Λύσεις ερωτήσεων κεφ. 17 (σελ. 177) – ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΞΥΛΟΥ – ΜΗΧΑΝΗΜΑΤΑ Β ΕΠΑΛ

Λύσεις ερωτήσεων κεφ. 17

Πλήρεις λύσεις των 8 ερωτήσεων του κεφαλαίου 17 — οι κατεργασίες της τετραγωνιστικής μορφής, της συγκολλητικής μορφής και των κέντρων εργασίας, ο συνδυασμός τους σε γραμμές παραγωγής, οι ομοιότητες/διαφορές τους, η διαφορά της συγκολλητικής μορφής από τη συγκολλητική περιθωρίων του κεφ. 13, η ασφάλεια χειριστή, οι πελάτες-επιχειρήσεις, η συγκράτηση στοιχείων και το κριτήριο κατηγοριοποίησης των κέντρων εργασίας σε αξόνους.

Κατεργασίες τετραγωνιστικής, συγκολλητικής μορφής και κέντρων εργασίας

Ερώτηση: Ποιες κατεργασίες μπορούμε να πραγματοποιήσουμε με την τετραγωνιστική μορφής, τη συγκολλητική μορφής και τα κέντρα εργασίας;

Απάντηση:

• Τετραγωνιστική μορφής (§17.1): «Έχει τη δυνατότητα να τετραγωνίζει και να μορφοποιεί τα περιθώρια επιφανειών από ξυλοπλάκες ή μασίφ ξύλο.» Μπορεί να ξεμορσάρει, να τραβάει εργαλείο για πατούρα, γκινισιά ή προφίλ, να κάνει πρίσεις κατά μήκος (με κλίση ή χωρίς), προετοιμασίες επιφανειών, μορφοποιήσεις, λαξεύσεις, λειάνσεις.
• Συγκολλητική μορφής (§17.2): «Έχει τη δυνατότητα να συγκολλάει ταινίες από μελαμίνη, PVC ή ξύλο σε διαμορφωμένα περιθώρια ξυλοπλακών.» Ειδικότερα: καθαρισμός επιφανειών, συγκόλληση ταινιών (επίπεδων ή μορφοποιημένων περιθωρίων), άσκηση πίεσης, κοπή άκρων/ξακριδίων, μορφοποίηση και λείανση περιθωρίου, δημιουργία πατούρας/γκινισιάς.
• Κέντρα εργασίας (§17.3): «κάθετες, οριζόντιες ή κεκλιμένες διατρήσεις σε διαφορετικά βάθη και διαμέτρους, χαράξεις γκινισιάς (κάθετες ή κεκλιμένες) σε επιφάνειες, μορφοποιήσεις στις άκρες ή στο εσωτερικό στοιχείων, πρίσεις, λειάνσεις, συγκολλήσεις περιθωρίων, κτλ.» — τόσο σε μασίφ ξύλο όσο και σε ξυλοπλάκες.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Με την τετραγωνιστική μορφής γίνεται τετραγωνισμός και μορφοποίηση περιθωρίων (ξεμορσάρισμα, πατούρα, γκινισιά, προφίλ, πρίσεις κατά μήκος, λειάνσεις). Με τη συγκολλητική μορφής γίνεται συγκόλληση ταινιών από μελαμίνη, PVC ή ξύλο σε διαμορφωμένα περιθώρια, με καθαρισμό, πίεση, κοπή άκρων, μορφοποίηση και λείανση. Με τα κέντρα εργασίας γίνονται κάθετες, οριζόντιες ή κεκλιμένες διατρήσεις, χαράξεις γκινισιάς, μορφοποιήσεις άκρων ή εσωτερικού, πρίσεις, λειάνσεις και συγκολλήσεις περιθωρίων, σε μασίφ ξύλο ή ξυλοπλάκες.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Συνδυασμός τετραγωνιστικής με συγκολλητική μορφής

Ερώτηση: Σε ποιες περιπτώσεις η τετραγωνιστική μορφής συνοδεύεται από συγκολλητική μορφής;

Απάντηση:

• Το κείμενο, αυτούσιο (§17.1, σελ. 172): «Βρίσκει εφαρμογή σε αυτόματες γραμμές παραγωγής πορτών, παραθύρων, επίπλων, μικρών και μεγάλων μονάδων, για ξεφάρδισμα, ξεμάκρισμα, με ταυτόχρονη μορφοποίηση κατά μήκος και πλάτος. Στις γραμμές αυτές το μηχάνημα αυτό τοποθετείται εν σειρά με μηχάνημα πλευρικής συγκόλλησης ταινιών από μελαμίνη, PVC ή καπλαμά-ξύλο.»
• Επιβεβαίωση από την πλευρά της συγκολλητικής (§17.2, σελ. 174): «Στις γραμμές παραγωγής η διπλή συγκολλητική μορφής τοποθετείται σε σειρά με άλλα μηχανήματα συμπληρωματικών εργασιών (π.χ. διπλή τετραγωνιστική μορφής).»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η τετραγωνιστική μορφής συνοδεύεται από συγκολλητική μορφής στις αυτόματες γραμμές παραγωγής πορτών, παραθύρων και επίπλων, όπου μετά το ξεφάρδισμα/ξεμάκρισμα και τη μορφοποίηση των περιθωρίων χρειάζεται να συγκολληθούν ταινίες μελαμίνης, PVC ή καπλαμά-ξύλου στα ήδη μορφοποιημένα περιθώρια — έτσι τα δύο μηχανήματα τοποθετούνται εν σειρά στη γραμμή παραγωγής.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ομοιότητες και διαφορές τετραγωνιστικής και συγκολλητικής μορφής

Ερώτηση: Τι ομοιότητες και τι διαφορές έχουν η τετραγωνιστική και η συγκολλητική μορφής;

Απάντηση:

• Ομοιότητες: και οι δύο είναι «σύνθετα μηχανήματα αυτόματης τροφοδοσίας» (§17.1, §17.2), κατεργάζονται περιθώρια επιφανειών ξυλοπλακών, μπορούν να έχουν διπλή μορφή για ταυτόχρονη κατεργασία δύο περιθωρίων, τοποθετούνται σε σειρά σε αυτόματες γραμμές παραγωγής, και είναι αυτόματες μηχανές που ελέγχονται αριθμητικά (NC/CNC), με δυνατότητα σύνδεσης με CAM.
• Διαφορές: η τετραγωνιστική μορφής τετραγωνίζει και μορφοποιεί το ίδιο το περιθώριο του ξύλου (πρίσεις, μορφοποιήσεις, λαξεύσεις, λειάνσεις) — δουλεύει «πάνω στο ξύλο». Η συγκολλητική μορφής συγκολλάει ταινίες (μελαμίνη, PVC ή ξύλο) στα ήδη διαμορφωμένα περιθώρια — προσθέτει υλικό επικάλυψης, δεν μορφοποιεί το ίδιο το ξύλο εξαρχής.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ομοιότητες: και οι δύο είναι σύνθετα μηχανήματα αυτόματης τροφοδοσίας που κατεργάζονται περιθώρια ξυλοπλακών, μπορούν να έχουν διπλή μορφή, τοποθετούνται σε σειρά σε αυτόματες γραμμές παραγωγής και ελέγχονται αριθμητικά (NC/CNC). Διαφορές: η τετραγωνιστική μορφής τετραγωνίζει και μορφοποιεί το ίδιο το περιθώριο του ξύλου, ενώ η συγκολλητική μορφής συγκολλάει ταινίες (μελαμίνη, PVC ή ξύλο) στα ήδη διαμορφωμένα περιθώρια.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Διαφορά συγκολλητικής μορφής από συγκολλητική περιθωρίων

Ερώτηση: Σε τι διαφέρει η συγκολλητική μορφής από τη συγκολλητική περιθωρίων;

Απάντηση:

• ⚠️ Το κεφάλαιο 17 περιγράφει τη συγκολλητική μορφής, ενώ η συγκολλητική περιθωρίων περιγράφεται στο κεφ. 13. Απαντάται συγκριτικά από τα δύο κεφάλαια.
• Συγκολλητική μορφής (§17.2, σελ. 173): συγκολλάει ταινίες σε ήδη διαμορφωμένα (μορφοποιημένα) περιθώρια — η μορφή/προφίλ του περιθωρίου έχει ήδη δημιουργηθεί (π.χ. από τετραγωνιστική μορφής) και η ταινία ακολουθεί αυτό το προφίλ.
• Συγκολλητική περιθωρίων (Κεφ. 13): συγκολλάει ταινίες σε απλά, ίσια/επίπεδα περιθώρια ξυλοπλακών (χωρίς προηγούμενη μορφοποίηση/προφίλ), τυπική χρήση σε επιφάνειες επίπλων και ερμαρίων.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η συγκολλητική μορφής (κεφ. 17) συγκολλάει ταινίες σε ήδη διαμορφωμένα (με προφίλ) περιθώρια ξυλοπλακών, ενώ η συγκολλητική περιθωρίων (κεφ. 13) συγκολλάει ταινίες σε απλά, επίπεδα περιθώρια χωρίς προηγούμενη μορφοποίηση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ασφάλεια χειριστή στα μηχανήματα του κεφαλαίου

Ερώτηση: Πόσο ασφαλή μηχανήματα για το χειριστή είναι η τετραγωνιστική μορφής, η συγκολλητική μορφής και τα κέντρα εργασίας και γιατί;

Απάντηση:

• Είναι ασφαλή μηχανήματα, γιατί ανήκουν στην κατηγορία όπου «όλες οι κατεργασίες ορίζονται αυτόματα από Η/Υ (μηχανές CNC)» (§17.4, σελ. 176).
• Λόγοι ασφάλειας: «Η προώθηση των ξύλινων στοιχείων… και το σύνολο των κατεργασιών γίνονται αυτόματα, με αποτέλεσμα ο χειριστής να μη χρειάζεται να πλησιάζει τα μέρη του μηχανήματος.» Σε εμπλοκή, «το μηχάνημα σταματάει αυτόματα μετά από εντολή του Η/Υ». Τα κέντρα εργασίας επιπλέον φέρουν ειδικό ελαστικό δάπεδο ή ακτίνα laser ασφαλείας — «εάν πλησιάσει και πατήσει το ελαστικό δάπεδο ή περάσει την ακτίνα laser, σταματάει η λειτουργία της μηχανής».

Σύνοψη: (ενδεικτική) Είναι σχετικά ασφαλή μηχανήματα, γιατί ανήκουν στην κατηγορία όπου όλες οι κατεργασίες ορίζονται αυτόματα από Η/Υ (μηχανές CNC): η προώθηση των στοιχείων και το σύνολο των κατεργασιών γίνονται αυτόματα, οπότε ο χειριστής δεν χρειάζεται να πλησιάζει τα κινούμενα μέρη, και σε περίπτωση εμπλοκής το μηχάνημα σταματάει αυτόματα με εντολή του Η/Υ. Τα κέντρα εργασίας διαθέτουν επιπλέον ειδικό ελαστικό δάπεδο ή ακτίνα laser ασφαλείας που σταματούν τη λειτουργία της μηχανής αν τα πλησιάσει ο χειριστής.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Επιχειρήσεις-πελάτες των μηχανημάτων του κεφαλαίου

Ερώτηση: Σε ποιες επιχειρήσεις απευθύνεται η τετραγωνιστική μορφής, η συγκολλητική μορφής και τα κέντρα εργασίας;

Απάντηση:

• Τετραγωνιστική μορφής (§17.1): «Βρίσκει εφαρμογή σε επιχειρήσεις που κατασκευάζουν πόρτες διαφόρων μεγεθών, παράθυρα, ταμπλάδες, πλευρές και πάνω μέρος επίπλων όπως γραφείων, ντουλαπιών, βιβλιοθηκών, κτλ.»
• Συγκολλητική μορφής (§17.2): «Βρίσκει εφαρμογή σε επιχειρήσεις που κατασκευάζουν γραφεία, ντουλάπια, βιβλιοθήκες, κτλ.»
• Κέντρα εργασίας (§17.3): δεν δίνεται ξεχωριστός κατάλογος επιχειρήσεων, αλλά, καθώς κατεργάζονται μασίφ ξύλο και ξυλοπλάκες με ποικίλες κατεργασίες, απευθύνονται γενικά σε επιχειρήσεις παραγωγής επίπλων και ξυλουργικών προϊόντων που χρειάζονται ακρίβεια και ευελιξία.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η τετραγωνιστική μορφής απευθύνεται σε επιχειρήσεις που κατασκευάζουν πόρτες, παράθυρα, ταμπλάδες, πλευρές και πάνω μέρος επίπλων (γραφείων, ντουλαπιών, βιβλιοθηκών). Η συγκολλητική μορφής απευθύνεται σε επιχειρήσεις που κατασκευάζουν γραφεία, ντουλάπια, βιβλιοθήκες. Τα κέντρα εργασίας απευθύνονται γενικότερα σε επιχειρήσεις παραγωγής επίπλων και ξυλουργικών προϊόντων που χρειάζονται μεγάλη ακρίβεια, ευελιξία και υψηλή παραγωγικότητα σε μασίφ ξύλο ή ξυλοπλάκες.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Συγκράτηση ξύλινου στοιχείου στα κέντρα εργασίας

Ερώτηση: Πώς συγκρατείται ένα ξύλινο στοιχείο στα κέντρα εργασίας;

Απάντηση:

• Το κείμενο, αυτούσιο (§17.3, σελ. 176): «Τα ξύλινα στοιχεία που θέλουμε να κατεργαστούμε τοποθετούνται είτε σε βεντούζες… είτε σε ειδικά διαμορφωμένη αυλακωτή τράπεζα εργασίας. Στην περίπτωση που το κέντρο εργασίας διαθέτει αυλακωτή τράπεζα το ξύλινο στοιχείο τοποθετείται σε κατάλληλα διαμορφωμένο καλούπι. Και στις δύο περιπτώσεις υπάρχει σύστημα αναρρόφησης το οποίο συγκρατεί σε σταθερή θέση τα ξύλινα στοιχεία.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το ξύλινο στοιχείο συγκρατείται είτε με βεντούζες, είτε τοποθετώντας το σε κατάλληλο καλούπι πάνω σε ειδικά διαμορφωμένη αυλακωτή τράπεζα εργασίας. Και στις δύο περιπτώσεις, ένα σύστημα αναρρόφησης το συγκρατεί σε σταθερή θέση κατά την κατεργασία.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο κατηγοριοποίησης κέντρων εργασίας

Ερώτηση: Με ποιο κριτήριο κατατάσσονται σε κατηγορίες τα κέντρα εργασίας;

Απάντηση:

• Το κριτήριο, αυτούσιο (§17.3, σελ. 175): «Τα μέσα κατεργασίας έχουν τη δυνατότητα κίνησης και εργασίας ως προς τους τρεις καρτεσιανούς άξονες X, Y και Z, ενώ ορισμένα έχουν τη δυνατότητα κίνησης και ως προς τους άξονες περιστροφής A και B. Έτσι, τα κέντρα εργασίας διακρίνονται σε κέντρα τριών, τεσσάρων ή πέντε αξόνων.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα κέντρα εργασίας κατατάσσονται σε κατηγορίες με κριτήριο τον αριθμό των αξόνων κίνησης των μέσων κατεργασίας τους: κέντρα τριών αξόνων (μόνο X, Y, Z), τεσσάρων αξόνων (X, Y, Z και έναν περιστροφικό, A ή B) ή πέντε αξόνων (X, Y, Z και τους δύο περιστροφικούς A και B).

Κριτήρια αξιολόγησης: