουμίνιο, φορμάικα κ.λπ.) για αισθητικούς λόγους· το δάπεδο επενδύεται με πλαστικό τάπητα, πλακάκι κ.λπ. Ο θάλαμος στηρίζεται σε μεταλλικό πλαίσιο από σιδηροδοκούς γωνιακού προφίλ ή UNP, με διαστάσεις ίσες με του θαλάμου. Η οροφή κατασκευάζεται από λαμαρίνα πάχους 2 mm, ενισχυμένη με στραντζαριστά ώστε ν' αντέχει το βάρος δύο τεχνικών συντήρησης, φέρει περιμετρικά στηθαίο και κουπαστή (έως 0,15 m από την άκρη) και, υποχρεωτικά, μπουτονιέρα επιθεώρησης, γειωμένη πρίζα και συσκευή επικοινωνίας· ο φωτισμός γίνεται με τουλάχιστον δύο λαμπτήρες πυράκτωσης 42V, φθορισμού ή SPOTS, συνήθως καλυμμένους με ψευδοροφή.
Κριτήρια αξιολόγησης: