Λύσεις ασκήσεων κεφαλαίου 5 (σελ. 177) – ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΓΧΡΟΝΟΥ ΓΡΑΦΕΙΟΥ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις ασκήσεων κεφαλαίου 5

Αναλυτικές απαντήσεις στις 6 ερωτήσεις του κεφαλαίου 5.

Ερώτηση 1 — Η βασική ομάδα του πληκτρολογίου

Ερώτηση: Ποια πλήκτρα περιλαμβάνει η βασική ομάδα του πληκτρολογίου;

Απάντηση:

• Το πλαίσιο (§5.1, σελ. 109): Τα ΕΚΑΤΟ ΚΑΙ ΠΛΕΟΝ ΠΛΗΚΤΡΑ του πληκτρολογίου είναι ΧΩΡΙΣΜΕΝΑ ΣΕ ΟΜΑΔΕΣ. Η βασική ομάδα (αυτούσια): Η ΒΑΣΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ:

     ● «ΟΛΑ ΤΑ ΠΛΗΚΤΡΑ ΜΕ ΤΑ ΟΠΟΙΑ ΣΧΗΜΑΤΙΖΟΝΤΑΙ ΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ
       ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΑΙ ΑΓΓΛΙΚΟΥ ΑΛΦΑΒΗΤΟΥ»
     ● «ΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ»
     ● «ΤΑ ΣΥΜΒΟΛΑ ΤΩΝ ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΩΝ ΠΡΑΞΕΩΝ»
     ● «ΤΑ ΠΛΗΚΤΡΑ ΤΩΝ ΣΥΝΔΥΑΣΜΩΝ ALT, SHIFT ΚΑΙ CTRL»
     ● «ΤΑ ΠΛΗΚΤΡΑ ΤΩΝ ΣΗΜΕΙΩΝ ΤΗΣ ΣΤΙΞΗΣ»

  Ο σκοπός της διάταξης: Τα πλήκτρα είναι έτσι διατεταγμένα, ώστε να ΔΙΕΥΚΟΛΥΝΟΥΝ ΤΟΥΣ ΧΡΗΣΤΕΣ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΕΚΜΑΘΗΣΗ ΤΟΥ ΤΥΦΛΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ (TOUCH SYSTEM). Οι τρεις σειρές γραμμάτων (Σχ. 1, σελ. 110):

     Πάνω σειρά     ; ς ε ρ τ υ θ ι ο π
     Βασική σειρά   α σ δ φ γ η ξ κ λ ΄
     Κάτω σειρά     ζ χ ψ ω β ν μ , .

  Ο διαχωρισμός των χεριών: Το ΑΛΦΑΡΙΘΜΗΤΙΚΟ ΠΛΗΚΤΡΟΛΟΓΙΟ είναι ΧΩΡΙΣΜΕΝΟ ΜΕ ΜΙΑ ΝΟΗΤΗ ΓΡΑΜΜΗ ΣΕ ΔΥΟ ΙΣΑ ΜΕΡΗ, ΑΡΙΣΤΕΡΟ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟ. Η πληκτρολόγηση στο αριστερό μέρος γίνεται ΜΕ ΤΟ ΑΡΙΣΤΕΡΟ ΧΕΡΙ και στο δεξιό μέρος ΜΕ ΤΟ ΔΕΞΙ ΧΕΡΙ. Η μπάρα διαστήματος: Για τα διαστήματα μεταξύ των λέξεων, χρησιμοποιείται το πλήκτρο «ΜΠΑΡΑ ΔΙΑΣΤΗΜΑΤΟΣ», που λειτουργεί ΜΕ ΤΟ ΔΕΞΙΟ Ή ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΕΡΟ ΑΝΤΙΧΕΙΡΑ. Οι υπόλοιπες ομάδες για σύγκριση: F1 - F12 στο επάνω μέρος για γρήγορη εκτέλεση εντολών · βοηθητική ομάδα (Insert, Delete, PageUp, PageDown, Home, End και τα βέλη) · αριθμητικό πληκτρολόγιο στο δεξιό μέρος.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η βασική ομάδα του πληκτρολογίου περιλαμβάνει όλα τα πλήκτρα με τα οποία σχηματίζονται τα γράμματα του ελληνικού και του αγγλικού αλφαβήτου, τους αριθμούς, τα σύμβολα των αριθμητικών πράξεων, τα πλήκτρα των συνδυασμών Alt, Shift και Ctrl, καθώς και τα πλήκτρα των σημείων της στίξης. Τα πλήκτρα είναι διατεταγμένα έτσι ώστε να διευκολύνουν τους χρήστες στην εκμάθηση του τυφλού συστήματος, γι' αυτό τα γράμματα έχουν διαταχθεί σε τρεις σειρές, την πάνω, τη βασική και την κάτω. Το αλφαριθμητικό πληκτρολόγιο χωρίζεται με νοητή γραμμή σε δύο ίσα μέρη, ώστε το αριστερό να πληκτρολογείται με το αριστερό χέρι και το δεξιό με το δεξί, ενώ η μπάρα διαστήματος λειτουργεί με τον αντίχειρα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 2 — Τα πλήκτρα εκτέλεσης εντολών

Ερώτηση: Ποια είναι τα πλήκτρα εκτέλεσης εντολών;

Απάντηση:

• Δύο ομάδες εξυπηρετούν την εκτέλεση εντολών (§5.1, σελ. 109-110):

     1. Η ΟΜΑΔΑ ΤΩΝ ΠΛΗΚΤΡΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΩΝ
        «Μια άλλη ομάδα, που βρίσκεται ΣΤΟ ΕΠΑΝΩ ΜΕΡΟΣ ΤΟΥ
        ΠΛΗΚΤΡΟΛΟΓΙΟΥ, περιλαμβάνει ΤΑ ΠΛΗΚΤΡΑ F1 - F12, ΠΟΥ
        ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗ ΓΡΗΓΟΡΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΕΝΤΟΛΩΝ»
     2. Η ΒΟΗΘΗΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ
        «Υπάρχει ακόμα ΜΙΑ ΒΟΗΘΗΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΠΛΗΚΤΡΩΝ τα οποία
        ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΤΩΝ ΕΝΤΟΛΩΝ:»
          INSERT   (εισαγωγή-παρεμβολή)
          DELETE   (διαγραφή)
          PAGEUP   (προηγούμενη σελίδα)
          PAGEDOWN (επόμενη σελίδα)
          HOME     (αρχή κειμένου)
          END      (τέλος κειμένου)
        «και τη ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΤΟΥ ΔΕΙΚΤΗ ΠΑΡΕΜΒΟΛΗΣ (ΔΡΟΜΕΑ) ΠΡΟΣ
        ΤΙΣ ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ (επάνω, κάτω, δεξιά, αριστερά)»

  Και τα πλήκτρα συνδυασμών: η βασική ομάδα περιλαμβάνει τα πλήκτρα των συνδυασμών ALT, SHIFT ΚΑΙ CTRL, τα οποία δεν εκτελούν μόνα τους εντολή, αλλά τροποποιούν τη λειτουργία άλλων πλήκτρων. Οι συνδυασμοί συντόμευσης (§5.26.2, σελ. 174):

     ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ                             ΠΛΗΚΤΡΑ
     Δημιουργία Νέου Εγγράφου               CTRL+N
     Άνοιγμα Εγγράφου                       CTRL+O
     Κλείσιμο Εγγράφου                      CTRL+W
     Αποθήκευση Εγγράφου                    CTRL+S
     Αναζήτηση Εγγράφου                     ALT+CTRL+HOME
     Ακύρωση εντολής                        ESC
     Αναίρεση εντολής                       CTRL+Z
     Αναίρεση εντολής Αναίρεσης             CTRL+Y
     Αλλαγή Γραμματοσειράς                  CTRL+SHIFT+F
     Αλλαγή Πεζών Κεφαλαίων                 SHIFT+F3
     Έντονη Γραφή                           CTRL+B
     Πλάγια Γραφή                           CTRL+I
     Υπογράμμιση                            CTRL+U
     Διαγραφή λέξης προς τα αριστερά        CTRL+BACKSPACE
     Διαγραφή λέξης προς τα δεξιά           CTRL+DELETE
     Αλλαγή Γραμμής                         SHIFT+ENTER
     Αλλαγή Σελίδας                         CTRL+ENTER
     Αλλαγή Στήλης                          CTRL+SHIFT+ENTER
     Στο τέλος του εγγράφου                 CTRL+END
     Στην αρχή του εγγράφου                 CTRL+HOME

  Το όφελος: οι συντομεύσεις υπηρετούν ακριβώς την οικονομική αρχή (κεφ. 1, §1.9) — μέγιστο αποτέλεσμα με την ελάχιστη δυνατή προσπάθεια, αφού ο χρήστης δεν αφήνει το πληκτρολόγιο για να πιάσει το ποντίκι.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα πλήκτρα εκτέλεσης εντολών ανήκουν σε δύο ομάδες. Πρώτον, η ομάδα που βρίσκεται στο επάνω μέρος του πληκτρολογίου και περιλαμβάνει τα πλήκτρα F1 έως F12, τα οποία χρησιμοποιούνται για τη γρήγορη εκτέλεση εντολών. Δεύτερον, η βοηθητική ομάδα, που περιλαμβάνει το Insert για εισαγωγή ή παρεμβολή, το Delete για διαγραφή, το PageUp για την προηγούμενη σελίδα, το PageDown για την επόμενη, το Home για την αρχή του κειμένου, το End για το τέλος, καθώς και τα βέλη για τη μετακίνηση του δείκτη παρεμβολής, δηλαδή του δρομέα, προς τις τέσσερις κατευθύνσεις. Στη βασική ομάδα ανήκουν επίσης τα πλήκτρα των συνδυασμών Alt, Shift και Ctrl, τα οποία σε συνδυασμό με άλλα πλήκτρα δίνουν συντομεύσεις, όπως Ctrl και Ν για νέο έγγραφο ή Ctrl και S για αποθήκευση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 3 — Τα προσόντα του χρήστη Η/Υ

Ερώτηση: Τι προσόντα πρέπει να έχει ένας χρήστης Η/Υ;

Απάντηση:

• Το πλαίσιο (§5.2, σελ. 111): Για να έχει ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ο χειριστής Η/Υ, πρέπει να ΚΑΛΛΙΕΡΓΗΣΕΙ ΚΑΙ ΝΑ ΑΝΑΠΤΥΞΕΙ ΣΤΟ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟ ΔΥΝΑΤΟ ΒΑΘΜΟ τις παρακάτω ικανότητες και δεξιότητες:

     ● ΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΕΥΣΥΝΕΙΔΗΣΙΑ
       «ώστε να ΕΠΙΤΕΛΕΙ ΣΤΟ ΑΚΕΡΑΙΟ ΤΟ ΚΑΘΗΚΟΝ ΤΟΥ, να
       εργάζεται ΜΕ ΖΗΛΟ και να είναι ΑΦΟΣΙΩΜΕΝΟΣ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ»
     ● ΕΠΑΡΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΜΟΡΦΩΣΗ
       «την οποία οφείλει να αποκτήσει ΜΕΛΕΤΩΝΤΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΑ
       ΒΙΒΛΙΑ με περιεχόμενο ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ, ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ,
       ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΟ κτλ. και ΜΑΘΑΙΝΟΝΤΑΣ ΞΕΝΕΣ ΓΛΩΣΣΕΣ»
     ● ΑΡΤΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ
       «ώστε να αποκτήσει ΕΠΑΡΚΕΙΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ, αλλά και
       ΤΗΝ ΕΥΧΕΡΕΙΑ ΝΑ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΕΤΑΙ ΤΙΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ
       ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ, ΝΑ ΠΛΗΚΤΡΟΛΟΓΕΙ ΓΡΗΓΟΡΑ ΚΑΙ
       ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΜΕΘΟΔΟ ΤΟΥ ΤΥΦΛΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ, ΝΑ
       ΕΠΩΦΕΛΕΙΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΥΣ ΠΟΥ ΔΙΑΘΕΤΕΙ Ο
       ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗΣ»
     ● ΑΡΙΣΤΗ ΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΟΥ
       «ΤΗΣ ΜΗΤΡΙΚΗΣ ΤΟΥ αλλά και ΜΙΑΣ ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ ΞΕΝΗΣ
       ΓΛΩΣΣΑΣ»
     ● ΕΥΑΙΣΘΗΣΙΑ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΛΑΙΣΘΗΣΙΑΣ
       «ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥ, ΤΗΝ ΤΑΞΗ ΚΑΙ
       ΤΗΝ ΑΚΡΙΒΕΙΑ σε όλες τις ενέργειές του τόσο στην
       ΙΔΙΩΤΙΚΗ όσο και, κυρίως, στην ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ του ζωή»

  Η αντιστοιχία με την Ιδιαιτέρα Γραμματέα (κεφ. 1, §1.3.1, σελ. 19): και εκεί απαιτούνται επαγγελματικές γνώσεις (στενογραφία-χειρισμό του Η/Υ, την ελληνική γλώσσα, ξένες γλώσσες) και φυσικά προσόντα (επιμέλεια, τάξη και ακρίβεια, καλή εμφάνιση).

     ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΝΗΜΑ ΤΩΝ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ
     ΤΕΧΝΙΚΗ ΔΕΞΙΟΤΗΤΑ  τυφλό σύστημα, αυτοματισμοί,
                        προγράμματα
     ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΠΑΡΚΕΙΑ  γραμματική, συντακτικό, ξένη γλώσσα
     ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ     συστηματική μελέτη
     ΗΘΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ      εργατικότητα, ευσυνειδησία, ακρίβεια
     ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ          καλαισθησία στο έργο και στην εμφάνιση

  Γιατί απαιτείται γλωσσική επάρκεια: ο χειριστής δεν αντιγράφει απλώς — συντάσσει και ελέγχει κείμενα που, ως αλληλογραφία, αποτελούν ισχυρό αποδεικτικό στοιχείο (κεφ. 4, §4.1). Ο ορθογραφικός έλεγχος του Word (§5.16) δεν υποκαθιστά τη γνώση της γλώσσας, αφού δεν εντοπίζει συντακτικά ή νοηματικά λάθη.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Για να είναι αποτελεσματικός στο έργο του, ο χειριστής ηλεκτρονικού υπολογιστή πρέπει να καλλιεργήσει πέντε ομάδες προσόντων. Πρώτον, εργατικότητα και ευσυνειδησία, ώστε να επιτελεί στο ακέραιο το καθήκον του και να είναι αφοσιωμένος στο έργο του. Δεύτερον, επαρκή γενική μόρφωση, την οποία αποκτά μελετώντας συστηματικά βιβλία λογοτεχνικού, επιστημονικού και λαογραφικού περιεχομένου και μαθαίνοντας ξένες γλώσσες. Τρίτον, άρτια επαγγελματική κατάρτιση, ώστε να έχει επαρκείς θεωρητικές γνώσεις, να εκμεταλλεύεται τις δυνατότητες των προγραμμάτων, να πληκτρολογεί γρήγορα με τη μέθοδο του τυφλού συστήματος και να επωφελείται από τους αυτοματισμούς. Τέταρτον, άριστη γνώση της γραμματικής και του συντακτικού της μητρικής του και μιας τουλάχιστον ξένης γλώσσας. Πέμπτον, ευαισθησία σε θέματα καλαισθησίας, ιδιαίτερα ως προς την εμφάνιση, την τάξη και την ακρίβεια.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 4 — Ο επεξεργαστής κειμένου και οι δυνατότητές του

Ερώτηση: Τι είναι ο επεξεργαστής κειμένου και ποιες δυνατότητες προσφέρει;

Απάντηση:

• Η έννοια της επεξεργασίας (§5.3, σελ. 113): Ο όρος ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΚΕΙΜΕΝΟΥ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΠΟΥ ΓΙΝΟΝΤΑΙ ΜΕΣΩ Η/Υ ΚΑΙ ΑΠΟΒΛΕΠΟΥΝ ΣΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΕΝΟΣ ΚΕΙΜΕΝΟΥ. Το κείμενο αυτό μπορεί να είναι ΜΙΑ ΕΠΙΣΤΟΛΗ, ΜΙΑ ΑΝΑΦΟΡΑ, ΜΙΑ ΑΙΤΗΣΗ, ΕΝΑ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ, γενικά, ΟΤΙΔΗΠΟΤΕ ΕΧΕΙ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ και παρουσιάζεται με μορφή ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ (πεζού ή έμμετρου). Ο ορισμός του προγράμματος: Η παραπάνω επεξεργασία γίνεται με τη βοήθεια ενός προγράμματος, ΤΟΥ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΤΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ, που σας προσφέρει ΑΠΕΡΙΟΡΙΣΤΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ στην προσπάθειά σας να δημιουργήσετε ΕΝΑ ΚΑΛΑΙΣΘΗΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ.

  ΟΙ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ (αυτούσια): Σας δίνει τη δυνατότητα, π.χ.:

     ● «να ΔΙΟΡΘΩΣΕΤΕ ΤΑ ΛΑΘΗ που, πιθανόν, έχετε κάνει»
     ● «να ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΕΤΕ ΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΑΣ ΟΠΩΣ ΕΣΕΙΣ ΕΠΙΘΥΜΕΙΤΕ»
     ● «να ΜΕΤΑΦΕΡΕΤΕ ΛΕΞΕΙΣ Ή ΟΛΟΚΛΗΡΕΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΥΣ ΣΕ ΑΛΛΗ
       ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ»
     ● «να ΔΙΑΓΡΑΨΕΤΕ Ή ΝΑ ΕΙΣΑΓΑΓΕΤΕ ΧΑΡΑΚΤΗΡΕΣ»
     ● «να ΕΛΕΓΞΕΤΕ ΤΗΝ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ ΤΩΝ ΛΕΞΕΩΝ»
     ● «να ΥΠΟΓΡΑΜΜΙΣΕΤΕ ΛΕΞΕΙΣ Ή ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ»
     ● «να ΕΠΙΛΕΞΕΤΕ ΤΗ ΓΡΑΜΜΑΤΟΣΕΙΡΑ ΠΟΥ ΘΕΛΕΤΕ»
     ● «να ΟΡΙΣΕΤΕ ΤΟ ΜΕΓΕΘΟΣ ΤΩΝ ΠΕΡΙΘΩΡΙΩΝ ΤΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ»
     ● «να ΔΕΙΤΕ ΣΤΗΝ ΟΘΟΝΗ ΤΗ ΜΟΡΦΗ ΤΗΣ (ΠΡΟΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ) για να
       ΔΙΟΡΘΩΣΕΤΕ ΤΥΧΟΝ ΑΤΕΛΕΙΕΣ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΕΚΤΥΠΩΣΕΤΕ»

  Οι κοινές αρχές: Η επεξεργασία κειμένου ΔΙΕΠΕΤΑΙ ΑΠΟ ΚΟΙΝΕΣ ΑΡΧΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ, ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΙΣ ΜΙΚΡΟΔΙΑΦΟΡΕΣ που μπορεί να έχουν μεταξύ τους τα διάφορα προγράμματα στα «ΜΕΝΟΥ» ή στα ΕΡΓΑΛΕΙΑ που διαθέτουν. Το δημοφιλέστερο: Ο δημοφιλέστερος επεξεργαστής κειμένου είναι ΤΟ ΓΟΥΟΡΝΤ (WORD) ΤΗΣ ΜΑΪΚΡΟΣΟΦΤ (MICROSOFT), του οποίου η λειτουργία ΕΠΙΤΥΓΧΑΝΕΤΑΙ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΑ ΓΟΥΙΝΤΟΟΥΣ (WINDOWS). Τι είναι το «μενού» (υποσημείωση, σελ. 113): ΜΕΝΟΥ Ή ΠΙΝΑΚΑΣ ΕΠΙΛΟΓΩΝ είναι Ο ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ, ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΩΝ, ΕΝΤΟΛΩΝ κτλ. που εμφανίζεται στην οθόνη του Η/Υ. Το πλεονέκτημα έναντι της γραφομηχανής: στη γραφομηχανή κάθε λάθος επέβαλλε επαναπληκτρολόγηση ολόκληρης της σελίδας. Με τον επεξεργαστή, το κείμενο παραμένει τροποποιήσιμο μέχρι την εκτύπωση — γι' αυτό και η προεπισκόπηση είναι κρίσιμη λειτουργία.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο όρος επεξεργασία κειμένου περιλαμβάνει όλες τις ενέργειες που γίνονται μέσω ηλεκτρονικού υπολογιστή και αποβλέπουν στη δημιουργία ενός κειμένου, το οποίο μπορεί να είναι μια επιστολή, μια αναφορά, μια αίτηση, ένα βιογραφικό σημείωμα ή οτιδήποτε σχετίζεται με τη γλωσσική επικοινωνία σε μορφή γραπτού λόγου. Η επεξεργασία γίνεται με τη βοήθεια ενός προγράμματος, του επεξεργαστή κειμένου, ο οποίος προσφέρει τη δυνατότητα να διορθώνονται τα λάθη, να διαμορφώνεται το κείμενο, να μεταφέρονται λέξεις ή ολόκληρες παράγραφοι σε άλλη θέση, να διαγράφονται ή να εισάγονται χαρακτήρες, να ελέγχεται η ορθογραφία, να υπογραμμίζονται λέξεις, να επιλέγεται η γραμματοσειρά, να ορίζονται τα περιθώρια της σελίδας και να γίνεται προεπισκόπηση πριν από την εκτύπωση. Δημοφιλέστερος επεξεργαστής κειμένου είναι το Word της Microsoft, που λειτουργεί μέσα από τα Windows.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 5 — Τα βασικά εργαλεία του Word

Ερώτηση: Ποια είναι τα βασικά εργαλεία του Word που χρησιμοποιούνται στη δημιουργία και μορφοποίηση κειμένου;

Απάντηση:

• Το πλαίσιο: το βιβλίο αναπτύσσει τις λειτουργίες του Word στις §5.4-5.26 (σελ. 116-176). Τα βασικά εργαλεία ομαδοποιούνται ως εξής:

     Α. ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΓΓΡΑΦΟΥ
     §5.4  ΕΚΚΙΝΗΣΗ ΤΟΥ WORD
     §5.23 ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΝΕΟΥ ΕΓΓΡΑΦΟΥ        (CTRL+N)
     §5.8  ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ ΕΓΓΡΑΦΟΥ             (CTRL+S)
     §5.9  ΚΛΕΙΣΙΜΟ ΕΓΓΡΑΦΟΥ               (CTRL+W)
     Β. ΣΥΝΤΑΞΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ
     §5.6  ΕΠΙΛΟΓΗ ΓΛΩΣΣΑΣ
     §5.12 ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ - ΑΠΟΚΟΠΗ - ΕΠΙΚΟΛΛΗΣΗ
     §5.25 ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ (REPLACE)
     Γ. ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΥ
     §5.7  ΓΡΑΜΜΑΤΟΣΕΙΡΑ                   (CTRL+SHIFT+F)
     §5.14 ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ               (SHIFT+F3)
     §5.15 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΠΟΙΗΣΗ
           ΕΝΤΟΝΗ (CTRL+B) · ΠΛΑΓΙΑ (CTRL+I) ·
           ΥΠΟΓΡΑΜΜΙΣΗ (CTRL+U)
     Δ. ΓΛΩΣΣΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ
     §5.16 ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ
     §5.17 ΣΥΛΛΑΒΙΣΜΟΣ
     Ε. ΣΕΛΙΔΑ ΚΑΙ ΕΚΤΥΠΩΣΗ
     §5.20 ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΣΕΛΙΔΑΣ (PAGE SETUP)
     §5.21 ΠΡΟΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΕΚΤΥΠΩΣΗΣ (PRINT PREVIEW)
     §5.22 ΕΚΤΥΠΩΣΗ (PRINT)
     ΣΤ. ΑΥΤΟΜΑΤΙΣΜΟΙ ΤΗΣ ΕΜΠΟΡΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΟΛΗΣ (κεφ. 6)
     §6.7.1 ΚΕΦΑΛΙΔΕΣ - ΥΠΟΣΕΛΙΔΑ
     §6.7.2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΗΜΕΡΑΣ ΚΑΙ ΩΡΑΣ
     §6.7.3 ΑΥΤΟΜΑΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ (AUTO TEXT)

  Η αντιστοιχία με τις δυνατότητες του §5.3: κάθε εργαλείο υλοποιεί μία από τις δυνατότητες που απαριθμεί ο ορισμός — διόρθωση λαθών (ορθογραφικός έλεγχος), διαμόρφωση (γραμματοσειρά, παραγραφοποίηση), μεταφορά λέξεων ή παραγράφων (αντιγραφή-αποκοπή-επικόλληση), επιλογή γραμματοσειράς, ορισμός περιθωρίων (διαμόρφωση σελίδας) και προεπισκόπηση. Η γραμμή εργαλείων στο Word 2000 (§5.3, σελ. 114): διαφοροποιείται η εικόνα της γραμμής εργαλείων … στην οθόνη εμφανίζονται ΜΟΝΟ ΤΑ ΠΛΗΚΤΡΑ ΣΥΝΤΟΜΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΕΝΤΟΛΕΣ ΤΩΝ ΜΕΝΟΥ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ. Τα υπόλοιπα … εμφανίζονται μόνο όταν κάνουμε «κλικ» πάνω στο ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΠΛΗΚΤΡΑ (MORE BUTTONS). Η κρίσιμη παρατήρηση (§5.3): Η επεξεργασία κειμένου ΔΙΕΠΕΤΑΙ ΑΠΟ ΚΟΙΝΕΣ ΑΡΧΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ, που ΔΕΝ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΙΣ ΜΙΚΡΟΔΙΑΦΟΡΕΣ — όποιο πρόγραμμα κι αν χρησιμοποιηθεί, τα ίδια εργαλεία υπάρχουν με άλλη ονομασία ή θέση.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα βασικά εργαλεία του Word ομαδοποιούνται σε έξι κατηγορίες. Πρώτον, τα εργαλεία δημιουργίας και διαχείρισης εγγράφου, δηλαδή η δημιουργία νέου εγγράφου, η αποθήκευση και το κλείσιμο. Δεύτερον, τα εργαλεία σύνταξης και μετακίνησης κειμένου, δηλαδή η επιλογή γλώσσας, η αντιγραφή, η αποκοπή, η επικόλληση και η αντικατάσταση. Τρίτον, τα εργαλεία μορφοποίησης χαρακτήρα και παραγράφου, δηλαδή η γραμματοσειρά, τα κεφαλαία γράμματα, η παραγραφοποίηση, η έντονη και πλάγια γραφή και η υπογράμμιση. Τέταρτον, τα εργαλεία γλωσσικού ελέγχου, δηλαδή ο ορθογραφικός έλεγχος και ο συλλαβισμός. Πέμπτον, τα εργαλεία σελίδας και εκτύπωσης, δηλαδή η διαμόρφωση σελίδας, η προεπισκόπηση εκτύπωσης και η εκτύπωση. Έκτον, οι αυτοματισμοί της εμπορικής επιστολής, δηλαδή οι κεφαλίδες και τα υποσέλιδα, η εισαγωγή ημέρας και ώρας και το αυτόματο κείμενο.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 6 — Οι ιστοσελίδες

Ερώτηση: Τι είναι οι ιστοσελίδες;

Απάντηση:

• Η αναφορά του βιβλίου (§5.3, σελ. 114): το Word 2000 είναι ΕΜΠΛΟΥΤΙΣΜΕΝΟ ΜΕ ΜΕΝΟΥ ΚΑΙ ΕΝΤΟΛΕΣ ΠΟΥ ΒΟΗΘΟΥΝ ΤΟΥΣ ΧΡΗΣΤΕΣ ΤΟΥ INTERNET ΝΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΟΥΝ ΕΥΚΟΛΟΤΕΡΑ ΚΑΙ ΓΡΗΓΟΡΟΤΕΡΑ τόσο μεταξύ τους όσο και ΜΕ ΤΙΣ ΤΡΑΠΕΖΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ, ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΩΝ (ΕΓΓΡΑΦΩΝ HTML). Ο ορισμός: ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΑ είναι το ηλεκτρονικό έγγραφο, γραμμένο σε μορφή HTML, το οποίο δημοσιεύεται στο Παγκόσμιο Δίκτυο Πληροφοριών (w.w.w.) και είναι προσβάσιμο από κάθε χρήστη του διαδικτύου.

     ΤΑ ΓΝΩΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΑΣ
     ΜΟΡΦΗ        ΕΓΓΡΑΦΟ HTML — όχι απλό κείμενο
     ΤΟΠΟΣ        δημοσιεύεται στο w.w.w. και προσπελάζεται
                  μέσω του ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ
     ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ  κείμενο, εικόνες, ήχος, βίντεο
     ΣΥΝΔΕΣΗ      ΥΠΕΡΣΥΝΔΕΣΜΟΙ προς άλλες σελίδες — αυτό
                  ακριβώς που το βιβλίο περιγράφει (§2.7.2) ως
                  δίκτυο που «ΣΥΝΔΕΕΤΑΙ ΕΥΚΟΛΑ ΚΑΙ ΓΡΗΓΟΡΑ ΜΕ
                  ΑΛΛΑ ΚΕΝΤΡΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ»
     ΠΡΟΣΒΑΣΗ     ΑΠΟ ΟΛΟ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ, χωρίς περιορισμό τόπου

  Η σύνδεση με το w.w.w. (κεφ. 2, §2.7.2 στ, σελ. 53): Το όνειρο έγινε πραγματικότητα με τη δημιουργία του ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ, του γνωστού World Wide Web … Το ίντερνετ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙ ΤΟ w.w.w. ΓΙΑ ΝΑ ΜΕΤΑΒΙΒΑΖΕΙ ΤΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΟΥ ΖΗΤΟΥΝ ΟΙ ΧΡΗΣΤΕΣ ΤΩΝ Η/Υ. Οι ιστοσελίδες είναι ακριβώς οι μονάδες αυτού του περιεχομένου. Η ευθύνη για το περιεχόμενο (κεφ. 2, σελ. 53): είναι ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΑΥΤΟΙ ΟΙ ΙΔΙΟΙ ΠΟΥ ΤΙΣ ΑΠΟΣΤΕΛΛΟΥΝ ΚΑΙ ΤΙΣ ΚΑΝΟΥΝ ΔΗΜΟΣΙΩΣ ΔΙΑΘΕΣΙΜΕΣ ΚΑΙ ΟΧΙ ΤΟ w.w.w. — η ιστοσελίδα δεσμεύει τον δημιουργό της. Η σημασία για την επιχείρηση

     ΩΣ ΜΕΣΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ (κεφ. 2, §2.6)
       η εταιρική ιστοσελίδα παρουσιάζει την επιχείρηση,
       τα προϊόντα και τις υπηρεσίες της σε ΑΠΕΡΙΟΡΙΣΤΟ ΚΟΙΝΟ,
       ΣΥΝΕΧΩΣ και με ΕΛΑΧΙΣΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ανά αποδέκτη
     ΩΣ ΠΗΓΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ (κεφ. 1, §1.2)
       υπηρετεί τη «ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ» για την αγορά,
       τους ανταγωνιστές και τους προμηθευτές

  Η δημιουργία τους από το Word: το πρόγραμμα επιτρέπει να αποθηκευτεί ένα συνηθισμένο έγγραφο ως ιστοσελίδα (HTML), ώστε ο υπάλληλος γραφείου να δημοσιεύει περιεχόμενο χωρίς ειδικές γνώσεις προγραμματισμού.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ιστοσελίδα είναι το ηλεκτρονικό έγγραφο, γραμμένο σε μορφή HTML, το οποίο δημοσιεύεται στο Παγκόσμιο Δίκτυο Πληροφοριών, δηλαδή στο w.w.w., και είναι προσβάσιμο από κάθε χρήστη του διαδικτύου, όπου και αν βρίσκεται. Το βιβλίο αναφέρει ότι το Word 2000 είναι εμπλουτισμένο με μενού και εντολές που βοηθούν τους χρήστες του Internet να επικοινωνούν ευκολότερα και γρηγορότερα μεταξύ τους και με τις τράπεζες πληροφοριών, μέσα από τη δημιουργία και αποστολή ιστοσελίδων, δηλαδή εγγράφων HTML. Η ιστοσελίδα μπορεί να περιέχει κείμενο, εικόνες, ήχο και βίντεο και συνδέεται με άλλες σελίδες μέσω υπερσυνδέσμων. Για την επιχείρηση αποτελεί μέσο εξωτερικής επικοινωνίας, αφού την παρουσιάζει σε απεριόριστο κοινό με ελάχιστο κόστος ανά αποδέκτη.

Κριτήρια αξιολόγησης: