Λύσεις — Σύγχρονα Συστήματα Παθητικής Ασφάλειας (σελ. 305-314) – ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΛΕΚΤΡΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Σύγχρονα Συστήματα Παθητικής Ασφάλειας

Λύσεις στις εργασίες των Ασκήσεων 46 και 47: λειτουργία και εξαρτήματα του συστήματος αερόσακου, σχέση με τις ζώνες ασφαλείας, μέτρα ασφαλείας στην επισκευή/αποθήκευση και απόσυρση οχημάτων με μη ενεργοποιημένο αερόσακο.

Λειτουργία συστήματος αερόσακου και σχέση με τις ζώνες ασφαλείας

Ερώτηση: Να περιγράψετε τη βασική λειτουργία του συστήματος και των επί μέρους εξαρτημάτων του. Να φέρετε πληροφορίες σχετικά με τη σχέση του συστήματος του αερόσακου και των ζωνών ασφαλείας.

Απάντηση:

• Να περιγράψετε τη βασική λειτουργία του συστήματος και των επί μέρους εξαρτημάτων του.
• Να φέρετε πληροφορίες σχετικά με τη σχέση του συστήματος του αερόσακου και των ζωνών ασφαλείας.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το σύστημα του αερόσακου λειτουργεί ως συμπληρωματικό σύστημα παθητικής ασφάλειας: όταν οι αισθητήρες επιβράδυνσης (συνήθως δύο, για επιβεβαίωση, ώστε να αποφευχθεί τυχαία ενεργοποίηση) ανιχνεύσουν απότομη επιβράδυνση χαρακτηριστική σύγκρουσης, στέλνουν σήμα στην ηλεκτρονική μονάδα ελέγχου, η οποία στέλνει έναν ηλεκτρικό παλμό στον πυροκροτικό μηχανισμό (καψούλι) της γεννήτριας αερίων· το καψούλι αναφλέγει εκρηκτικά ένα ξηρό προωθητικό υλικό, το οποίο παράγει μεγάλο όγκο αερίου μέσα σε κλάσματα δευτερολέπτου, φουσκώνοντας απότομα τον αερόσακο (κατασκευασμένο από λεπτό ύφασμα πολυαμίδης), ο οποίος σκίζει το κάλυμμά του στις προδιαμορφωμένες εγκοπές αποκόλλησης και απλώνεται ανάμεσα στον επιβάτη και στο τιμόνι ή το ταμπλό, απορροφώντας την ενέργεια της πρόσκρουσης. Τα βασικά εξαρτήματα του συστήματος είναι η μονάδα του αερόσακου (κάλυμμα, ύφασμα αερόσακου, γεννήτρια αερίων), το σετ των ειδικών καλωδίων (με πρίζες που γεφυρώνουν αυτόματα τις επαφές τους κατά την αποσύνδεση, και ένα σπειροειδές ελατήριο-καλώδιο που διατηρεί την ηλεκτρική σύνδεση με τον αερόσακο του τιμονιού σε κάθε περιστροφή του), η ηλεκτρονική μονάδα ελέγχου, οι αισθητήρες επιβράδυνσης και η προειδοποιητική λυχνία βλάβης. Η σχέση του αερόσακου με τις ζώνες ασφαλείας είναι στενά συμπληρωματική: ο αερόσακος προστατεύει τους επιβάτες μόνο εφόσον αυτοί φορούν τη ζώνη ασφαλείας τους, γιατί η ζώνη (συνήθως με μηχανισμό προεντατήρα, που συχνά ενεργοποιείται από την ίδια ηλεκτρονική μονάδα με τον αερόσακο) συγκρατεί πρώτα το σώμα του επιβάτη στο κάθισμα, εμποδίζοντάς το να μετακινηθεί ανεξέλεγκτα προς τα εμπρός, ενώ ο αερόσακος απορροφά στη συνέχεια την υπόλοιπη ενέργεια πρόσκρουσης, κυρίως του κεφαλιού και του θώρακα· χωρίς τη ζώνη, ο επιβάτης κινδυνεύει να εκσφενδονιστεί πριν προλάβει να «γεμίσει» πλήρως ο αερόσακος ή να χτυπήσει πάνω του με λάθος τρόπο, με αποτέλεσμα να μην προστατευτεί επαρκώς.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Αισθητήρες επιβράδυνσης → ΗΜΕ → πυροκρότηση γεννήτριας αερίων → φούσκωμα αερόσακου· η ζώνη ασφαλείας συγκρατεί πρώτα τον επιβάτη, ο αερόσακος απορροφά την υπόλοιπη ενέργεια — χωρίς ζώνη ο αερόσακος δεν προστατεύει σωστά

Μέτρα ασφαλείας στην επισκευή/αποθήκευση αερόσακου και απόσυρση οχημάτων με μη ενεργοποιημένο αερόσακο

Ερώτηση: Να φέρετε πληροφορίες σχετικά με τα μέτρα ασφάλειας που πρέπει να τηρούνται κατά την επισκευή και αποθήκευση του συστήματος του αερόσακου. Επίσης να φέρετε πληροφορίες σχετικά με την απόσυρση αυτοκινήτων που φέρουν σύστημα αερόσακου που δεν έχει ενεργοποιηθεί.

Απάντηση:

• Να φέρετε πληροφορίες σχετικά με τα μέτρα ασφάλειας που πρέπει να τηρούνται κατά την επισκευή και αποθήκευση του συστήματος του αερόσακου.
• Να φέρετε πληροφορίες σχετικά με την απόσυρση αυτοκινήτων που φέρουν σύστημα αερόσακου που δεν έχει ενεργοποιηθεί.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Επειδή το σύστημα του αερόσακου περιέχει πυροτεχνικό/εκρηκτικό υλικό, κατά την επισκευή και την αποθήκευσή του πρέπει να τηρούνται σχολαστικά συγκεκριμένα μέτρα ασφαλείας: ο αρνητικός πόλος της μπαταρίας πρέπει να αποσυνδέεται πριν από κάθε εργασία στο σύστημα, και κανένας επιβάτης δεν πρέπει να κάθεται στη θέση οδηγού ή συνοδηγού κατά την επανασύνδεσή του, εφόσον υπάρχει αερόσακος σε αυτές τις θέσεις· ο αερόσακος πρέπει να τοποθετείται στην τελική του θέση αμέσως μετά την εξαγωγή του από τη συσκευασία του, και δεν επιτρέπεται να μένει χωρίς επιτήρηση — αν η εργασία διακοπεί για οποιοδήποτε λόγο, πρέπει να ξανατοποθετηθεί στη συσκευασία του· κατά τη μεταφορά του με τα χέρια, η γεννήτρια αερίων πρέπει να είναι στραμμένη προς το σώμα του τεχνίτη και όχι προς τα έξω· ο αερόσακος αποθηκεύεται πάντα με τη γεννήτρια αερίων προς τα κάτω· δεν πρέπει να έρχεται σε επαφή με λιπαντικά, καθαριστικά ή άλλα συναφή χημικά υλικά, ούτε να εκτίθεται σε θερμοκρασία πάνω από 100°C έστω και για λίγο· και δεν επιτρέπεται η χρήση ωμόμετρου για τον έλεγχο των καλωδιώσεών του, γιατί το ρεύμα του οργάνου μπορεί να προκαλέσει ακούσια ενεργοποίηση. Όσον αφορά την απόσυρση αυτοκινήτων που φέρουν σύστημα αερόσακου που δεν έχει ενεργοποιηθεί, βασική αρχή είναι ότι ο αερόσακος (και κάθε πυροτεχνικό στοιχείο του συστήματος, όπως τυχόν προεντατήρες ζωνών) δεν επιτρέπεται να καταλήξει άθικτος και ενεργός στη διαδικασία απόσυρσης/ανακύκλωσης του οχήματος, γιατί αποτελεί κίνδυνο έκρηξης ή πυρκαγιάς για το προσωπικό διάλυσης· γι' αυτό, πριν από την τελική διάλυση, το σύστημα πρέπει να «εξουδετερώνεται» με ελεγχόμενη, ασφαλή ενεργοποίηση (πυροδότηση) του αερόσακου και των τυχόν προεντατήρων σε ειδικά διαμορφωμένο χώρο, σύμφωνα με τις οδηγίες του κατασκευαστή και την ισχύουσα νομοθεσία για τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους, πριν το όχημα προωθηθεί προς ανακύκλωση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Αποσύνδεση αρνητικού πόλου πριν από κάθε εργασία, χωρίς επιτήρηση/έκθεση σε θερμότητα/λιπαντικά/ωμόμετρο· πριν την απόσυρση, ο αερόσακος πρέπει να πυροδοτείται ελεγχόμενα ώστε να μην παραμένει ενεργός κατά τη διάλυση/ανακύκλωση του οχήματος