Λύσεις — Κεφάλαιο 1: Νομοθεσία – Ορισμοί (σελ. 23-24) – ΑΝΕΛΚΥΣΤΗΡΕΣ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 1: Νομοθεσία - Ορισμοί

Λύσεις στις 13 ερωτήσεις του κεφαλαίου 1: τα δικαιολογητικά για την προέγκριση και την οριστική άδεια λειτουργίας ανελκυστήρα, τα κριτήρια διάκρισης των ανελκυστήρων, η προτεραιότητα κλήσεων και το πεδίο εφαρμογής των ανελκυστήρων απλής λειτουργίας, η καταγραφή κλήσεων στον αυτόματο ανελκυστήρα ανόδου-καθόδου, τα πιστοποιητικά ελέγχου εξαρτημάτων ασφαλείας, καθώς και πέντε ερωτήσεις ανάπτυξης που συνθέτουν τον ορισμό και τα κριτήρια διάκρισης των ανελκυστήρων, τις απαιτήσεις εγκατάστασης και το νομοθετικό πλαίσιο, τα είδη ανελκυστήρων ανά χειρισμό λειτουργίας και ανά δυνατότητα ρύθμισης ταχύτητας, με τις αντίστοιχες εφαρμογές τους.

Έγγραφα προέγκρισης ανελκυστήρα

Ερώτηση: Για την έκδοση προέγκρισης απαιτείται: I. Ηλεκτρικό σχέδιο II. Δήλωση στοιχείων ανελκυστήρα III. Οικοδομική άδεια IV. Αντίγραφο άδειας συνεργείου συντήρησης

Απάντηση:

• §1.8. Τα δικαιολογητικά για την έκδοση προέγκρισης είναι: «1. Οικοδομική άδεια θεωρημένη. 2. Αρχιτεκτονικές κατόψεις ορόφων και τομές... 3. Υπεύθυνη δήλωση πολιτικού μηχανικού... 4. Υπεύθυνη δήλωση ανάθεσης εγκατάστασης... 5. Προϋπολογισμός εγκατάστασης... 6. Παράβολα... 7. Αίτηση του ιδιοκτήτη.» Το ηλεκτρικό σχέδιο και η δήλωση στοιχείων ανελκυστήρα ζητούνται στη 2η φάση (άδεια λειτουργίας), ενώ το αντίγραφο άδειας συνεργείου συντήρησης απαιτείται μόνο αν ο εγκαταστάτης αναλάβει και τη συντήρηση.

Σύνοψη: Σωστή επιλογή: III. Οικοδομική άδεια. Το πρώτο δικαιολογητικό για την έκδοση προέγκρισης ανελκυστήρα είναι η θεωρημένη οικοδομική άδεια. Το ηλεκτρικό σχέδιο (Ι) και η δήλωση στοιχείων ανελκυστήρα (ΙΙ) ανήκουν στα δικαιολογητικά της δεύτερης φάσης, της οριστικής άδειας λειτουργίας, ενώ το αντίγραφο άδειας συνεργείου συντήρησης (IV) απαιτείται μόνο όταν ο εγκαταστάτης αναλαμβάνει επιπλέον και τη συντήρηση του ανελκυστήρα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Προέγκριση: οικοδομική άδεια, κατόψεις/τομές, δηλώσεις μηχανικού/ιδιοκτήτη/εγκαταστάτη, προϋπολογισμός, παράβολα, αίτηση

Κριτήρια διάκρισης ανελκυστήρων

Ερώτηση: Οι ανελκυστήρες διακρίνονται σύμφωνα με I. Την αρχή λειτουργίας τους. II. Τη χρήση τους. III. Τη δυνατότητα ρύθμισης της ταχύτητάς τους. IV. Όλα τα παραπάνω.

Απάντηση:

• §1.3, §1.9. Ο πίνακας του §1.3 δίνει τα κριτήρια διάκρισης: αρχή λειτουργίας, χειρισμός κατά τη λειτουργία, χρήση ανελκυστήρα, δυνατότητα ρύθμισης ταχύτητας. Η Ανακεφαλαίωση (§1.9) το επιβεβαιώνει: «Η διάκριση των ανελκυστήρων γίνεται με βάση την αρχή λειτουργίας τους, το χειρισμό τους, τον τρόπο που χρησιμοποιούνται και τη δυνατότητα ρύθμισης της ταχύτητάς τους.»

Σύνοψη: Σωστή επιλογή: IV. Όλα τα παραπάνω. Η αρχή λειτουργίας (Ι), η χρήση (ΙΙ) και η δυνατότητα ρύθμισης ταχύτητας (ΙΙΙ) είναι όλα πραγματικά κριτήρια διάκρισης των ανελκυστήρων, σύμφωνα με τον πίνακα του §1.3 (μαζί με ένα τέταρτο κριτήριο, τον χειρισμό κατά τη λειτουργία, που δεν αναφέρεται ξεχωριστά ως επιλογή αλλά δεν αναιρεί ότι τα Ι, ΙΙ και ΙΙΙ ισχύουν όλα ταυτόχρονα).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• 4 κριτήρια διάκρισης: αρχή λειτουργίας, χειρισμός, χρήση, ρύθμιση ταχύτητας

Προτεραιότητα κλήσης στην απλή λειτουργία

Ερώτηση: Στους ανελκυστήρες απλής λειτουργίας προτεραιότητα στην κλήση έχει I. Ο επιβάτης που βρίσκεται μέσα στο θάλαμο. II. Ο επιβάτης που βρίσκεται στον όροφο. III. Αυτός που πίεσε δεύτερος το μπουτόν κλήσης. IV. Κανένα από τα παραπάνω.

Απάντηση:

• §1.5.1. «Στους ανελκυστήρες αυτούς δεν υπάρχει απομνημόνευση των κλήσεων... προτεραιότητα στη χρήση του ανελκυστήρα έχει ο επιβάτης, ο οποίος πίεσε πρώτος το μπουτόν του αντίστοιχου ορόφου μέσα από το θάλαμο, ή το μπουτόν κλήσης από τις εξωτερικές μπουτονιέρες.»

Σύνοψη: Σωστή επιλογή: IV. Κανένα από τα παραπάνω. Στους ανελκυστήρες απλής λειτουργίας δεν υπάρχει απομνημόνευση κλήσεων· προτεραιότητα έχει όποιος πάτησε ΠΡΩΤΟΣ το μπουτόν, είτε αυτό έγινε μέσα από το θάλαμο είτε από εξωτερική μπουτονιέρα σε όροφο — άρα δεν ισχύει σταθερά ότι προηγείται πάντα ο επιβάτης μέσα στο θάλαμο (Ι) ούτε πάντα ο επιβάτης στον όροφο (ΙΙ)· επιπλέον προτεραιότητα έχει όποιος πάτησε πρώτος και όχι δεύτερος (η ΙΙΙ είναι το ακριβώς αντίθετο του σωστού).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Προτεραιότητα: όποιος πατά ΠΡΩΤΟΣ το μπουτόν (θάλαμος ή όροφος) — όχι σταθερά συγκεκριμένη θέση

Πού συνιστώνται οι απλοί ανελκυστήρες

Ερώτηση: Οι απλοί ανελκυστήρες συνιστώνται για I. Μεγάλη χρήση των ανελκυστήρων. II. Μικρή χρήση των ανελκυστήρων. III. Μεγάλες ταχύτητες. IV. Μικρές ταχύτητες.

Απάντηση:

• §1.5.1. «Ο τύπος αυτός του ανελκυστήρα είναι αντιοικονομικός στη χρήση του (άσκοπες διαδρομές του θαλάμου) και δε συνιστάται σε κτίρια με μεγάλη χρήση των ανελκυστήρων.»

Σύνοψη: Σωστή επιλογή: II. Μικρή χρήση των ανελκυστήρων. Οι απλοί ανελκυστήρες, επειδή δεν έχουν απομνημόνευση κλήσεων και κάνουν άσκοπες διαδρομές, είναι αντιοικονομικοί στη χρήση τους και δε συνιστώνται σε κτίρια με μεγάλη χρήση· άρα ενδείκνυνται μόνο για κτίρια με μικρή χρήση. Το κριτήριο της ταχύτητας (ΙΙΙ, IV) αφορά άλλο κριτήριο διάκρισης (δυνατότητα ρύθμισης ταχύτητας) και δεν σχετίζεται με τον χειρισμό «απλής λειτουργίας».

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Απλοί ανελκυστήρες: αντιοικονομικοί σε μεγάλη χρήση → κατάλληλοι μόνο για μικρή χρήση

Καταγραφή κλήσεων στον αυτόματο ανόδου-καθόδου

Ερώτηση: Στους αυτόματους ανελκυστήρες ανόδου - καθόδου η καταγραφή των κλήσεων γίνεται με βάση I. Την κατεύθυνση του θαλάμου και τη σειρά των ορόφων. II. Την κατεύθυνση του θαλάμου και τη σειρά των κλήσεων. III. Την προτεραιότητα των κλήσεων. IV. Κανένα από τα παραπάνω.

Απάντηση:

• §1.5.2.1. «Στους ανελκυστήρες αυτούς η καταγραφή των κλήσεων, εσωτερικών και εξωτερικών, γίνεται με βάση την κατεύθυνση του θαλάμου και τη σειρά των ορόφων και όχι με βάση την προτεραιότητα των κλήσεων.»

Σύνοψη: Σωστή επιλογή: I. Την κατεύθυνση του θαλάμου και τη σειρά των ορόφων. Στο σύστημα full collective, ο θάλαμος ικανοποιεί όλες τις κλήσεις προς την κατεύθυνση κίνησής του με τη σειρά των ορόφων, ανεξάρτητα από τη σειρά με την οποία πατήθηκαν τα κουμπιά — γι' αυτό αποκλείονται ρητά οι επιλογές ΙΙ (σειρά κλήσεων) και ΙΙΙ (προτεραιότητα κλήσεων).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Full collective: κατεύθυνση θαλάμου + σειρά ορόφων, ΟΧΙ σειρά/προτεραιότητα κλήσεων

Δικαιολογητικά προς τη ΔΕΗ για την παροχή ισχύος

Ερώτηση: Για την έγκριση της απαιτούμενης παροχής ισχύος κατατίθενται στη ΔΕΗ μαζί με άλλα και I. Η προέγκριση. II. Μελέτη ανελκυστήρα. III. Δήλωση στοιχείων ανελκυστήρα. IV. Οικοδομική άδεια.

Απάντηση:

• §1.8. «Η προέγκριση μαζί με το πιστοποιητικό του ηλεκτρολόγου θα κατατεθεί στη ΔΕΗ για την έγκριση της απαιτούμενης παροχής ισχύος.»

Σύνοψη: Σωστή επιλογή: I. Η προέγκριση. Στη ΔΕΗ κατατίθεται η προέγκριση μαζί με το πιστοποιητικό του ηλεκτρολόγου, για την έγκριση της απαιτούμενης παροχής ισχύος. Η μελέτη ανελκυστήρα (ΙΙ), η δήλωση στοιχείων ανελκυστήρα (ΙΙΙ) και η οικοδομική άδεια (IV) δεν αναφέρονται στο βιβλίο ως δικαιολογητικά προς τη ΔΕΗ.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• ΔΕΗ ← προέγκριση + πιστοποιητικό ηλεκτρολόγου (για παροχή ισχύος)

Πιστοποιητικά ελέγχου εξαρτημάτων ασφαλείας

Ερώτηση: Πρέπει να υπάρχουν πιστοποιητικά ελέγχου για τα πιο κάτω εξαρτήματα I. Αρπάγη ασφαλείας. II. Συρματόσχοινα III. Προσκρουστήρες IV. Όλα τα παραπάνω.

Απάντηση:

• §1.8. «7. Πιστοποιητικά ελέγχου για τα παρακάτω εξαρτήματα: Α. Αρπάγη ασφαλείας Β. Διατάξεις μανδάλωσης Γ. Περιοριστήρας ταχύτητας Δ. Συρματόσχοινα Ε. Προσκρουστήρες ΣΤ. Σωλήνας παροχής λαδιού Ζ. Συγκρότημα εμβόλου-κυλίνδρου. Τα πιστοποιητικά αυτά εκδίδονται από τους κατασκευαστές.»

Σύνοψη: Σωστή επιλογή: IV. Όλα τα παραπάνω. Και τα τρία εξαρτήματα —αρπάγη ασφαλείας (Ι), συρματόσχοινα (ΙΙ) και προσκρουστήρες (ΙΙΙ)— περιλαμβάνονται ρητά στον κατάλογο εξαρτημάτων για τα οποία απαιτούνται πιστοποιητικά ελέγχου (μαζί με τις διατάξεις μανδάλωσης, τον περιοριστήρα ταχύτητας, τον σωλήνα παροχής λαδιού και το συγκρότημα εμβόλου-κυλίνδρου), τα οποία εκδίδονται από τους κατασκευαστές.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• 7 εξαρτήματα με πιστοποιητικό ελέγχου (εκδίδονται από κατασκευαστές)

Δικαιολογητικά οριστικής άδειας λειτουργίας

Ερώτηση: Για την έκδοση της οριστικής άδεια λειτουργίας μεταξύ των άλλων απαιτείται I. Ηλεκτρικό σχέδιο εις τριπλούν. II. Δήλωση στοιχείων ανελκυστήρα. III. Πιστοποιητικό ελέγχου εξαρτημάτων. IV. Όλα τα παραπάνω.

Απάντηση:

• §1.8. Για την έκδοση άδειας λειτουργίας απαιτούνται: «1. Μελέτη εφαρμογής ανελκυστήρα. 2. Τεχνικό περιγραφικό υπόμνημα. 3. Ηλεκτρικό σχέδιο εις τριπλούν. 4. Σχέδια κάτοψης-τομής ανελκυστήρα... εις τριπλούν. 5. Δήλωση στοιχείων ανελκυστήρα. 6. Δηλώσεις (4) εγκαταστάτη. 7. Πιστοποιητικά ελέγχου για τα παρακάτω εξαρτήματα...»

Σύνοψη: Σωστή επιλογή: IV. Όλα τα παραπάνω. Το ηλεκτρικό σχέδιο εις τριπλούν (Ι), η δήλωση στοιχείων ανελκυστήρα (ΙΙ) και τα πιστοποιητικά ελέγχου εξαρτημάτων (ΙΙΙ) περιλαμβάνονται όλα στον κατάλογο δικαιολογητικών για την οριστική άδεια λειτουργίας, μαζί με τη μελέτη εφαρμογής, το τεχνικό υπόμνημα, τα σχέδια κάτοψης-τομής και τις δηλώσεις του εγκαταστάτη.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Άδεια λειτουργίας: μελέτη εφαρμογής, τεχνικό υπόμνημα, ηλεκτρικό σχέδιο, σχέδια κάτοψης-τομής, δήλωση στοιχείων, δηλώσεις εγκαταστάτη, πιστοποιητικά ελέγχου

Ορισμός και κριτήρια διάκρισης ανελκυστήρων

Ερώτηση: Τι είναι οι ανελκυστήρες. Κριτήρια διάκρισης των ανελκυστήρων. Ποια τα είδη των ανελκυστήρων με βάση αυτά τα κριτήρια διάκρισης.

Απάντηση:

• §1.2, §1.3. «Ανελκυστήρας είναι μια μόνιμη εγκατεστημένη συσκευή ανύψωσης που εξυπηρετεί καθορισμένα επίπεδα και έχει θάλαμο προσιτό στους χρήστες που κινείται μεταξύ κατακόρυφων οδηγών ή οδηγών με κλίση μικρότερη από 15° ως προς την κατακόρυφο.» Ο πίνακας του §1.3 δίνει τα κριτήρια διάκρισης και τα αντίστοιχα είδη ανά κριτήριο.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ανελκυστήρας είναι μια μόνιμη εγκατεστημένη συσκευή ανύψωσης που εξυπηρετεί καθορισμένα επίπεδα και διαθέτει θάλαμο προσιτό στους χρήστες, ο οποίος κινείται μεταξύ κατακόρυφων οδηγών ή οδηγών με κλίση μικρότερη από 15° ως προς την κατακόρυφο. Οι ανελκυστήρες διακρίνονται με βάση τέσσερα κριτήρια: (α) την αρχή λειτουργίας — με τροχαλία τριβής, τύμπανο και αλυσίδα, ή υδραυλικοί· (β) τον χειρισμό κατά τη λειτουργία — απλοί ή αυτόματοι (αυτόματοι κατά μία κατεύθυνση ή αυτόματοι ανόδου-καθόδου, full collective-selective)· (γ) τη χρήση — ατόμων ή φορτίων (εργοστασίων, γκαράζ, μικρών φορτίων, φαγητών)· (δ) τη δυνατότητα ρύθμισης ταχύτητας — μιας ταχύτητας, δύο ταχυτήτων, ή συνεχούς ρύθμισης ταχύτητας.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• 4 κριτήρια → αρχή λειτουργίας, χειρισμός, χρήση, ταχύτητα (βλ. πίνακα §1.3)

Απαιτήσεις εγκατάστασης και νομοθεσία

Ερώτηση: Απαιτήσεις εγκατάστασης ανελκυστήρων. Συνοπτική αναφορά στην υπάρχουσα Νομοθεσία.

Απάντηση:

• §1.7. «Σε οποιοδήποτε κτίριο..., που κατασκευάζεται και το οποίο έχει ισόγειο ή πυλωτή και τρεις ορόφους, ή στο οποίο το ύψος... είναι μεγαλύτερο από εννέα (9) μέτρα, είναι υποχρεωτική η εγκατάσταση ενός τουλάχιστον ανελκυστήρα ωφελίμου φορτίου 600 κιλών ή οκτώ ατόμων.» §1.8. «Μέχρι το 1985... ΒΔ 1968... Με τους ΓΟΚ του 1985, 1987... ΚΥΑ 18173/30.8.1988 εισάγεται η εφαρμογή του Ε.Ν 81.1... η διαδικασία έκδοσης άδειας ανελκυστήρα είναι: Α. Έκδοση προέγκρισης... Β. Έκδοση οριστικής άδειας λειτουργίας - αυτοψία.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Σύμφωνα με τον κτιριοδομικό κανονισμό (άρθρο 29), σε κάθε κτίριο με ισόγειο/πυλωτή και τρεις ορόφους, ή με ύψος άνω των 9 μέτρων από το δάπεδο ισογείου έως το δάπεδο του τελευταίου ορόφου, είναι υποχρεωτική η εγκατάσταση τουλάχιστον ενός ανελκυστήρα ωφελίμου φορτίου 600 kg ή 8 ατόμων (για κτίρια δημόσιας χρήσης η υποχρέωση ισχύει και με έναν μόνο όροφο). Η εγκατάσταση πρέπει να είναι σύμφωνη με το πρότυπο Ε.Ν. 81.1 και τον κτιριοδομικό κανονισμό, με τις διαστάσεις θαλάμου/φρεατίου να καθορίζονται από πίνακες ανάλογα με το ονομαστικό φορτίο ή τον αριθμό επιβατών. Νομοθετικά, μέχρι το 1985 ίσχυαν τα βασιλικά διατάγματα 37/1968 και 890/1968· με τους ΓΟΚ 1985/1987 έγινε εναρμόνιση με τα ευρωπαϊκά πρότυπα, το 1987 εκδόθηκε η ΔΒΑ Φ6/12550/442, και το 1988 με την ΚΥΑ 18173/30.8.1988 εισήχθη το Ε.Ν. 81.1. Η διαδικασία αδειοδότησης περιλαμβάνει δύο στάδια: (Α) έκδοση προέγκρισης (με οικοδομική άδεια, κατόψεις/τομές, δηλώσεις μηχανικού/ιδιοκτήτη/εγκαταστάτη, προϋπολογισμό, παράβολα, αίτηση) και (Β) έκδοση οριστικής άδειας λειτουργίας ύστερα από αυτοψία (με μελέτη εφαρμογής, τεχνικό υπόμνημα, ηλεκτρικά/μηχανολογικά σχέδια, δήλωση στοιχείων, δηλώσεις εγκαταστάτη και πιστοποιητικά ελέγχου εξαρτημάτων ασφαλείας). Από 1-7-99 το πλαίσιο τροποποιήθηκε με τα Ε.Ν. 81.1 & 81.2/1988, την καθιέρωση πιστοποιητικών CE για εξαρτήματα ασφαλείας και την ανάθεση του ελέγχου εγκαταστάσεων σε πιστοποιημένους φορείς.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Υποχρέωση ανελκυστήρα: ισόγειο/πυλωτή+3 όροφοι ή ύψος>9m· 2 στάδια αδειοδότησης: προέγκριση → άδεια λειτουργίας (αυτοψία)

Ανελκυστήρες απλής λειτουργίας — εφαρμογές

Ερώτηση: Ποιοι ανελκυστήρες ονομάζονται απλοί. Εφαρμογές.

Απάντηση:

• §1.5.1. «Στους ανελκυστήρες αυτούς δεν υπάρχει απομνημόνευση των κλήσεων... Ο τύπος αυτός του ανελκυστήρα είναι αντιοικονομικός στη χρήση του (άσκοπες διαδρομές του θαλάμου) και δε συνιστάται σε κτίρια με μεγάλη χρήση των ανελκυστήρων.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Απλοί ονομάζονται οι ανελκυστήρες στους οποίους δεν υπάρχει απομνημόνευση των κλήσεων, ούτε από την μπουτονιέρα του θαλάμου ούτε από τις εξωτερικές μπουτονιέρες· προτεραιότητα έχει ο επιβάτης που πάτησε πρώτος το αντίστοιχο κουμπί, ενώ όταν υπάρχει επιβάτης μέσα στο θάλαμο απομονώνονται οι εξωτερικές κλήσεις μέσω ειδικού κοντάκτ στο δάπεδο. Επειδή δεν αποθηκεύουν κλήσεις, κάνουν άσκοπες διαδρομές και είναι αντιοικονομικοί, γι' αυτό δε συνιστώνται σε κτίρια με μεγάλη κίνηση. Εφαρμόζονται σε κτίρια με μικρή/περιστασιακή χρήση ανελκυστήρα, π.χ. μικρές πολυκατοικίες λίγων ορόφων ή κτίρια με λίγους ενοίκους/επισκέπτες, όπου το κόστος και η πολυπλοκότητα ενός αυτόματου συστήματος δε δικαιολογούνται.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Απλός = χωρίς απομνημόνευση κλήσεων, προτεραιότητα στον πρώτο που πάτησε → μικρή χρήση/μικρά κτίρια

Είδη ανελκυστήρων ανά χειρισμό — εφαρμογές

Ερώτηση: Αναφέρατε τα είδη των ανελκυστήρων με βάση το κριτήριο του χειρισμού τους κατά τη λειτουργία. Εφαρμογές.

Απάντηση:

• §1.5. Ανελκυστήρες απλής λειτουργίας (§1.5.1) και αυτόματοι (§1.5.2): «Αυτόματοι ανελκυστήρες είναι αυτοί που διαθέτουν σύστημα απομνημόνευσης των κλήσεων», με υποδιαίρεση σε αυτόματους ανόδου-καθόδου/full collective (§1.5.2.1) και αυτόματους κατά μία κατεύθυνση/down collective (§1.5.2.2).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Με βάση τον χειρισμό κατά τη λειτουργία, οι ανελκυστήρες διακρίνονται σε: (1) ανελκυστήρες απλής λειτουργίας, χωρίς απομνημόνευση κλήσεων, κατάλληλους για κτίρια με μικρή χρήση (π.χ. μικρές οικοδομές)· (2) αυτόματους ανελκυστήρες, που διαθέτουν σύστημα απομνημόνευσης κλήσεων, με δύο υποκατηγορίες: (2α) αυτόματοι ανόδου-καθόδου (full collective), όπου η καταγραφή κλήσεων γίνεται με βάση την κατεύθυνση του θαλάμου και τη σειρά ορόφων, ικανοποιώντας όλες τις κλήσεις προς την ίδια κατεύθυνση πριν αλλάξει πορεία — εφαρμόζονται σε κτίρια με συχνή χρήση, όπως πολυκατοικίες με πολλούς ορόφους ή γραφεία· (2β) αυτόματοι κατά μία κατεύθυνση (down collective), όπου μόνο η μία κατεύθυνση (συνήθως κάθοδος) απομνημονεύει τις εξωτερικές κλήσεις — εφαρμόζονται σε κτίρια χωρίς ανάγκη μεταφοράς ατόμων μεταξύ ορόφων, π.χ. κτίρια με ανεξάρτητα γραφεία. Υπάρχει επίσης η περίπτωση συνεργαζόμενων ανελκυστήρων, όπου οι εξωτερικές κλήσεις καταγράφονται σε κοινό πίνακα χειρισμού που κατανέμει την κάθε κλήση στον πλησιέστερο ή καταλληλότερο ανελκυστήρα — εφαρμόζεται σε μεγάλα κτίρια με πολλούς ανελκυστήρες, όπως εμπορικά κέντρα ή πολυώροφα κτίρια γραφείων.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Χειρισμός: απλής λειτουργίας ↔ αυτόματοι (full collective / down collective) ↔ συνεργαζόμενοι

Είδη ανελκυστήρων τριβής ανά ρύθμιση ταχύτητας — εφαρμογές

Ερώτηση: Είδη ανελκυστήρων τριβής με βάση τη δυνατότητα ρύθμισης της ταχύτητάς τους. Εφαρμογές.

Απάντηση:

• §1.6. «Για ταχύτητες κίνησης... μέχρι 0,5 m/s, χρησιμοποιούνται ηλεκτρικοί κινητήρες Ε.Ρ. με ένα τύλιγμα... Για ταχύτητες όμως μεγαλύτερες, από 0,5 έως και 0,90 m/s, οι χρησιμοποιούμενοι κινητήρες διαθέτουν και ένα δεύτερο τύλιγμα... Για ταχύτητες ανελκυστήρων μεγαλύτερες από 0,90 m/s, χρησιμοποιείται το σύστημα συνεχούς ρύθμισης ταχύτητας.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Με βάση τη δυνατότητα ρύθμισης ταχύτητας, οι ανελκυστήρες τριβής διακρίνονται σε: (1) ανελκυστήρες μιας ταχύτητας, με κινητήρες Ε.Ρ. ενός τυλίγματος, για ταχύτητες έως 0,5 m/s, όπου ο θάλαμος κινείται με σταθερή ταχύτητα σε όλη τη διαδρομή και η στάση γίνεται με το φρένο — εφαρμόζονται σε μικρά κτίρια χαμηλών απαιτήσεων άνεσης· (2) ανελκυστήρες δύο ταχυτήτων, με κινητήρες δύο τυλιγμάτων, για ταχύτητες 0,5-0,90 m/s, όπου λίγο πριν τη στάθμευση (περίπου 50-60 cm πριν τον όροφο) τροφοδοτείται το δεύτερο τύλιγμα με περισσότερους πόλους/λιγότερες στροφές, ώστε να επιτυγχάνεται ομαλότερη στάθμευση και ακριβέστερη ισοστάθμιση — χρησιμοποιούνται συνήθως σε συνηθισμένες κατοικίες (π.χ. ονομαστική ταχύτητα 0,65 m/s)· (3) ανελκυστήρες συνεχούς ρύθμισης ταχύτητας, με ηλεκτρονικούς στατικούς μετατροπείς ισχύος (θυρίστορ, δίοδοι, τρανζίστορ) που ελέγχουν συνεχώς την ταχύτητα σύμφωνα με πρότυπο διάγραμμα κίνησης, για ταχύτητες άνω των 0,90 m/s — εφαρμόζονται σε ψηλά κτίρια με απαιτήσεις υψηλής άνεσης και ταχύτητας, όπου το φρένο χρησιμοποιείται μόνο για την ακινητοποίηση στη στάθμευση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Τριβής ανά ταχύτητα: μιας ταχύτητας (≤0,5m/s) · δύο ταχυτήτων (0,5-0,90m/s) · συνεχούς ρύθμισης (>0,90m/s)