Λύσεις — Κεφάλαιο 10 · Θαλάσσια Κύματα (σελ. 130-131) – ΝΑΥΤΙΚΗ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΑ Β ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 10 · Θαλάσσια Κύματα (σελ. 130–131)

Απαντήσεις στις Ερωτήσεις Επανάληψης & στις Ασκήσεις-Εργασίες του βιβλίου.

Κύμα, στοιχεία ΚΑΙ κυματισμός/αποθαλασσία

Ερώτηση: Ερ.1–3,10. Τι είναι κύμα & στοιχεία, τι προκαλεί τα κύματα, διαφορά κυματισμού–αποθαλασσίας.

Απάντηση:

• Κύμα: περιοδική διαταραχή της θαλάσσιας επιφάνειας. Στοιχεία: ύψος (κορυφή–κοιλάδα), μήκος (κορυφή–κορυφή), περίοδος, ταχύτητα.
• Τα κύματα τα προκαλεί κυρίως ο άνεμος (τριβή στην επιφάνεια).
• Κυματισμός (sea): κύματα του τοπικού ανέμου (ακανόνιστα, κοφτά). Αποθαλασσία (swell): κύματα που ταξιδεύουν έξω από την περιοχή γένεσης (ομαλά, μακρά) — συχνά προάγγελος κακοκαιρίας.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Στοιχεία: ύψος/μήκος/περίοδος/ταχύτητα· άνεμος αίτιο· κυματισμός=τοπικός vs αποθαλασσία=ταξιδεύει.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: στοιχεία + διαφορά sea/swell.

Ειδικά κύματα

Ερώτηση: Ερ.4–6. Σεισμικά κύματα (tsunami), παλιρροϊκά vs κύματα παλίρροιας, storm waves.

Απάντηση:

• Σεισμικά (Tsunami): από σεισμούς/υποθαλάσσιες κατολισθήσεις/ηφαίστεια· στα ανοιχτά έχουν μικρό ύψος αλλά τεράστιο μήκος/ταχύτητα → αβλαβή· κοντά στην ακτή υψώνονται τρομακτικά → καταστροφικά.
• Παλιρροϊκά (Tidal Waves) vs Κύματα Παλίρροιας (Tide Waves): τα δεύτερα είναι η κανονική άνοδος/πτώση στάθμης λόγω σελήνης/ήλιου· ο όρος «tidal wave» χρησιμοποιείται (λανθασμένα) & για τα σεισμικά.
• Κύματα Καταιγίδων (Storm surge): ανύψωση της στάθμης από χαμηλή πίεση & ισχυρό άνεμο που «σπρώχνει» νερό προς την ακτή.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Tsunami=σεισμικά (ακτή επικίνδυνη)· κύματα παλίρροιας=σελήνη· storm surge=χαμηλή πίεση+άνεμος.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: αίτια & επικινδυνότητα κάθε είδους.

Παράγοντες ΚΑΙ αβαθή

Ερώτηση: Ερ.7–9,11. Παράγοντες στοιχείων κύματος, αύξηση ύψους σε αβαθή, παραλλαγή μετώπων, breakers/surf.

Απάντηση:

• Παράγοντες: ένταση, διάρκεια & ανάπτυγμα (fetch) του ανέμου (& το βάθος).
• Αβαθή: το κύμα «νιώθει» τον πυθμένα → επιβραδύνεται, το μήκος μικραίνει, το ύψος αυξάνεται & τελικά θραύεται (breakers/surf στην κυματωγή).
• Παραλλαγή μετώπων (διάθλαση): το τμήμα του κύματος στα ρηχά επιβραδύνεται πρώτο → τα μέτωπα στρέφονται & γίνονται σχεδόν παράλληλα στην ακτογραμμή.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ένταση/διάρκεια/fetch· αβαθή→ψηλώνει & θραύεται (breakers)· διάθλαση→μέτωπα παράλληλα στην ακτή.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: 3 παράγοντες + συμπεριφορά σε αβαθή.

Πάγος, ρεύμα, λάδι

Ερώτηση: Ερ.12–14. Επίδραση θαλάσσιου πάγου, ρεύματος & λαδιού στον κυματισμό.

Απάντηση:

• Θαλάσσιος πάγος: «στρώνει» τη θάλασσα — αποσβένει & μειώνει τον κυματισμό (καλύπτει την επιφάνεια).
• Ρεύμα: αν είναι αντίθετο στον άνεμο, τα κύματα γίνονται πιο κοντά & απότομα (επικίνδυνα)· αν είναι ομόρροπο, πιο ομαλά.
• Λάδι: μειώνει την επιφανειακή τάση/τριβή → «στρώνει» την επιφάνεια & καταπραΰνει τον κυματισμό (παλιά τακτική σε θύελλα).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Πάγος→μειώνει κύματα· αντίθετο ρεύμα→απότομα κύματα· λάδι→καταπραΰνει.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: σωστή επίδραση κάθε παράγοντα.

Beaufort 8 → κατάσταση θάλασσας

Ερώτηση: Ασκ.2. Πρόβλεψη Β. ανέμων 8 Beaufort στο Αιγαίο: ύψος, περίοδος & κατάσταση θάλασσας (Douglas).

Απάντηση:

• Beaufort 8 (πολύ ισχυρός/θυελλώδης, ~34–40 κόμβοι): πιθανό ύψος κύματος ~5,5 m (έως ~7,5 m), περίοδος ~9–11 s.
• Κατάσταση θάλασσας (Douglas): βαθμός 6–7 (πολύ τραχιά/άγρια θάλασσα).
• (Στο κλειστό Αιγαίο, με περιορισμένο ανάπτυγμα, τα ύψη μπορεί να είναι λίγο μικρότερα από τα ανοιχτά.)

Σύνοψη: (ενδεικτική) Beaufort 8 → ~5,5 m ύψος, ~9–11 s περίοδος, Douglas 6–7.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: αντιστοίχιση Beaufort→ύψος/Douglas (ενδεικτικές τιμές κλίμακας).