Πλήρεις λύσεις των 3 ερωτήσεων του κεφαλαίου 17 — η συμπλήρωση κενών για τα τρία είδη μασκών, τα παραδείγματα φυσικών και συνθετικών κολλοειδών, και οι προτάσεις Σωστού-Λάθους για τον βαθύ καθαρισμό, τις στυπτικές μάσκες και τα κολλοειδή.
Ερώτηση: Να συμπληρωθούν τα κενά στις παρακάτω προτάσεις:
Απάντηση:
Το συμπληρωμένο κείμενο
(α) Οι μάσκες κεριών αποτελούνται από μίγματα κεριών ή στερεούς υδρογονάνθρακες. (β) Οι αργιλώδεις μάσκες περιέχουν πυριτικά άλατα συνήθως μπετονίτη και καολίνη σε κολλοειδή διασπορά. (γ) Οι υδροκολλοειδείς μάσκες διακρίνονται σε μάσκες με φυσικά κολλοειδή και μάσκες με συνθετικά κολλοειδή.
Η τεκμηρίωση | # | Πηγή | |---|---| | (α) | οι μάσκες κεριών αποτελούνται από μίγματα κεριών ή στερεούς υδρογονάνθρακες κατάλληλου σημείου τήξεως (παραφίνη, βαζελίνη) (σελ. 205) | | (β) | οι αργιλώδεις μάσκες περιέχουν πυριτικά άλατα συνήθως μπετονίτη και καολίνη σε κολλοειδή διασπορά (σελ. 206) | | (γ) | οι υδροκολλοειδείς μάσκες, ανάλογα με το είδος του κολλοειδούς που περιέχουν, διακρίνονται σε δύο μεγάλες κατηγορίες: υδροκολλοειδείς μάσκες με φυσικά κολλοειδή… υδροκολλοειδείς μάσκες με συνθετικά κολλοειδή (σελ. 206) |
Και οι τρεις κατηγορίες μαζί (Ανακεφαλαίωση, σελ. 207): ανάλογα με τη φυσική τους εμφάνιση, οι μάσκες ταξινομούνται σε μάσκες κεριών, υδροκολλοειδείς και αργιλώδεις μάσκες. | Κατηγορία | Βασικά συστατικά | Αφαίρεση | |---|---|---| | Μάσκες κεριών | μίγματα κεριών ή στερεοί υδρογονάνθρακες (παραφίνη, βαζελίνη), λιπαρές αλκοόλες, μη ιονικά επιφανειοδραστικά, οργανοφιλικός μπετονίτης (Bentone 38) | αφήνεται μέχρι να σκληρύνει | | Υδροκολλοειδείς | κάποια κολλοειδή ουσία, σε μορφή ζελέ (gel) | με αποφλοίωση ή λεπτή τριβή | | Αργιλώδεις | πυριτικά άλατα (μπετονίτης, καολίνης) και χρώματα (ανόργανες χρωστικές) | αφαιρείται με νερό |
Σύνοψη: (ενδεικτική) Στην πρώτη πρόταση συμπληρώνουμε ότι οι μάσκες κεριών αποτελούνται από μίγματα κεριών ή στερεούς υδρογονάνθρακες, κατάλληλου σημείου τήξεως, όπως η παραφίνη και η βαζελίνη. Στη δεύτερη, ότι οι αργιλώδεις μάσκες περιέχουν πυριτικά άλατα, συνήθως μπετονίτη και καολίνη, σε κολλοειδή διασπορά. Και στην τρίτη, ότι οι υδροκολλοειδείς μάσκες διακρίνονται, ανάλογα με το είδος του κολλοειδούς που περιέχουν, σε μάσκες με φυσικά κολλοειδή και σε μάσκες με συνθετικά κολλοειδή.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Δώστε παραδείγματα φυσικών καθώς και συνθετικών κολλοειδών που περιέχονται συνήθως στις υδροκολλοειδείς μάσκες.
Απάντηση:
Τα παραδείγματα (σελ. 206) | Κατηγορία | Παραδείγματα | |---|---| | Φυσικά κολλοειδή | η ζελατίνη (Xanthan Gum), η τραγακάνθη, η ακακία, η πηκτίνη, η κυτταρίνη (Cellulose) και τα παράγωγά της (καρβοξυ μεθυλοκυτταρίνη, Carboxy methylcellulose) | | Συνθετικά κολλοειδή | τα πιο σπουδαία συνθετικά πολυμερή είναι η πολυβινυλική αλκοόλη (Polyvinyl Alcohol, PVA) και τα καρβοξυβινυλικά πολυμερή (Carbomers) |
Τι είναι τα κολλοειδή (σελ. 205): τα κολλοειδή είναι ένα είδος συστήματος διασποράς, όπου τα αιωρούμενα σωματίδια έχουν αρκετά μικρό μέγεθος π.χ. διάλυμα ζελατίνης.
Πώς δρουν στη μάσκα (σελ. 205): οι υδροκολλοειδείς μάσκες περιέχουν κάποια κολλοειδή ουσία και κυκλοφορούν στο εμπόριο συνήθως σε μορφή ζελέ (gel)· σε σύγκριση με τις μάσκες κεριών και τις αργιλώδεις μάσκες, ξηραίνονται πιο γρήγορα· απλώνονται σε λεπτό στρώμα στην επιδερμίδα και αφαιρούνται με αποφλοίωση ή λεπτή τριβή· όταν οι μάσκες αυτές ξηραθούν με την εξάτμιση του νερού ή του πτητικού διαλύτη που περιέχουν, προκαλούν μηχανική στυπτικότητα στο δέρμα.
Πρόσεξε την παγίδα: η κυτταρίνη και τα παράγωγά της (καρβοξυμεθυλοκυτταρίνη) κατατάσσονται στα φυσικά κολλοειδή, παρόλο που τα παράγωγα προκύπτουν με χημική επεξεργασία — το βιβλίο τα τοποθετεί ρητά στην πρώτη κατηγορία.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Στα φυσικά κολλοειδή των υδροκολλοειδών μασκών ανήκουν η ζελατίνη, η τραγακάνθη, η ακακία, η πηκτίνη, καθώς και η κυτταρίνη μαζί με τα παράγωγά της, όπως η καρβοξυμεθυλοκυτταρίνη. Στα συνθετικά κολλοειδή τα πιο σπουδαία πολυμερή είναι η πολυβινυλική αλκοόλη, γνωστή ως PVA, και τα καρβοξυβινυλικά πολυμερή, δηλαδή τα carbomers. Προσοχή χρειάζεται στο ότι και τα παράγωγα της κυτταρίνης κατατάσσονται στα φυσικά κολλοειδή.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Συμπληρώστε με σωστό (Σ) ή λάθος (Λ) τις παρακάτω προτάσεις. Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας.
Απάντηση:
Οι απαντήσεις | Πρόταση | Σ/Λ | Δικαιολόγηση | |---|---|---| | (α) Οι μάσκες προσώπου χρησιμοποιούνται και για βαθύ καθαρισμό του δέρματος. | Σ | στη βασική δράση τους ανήκει και ο βαθύς καθαρισμός του δέρματος που επιτυγχάνεται με προσκόλληση των ρύπων σε ουσίες που περιέχονται σ' αυτά τα προϊόντα (σελ. 204) | | (β) Οι στυπτικές μάσκες προορίζονται για ξηρά δέρματα. | Λ | προορίζονται για λιπαρά: για λιπαρά δέρματα: μάσκες στυπτικές με κύρια συστατικά κιτρικό οξύ, θειούχες ενώσεις κ.ά.· για τα ξηρά δέρματα είναι οι μάσκες πρωτεϊνούχες, μάσκες με βότανα κ.ά. (σελ. 204) | | (γ) Οι μάσκες κεριών μπορούν να εφαρμοστούν από οποιονδήποτε στο σπίτι του. | Λ | η χρήση τους πρέπει να γίνεται από επαγγελματίες αισθητικούς, γιατί η χρήση του ζεστού κεριού μπορεί να δημιουργήσει φλόγωση στο δέρμα, αν δεν χρησιμοποιηθεί σωστά (σελ. 205) | | (δ) Η ζελατίνη είναι ένα φυσικό κολλοειδές. | Σ | στα φυσικά κολλοειδή ανήκει η ζελατίνη (Xanthan Gum), η τραγακάνθη, η ακακία, η πηκτίνη, η κυτταρίνη (σελ. 206) | | (ε) Τα παράγωγα της κυτταρίνης είναι συνθετικά κολλοειδή. | Λ | είναι φυσικά: στα φυσικά κολλοειδή ανήκει… η κυτταρίνη (Cellulose) και τα παράγωγά της (καρβοξυ μεθυλοκυτταρίνη, Carboxy methylcellulose) (σελ. 206)· συνθετικά είναι η πολυβινυλική αλκοόλη (PVA) και τα καρβοξυβινυλικά πολυμερή (Carbomers) |
Η αντιστοιχία τύπου δέρματος και μάσκας (σελ. 204) | Τύπος δέρματος | Μάσκες | |---|---| | Λιπαρά | στυπτικές με κύρια συστατικά κιτρικό οξύ, θειούχες ενώσεις κ.ά. | | Ξηρά | πρωτεϊνούχες, μάσκες με βότανα κ.ά. | | Κανονικά | με βιταμίνες, με εκχυλίσματα κ.ά. |
Και μια διευκρίνιση για τη «στυπτικότητα»: πέρα από τις στυπτικές μάσκες των λιπαρών δερμάτων, μηχανική στυπτικότητα προκαλούν και οι μάσκες κεριών (δίνει ένα αίσθημα τεντώματος) και οι υδροκολλοειδείς όταν ξηραθούν — πρόκειται όμως για φυσική (μηχανική) και όχι χημική δράση.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστές είναι οι προτάσεις α και δ. Οι μάσκες προσώπου χρησιμοποιούνται πράγματι και για βαθύ καθαρισμό του δέρματος, που επιτυγχάνεται με την προσκόλληση των ρύπων στις ουσίες τους. Και η ζελατίνη είναι πράγματι φυσικό κολλοειδές. Λανθασμένες είναι οι β, γ και ε. Οι στυπτικές μάσκες προορίζονται για λιπαρά και όχι για ξηρά δέρματα, αφού για τα ξηρά ενδείκνυνται οι πρωτεϊνούχες και οι μάσκες με βότανα. Οι μάσκες κεριών δεν μπορούν να εφαρμοστούν από οποιονδήποτε στο σπίτι, αλλά η χρήση τους πρέπει να γίνεται από επαγγελματίες αισθητικούς, γιατί το ζεστό κερί μπορεί να προκαλέσει φλόγωση. Και τα παράγωγα της κυτταρίνης κατατάσσονται στα φυσικά και όχι στα συνθετικά κολλοειδή, αφού συνθετικά είναι η πολυβινυλική αλκοόλη και τα καρβοξυβινυλικά πολυμερή.
Κριτήρια αξιολόγησης: