Λύσεις — Κεφάλαιο 7: Ερωτήσεις ΚΑΙ Ασκήσεις (σελ. 150-155) – ΑΡΧΕΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ Β΄ ΕΠΑΛ

ΑΡΧΕΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ Β΄ ΕΠΑΛ ΑΡΧΕΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ Β΄ ΕΠΑΛ – ΛΥΣΕΙΣ – ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Ασκήσεων Σχολικού Βιβλίου Λύσεις — Κεφάλαιο 7: Ερωτήσεις ΚΑΙ Ασκήσεις (σελ. 150-155) – ΑΡΧΕΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ Β΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 7: Ερωτήσεις ΚΑΙ Ασκήσεις (σελ. 150-155)

Απαντήσεις και στις 24 ερωτήσεις-ασκήσεις, με πλήρεις λύσεις στις αριθμητικές.

Άσκηση 1 (σελ. 150)

Ερώτηση: Να σημειώσετε τη σωστή απάντηση στην ερώτηση: Τι παρακολουθούνται με τους λογαριασμούς αξιών; α) μόνο υλικές αξίες της επιχείρησης, β) μόνο στοιχεία του κυκλοφοριακού ενεργητικού, γ) μόνο στοιχεία του Πάγιου Ενεργητικού, δ) κανένα από τα παραπάνω.

Απάντηση:

Σωστή απάντηση: δ) κανένα από τα παραπάνω
Σύμφωνα με το βιβλίο (§7.2), με τους λογαριασμούς αξιών «παρακολουθούνται οι αξίες (υλικές και άυλες) της επιχείρησης», οι οποίες ανήκουν «στα πάγια ή στα κυκλοφοριακά περιουσιακά στοιχεία». Κάθε μία από τις επιλογές α, β, γ περιέχει τη λέξη «μόνο» και είναι μερική — γι' αυτό η σωστή είναι η «κανένα».

Το μοτίβο επαναλαμβάνεται σε όλο το βιβλίο: όταν όλες οι επιλογές λένε «μόνο», η σωστή είναι συνήθως το «κανένα» ή το «όλα».

Σύνοψη: (ενδεικτική) δ) κανένα από τα παραπάνω

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: αιτιολόγηση από το κείμενο του βιβλίου, όχι μόνο η επιλογή.

Άσκηση 2 (σελ. 150)

Ερώτηση: Να σημειώσετε τη σωστή απάντηση στην ερώτηση: Σε ποια κατηγορία λογαριασμών ανήκουν οι λογ/σμοί αξιών; α) Καθαρής περιουσίας, β) Πραγματικού Παθητικού, γ) Εσόδων, δ) Ενεργητικού.

Απάντηση:

Σωστή απάντηση: δ) Ενεργητικού
Οι αξίες είναι τα μέσα δράσης της επιχείρησης — υλικά και άυλα αγαθά που της ανήκουν. Άρα ανήκουν στο Ενεργητικό.
Θυμήσου τον ορισμό του κεφ. 1: «Ενεργητικό είναι τα μέσα δράσης (αξίες και απαιτήσεις)». Η λέξη «αξίες» είναι μέρος του ορισμού του Ενεργητικού.

Σύνοψη: (ενδεικτική) δ) Ενεργητικού

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: αιτιολόγηση από το κείμενο του βιβλίου, όχι μόνο η επιλογή.

Άσκηση 3 — «Υφασματεμπορική»: ΦΠΑ, επιστροφές και εκπτώσεις (σελ. 150)

Ερώτηση: Η εμπορική επιχείρηση «Υφασματεμπορική» είχε την 1/1/2002 τα ακόλουθα αποθέματα εμπορευμάτων: Υφάσματα βαμβακερά αξίας 20.000 Ευρώ και υφάσματα μάλλινα αξίας 30.000 Ευρώ. Στη διάρκεια της χρήσης έγιναν, μεταξύ άλλων, και τα ακόλουθα λογιστικά γεγονότα: Στις 10/3/2002: Αγορά βαμβακερού υφάσματος αξίας 50.000 Ευρώ με επιπλέον ΦΠΑ 18% από τον Ι. Ιωάννου με πίστωση. Στις 28/3/2002: Αγορά Η/Υ αξίας 3.000 Ευρώ με επιπλέον ΦΠΑ 18%, με μετρητά. Κατέβαλε επίσης 100 Ευρώ για μεταφορικά. Στις 8/5/2002: Επιστροφή στον Ι. Ιωάννου βαμβακερού υφάσματος αξίας 2.000 Ευρώ. Στις 14/7/2002: Αγορά μάλλινου υφάσματος, αξίας 10.000 Ευρώ με επιπλέον ΦΠΑ 18% από την «ΕΡΙΟΝ» ΑΕ., με πίστωση. Στις 21/10/2002: Χορήγηση έκπτωσης 500 Ευρώ από τον Προμηθευτή Ι. Ιωάννου σύμφωνα με πιστωτικό του τιμολόγιο. Να κάνετε: α) Το άνοιγμα των λογαριασμών κατά την έναρξη της χρήσης, β) την παρακολούθηση των παραπάνω λογιστικών γεγονότων και γ) τις εργασίες στο τέλος της χρήσης, πριν τη διαδικασία προσδιορισμού των αποτελεσμάτων και σύνταξης του Ισολογισμού. Σημείωση: Οι εκπτώσεις αγορών να τηρηθούν σε ξεχωριστό δευτ/θμιο λογαριασμό.

Απάντηση:

Η μέθοδος του βιβλίου (§7.2): ο λογαριασμός «Εμπορεύματα» τηρείται με δευτεροβάθμιους «Αποθέματα» (αρχικά αποθέματα) και «Αγορές χρήσης», με αναλυτικούς κατά είδος. Ο ΦΠΑ δεν προσαυξάνει την τιμή κτήσης και παρακολουθείται στον λογαριασμό «Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη» με δευτεροβάθμιο «ΦΠΑ».
α) Άνοιγμα 1/1/2002: Χ Εμπορεύματα — Αποθέματα 50.000 (Βαμβακερά 20.000 · Μάλλινα 30.000), στο άρθρο ανοίγματος των λογαριασμών από τον ισολογισμό.
β) Τα λογιστικά γεγονότα:
10/3 Χ Εμπορεύματα — Αγορές χρήσης (Αγορές βαμβακερών) 50.000, Χ Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη — ΦΠΑ 9.000 | Π Προμηθευτές (Ι. Ιωάννου) 59.000

\( 50.000 \times 18\% = 9.000 \) € · σύνολο τιμολογίου 59.000 €.

28/3 Χ Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός (Η/Υ) 3.100, Χ Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη — ΦΠΑ 540 | Π Χρηματικά διαθέσιμα (Ταμείο) 3.640

Η ουσιαστική διαφορά: τα 100 € μεταφορικά ΠΡΟΣΑΥΞΑΝΟΥΝ την αξία κτήσης του παγίου \( (3.000 + 100 = 3.100) \), ενώ ο ΦΠΑ ΟΧΙ. Ο ΦΠΑ υπολογίζεται στα 3.000 \( (\times 18\% = 540) \).

8/5 επιστροφή Χ Προμηθευτές (Ι. Ιωάννου) 2.360 | Π Εμπορεύματα — Αγορές χρήσης (Αγορές βαμβακερών) 2.000, Π Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη — ΦΠΑ 360

Η επιστροφή αντιστρέφει και τον ΦΠΑ: \( 2.000 \times 18\% = 360 \).

14/7 Χ Εμπορεύματα — Αγορές χρήσης (Αγορές μάλλινων) 10.000, Χ Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη — ΦΠΑ 1.800 | Π Προμηθευτές («ΕΡΙΟΝ» ΑΕ) 11.800
21/10 έκπτωση Χ Προμηθευτές (Ι. Ιωάννου) 590 | Π Εμπορεύματα — Εκπτώσεις αγορών 500, Π Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη — ΦΠΑ 90

Όπως στο παράδειγμα του βιβλίου, η έκπτωση με πιστωτικό τιμολόγιο μειώνει και τον ΦΠΑ: \( 500 \times 18\% = 90 \) €, άρα η υποχρέωση προς τον Ι. Ιωάννου μειώνεται κατά 590 €.

γ) Εργασίες τέλους χρήσης (31/12): μεταφορά του δευτεροβάθμιου «Εκπτώσεις αγορών» στον λογαριασμό «Αγορές χρήσης» — Χ Εμπορεύματα — Εκπτώσεις αγορών 500 | Π Εμπορεύματα — Αγορές χρήσης (Αγορές βαμβακερών) 500. Η έκπτωση αφορά μόνο βαμβακερά (τα μοναδικά είδη που αγοράστηκαν από τον Ι. Ιωάννου).
Τα υπόλοιπα μετά την εγγραφή:
Αποθέματα: \( 20.000 + 30.000 = \mathbf{50.000} \) € (όσο τα αρχικά αποθέματα)
Αγορές χρήσης: βαμβακερά \( 50.000 - 2.000 - 500 = 47.500 \) + μάλλινα 10.000 = 57.500 € (καθαρές αγορές χρήσης)
ΦΠΑ: \( 9.000 + 540 - 360 + 1.800 - 90 = \mathbf{10.890} \) € χρεωστικό — θα συμψηφιστεί με τον ΦΠΑ πωλήσεων, δεν είναι έξοδο.
Προμηθευτές: Ι. Ιωάννου \( 59.000 - 2.360 - 590 = 56.050 \) € · «ΕΡΙΟΝ» ΑΕ 11.800 €

Σύνοψη: Αγορές με χρέωση «Εμπορεύματα — Αγορές χρήσης» και ΦΠΑ στον λογαριασμό «Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη — ΦΠΑ». Ο Η/Υ καταχωρείται 3.100 € (3.000 + 100 μεταφορικά), ΦΠΑ 540 €. Επιστροφή: 2.000 + 360 ΦΠΑ = 2.360 €. Έκπτωση: 500 + 90 ΦΠΑ = 590 € στον δευτεροβάθμιο «Εκπτώσεις αγορών», που στις 31/12 μεταφέρεται στις «Αγορές χρήσης». Υπόλοιπα: Αποθέματα 50.000 €, Αγορές χρήσης 57.500 €, ΦΠΑ 10.890 € χρεωστικό.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: ο ΦΠΑ σε χωριστό λογαριασμό («Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη — ΦΠΑ»), όχι στην αξία των αγαθών.
Κριτήριο — η ουσία: τα μεταφορικά προσαυξάνουν την αξία κτήσης, ο ΦΠΑ όχι.
Κριτήριο: η επιστροφή και η έκπτωση αντιστρέφουν και τον αναλογούντα ΦΠΑ (360 € και 90 €).
Κριτήριο: οι εκπτώσεις σε ξεχωριστό δευτεροβάθμιο και η μεταφορά τους στις «Αγορές χρήσης» στο τέλος της χρήσης.
Παγίδα: να υπολογιστεί ΦΠΑ επί των 3.100 αντί των 3.000.

Άσκηση 4 — Σωστό ή Λάθος: ο Φ.Π.Α. Αγορών (σελ. 150)

Ερώτηση: Να υπογραμμίσετε το Σωστό ή το Λάθος στις παρακάτω προτάσεις: Ο Φόρος Προστιθέμενης Αξίας των Αγορών: α) προσαυξάνει την τιμή κτήσης των αγοραζόμενων αγαθών, β) παρακολουθείται σε ιδιαίτερο λογαριασμό και συμψηφίζεται με τον ΦΠΑ πωλήσεων, γ) είναι λογαριασμός Εξόδου, δ) παρακολουθείται από λογαριασμό αξιών.

Απάντηση:

α) ΛΑΘΟΣ. Ο ΦΠΑ Αγορών ΔΕΝ προσαυξάνει την τιμή κτήσης. Αντίθετα, τα έξοδα κτήσης (μεταφορικά, αχθοφορικά, ασφάλιστρα μεταφοράς) ΝΑΙ. Στην άσκηση 3: ο Η/Υ καταχωρείται 3.100 € (3.000 + 100 μεταφορικά), όχι 3.540.
β) ΣΩΣΤΟ. Παρακολουθείται σε ιδιαίτερο λογαριασμό και συμψηφίζεται με τον ΦΠΑ Πωλήσεων. Η επιχείρηση εισπράττει ΦΠΑ στις πωλήσεις και πληρώνει στις αγορές· αποδίδει στο Δημόσιο τη διαφορά.
γ) ΛΑΘΟΣ. Δεν είναι έξοδο — είναι απαίτηση κατά του Δημοσίου (ή μείωση της υποχρέωσης προς αυτό). Έξοδο θα ήταν αν επιβάρυνε οριστικά την επιχείρηση, πράγμα που δεν συμβαίνει λόγω του συμψηφισμού.
δ) ΛΑΘΟΣ. Σύμφωνα με το βιβλίο, «επειδή ο ΦΠΑ δεν προσαυξάνει την τιμή κτήσης των αγοραζομένων αγαθών, δεν παρακολουθείται από τους λογαριασμούς αξιών αλλά από τον περιληπτικό λογαριασμό των υποχρεώσεων «Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη» με δευτεροβάθμιό του τον λογαριασμό «ΦΠΑ»» — δηλαδή από προσωπικό λογαριασμό (σχέση με το Δημόσιο).
Η ουσία σε μία πρόταση: η επιχείρηση είναι εισπράκτορας του ΦΠΑ για λογαριασμό του Δημοσίου — δεν τον επιβαρύνεται. Γι' αυτό ούτε μπαίνει στην αξία των αγαθών ούτε στα έξοδα.
Το μοτίβο: μόνο το (β) είναι σωστό. Τα (α), (γ), (δ) είναι τρεις διαφορετικοί τρόποι να πει κανείς λάθος το ίδιο πράγμα — ότι ο ΦΠΑ «κολλάει» κάπου. Δεν κολλάει πουθενά· περνάει.

Σύνοψη: (ενδεικτική) α) Λάθος · β) Σωστό · γ) Λάθος · δ) Λάθος. Ο ΦΠΑ Αγορών παρακολουθείται σε ιδιαίτερο λογαριασμό, συμψηφίζεται με τον ΦΠΑ Πωλήσεων, δεν είναι έξοδο ούτε λογαριασμός αξιών, και δεν προσαυξάνει την τιμή κτήσης (σε αντίθεση με τα έξοδα κτήσης, που την προσαυξάνουν).

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: η αντιδιαστολή ΦΠΑ (δεν προσαυξάνει) με τα έξοδα κτήσης (προσαυξάνουν).
Κριτήριο: η εξήγηση του συμψηφισμού ως λόγου που δεν είναι έξοδο.
Κριτήριο: στο (δ), ο ΦΠΑ παρακολουθείται στον λογαριασμό «Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη / ΦΠΑ», όχι σε λογαριασμό αξιών.
Παγίδα: να θεωρηθεί το (α) σωστό από τη λογική «το πλήρωσα, άρα κοστίζει».

Άσκηση 5 (σελ. 151)

Ερώτηση: Να σημειώσετε τη σωστή απάντηση στην ερώτηση: Ποιον ή ποιους αφορούν οι προσωπικοί λογαριασμοί; α) το πρόσωπο του επιχειρηματία, β) μόνο τα πρόσωπα που οφείλουν στην επιχείρηση, γ) μόνο τα πρόσωπα στα οποία οφείλει η επιχείρηση, δ) τα πρόσωπα (φυσικά ή νομικά) που έχουν σχέσεις με την επιχείρηση.

Απάντηση:

Σωστή απάντηση: δ) τα πρόσωπα (φυσικά ή νομικά) που έχουν σχέσεις με την επιχείρηση
Οι προσωπικοί λογαριασμοί καλύπτουν και τις δύο κατευθύνσεις: πελάτες και χρεώστες (μας οφείλουν) και προμηθευτές και πιστωτές (τους οφείλουμε). Τα (β) και (γ) καλύπτουν από μία μόνο πλευρά.
Επίσης φυσικά ΚΑΙ νομικά πρόσωπα — μια Α.Ε. προμηθευτής είναι εξίσου «πρόσωπο».
Το (α) είναι πολύ στενό: ο Ατομικός λογαριασμός Επιχειρηματία είναι ένας μόνο από τους προσωπικούς λογαριασμούς.

Σύνοψη: (ενδεικτική) δ) τα πρόσωπα (φυσικά ή νομικά) που έχουν σχέσεις με την επιχείρηση

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: αιτιολόγηση από το κείμενο του βιβλίου, όχι μόνο η επιλογή.

Άσκηση 6 (σελ. 151)

Ερώτηση: Να σημειώσετε τη σωστή απάντηση στην ερώτηση: Ποια είναι η βραχυπρόθεσμη υποχρέωση; α) αυτή που είναι άμεσα απαιτητή, β) αυτή η οποία έχει περιθώρια να εξοφληθεί μέσα στην επόμενη χρήση, γ) αυτή η οποία έχει περιθώρια να εξοφληθεί μέσα στην επόμενη πενταετία, δ) καμία από τις παραπάνω.

Απάντηση:

Σωστή απάντηση: β) αυτή η οποία έχει περιθώρια να εξοφληθεί μέσα στην επόμενη χρήση
Βραχυπρόθεσμες είναι οι υποχρεώσεις που λήγουν το αργότερο μέχρι το τέλος της επόμενης χρήσης (κεφ. 1). Το (α) είναι υπερβολικά στενό — «άμεσα απαιτητή» σημαίνει ληξιπρόθεσμη, όχι βραχυπρόθεσμη. Το (γ) περιγράφει μακροπρόθεσμη.
Το ίδιο όριο — τέλος επόμενης χρήσης — χωρίζει και τις απαιτήσεις σε βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες. Είναι ένα κριτήριο για δύο πλευρές του ισολογισμού.

Σύνοψη: (ενδεικτική) β) αυτή η οποία έχει περιθώρια να εξοφληθεί μέσα στην επόμενη χρήση

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: αιτιολόγηση από το κείμενο του βιβλίου, όχι μόνο η επιλογή.

Άσκηση 7 (σελ. 151)

Ερώτηση: Να σημειώσετε τη σωστή απάντηση στην ερώτηση: Πότε υπάρχει ζημία; α) όταν μειώνεται η καθαρή περιουσία, β) όταν αυξάνεται η καθαρή περιουσία, γ) όταν μειώνεται η καθαρή περιουσία για λόγους απρόβλεπτους, άσχετους με τη δραστηριότητα της επιχείρησης, δ) όταν δημιουργούνται ανόργανα έξοδα.

Απάντηση:

Σωστή απάντηση: γ) όταν μειώνεται η καθαρή περιουσία για λόγους απρόβλεπτους, άσχετους με τη δραστηριότητα
Η ΖΗΜΙΑ διακρίνεται από το ΕΞΟΔΟ: το έξοδο μειώνει την Κ.Π. για την εξυπηρέτηση των δραστηριοτήτων (μισθοί, ενοίκια)· η ζημία τη μειώνει για απρόβλεπτους, άσχετους λόγους (πυρκαγιά σε ανασφάλιστα).
Γι' αυτό το (α) είναι πολύ γενικό: κάθε έξοδο μειώνει την Κ.Π. χωρίς να είναι ζημία.
Το (δ) συγχέει τη ζημία με τα ανόργανα έξοδα — συγγενικά, αλλά όχι ταυτόσημα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) γ) όταν μειώνεται η καθαρή περιουσία για λόγους απρόβλεπτους, άσχετους με τη δραστηριότητα

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: αιτιολόγηση από το κείμενο του βιβλίου, όχι μόνο η επιλογή.

Άσκηση 8 (σελ. 151)

Ερώτηση: Να σημειώσετε το ανόργανο έξοδο από τα παρακάτω αναφερόμενα: α) Μισθοδοσία υπαλλήλων, β) Ενοίκιο κατοικίας επιχειρηματία, γ) Πρόστιμο για εκπρόθεσμη καταβολή φόρου, δ) Αποσβέσεις πάγιων στοιχείων μη ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος.

Απάντηση:

Σωστές απαντήσεις: γ) Πρόστιμο για εκπρόθεσμη καταβολή φόρου και δ) Αποσβέσεις πάγιων στοιχείων μη ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος.
(δ) Το βιβλίο το κατατάσσει ρητά: «Οι λογαριασμοί ανόργανων και ανώμαλων εξόδων και έκτακτων ζημιών είναι: Έκτακτα και ανόργανα έξοδα, Έκτακτες ζημίες, Έξοδα προηγουμένων χρήσεων, Προβλέψεις για έκτακτους κινδύνους, Αποσβέσεις πάγιων στοιχείων μη ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος». Πρόκειται για πρόσθετες αποσβέσεις (π.χ. αναπτυξιακά κίνητρα) που δεν ενσωματώνονται στο κόστος λειτουργίας.
(γ) Το πρόστιμο δεν γίνεται για χάρη των δραστηριοτήτων της επιχείρησης — ανήκει στα έκτακτα και ανόργανα έξοδα.
Γιατί όχι τα υπόλοιπα: (α) η μισθοδοσία είναι οργανικό έξοδο («Αμοιβές και έξοδα προσωπικού»). (β) το ενοίκιο κατοικίας του επιχειρηματία δεν είναι καθόλου έξοδο της επιχείρησης — είναι ανάληψη του επιχειρηματία (χρεώνεται ο «Ατομικός λ/σμός Επιχειρηματία»).

Το (β) είναι η καλύτερη παγίδα της άσκησης: μοιάζει με έξοδο, αλλά η επιχείρηση έχει περιουσία ανεξάρτητη από την περιουσία του φορέα της (κεφ. 1).

Σύνοψη: (ενδεικτική) γ) Πρόστιμο για εκπρόθεσμη καταβολή φόρου και δ) Αποσβέσεις πάγιων στοιχείων μη ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος (το βιβλίο τις απαριθμεί ρητά στους λογαριασμούς ανόργανων εξόδων).

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: αιτιολόγηση από το κείμενο του βιβλίου, όχι μόνο η επιλογή.
Παγίδα: να θεωρηθούν οι αποσβέσεις του (δ) οργανικό έξοδο — οργανικές είναι μόνο οι ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος.

Άσκηση 9 — Ημερολογιακές εγγραφές μισθοδοσίας (σελ. 151)

Ερώτηση: Σε μια επιχείρηση έχουμε την εξής μισθοδοτική κατάσταση για το μήνα Ιανουάριο 2002: 1. Α. Αποστόλου, Λογιστής: Μηνιαίος μισθός 3.000, Κρατήσεις: ΦΜΥ 400, ΧΜΥ 18, ΙΚΑ 600, Σύνολο κρατήσεων 1.018, Καθαρό ποσό 1.982, Εργοδοτική εισφορά: ΧΜΥ 18, ΙΚΑ 1.050, Σύνολο εισφορών 1.068. 2. Κ. Ρούνης, Πωλητής: Μηνιαίος μισθός 2.500, Κρατήσεις: ΦΜΥ 300, ΧΜΥ 15, ΙΚΑ 500, Σύνολο κρατήσεων 815, Καθαρό ποσό 1.685, Εργοδοτική εισφορά: ΧΜΥ 15, ΙΚΑ 875, Σύνολο εισφορών 890. Σύνολο: 5.500 · 700 · 33 · 1.100 · 1.833 · 3.667 · 33 · 1.925 · 1.958. Ο Α. Αποστόλου έχει λάβει προκαταβολή 500 Ευρώ και οι παραπάνω υπάλληλοι εισέπραξαν το μισθό τους την 1/2/2002. Να κάνετε τις σχετικές ημερολογιακές εγγραφές.

Απάντηση:

Έλεγχος του πίνακα: Αποστόλου \( 400+18+600 = 1.018 \), \( 3.000-1.018 = 1.982 \), \( 18+1.050 = 1.068 \) ✓ · Ρούνης \( 300+15+500 = 815 \), \( 2.500-815 = 1.685 \), \( 15+875 = 890 \) ✓ · Σύνολα \( 700+33+1.100 = 1.833 \), \( 5.500-1.833 = 3.667 \) ✓
Η μέθοδος του βιβλίου (§7.4): το έξοδο «Αμοιβές και έξοδα προσωπικού» περιλαμβάνει τις αποδοχές και τις εργοδοτικές εισφορές. Ο ΦΜΥ και το χαρτόσημο (ΧΜΥ) — και του εργαζομένου και του εργοδότη — πιστώνονται στον λογαριασμό «Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη / Φόροι και Τέλη αμοιβών προσωπικού»· οι εισφορές ΙΚΑ στον λογαριασμό «Ασφαλιστικοί Οργανισμοί / ΙΚΑ». Η προκαταβολή πιστώνεται στο ίδιο άρθρο στον λογαριασμό «Χρεώστες διάφοροι / Προκαταβολές προσωπικού», αντί για τους «Πιστωτές διάφορους».
Εγγραφή 1 — Λογιστικοποίηση της μισθοδοτικής κατάστασης (31/1/2002):
Χ Αμοιβές και έξοδα προσωπικού 7.458 (αποδοχές 5.500 + εργοδοτικές εισφορές 1.958)
Π Πιστωτές διάφοροι — Αποδοχές προσωπικού πληρωτέες 3.167 (καθαρό 3.667 − προκαταβολή 500)
Π Χρεώστες διάφοροι — Προκαταβολές προσωπικού 500 (συμψηφισμός της προκαταβολής του Α. Αποστόλου)
Π Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη — Φόροι και Τέλη αμοιβών προσωπικού 766 (ΦΜΥ 700 + ΧΜΥ εργαζομένων 33 + ΧΜΥ εργοδότη 33)
Π Ασφαλιστικοί Οργανισμοί — ΙΚΑ 3.025 (ΙΚΑ εργαζομένων 1.100 + ΙΚΑ εργοδότη 1.925)

Έλεγχος άρθρου: \( 3.167 + 500 + 766 + 3.025 = 7.458 \) ✓

Το κρίσιμο σημείο: το έξοδο του εργοδότη δεν είναι ο μισθός των 5.500 € αλλά 7.458 € — περιλαμβάνει και τις εργοδοτικές εισφορές 1.958 €. Οι κρατήσεις των εργαζομένων (1.833 €) δεν είναι επιπλέον έξοδο: αφαιρούνται από τον μισθό τους.

Εγγραφή 2 — Πληρωμή της μισθοδοσίας (1/2/2002):
Χ Πιστωτές διάφοροι — Αποδοχές προσωπικού πληρωτέες 3.167 | Π Χρηματικά διαθέσιμα — Ταμείο 3.167

Ο Αποστόλου εισπράττει \( 1.982 - 500 = \mathbf{1.482} \) €· ο Ρούνης ολόκληρα τα 1.685 €. Έλεγχος: \( 1.482 + 1.685 = 3.167 \) ✓

Η οικονομική εικόνα: για να πάρουν οι δύο υπάλληλοι 3.667 € καθαρά, η επιχείρηση επιβαρύνεται με 7.458 €. Η διαφορά (3.791 €) αφορά φόρους, χαρτόσημο και ασφαλιστικές εισφορές.

Σύνοψη: 31/1: Χ Αμοιβές και έξοδα προσωπικού 7.458 | Π Πιστωτές διάφοροι (Αποδοχές προσωπικού πληρωτέες) 3.167, Π Χρεώστες διάφοροι (Προκαταβολές προσωπικού) 500, Π Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη (ΦΜΥ 700 + ΧΜΥ 33 + 33) 766, Π Ασφαλιστικοί Οργανισμοί (ΙΚΑ 1.100 + 1.925) 3.025. 1/2: Χ Πιστωτές διάφοροι 3.167 | Π Ταμείο 3.167 (Αποστόλου 1.482 + Ρούνης 1.685).

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο — το κρίσιμο: το έξοδο είναι 7.458 €, όχι 5.500 — περιλαμβάνει τις εργοδοτικές εισφορές.
Κριτήριο: το χαρτόσημο (και του εργοδότη) στις «Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη», όχι στους Ασφαλιστικούς Οργανισμούς — όπως στο παράδειγμα του βιβλίου.
Κριτήριο: οι κρατήσεις εργαζομένων να ΜΗΝ θεωρηθούν επιπλέον έξοδο.
Κριτήριο: ο συμψηφισμός της προκαταβολής 500 € → πληρωμή 3.167 €.
Παγίδα: να πληρωθούν 3.667 € αγνοώντας την προκαταβολή.

Άσκηση 10 — Σωστό ή Λάθος: έσοδα, αντίθετοι λογαριασμοί, αποσβέσεις (σελ. 152)

Ερώτηση: Να υπογραμμίσετε το Σωστό ή το Λάθος στις παρακάτω προτάσεις: α) Από τις παρεπόμενες ασχολίες της επιχείρησης δε δημιουργούνται έσοδα. β) Τα ανόργανα έξοδα προέρχονται από τυχαίες και συμπτωματικές δραστηριότητες της επιχείρησης. γ) Δουλευμένα έσοδα είναι αυτά που έχουν πραγματοποιηθεί εντός της τρέχουσας χρήσης, άσχετα αν έχουν εισπραχθεί. δ) Τα μη δουλευμένα έξοδα είναι αυτά που δεν έχουν εισπραχθεί μέσα στη χρήση. ε) Οι αντίθετοι λογ/σμοί χρεώνονται ή πιστώνονται κατά τον ίδιο τρόπο με τους κύριούς τους. στ) Οι αντίθετοι λογ/σμοί εξυπηρετούν την τεχνική σκοπιμότητα να διατηρούν την αρχική αξία του κύριού τους λογ/σμού σταθερή. ζ) Όταν ο κύριος λ/σμός ανήκει στο Παθητικό, ο αντίθετος είναι αφαιρετικός του κυρίου του. η) Όταν θέλουμε να γνωρίζουμε την παρούσα αξία ενός πάγιου περιουσιακού στοιχείου, θα πρέπει να συνυπολογίζουμε το υπόλοιπο του κυρίου και του αντίθετού του λογ/σμού. θ) Στον έμμεσο τρόπο λογιστικής αποτύπωσης της απόσβεσης πάγιων στοιχείων δε χρησιμοποιείται αντίθετος λογ/σμός. ι) Υπάρχει περίπτωση η απόσβεση να μην οφείλεται σε λειτουργική φθορά. ια) Οι λογαριασμοί εκμετάλλευσης συσχετίζουν ομαλά, δουλευμένα, οργανικά έσοδα και έξοδα που αφορούν στην ίδια δραστηριότητα της επιχείρησης. ιβ) Το αποτέλεσμα της χρήσης είναι το αλγεβρικό άθροισμα του οργανικού και ανόργανου αποτελέσματος.

Απάντηση:

α) ΛΑΘΟΣ. Υπάρχει ρητός λογαριασμός «Έσοδα παρεπόμενων ασχολιών» στους λογαριασμούς εσόδων (κεφ. 5) — π.χ. ενοίκιο από εκμίσθωση χώρου.
β) ΣΩΣΤΟ. Είναι ο ορισμός των ανόργανων: προέρχονται από τυχαίες και συμπτωματικές αιτίες, όχι από την κύρια δραστηριότητα.
γ) ΣΩΣΤΟ. Δουλευμένο = πραγματοποιήθηκε μέσα στη χρήση, άσχετα αν εισπράχθηκε. Η λογιστική ακολουθεί το γεγονός, όχι το ταμείο.
δ) ΛΑΘΟΣ — και είναι λάθος ΟΡΟΛΟΓΙΑΣ. Τα ΕΞΟΔΑ δεν «εισπράττονται», πληρώνονται. Η πρόταση μπερδεύει τα δύο. Μη δουλευμένα έξοδα είναι όσα αφορούν επόμενη χρήση, ανεξάρτητα από πληρωμή.
ε) ΛΑΘΟΣ. Λειτουργούν ΑΝΤΙΘΕΤΑ — γι' αυτό λέγονται αντίθετοι. Ο κύριος «Μεταφορικά μέσα» είναι χρεωστικός· ο αντίθετος «Αποσβεσμένα μεταφορικά μέσα» πιστωτικός.
στ) ΣΩΣΤΟ. Είναι ακριβώς ο σκοπός τους: να διατηρείται η αρχική αξία του κύριου σταθερή και ορατή.
ζ) ΣΩΣΤΟ. Ο αντίθετος είναι πάντα αφαιρετικός του κυρίου του — ανεξάρτητα από το αν ο κύριος ανήκει στο Ενεργητικό ή στο Παθητικό.
η) ΣΩΣΤΟ. Η παρούσα (αναπόσβεστη) αξία = αξία κτήσης − σωρευμένες αποσβέσεις, δηλαδή συνυπολογισμός και των δύο υπολοίπων.
θ) ΛΑΘΟΣ. Ακριβώς αντίστροφα: στον ΕΜΜΕΣΟ τρόπο ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙΤΑΙ αντίθετος λογαριασμός. Στον άμεσο πιστώνεται ο ίδιος ο λογαριασμός του παγίου.
ι) ΣΩΣΤΟ. Η απόσβεση μπορεί να οφείλεται και σε τεχνολογική απαξίωση ή πάροδο του χρόνου — όχι μόνο σε φυσική φθορά. Ένας Η/Υ που δουλεύει τέλεια μπορεί να είναι οικονομικά άχρηστος.
ια) ΣΩΣΤΟ. Είναι ο ορισμός των λογαριασμών εκμετάλλευσης — και οι τέσσερις προϋποθέσεις (ομαλά, δουλευμένα, οργανικά, ίδια δραστηριότητα) είναι απαραίτητες.
ιβ) ΣΩΣΤΟ. \( \text{Αποτέλεσμα χρήσης} = \text{οργανικό} \pm \text{ανόργανο} \). Το «αλγεβρικό» είναι σημαντικό: το ανόργανο μπορεί να είναι αρνητικό (όπως στην άσκηση 15, όπου είναι −12.000 €).
Σύνοψη: Λάθος τα α, δ, ε, θ — Σωστά τα υπόλοιπα οκτώ.

Σύνοψη: (ενδεικτική) α) Λάθος · β) Σωστό · γ) Σωστό · δ) Λάθος (τα έξοδα πληρώνονται, δεν εισπράττονται) · ε) Λάθος (λειτουργούν αντίθετα) · στ) Σωστό · ζ) Σωστό · η) Σωστό · θ) Λάθος (στον έμμεσο ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙΤΑΙ αντίθετος) · ι) Σωστό · ια) Σωστό · ιβ) Σωστό

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: στο (ε) και (θ), η σωστή κατανόηση της λειτουργίας των αντίθετων λογαριασμών.
Κριτήριο: στο (δ), ο εντοπισμός του ορολογικού λάθους (έξοδα πληρώνονται).
Κριτήριο: στο (ι), παράδειγμα τεχνολογικής απαξίωσης.
Παγίδα: το (ζ) — ισχύει ανεξάρτητα από την πλευρά του κυρίου λογαριασμού.

Άσκηση 11 — Εγγραφή απόσβεσης με σταθερή μέθοδο (σελ. 152)

Ερώτηση: Ο μηχανολογικός εξοπλισμός μιας επιχείρησης έχει αξία κτήσης 50.000 Ευρώ οι αποσβέσεις του μέχρι 31/12/2002 είναι 10.000 Ευρώ. Για τη χρήση 2003 υφίσταται απόσβεση 20% (μέθοδος σταθερή). Να κάνετε τη σχετική εγγραφή της απόσβεσης.

Απάντηση:

Ο κανόνας της σταθερής μεθόδου:
\[ \text{Απόσβεση χρήσης} = \text{συντελεστής} \times \textbf{ΑΞΙΑ ΚΤΗΣΗΣ} \]
\[ = 20\% \times 50.000 = \mathbf{10.000}\ \text{€} \]

ΤΟ ΛΑΘΟΣ ΠΟΥ ΓΙΝΕΤΑΙ ΣΥΝΕΧΩΣ. Πολλοί υπολογίζουν \( 20\% \times (50.000 - 10.000) = 8.000 \) €, εφαρμόζοντας τον συντελεστή στην αναπόσβεστη αξία. Αυτό είναι η ΦΘΙΝΟΥΣΑ μέθοδος. Στη ΣΤΑΘΕΡΗ, ο συντελεστής εφαρμόζεται ΠΑΝΤΑ στην αξία κτήσης — γι' αυτό η απόσβεση είναι σταθερή κάθε χρόνο. Οι σωρευμένες αποσβέσεις των 10.000 € είναι πληροφορία, δεν μπαίνουν στον υπολογισμό.

Η εγγραφή (έμμεσος τρόπος — με αντίθετο λογαριασμό):
Χ Αποσβέσεις πάγιων στοιχείων ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος 10.000 (λογαριασμός οργανικού εξόδου)
Π Αποσβεσμένος μηχανολογικός εξοπλισμός 10.000 (αντίθετος λογαριασμός, πιστωτικός)
Η εικόνα μετά την εγγραφή:

	€
Μηχανολογικός εξοπλισμός (αξία κτήσης)	50.000
μείον: Αποσβεσμένος μηχανολογικός εξοπλισμός	(20.000)
Αναπόσβεστη (παρούσα) αξία 31/12/2003	30.000

Οι σωρευμένες αποσβέσεις έγιναν \( 10.000 + 10.000 = 20.000 \) €.

Γιατί έμμεσος τρόπος. Ο λογαριασμός «Μηχανολογικός εξοπλισμός» παραμένει στα 50.000 € — η αρχική αξία διατηρείται ορατή. Αν χρησιμοποιούσαμε τον άμεσο τρόπο (πιστώνοντας το ίδιο το πάγιο), θα βλέπαμε μόνο «30.000» και θα χανόταν η πληροφορία τι κόστισε και πόσο έχει αποσβεστεί.
Πόσο θα κρατήσει. Με 10.000 € τον χρόνο, το πάγιο θα αποσβεστεί πλήρως σε 5 χρόνια \( (50.000 \div 10.000) \) — που είναι ακριβώς το \( 1 \div 20\% \). Ο συντελεστής εκφράζει την αντίστροφη της ωφέλιμης ζωής.

Σύνοψη: Σταθερή μέθοδος: απόσβεση = 20 % × αξία κτήσης 50.000 = 10.000 € (ΟΧΙ επί της αναπόσβεστης — αυτό θα ήταν φθίνουσα). Εγγραφή: Χ Αποσβέσεις πάγιων στοιχείων ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος 10.000 | Π Αποσβεσμένος μηχανολογικός εξοπλισμός 10.000. Σωρευμένες 20.000 €, αναπόσβεστη αξία 30.000 €.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο — το κρίσιμο: ο συντελεστής επί την αξία κτήσης, όχι την αναπόσβεστη.
Κριτήριο: χρήση αντίθετου λογαριασμού (έμμεσος τρόπος).
Κριτήριο: υπολογισμός των νέων σωρευμένων (20.000) και της αναπόσβεστης (30.000).
Θετικό: η παρατήρηση ότι \( 1/20\% = 5 \) έτη ωφέλιμης ζωής.
Παγίδα: απάντηση 8.000 € — εφαρμογή του συντελεστή στην αναπόσβεστη αξία.

Άσκηση 12 — Πώληση παγίου με συμπληρωματική απόσβεση (σελ. 152)

Ερώτηση: Στα βιβλία μιας επιχείρησης στις 31/12/2002 έχουμε: Μεταφορικά μέσα 60.000 Ευρώ. Αποσβεσμένα μέσα μεταφοράς 18.000 Ευρώ. Στις 20/6/2003 πωλείται το μεταφορικό μέσο με μετρητά αντί: α) 35.000 Ευρώ και β) 42.000 Ευρώ. Να κάνετε τις σχετικές εγγραφές. Συντελεστής απόσβεσης 15%, μέθοδος σταθερή.

Απάντηση:

Βήμα 1 — συμπληρωματική απόσβεση μέχρι την πώληση. Το πάγιο χρησιμοποιήθηκε στη χρήση 2003 από 1/1 έως 20/6, δηλαδή (με στρογγυλοποίηση σε ολόκληρο μήνα, όπως στο παράδειγμα του βιβλίου) 6 μήνες:
\[ 60.000 \times 15\% \times \frac{6}{12} = \mathbf{4.500}\ \text{€} \]
Εγγραφή 1 (20/6): Χ Αποσβέσεις πάγιων στοιχείων ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος 4.500 | Π Αποσβεσμένα μέσα μεταφοράς 4.500
Βήμα 2 — μεταφορά του αντίθετου λογαριασμού στον κύριό του (το πάγιο παύει να υπάρχει στην επιχείρηση):
Σωρευμένες αποσβέσεις: \( 18.000 + 4.500 = \mathbf{22.500} \) €
Εγγραφή 2: Χ Αποσβεσμένα μέσα μεταφοράς 22.500 | Π Μεταφορικά μέσα 22.500
Υπόλοιπο «Μεταφορικά μέσα» = αναπόσβεστη αξία: \( 60.000 - 22.500 = \mathbf{37.500} \) €
Βήμα 3 — η πώληση.
Περίπτωση α) Πώληση αντί 35.000 € → ΖΗΜΙΑ 2.500 € \( (35.000 - 37.500) \)
Χ Χρηματικά διαθέσιμα — Ταμείο 35.000, Χ Έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα — Έκτακτες ζημίες 2.500 | Π Μεταφορικά μέσα 37.500

Έλεγχος: \( 35.000 + 2.500 = 37.500 \) ✓

Περίπτωση β) Πώληση αντί 42.000 € → ΚΕΡΔΟΣ 4.500 € \( (42.000 - 37.500) \)
Χ Χρηματικά διαθέσιμα — Ταμείο 42.000 | Π Μεταφορικά μέσα 37.500, Π Έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα — Έκτακτα κέρδη 4.500

Έλεγχος: \( 42.000 = 37.500 + 4.500 \) ✓

Τα τρία σημεία που κρίνουν την άσκηση:
① Η συμπληρωματική απόσβεση δεν παραλείπεται. Χωρίς αυτήν, η αναπόσβεστη θα ήταν 42.000 € και το αποτέλεσμα λάθος και στις δύο περιπτώσεις (ζημιά 7.000 και μηδέν αντί για ζημιά 2.500 και κέρδος 4.500).
② Ο αντίθετος λογαριασμός κλείνει με μεταφορά στον κύριό του, γιατί το πάγιο φεύγει από την επιχείρηση.
③ Το αποτέλεσμα της πώλησης καταχωρείται στα έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα — δεν προέρχεται από την κύρια δραστηριότητα της επιχείρησης.

Σύνοψη: Συμπληρωματική απόσβεση 6 μηνών: 60.000 × 15 % × 6/12 = 4.500 €. Σωρευμένες 22.500 € — μεταφέρονται στον λογαριασμό «Μεταφορικά μέσα», αναπόσβεστη αξία 37.500 €. α) Πώληση 35.000 € → Έκτακτες ζημίες 2.500 €. β) Πώληση 42.000 € → Έκτακτα κέρδη 4.500 €.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο — το κρίσιμο: η συμπληρωματική απόσβεση των 6 μηνών.
Κριτήριο: η μεταφορά του αντίθετου λογαριασμού (22.500) στον κύριό του πριν από την πώληση.
Κριτήριο: και οι δύο περιπτώσεις με σωστό πρόσημο αποτελέσματος, στα έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα.
Παγίδα: παράλειψη της συμπληρωματικής απόσβεσης.

Άσκηση 13 — Δ. Δανέζης: ημερολογιακές εγγραφές με ΦΠΑ και απόσβεση (σελ. 152)

Ερώτηση: Ο Δ. Δανέζης ιδρύει την 1/5/2002 ατομική επιχείρηση εμπορίας ξυλείας και για το σκοπό αυτό εισφέρει 100.000 Ευρώ. Στη συνέχεια γίνονται στην επιχείρηση τα ακόλουθα λογιστικά γεγονότα: Στις 3/5/2002 πληρωμή του ενοικίου του καταστήματος 2.000 Ευρώ. Στις 4/5/2002 Αγορά επίπλων αξίας 5.000 Ευρώ καθώς και ηλεκτρονικού υπολογιστή αξίας 3.000 Ευρώ από την «Γραφικοεμπορική» ΑΕ, με πίστωση. Η αγορά επιβαρύνεται με ΦΠΑ 18%. Η επιχείρηση πλήρωσε 100 Ευρώ για αχθοφορικά των επίπλων. Την ίδια ημέρα Αγορά από τον Β. Βασιλείου ξυλείας, ως εξής, σύμφωνα με τιμολόγιό του: Ξυλεία σουηδική 30.000 Ευρώ, Ξυλεία από καρυδιά 10.000 Ευρώ, σύνολο 40.000 Ευρώ, Φ.Π.Α. 18% 7.200 Ευρώ, σύνολο 47.200 Ευρώ. Για την αγορά πλήρωσε με μετρητά 17.200 Ευρώ, αποδέχθηκε συναλλαγματικές ονομαστικής αξίας 20.000 Ευρώ έκδοσης του Β. Βασιλείου και τα υπόλοιπα με πίστωση. Στις 8/5/2002 Πώληση στον Κ. Κτενά ξυλείας σουηδικής αντί 8.000 Ευρώ με επιπλέον ΦΠΑ 18%, τα μισά με μετρητά και τα άλλα μισά με πίστωση. Στις 25/5/2002 Επιστροφή στον Β. Βασιλείου ξυλείας σουηδικής αξίας 2.000 Ευρώ γιατί κρίθηκε ακατάλληλη. Στις 10/9/2002 Ανάληψη μετρητών 3.000 Ευρώ από τον επιχειρηματία, έναντι μελλοντικών κερδών. Στις 24/9/2002 Εξόφληση λ/σμού ηλεκτρικού ρεύματος 400 Ευρώ και τηλεφώνου 300 Ευρώ. Στις 19/11/2002 Πώληση του Η/Υ αντί 2.500 Ευρώ με επιπλέον ΦΠΑ 18%, με μετρητά. Να κάνετε τις ημερολογιακές εγγραφές (συντελεστής ετήσιας απόσβεσης Η/Υ 20%, μέθοδος σταθερή).

Απάντηση:

1/5 Ίδρυση: Χ Ταμείο 100.000 | Π Κεφάλαιο 100.000
3/5 Ενοίκιο: Χ Παροχές τρίτων 2.000 | Π Ταμείο 2.000
4/5 Πάγια: Χ Έπιπλα 5.100 (5.000 + 100 αχθοφορικά), Χ Η/Υ 3.000, Χ Φ.Π.Α. Αγορών 1.440 | Π Προμηθευτές («Γραφικοεμπορική» ΑΕ) 9.440, Π Ταμείο 100

Τα αχθοφορικά 100 € αφορούν μόνο τα έπιπλα και προσαυξάνουν την αξία κτήσης τους. Ο ΦΠΑ υπολογίζεται στα 8.000 \( (5.000+3.000) \times 18\% = 1.440 \) — όχι στα 8.100.

4/5 Ξυλεία: Χ Εμπορεύματα 40.000 (Σουηδική 30.000 · Καρυδιά 10.000), Χ Φ.Π.Α. Αγορών 7.200 | Π Ταμείο 17.200, Π Γραμμάτια Πληρωτέα 20.000, Π Προμηθευτές (Β. Βασιλείου) 10.000

Έλεγχος: \( 17.200 + 20.000 + 10.000 = 47.200 \) ✓

8/5 Πώληση: Χ Ταμείο 4.720, Χ Πελάτες (Κ. Κτενάς) 4.720 | Π Πωλήσεις εμπορευμάτων 8.000, Π Φ.Π.Α. Πωλήσεων 1.440

\( 8.000 \times 18\% = 1.440 \)· σύνολο 9.440 €, τα μισά \( = 4.720 \) € το καθένα. Τα «μισά» υπολογίζονται στο ΣΥΝΟΛΟ με ΦΠΑ, γιατί αυτό εισπράττεται.

25/5 Επιστροφή: Χ Προμηθευτές (Β. Βασιλείου) 2.360 | Π Εμπορεύματα (Σουηδική) 2.000, Π Φ.Π.Α. Αγορών 360
10/9 Ανάληψη: Χ Ατομικός λ/σμός Επιχειρηματία 3.000 | Π Ταμείο 3.000
24/9 ΔΕΗ + ΟΤΕ: Χ Παροχές τρίτων 700 (Ηλεκτρικό 400 · Τηλεφωνικά 300) | Π Ταμείο 700
19/11 Πώληση Η/Υ — τρία βήματα:
① Συμπληρωματική απόσβεση από 4/5 έως 19/11 = περίπου 6,5 μήνες. Με στρογγυλοποίηση σε 7 μήνες (από Μάιο έως Νοέμβριο):
\[ 3.000 \times 20\% \times \frac{7}{12} = 350\ \text{€} \]
Χ Αποσβέσεις πάγιων στοιχείων ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος 350 | Π Αποσβεσμένος Η/Υ 350
② Αναπόσβεστη αξία: \( 3.000 - 350 = \mathbf{2.650} \) €
③ Πώληση αντί 2.500 € → ΖΗΜΙΑ 150 €:
Χ Ταμείο 2.950 \( (2.500 + 450 \text{ ΦΠΑ}) \), Χ Αποσβεσμένος Η/Υ 350, Χ Έκτακτα και ανόργανα αποτελέσματα — Έκτακτες ζημίες 150 | Π Η/Υ 3.000, Π Φ.Π.Α. Πωλήσεων 450

Έλεγχος: \( 2.950 + 350 + 150 = 3.450 = 3.000 + 450 \) ✓

Τα τέσσερα διδακτικά σημεία:
① Έξοδα κτήσης (αχθοφορικά) προσαυξάνουν· ΦΠΑ όχι.
② Στις πωλήσεις τα «μισά» αφορούν το σύνολο με ΦΠΑ (εισπρακτέο ποσό).
③ Η επιστροφή αντιστρέφει και τον ΦΠΑ.
④ Στην πώληση παγίου χρειάζεται πρώτα συμπληρωματική απόσβεση.
(Η ακριβής στρογγυλοποίηση των μηνών μπορεί να διαφέρει ανάλογα με τη σύμβαση που ακολουθεί ο διδάσκων· η μεθοδολογία παραμένει η ίδια.)

Σύνοψη: Έπιπλα 5.100 € (5.000 + 100 αχθοφορικά). ΦΠΑ Αγορών 1.440 € στα πάγια (επί 8.000) και 7.200 € στην ξυλεία. Πώληση 8/5: σύνολο 9.440 € με ΦΠΑ, τα μισά 4.720 € μετρητά και 4.720 € πίστωση. Επιστροφή 25/5: 2.360 € (2.000 + 360 ΦΠΑ). Πώληση Η/Υ: συμπληρωματική απόσβεση ~350 €, αναπόσβεστη 2.650 €, πώληση 2.500 € → ΖΗΜΙΑ 150 €.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: τα αχθοφορικά στα έπιπλα (5.100), ο ΦΠΑ χωριστά.
Κριτήριο: στην πώληση, τα «μισά» επί του συνόλου με ΦΠΑ.
Κριτήριο: η επιστροφή να αντιστρέφει και τον ΦΠΑ.
Κριτήριο: συμπληρωματική απόσβεση πριν την πώληση του Η/Υ.
Παγίδα: υπολογισμός ΦΠΑ επί των 8.100 αντί των 8.000.

Άσκηση 14 — Αποτελέσματα εκμετάλλευσης και χρήσης (Ι. Ιωάννου) (σελ. 153)

Ερώτηση: Το κατάστημα υποδημάτων του Ι. Ιωάννου έχει στο τέλος της χρήσης, στις 31/12/2002, μεταξύ άλλων, και τους λογαριασμούς: - Εμπορεύματα 320.000 Ευρώ (Αρχικό απόθεμα: 30.000, Αγορές Χρήσης: 290.000). - Αμοιβές και έξοδα Προσωπικού 70.000 Ευρώ. - Παροχές τρίτων 40.000 Ευρώ. - Διάφορα έξοδα 25.000 Ευρώ. - Αποσβέσεις πάγιων στοιχείων ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος 5.000 Ευρώ. - Πωλήσεις εμπορευμάτων 470.000 Ευρώ. - Έσοδα παρεπόμενων ασχολιών 8.000 Ευρώ. - Έκτακτες ζημίες 4.000 Ευρώ. - Έσοδα προηγούμενων χρήσεων 5.000 Ευρώ. Στην τελική απογραφή βρέθηκαν υποδήματα αξίας 50.000 Ευρώ. Σημείωση: Όλα τα οργανικά έσοδα και έξοδα είναι ομαλά και δουλευμένα. Να προσδιορίσετε τα αποτελέσματα εκμετάλλευσης και χρήσης και να κάνετε τη μεταφορά του αποτελέσματος.

Απάντηση:

Βήμα 1 — κόστος πωληθέντων.
\[ \text{Κόστος πωληθέντων} = \underbrace{30.000}_{\text{αρχικό}} + \underbrace{290.000}_{\text{αγορές}} - \underbrace{50.000}_{\text{τελικό}} = \mathbf{270.000}\ \text{€} \]

Γιατί αφαιρείται το τελικό απόθεμα: ό,τι δεν πουλήθηκε δεν είναι κόστος — παραμένει περιουσιακό στοιχείο στον ισολογισμό.

Βήμα 2 — μεικτό κέρδος.
\[ \text{Μεικτό κέρδος} = 470.000 - 270.000 = \mathbf{200.000}\ \text{€} \]
Βήμα 3 — ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ (μόνο οργανικά μεγέθη).
Οργανικά έξοδα: Αμοιβές 70.000 + Παροχές τρίτων 40.000 + Διάφορα 25.000 + Αποσβέσεις ενσωματωμένες 5.000 = 140.000 €
Λοιπά οργανικά έσοδα: Έσοδα παρεπόμενων ασχολιών 8.000 €
\[ \text{Αποτ. εκμετάλλευσης} = 200.000 + 8.000 - 140.000 = \mathbf{68.000}\ \text{€} \]
Βήμα 4 — ανόργανο αποτέλεσμα.
Έσοδα προηγούμενων χρήσεων \( +5.000 \) · Έκτακτες ζημίες \( -4.000 \) → +1.000 €
Βήμα 5 — ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΧΡΗΣΗΣ.
\[ \text{Αποτ. χρήσης} = 68.000 + 1.000 = \mathbf{69.000}\ \text{€ ΚΕΡΔΟΣ} \]
Η μεταφορά: Χ Αποτελέσματα Χρήσης 69.000 | Π Κεφάλαιο 69.000
Οι δύο διακρίσεις που κρίνουν την άσκηση:
① Οι αποσβέσεις είναι «ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος» — άρα οργανικό έξοδο, μπαίνει στην εκμετάλλευση. Αν ήταν «μη ενσωματωμένες», θα ήταν ανόργανο (βλ. άσκηση 8).
② Τα «έσοδα προηγούμενων χρήσεων» είναι ΑΝΟΡΓΑΝΑ — αφορούν άλλη χρήση, δεν προέρχονται από τη δραστηριότητα της τρέχουσας.
Η οικονομική ανάγνωση: μεικτό περιθώριο \( 200.000/470.000 = \mathbf{42,6\,\%} \) — υψηλό, τυπικό λιανικής υποδημάτων. Καθαρό περιθώριο \( 69.000/470.000 = \mathbf{14,7\,\%} \). Τα λειτουργικά έξοδα «τρώνε» τα 2/3 του μεικτού κέρδους.

Σύνοψη: Κόστος πωληθέντων = 30.000 + 290.000 − 50.000 = 270.000 €. Μεικτό κέρδος = 470.000 − 270.000 = 200.000 €. Οργανικά έξοδα 140.000 €, έσοδα παρεπόμενων 8.000 € → ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ = 68.000 €. Ανόργανα: +5.000 − 4.000 = +1.000 → ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΧΡΗΣΗΣ = 69.000 € ΚΕΡΔΟΣ, που μεταφέρεται στο Κεφάλαιο.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: σωστός τύπος κόστους πωληθέντων με αφαίρεση του τελικού αποθέματος.
Κριτήριο: οι ενσωματωμένες αποσβέσεις στα οργανικά έξοδα.
Κριτήριο: τα έσοδα προηγούμενων χρήσεων στα ανόργανα.
Κριτήριο: δύο διακριτά αποτελέσματα (68.000 και 69.000).
Θετικό: υπολογισμός περιθωρίων κέρδους.
Παγίδα: να προστεθούν τα 8.000 € στο μεικτό κέρδος αντί μετά τα οργανικά έξοδα.

Άσκηση 15 — Αποτελέσματα κλινικής «ΘΕΡΑΠΕΙΑ» (σελ. 153)

Ερώτηση: Στην ιδιωτική κλινική «ΘΕΡΑΠΕΙΑ» στο τέλος της χρήσης, 31/12/2002, έχουμε, μεταξύ άλλων, τους λογαριασμούς: Αναλώσιμα υλικά 140.000 Ευρώ (αρχικό απόθεμα 10.000 Ευρώ και αγορές χρήσης 130.000 Ευρώ), Αμοιβές και έξοδα προσωπικού 300.000 Ευρώ. Αμοιβές και έξοδα τρίτων 40.000 Ευρώ. Παροχές τρίτων 30.000 Ευρώ. Διάφορα έξοδα 50.000 Ευρώ. Τόκοι και συναφή έξοδα 5.000 Ευρώ. Αποσβέσεις πάγιων στοιχείων ενσωματωμένες στο λειτουργικό κόστος 95.000 Ευρώ. Έσοδα από παροχή υπηρεσιών 700.000 Ευρώ. Έσοδα παρεπομένων ασχολιών 10.000 Ευρώ. Έσοδα Κεφαλαίων (έσοδα συμμετοχών) 20.000 Ευρώ. Έκτακτα και ανόργανα έσοδα 5.000 Ευρώ. Έκτακτες ζημίες 10.000 Ευρώ. Έξοδα προηγουμένων χρήσεων 7.000 Ευρώ. Στην απογραφή βρέθηκαν αναλώσιμα υλικά αξίας 30.000 Ευρώ. Όλα τα οργανικά έσοδα και έξοδα είναι ομαλά και δουλευμένα. Να κάνετε τις εγγραφές προσδιορισμού των αποτελεσμάτων, αφού ανοίξετε τους σχετικούς λογ/σμούς στο Γ. Καθολικό.

Απάντηση:

Βήμα 1 — ΑΝΑΛΩΣΗ υλικών (το ανάλογο του «κόστους πωληθέντων» σε επιχείρηση υπηρεσιών):
\[ \text{Ανάλωση} = \underbrace{10.000}_{\text{αρχικό}} + \underbrace{130.000}_{\text{αγορές}} - \underbrace{30.000}_{\text{απογραφή}} = \mathbf{110.000}\ \text{€} \]

Σε κλινική δεν υπάρχουν «πωλήσεις εμπορευμάτων» — τα υλικά αναλώνονται στην παροχή υπηρεσιών. Η λογική όμως είναι ταυτόσημη: ό,τι απομένει στην απογραφή δεν είναι κόστος.

Βήμα 2 — οργανικά έξοδα:

Έξοδο	€
Ανάλωση υλικών	110.000
Αμοιβές και έξοδα προσωπικού	300.000
Αμοιβές και έξοδα τρίτων	40.000
Παροχές τρίτων	30.000
Διάφορα έξοδα	50.000
Τόκοι και συναφή έξοδα	5.000
Αποσβέσεις ενσωματωμένες	95.000
ΣΥΝΟΛΟ	630.000

Βήμα 3 — οργανικά έσοδα: Έσοδα υπηρεσιών 700.000 + παρεπόμενων 10.000 + κεφαλαίων 20.000 = 730.000 €
Βήμα 4 — ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ:
\[ 730.000 - 630.000 = \mathbf{100.000}\ \text{€ ΚΕΡΔΟΣ} \]
Βήμα 5 — ανόργανο αποτέλεσμα:
\[ \underbrace{+5.000}_{\text{έκτακτα έσοδα}} \underbrace{-10.000}_{\text{έκτακτες ζημίες}} \underbrace{-7.000}_{\text{έξοδα προηγ. χρήσεων}} = \mathbf{-12.000}\ \text{€} \]
Βήμα 6 — ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΧΡΗΣΗΣ:
\[ 100.000 - 12.000 = \mathbf{88.000}\ \text{€ ΚΕΡΔΟΣ} \]
Οι εγγραφές:
① Χ Γενική εκμετάλλευση 660.000 | Π Αναλώσιμα υλικά 140.000 (αρχικό απόθεμα 10.000 + αγορές χρήσης 130.000) και οι λογαριασμοί οργανικών εξόδων 520.000
② Χ όλοι οι λογαριασμοί οργανικών εσόδων | Π Γενική εκμετάλλευση 730.000
②α Χ Αναλώσιμα υλικά — Αποθέματα 30.000 | Π Γενική εκμετάλλευση 30.000 (εμφάνιση τελικών αποθεμάτων, όπως στο παράδειγμα του βιβλίου· υπόλοιπο Γενικής εκμετάλλευσης \( 730.000 + 30.000 - 660.000 = 100.000 \) πιστωτικό)
③ Χ Γενική εκμετάλλευση 100.000 | Π Αποτελέσματα Χρήσης 100.000 (μεταφορά οργανικού)
④ Χ Αποτελέσματα Χρήσης 17.000 (έκτακτες ζημίες 10.000 + έξοδα προηγ. 7.000) | Π οι αντίστοιχοι λογαριασμοί
⑤ Χ Έκτακτα και ανόργανα έσοδα 5.000 | Π Αποτελέσματα Χρήσης 5.000
⑥ Χ Αποτελέσματα Χρήσης 88.000 | Π Κεφάλαιο 88.000 (αν πρόκειται για ατομική επιχείρηση· σε εταιρεία το κέρδος μεταφέρεται στον λογαριασμό «Αποτελέσματα εις διάθεση»)
Το διδακτικό σημείο — το ανόργανο αποτέλεσμα είναι ΑΡΝΗΤΙΚΟ. Σε αντίθεση με την άσκηση 14 (όπου ήταν +1.000), εδώ μειώνει το κέρδος κατά 12.000 €. Γι' αυτό το βιβλίο μιλά για «αλγεβρικό άθροισμα» οργανικού και ανόργανου.
Οικονομική ανάγνωση: καθαρό περιθώριο \( 88.000/730.000 = \mathbf{12,1\,\%} \). Το μεγαλύτερο έξοδο είναι οι αμοιβές προσωπικού (300.000 €, δηλαδή 48 % των εξόδων) — αναμενόμενο για κλινική, που είναι έντασης εργασίας.

Σύνοψη: Ανάλωση υλικών = 10.000 + 130.000 − 30.000 = 110.000 €. Οργανικά έξοδα 630.000 €, οργανικά έσοδα 730.000 € → ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ = 100.000 €. Ανόργανα: +5.000 − 10.000 − 7.000 = −12.000 € → ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΧΡΗΣΗΣ = 88.000 € ΚΕΡΔΟΣ.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: η ανάλωση υλικών με τον ίδιο τύπο όπως το κόστος πωληθέντων.
Κριτήριο: τα έσοδα κεφαλαίων στα οργανικά (αναφέρονται ρητά στους λογαριασμούς εσόδων του κεφ. 5).
Κριτήριο: το αρνητικό ανόργανο αποτέλεσμα (−12.000).
Κριτήριο: δύο διακριτά αποτελέσματα (100.000 και 88.000).
Παγίδα: να θεωρηθούν οι τόκοι ανόργανο έξοδο — είναι οργανικό (αναφέρονται στους λογαριασμούς εξόδων).

Άσκηση 16 — Εκκαθάριση μεικτού λογαριασμού «Χρεόγραφα» (σελ. 153)

Ερώτηση: Ο μεικτός λογαριασμός «Χρεόγραφα» έχει χρέωση 10.000 € και πίστωση 6.000 €. Να κάνετε την εκκαθάρισή του, αν η απογραφή του δείχνει: α) 7.000 €, β) 4.000 €, γ) 2.000 €, δ) μηδέν.

Απάντηση:

Το λογιστικό υπόλοιπο: \( 10.000 - 6.000 = \mathbf{4.000} \) € (χρεωστικό).
Γιατί ο λογαριασμός είναι ΜΕΙΚΤΟΣ: χρεώνεται με την τιμή αγοράς των χρεογράφων και πιστώνεται με την τιμή πώλησης. Το υπόλοιπό του αναμειγνύει δύο διαφορετικά πράγματα: το απόθεμα που απομένει και το αποτέλεσμα των πωλήσεων. Γι' αυτό δεν συμφωνεί με την απογραφή.
Ο κανόνας εκκαθάρισης:
\[ \boxed{\text{Αποτέλεσμα} = \text{Απογραφή} - \text{Λογιστικό υπόλοιπο}} \]
α) Απογραφή 7.000 € → ΚΕΡΔΟΣ 3.000 € \( (7.000 - 4.000) \)
Χ Χρεόγραφα 3.000 | Π Κέρδη από πώληση χρεογράφων 3.000
Ο λογαριασμός ανεβαίνει στα 7.000, όσο η απογραφή.
β) Απογραφή 4.000 € → ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΜΗΔΕΝ
Καμία εγγραφή. Το υπόλοιπο ήδη συμφωνεί με την απογραφή — ο λογαριασμός είναι ήδη αμιγής.
γ) Απογραφή 2.000 € → ΖΗΜΙΑ 2.000 € \( (2.000 - 4.000) \)
Χ Ζημίες από πώληση χρεογράφων 2.000 | Π Χρεόγραφα 2.000
δ) Απογραφή μηδέν → ΖΗΜΙΑ 4.000 € \( (0 - 4.000) \)
Χ Ζημίες από πώληση χρεογράφων 4.000 | Π Χρεόγραφα 4.000
Ο λογαριασμός εξισώνεται — δεν απομένουν χρεόγραφα.
Η λογική πίσω από τον κανόνα. Η απογραφή δείχνει την αλήθεια: τι πραγματικά υπάρχει. Το λογιστικό υπόλοιπο είναι «μολυσμένο» από τα αποτελέσματα των πωλήσεων. Η διαφορά τους είναι ακριβώς το αποτέλεσμα που πρέπει να αποχωριστεί.
Μετά την εκκαθάριση ο λογαριασμός γίνεται ΑΜΙΓΗΣ — το υπόλοιπό του συμφωνεί με την απογραφή και δείχνει μόνο περιουσιακό στοιχείο. Είναι ακριβώς ο ορισμός του αμιγούς λογαριασμού (άσκηση 17).
Παρατήρηση: η περίπτωση (β) είναι διδακτικά η σημαντικότερη — δείχνει ότι ένας μεικτός λογαριασμός μπορεί τυχαία να συμφωνεί με την απογραφή. Αυτό δεν τον κάνει «σωστό» εκ κατασκευής: απλώς αυτή τη φορά το αποτέλεσμα ήταν μηδέν.

Σύνοψη: Λογιστικό υπόλοιπο = 10.000 − 6.000 = 4.000 € χρεωστικό. Κανόνας: αποτέλεσμα = απογραφή − υπόλοιπο. α) 7.000 → ΚΕΡΔΟΣ 3.000 · β) 4.000 → ΜΗΔΕΝ (ήδη αμιγής, καμία εγγραφή) · γ) 2.000 → ΖΗΜΙΑ 2.000 · δ) μηδέν → ΖΗΜΙΑ 4.000. Μετά την εκκαθάριση ο λογαριασμός γίνεται αμιγής.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: σωστό λογιστικό υπόλοιπο (4.000) πριν από κάθε υπολογισμό.
Κριτήριο: ο κανόνας απογραφή − υπόλοιπο, εφαρμοσμένος και στις τέσσερις περιπτώσεις.
Κριτήριο: στο (β), αναγνώριση ότι δεν χρειάζεται εγγραφή.
Θετικό: η εξήγηση γιατί ο λογαριασμός είναι μεικτός και τι σημαίνει να γίνει αμιγής.
Παγίδα: να συγκριθεί η απογραφή με τη χρέωση (10.000) αντί με το υπόλοιπο.

Άσκηση 17 (σελ. 154)

Ερώτηση: Να σημειώσετε τη σωστή απάντηση στην ερώτηση: Πότε ένας λογαριασμός είναι αμιγής; α) Όταν το υπόλοιπό του είναι σύμφωνο με την απογραφή, β) Όταν το υπόλοιπό του μας δίνει κάποιο αποτέλεσμα, γ) Όταν ο λογαριασμός είναι εξισωμένος, δ) Τίποτε από τα παραπάνω.

Απάντηση:

Σωστή απάντηση: α) Όταν το υπόλοιπό του είναι σύμφωνο με την απογραφή
Αμιγής = «καθαρός»: δείχνει μόνο περιουσιακό στοιχείο, χωρίς ανάμειξη αποτελέσματος. Γι' αυτό το υπόλοιπό του συμφωνεί με την απογραφή.
Το (β) περιγράφει ακριβώς το αντίθετο — τον μεικτό λογαριασμό.
Το (γ) συγχέει το «αμιγής» με το «εξισωμένος» (υπόλοιπο μηδέν) — άσχετες έννοιες.

Σύνδεση με την άσκηση 16: μετά την εκκαθάριση, ο μεικτός λογαριασμός γίνεται αμιγής.

Σύνοψη: (ενδεικτική) α) Όταν το υπόλοιπό του είναι σύμφωνο με την απογραφή

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: αιτιολόγηση από το κείμενο του βιβλίου, όχι μόνο η επιλογή.

Άσκηση 18 (σελ. 154)

Ερώτηση: Να υπογραμμίσετε τη σωστή απάντηση στην ερώτηση: Ποιος είναι μεικτός λογαριασμός; α) Αυτός που χρεώνεται με την τιμή αγοράς ενός προϊόντος και πιστώνεται με την τιμή πώλησης του προϊόντος, β) Αυτός που έχει πάντοτε πιστωτικό υπόλοιπο, γ) Αυτός που δεν έχει ποτέ χρεωστικό υπόλοιπο, δ) Αυτός που είναι πάντοτε εξισωμένος.

Απάντηση:

Σωστή απάντηση: α) Αυτός που χρεώνεται με την τιμή αγοράς και πιστώνεται με την τιμή πώλησης
Ακριβώς αυτή η ανομοιογένεια — κόστος στη μία πλευρά, τιμή πώλησης στην άλλη — κάνει τον λογαριασμό μεικτό: το υπόλοιπό του αναμειγνύει απόθεμα και αποτέλεσμα.
Τα (β), (γ), (δ) περιγράφουν μορφές υπολοίπου, όχι τη φύση του λογαριασμού.

Σε αμιγή λογαριασμό, και οι δύο πλευρές θα ήταν σε κόστος — οπότε το υπόλοιπο θα έδειχνε καθαρά το απόθεμα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) α) Αυτός που χρεώνεται με την τιμή αγοράς και πιστώνεται με την τιμή πώλησης

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: αιτιολόγηση από το κείμενο του βιβλίου, όχι μόνο η επιλογή.

Άσκηση 19 — Σωστό ή Λάθος: διάμεσοι και μεταβατικοί λογαριασμοί (σελ. 154)

Ερώτηση: Να υπογραμμίσετε το Σωστό ή το Λάθος στις παρακάτω προτάσεις: α) Ο διάμεσος και ο μεταβατικός λογ/σμός είναι στην ουσία ο ίδιος λογ/σμός. β) Μεταβατικός λογ/σμός είναι αυτός που δίνει τη δυνατότητα να μεταφέρουμε το διακανονισμό μιας λογιστικής εκκρεμότητας από τη μια χρήση στην επόμενη. γ) Ο διάμεσος λογ/σμός δεν εξυπηρετεί καμιά τεχνική σκοπιμότητα. δ) Ο διάμεσος λογ/σμός είναι κατά κανόνα θνησιγενής.

Απάντηση:

α) ΛΑΘΟΣ. Είναι εντελώς διαφορετικοί:
ο διάμεσος εξυπηρετεί τεχνική σκοπιμότητα μέσα στην ίδια εγγραφή/χρήση·
ο μεταβατικός μεταφέρει εκκρεμότητα από χρήση σε χρήση.
Διαφέρουν σε σκοπό και σε χρονικό ορίζοντα.
β) ΣΩΣΤΟ. Είναι ο ορισμός: «δίνει τη δυνατότητα να μεταφέρουμε τον διακανονισμό μιας λογιστικής εκκρεμότητας από τη μια χρήση στην επόμενη». Τυπικές περιπτώσεις: προπληρωμένα έξοδα, προεισπραγμένα έσοδα, δουλευμένα αλλά μη πληρωθέντα/εισπραχθέντα.
γ) ΛΑΘΟΣ. Ακριβώς αντίθετα: ο διάμεσος υπάρχει για να εξυπηρετήσει τεχνική σκοπιμότητα. Αν δεν εξυπηρετούσε καμία, δεν θα υπήρχε λόγος να δημιουργηθεί.
δ) ΣΩΣΤΟ. Θνησιγενής σημαίνει «γεννιέται και πεθαίνει αμέσως»: ο διάμεσος δημιουργείται για να παρεμβληθεί σε μια εγγραφή και εξισώνεται αμέσως, χωρίς να μεταφέρει υπόλοιπο.
Η αντιπαράθεση σε πίνακα:

	Διάμεσος	Μεταβατικός
Σκοπός	τεχνική διευκόλυνση εγγραφής	μεταφορά εκκρεμότητας
Διάρκεια	θνησιγενής — εξισώνεται αμέσως	επιβιώνει στην επόμενη χρήση
Υπόλοιπο τέλους	μηδέν	υπάρχει και μεταφέρεται

Σύνοψη: Λάθος τα α και γ — Σωστά τα β και δ. Πρόσεξε ότι τα δύο λάθος αφορούν και τα δύο τον διάμεσο: το ένα τον ταυτίζει λάθος με τον μεταβατικό, το άλλο του αφαιρεί τον λόγο ύπαρξης.

Σύνοψη: (ενδεικτική) α) Λάθος (είναι διαφορετικοί — άλλος σκοπός, άλλος χρονικός ορίζοντας) · β) Σωστό · γ) Λάθος (εξυπηρετεί ακριβώς τεχνική σκοπιμότητα) · δ) Σωστό (θνησιγενής — δημιουργείται και εξισώνεται αμέσως)

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: σαφής αντιδιαστολή διάμεσου και μεταβατικού.
Κριτήριο: εξήγηση του όρου θνησιγενής.
Θετικό: παραδείγματα μεταβατικών (προπληρωμένα, προεισπραγμένα, δουλευμένα).
Παγίδα: να θεωρηθεί το (α) σωστό επειδή και οι δύο είναι «βοηθητικοί» λογαριασμοί.

Άσκηση 20 — Χρήση διάμεσου λογαριασμού (σελ. 154)

Ερώτηση: Να χρησιμοποιήσετε τον διάμεσο λογαριασμό «Δ» σε εγγραφή κατά την οποία ο λογαριασμός «Α» χρεώνεται με 1.000 € και πιστώνεται ο λογαριασμός «Β».

Απάντηση:

Η κανονική εγγραφή — χωρίς διάμεσο:
Χ Α 1.000 | Π Β 1.000
Η ίδια εγγραφή ΜΕ διάμεσο λογαριασμό «Δ» — σε ΔΥΟ άρθρα:
Άρθρο 1: Χ Δ 1.000 | Π Β 1.000
Άρθρο 2: Χ Α 1.000 | Π Δ 1.000
Τι συμβαίνει στον λογαριασμό «Δ»:

Χρέωση	Πίστωση
1.000 (άρθρο 2)	1.000 (άρθρο 1)
Υπόλοιπο: ΜΗΔΕΝ

Ο «Δ» εξισώνεται αμέσως — αυτό ακριβώς σημαίνει θνησιγενής. Στο τέλος δεν αφήνει ίχνος στον ισολογισμό.

Το τελικό αποτέλεσμα είναι ΤΑΥΤΟΣΗΜΟ: ο «Α» χρεώθηκε 1.000, ο «Β» πιστώθηκε 1.000. Ο διάμεσος δεν άλλαξε τίποτα ουσιαστικά.
Τότε γιατί τον χρησιμοποιούμε; Για τεχνική σκοπιμότητα:
Χρονική διάσπαση: όταν η χρέωση και η πίστωση δεν γίνονται ταυτόχρονα — π.χ. τα εμπορεύματα έφυγαν από την αποθήκη σήμερα, αλλά το τιμολόγιο εκδίδεται αύριο.
Οργανωτικός διαχωρισμός: όταν οι δύο πλευρές αφορούν διαφορετικά τμήματα ή διαφορετικά υποκαταστήματα, που καταχωρούν χωριστά.
Έλεγχος: ο διάμεσος λειτουργεί ως σημείο ελέγχου — αν στο τέλος δεν εξισώνεται, κάτι έχει μείνει μετέωρο.
Ο κανόνας που πρέπει να κρατήσεις: ένας σωστά χρησιμοποιημένος διάμεσος λογαριασμός έχει πάντα μηδενικό υπόλοιπο στο τέλος. Μη μηδενικό υπόλοιπο σημαίνει εκκρεμότητα ή λάθος.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Άρθρο 1: Χ Δ 1.000 | Π Β 1.000. Άρθρο 2: Χ Α 1.000 | Π Δ 1.000. Ο λογαριασμός «Δ» χρεώνεται και πιστώνεται με 1.000 €, οπότε εξισώνεται (υπόλοιπο μηδέν) — είναι θνησιγενής. Το τελικό αποτέλεσμα ταυτίζεται με την απλή εγγραφή Χ Α | Π Β.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: δύο άρθρα, με τον «Δ» και στη χρέωση και στην πίστωση.
Κριτήριο: ρητή διαπίστωση ότι ο «Δ» εξισώνεται (υπόλοιπο μηδέν).
Κριτήριο: το τελικό αποτέλεσμα να ταυτίζεται με την απλή εγγραφή.
Θετικό: αιτιολόγηση της τεχνικής σκοπιμότητας (χρονική διάσπαση, τμήματα, έλεγχος).
Παγίδα: να αντιστραφεί η σειρά, αφήνοντας τον «Δ» με μη μηδενικό υπόλοιπο.

Άσκηση 21 — Κύκλος προβλέψεων για αποζημίωση προσωπικού (σελ. 154)

Ερώτηση: Σε μια επιχείρηση στο τέλος της χρήσης 2001 σχηματίστηκε πρόβλεψη για αποζημίωση προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία 40.000 Ευρώ. Στη διάρκεια του 2002 καταβλήθηκε αποζημίωση 30.000 Ευρώ. Στο τέλος της χρήσης 2002 η νέα πρόβλεψη που σχηματίστηκε για αποζημίωση προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία είναι 20.000 Ευρώ. Να κάνετε τις εγγραφές: α) σχηματισμού πρόβλεψης 2001, β) καταβολής της αποζημίωσης κατά το 2002, γ) ακύρωσης αχρησιμοποίητης πρόβλεψης 2001, δ) σχηματισμού πρόβλεψης 2002.

Απάντηση:

Τι είναι η πρόβλεψη. Κράτηση ποσού για ζημιά ή έξοδο που πιθανολογείται, χωρίς να γνωρίζουμε ούτε τον ακριβή χρόνο ούτε το ακριβές ύψος του (κεφ. 1). Η πρόβλεψη για αποζημίωση προσωπικού είναι πρόβλεψη για κινδύνους εκμετάλλευσης (§7.11).
α) Σχηματισμός πρόβλεψης 31/12/2001 — 40.000 €:
Χ Προβλέψεις εκμετάλλευσης (οργανικό έξοδο) 40.000 | Π Προβλέψεις — Προβλέψεις για αποζημίωση προσωπικού (Παθητικό) 40.000

Η πρόβλεψη βαρύνει τη χρήση 2001, γιατί σε αυτήν δημιουργήθηκε η υποχρέωση (οι εργαζόμενοι δούλεψαν).

β) Καταβολή αποζημίωσης 2002 — 30.000 €:
Χ Προβλέψεις για αποζημίωση προσωπικού 30.000 | Π Ταμείο 30.000

Το κρίσιμο σημείο: η πληρωμή ΔΕΝ είναι έξοδο του 2002! Χρεώνει τη σχηματισμένη πρόβλεψη, δηλαδή «καταναλώνει» το ποσό που είχε ήδη βαρύνει το 2001. Το αποτέλεσμα του 2002 δεν επηρεάζεται καθόλου.

γ) Ακύρωση αχρησιμοποίητης πρόβλεψης — 10.000 €:
Υπόλοιπο πρόβλεψης: \( 40.000 - 30.000 = \mathbf{10.000} \) €
Χ Προβλέψεις για αποζημίωση προσωπικού 10.000 | Π Έσοδα από προβλέψεις προηγουμένων χρήσεων 10.000

Η πρόβλεψη του 2001 αποδείχθηκε υπερβολική κατά 10.000 €. Επειδή είχε μειώσει το αποτέλεσμα του 2001, το αχρησιμοποίητο τμήμα της μεταφέρεται, σύμφωνα με το βιβλίο, στον λογαριασμό «Έσοδα από προβλέψεις προηγουμένων χρήσεων», «προκειμένου να αυξήσει τα αποτελέσματα χρήσης τα οποία στο παρελθόν είχε μειώσει».

δ) Σχηματισμός νέας πρόβλεψης 31/12/2002 — 20.000 €:
Χ Προβλέψεις εκμετάλλευσης 20.000 | Π Προβλέψεις για αποζημίωση προσωπικού 20.000
Η συνολική εικόνα του λογαριασμού «Προβλέψεις για αποζημίωση προσωπικού»:

Κίνηση	Χρέωση	Πίστωση
α) Σχηματισμός 2001		40.000
β) Καταβολή 2002	30.000
γ) Ακύρωση υπολοίπου	10.000
δ) Σχηματισμός 2002		20.000
Υπόλοιπο 31/12/2002		20.000

Η επίδραση στο αποτέλεσμα του 2002:
\[ \underbrace{+10.000}_{\text{ακύρωση (έσοδο)}} \underbrace{-20.000}_{\text{νέα πρόβλεψη (έξοδο)}} = \mathbf{-10.000}\ \text{€} \]
Γιατί δεν «συμψηφίζουμε» απλώς. Θα μπορούσε κάποιος να πει: «το υπόλοιπο ήταν 10.000, θέλω 20.000, άρα προσθέτω 10.000». Λογιστικά είναι λάθος: η παλιά πρόβλεψη αφορούσε εκτίμηση του 2001 και πρέπει να κλείσει ρητά· η νέα είναι αυτοτελής εκτίμηση του 2002. Η διαφάνεια απαιτεί να φαίνονται και οι δύο κινήσεις — γι' αυτό η άσκηση ζητά τέσσερις χωριστές εγγραφές.

Σύνοψη: α) Χ Προβλέψεις εκμετάλλευσης 40.000 | Π Προβλέψεις αποζημίωσης 40.000. β) Χ Προβλέψεις αποζημίωσης 30.000 | Π Ταμείο 30.000 — ΔΕΝ είναι έξοδο του 2002. γ) Υπόλοιπο 10.000: Χ Προβλέψεις αποζημίωσης 10.000 | Π Έσοδα από προβλέψεις προηγουμένων χρήσεων 10.000. δ) Χ Προβλέψεις εκμετάλλευσης 20.000 | Π Προβλέψεις αποζημίωσης 20.000. Τελικό υπόλοιπο 20.000 €· επίδραση στο 2002: −10.000 €.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο — το κρίσιμο: η καταβολή χρεώνει την πρόβλεψη, δεν είναι έξοδο του 2002.
Κριτήριο: η ακύρωση του αχρησιμοποίητου υπολοίπου στον λογαριασμό «Έσοδα από προβλέψεις προηγουμένων χρήσεων».
Κριτήριο: τέσσερις χωριστές εγγραφές, όχι συμψηφισμός.
Κριτήριο: τελικό υπόλοιπο 20.000 €.
Θετικό: υπολογισμός της καθαρής επίδρασης στο αποτέλεσμα του 2002.
Παγίδα: να χρεωθεί το Ταμείο σε λογαριασμό εξόδου στο (β).

Άσκηση 22 — Εγγραφές μεταβατικών λογαριασμών (σελ. 154)

Ερώτηση: Σε επιχείρηση παροχής υπηρεσιών στις 31/12/2001 διαπιστώθηκαν: στον λογ/σμό «Παροχές τρίτων» έχουν καταχωρηθεί 2.000 € που αφορούν στο ενοίκιο Ιανουαρίου 2002 (προπληρώθηκε)· οφείλονται και δεν έχουν καταχωρηθεί δημοτικά τέλη 400 €· στον λογ/σμό «Έσοδα από παροχή υπηρεσιών» έχει καταχωρηθεί ποσό 3.000 € που αφορά στην επόμενη χρήση· στον λογ/σμό «Έσοδα παρεπόμενων ασχολιών» δεν έχει καταχωρηθεί το ενοίκιο Δεκεμβρίου 2001 ποσού 1.000 € που οφείλεται στην επιχείρηση. Να κάνετε τις σχετικές ημερολογιακές εγγραφές.

Απάντηση:

Η αρχή που διέπει και τις τέσσερις περιπτώσεις: κάθε χρήση επιβαρύνεται με τα δικά της έξοδα και ωφελείται από τα δικά της έσοδα — ανεξάρτητα από το πότε πληρώθηκαν ή εισπράχθηκαν. Είναι η αρχή της αυτοτέλειας των χρήσεων.
① Έξοδα επόμενης χρήσης (προπληρωμένο ενοίκιο 2.000 €).
Το ποσό μπήκε στα έξοδα του 2001, αλλά αφορά το 2002. Πρέπει να βγει:
Χ Έξοδα επόμενων χρήσεων (απαίτηση — Ενεργητικό) 2.000 | Π Παροχές τρίτων 2.000

Το 2001 ελαφρύνεται κατά 2.000 €.

② Δουλευμένα έξοδα μη πληρωθέντα (δημοτικά τέλη 400 €).
Το έξοδο αφορά το 2001 αλλά δεν καταχωρήθηκε. Πρέπει να μπει:
Χ Φόροι-Τέλη (έξοδο) 400 | Π Έξοδα χρήσης δουλευμένα (υποχρέωση — Παθητικό) 400

Το 2001 επιβαρύνεται κατά 400 €.

③ Έσοδα επόμενης χρήσης (προεισπραγμένα 3.000 €).
Το έσοδο μπήκε στο 2001 αλλά αφορά το 2002:
Χ Έσοδα από παροχή υπηρεσιών 3.000 | Π Έσοδα επόμενων χρήσεων (υποχρέωση — Παθητικό) 3.000

Το 2001 χάνει 3.000 € εσόδων.

④ Δουλευμένα έσοδα μη εισπραχθέντα (ενοίκιο Δεκεμβρίου 1.000 €).
Το έσοδο αφορά το 2001 αλλά δεν καταχωρήθηκε:
Χ Έσοδα χρήσης εισπρακτέα (απαίτηση — Ενεργητικό) 1.000 | Π Έσοδα παρεπόμενων ασχολιών 1.000

Το 2001 κερδίζει 1.000 € εσόδων.

Ο πίνακας που συνοψίζει τις τέσσερις περιπτώσεις:

Περίπτωση	Μεταβατικός λογαριασμός	Φύση	Επίδραση στο 2001
① Προπληρωμένο έξοδο	Έξοδα επόμενων χρήσεων	Ενεργητικό	\( +2.000 \)
② Δουλευμένο έξοδο	Έξοδα χρήσης δουλευμένα	Παθητικό	\( -400 \)
③ Προεισπραγμένο έσοδο	Έσοδα επόμενων χρήσεων	Παθητικό	\( -3.000 \)
④ Δουλευμένο έσοδο	Έσοδα χρήσης εισπρακτέα	Ενεργητικό	\( +1.000 \)

Η καθαρή επίδραση στο αποτέλεσμα 2001:
\[ +2.000 - 400 - 3.000 + 1.000 = \mathbf{-400}\ \text{€} \]
Το μοτίβο που πρέπει να αναγνωρίζεις: ό,τι αφορά επόμενη χρήση βγαίνει· ό,τι αφορά τρέχουσα και λείπει, μπαίνει. Οι μεταβατικοί λογαριασμοί που αφορούν το μέλλον και μας ευνοούν είναι Ενεργητικό (①, ④)· όσοι μας βαρύνουν, Παθητικό (②, ③).

Σύνοψη: ① Χ Έξοδα επόμενων χρήσεων 2.000 | Π Παροχές τρίτων 2.000. ② Χ Φόροι-Τέλη 400 | Π Έξοδα χρήσης δουλευμένα 400. ③ Χ Έσοδα από παροχή υπηρεσιών 3.000 | Π Έσοδα επόμενων χρήσεων 3.000. ④ Χ Έσοδα χρήσης εισπρακτέα 1.000 | Π Έσοδα παρεπόμενων ασχολιών 1.000. Καθαρή επίδραση στο 2001: −400 €.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: και οι τέσσερις εγγραφές με σωστή κατεύθυνση.
Κριτήριο: σωστή φύση κάθε μεταβατικού (Ενεργητικό ή Παθητικό).
Κριτήριο: εφαρμογή της αρχής της αυτοτέλειας των χρήσεων.
Θετικό: υπολογισμός της καθαρής επίδρασης στο αποτέλεσμα.
Παγίδα: αντιστροφή στις περιπτώσεις ① και ③ — και οι δύο αφορούν την επόμενη χρήση αλλά έχουν αντίθετη φορά (έξοδο έναντι εσόδου).

Άσκηση 23 (σελ. 155)

Ερώτηση: Να σημειώσετε τη σωστή απάντηση στην ερώτηση: Ποια στοιχεία της επιχείρησης παρακολουθούνται με τους λογαριασμούς τάξης; α) Ξένα περιουσιακά στοιχεία που βρίσκονται στην επιχείρηση, β) Εγγυήσεις και Εμπράγματες ασφάλειες, γ) Αμφοτεροβαρείς συμβάσεις και διάφορα στοιχεία πληροφοριακού χαρακτήρα, δ) Όλα τα παραπάνω.

Απάντηση:

Σωστή απάντηση: δ) Όλα τα παραπάνω
Οι λογαριασμοί τάξης παρακολουθούν και τα τρία είδη: ξένα περιουσιακά στοιχεία στην επιχείρηση (π.χ. εμπορεύματα παρακαταθήκης), εγγυήσεις και εμπράγματες ασφάλειες, αμφοτεροβαρείς συμβάσεις και στοιχεία πληροφοριακού χαρακτήρα.
Το κοινό χαρακτηριστικό: κανένα από αυτά δεν ανήκει στην περιουσία της επιχείρησης — αλλά πρέπει να παρακολουθείται.

Γι' αυτό οι λογαριασμοί τάξης λειτουργούν σε ζεύγη και δεν επηρεάζουν ούτε την περιουσία ούτε το αποτέλεσμα. Είναι καθαρά πληροφοριακοί — η άσκηση 24 δίνει το κλασικό παράδειγμα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) δ) Όλα τα παραπάνω

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: αιτιολόγηση από το κείμενο του βιβλίου, όχι μόνο η επιλογή.

Άσκηση 24 — Παρακαταθήκη ελαιολάδου και λογαριασμοί τάξης (σελ. 155)

Ερώτηση: Η επιχείρηση «Εμπορίας Ελαιολάδου Κ. Κωνσταντίνου» στην Καλαμάτα απέστειλε στην υπεραγορά τροφίμων «Μ. Μαύρος» Γούναρη 6, Πειραιάς, 1.500 κιλά ελαιόλαδου παρακαταθήκη με σκοπό να πουληθεί. Η κατώτερη τιμή πώλησης ορίστηκε στα 8 Ευρώ. Ο Μ. Μαύρος κατά την παραλαβή πλήρωσε μεταφορικά έξοδα 50 Ευρώ για λογαριασμό του Κ. Κωνσταντίνου. Πώλησε 750 κιλά ελαιόλαδο προς 10 Ευρώ το κιλό και το υπόλοιπο το επέστρεψε στον «Κ. Κωνσταντίνου». Η προμήθεια του «Μ. Μαύρου» ανέρχεται σε 4% επί του ύψους των πωλήσεων. Ζητείται να κάνετε τις ημερολογιακές εγγραφές.

Απάντηση:

Τι είναι η παρακαταθήκη. Τα εμπορεύματα στέλνονται για πώληση αλλά παραμένουν ιδιοκτησία του αποστολέα (Κ. Κωνσταντίνου). Στα βιβλία του παρακαταθηκοδόχου (Μ. Μαύρου) παρακολουθούνται με λογαριασμούς τάξης, όπως στην εφαρμογή του βιβλίου (§7.13).
ΣΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ Μ. ΜΑΥΡΟΥ:
① Παραλαβή 1.500 κιλών — αποτίμηση στην κατώτερη τιμή πώλησης: \( 1.500 \times 8 = \mathbf{12.000} \) €
Χ Αλλότρια περιουσιακά στοιχεία — Εμπορεύματα τρίτων σε παρακαταθήκη 12.000 | Π Δικαιούχοι αλλότριων περιουσιακών στοιχείων — Δικαιούχοι εμπορευμάτων σε παρακαταθήκη 12.000

Τα εμπορεύματα ΔΕΝ μπαίνουν στα «Εμπορεύματα» του Μαύρου — δεν του ανήκουν. Οι λογαριασμοί τάξης λειτουργούν κατά ζεύγη και δεν επηρεάζουν ούτε την περιουσία ούτε το αποτέλεσμα.

② Πληρωμή μεταφορικών 50 € για λογαριασμό του Κ. Κωνσταντίνου:
Χ Προμηθευτές — Κ. Κωνσταντίνου, λογ/σμός παρακαταθήκης 50 | Π Χρηματικά διαθέσιμα — Ταμείο 50

Δεν είναι έξοδο του Μαύρου — τα πλήρωσε για λογαριασμό του Κωνσταντίνου και θα τα παρακρατήσει.

③ Πώληση 750 κιλών προς 10 €: \( 750 \times 10 = \mathbf{7.500} \) €
Χ Χρηματικά διαθέσιμα — Ταμείο 7.500 | Π Προμηθευτές — Κ. Κωνσταντίνου, λογ/σμός παρακαταθήκης 7.500
Αντιλογισμός της εγγραφής τάξης για τα πωληθέντα \( (750 \times 8 = 6.000) \): Χ Δικαιούχοι εμπορευμάτων σε παρακαταθήκη 6.000 | Π Εμπορεύματα τρίτων σε παρακαταθήκη 6.000

Δεν είναι «πωλήσεις» του Μαύρου· εισέπραξε για λογαριασμό του εντολέα.

④ Επιστροφή των υπόλοιπων 750 κιλών — αντιλογισμός της εγγραφής τάξης \( (750 \times 8 = 6.000) \):
Χ Δικαιούχοι εμπορευμάτων σε παρακαταθήκη 6.000 | Π Εμπορεύματα τρίτων σε παρακαταθήκη 6.000

Οι λογαριασμοί τάξης εξισώνονται: \( 12.000 - 6.000 - 6.000 = 0 \) ✓

⑤ Προμήθεια 4 % και απόδοση λογαριασμού: \( 7.500 \times 4\% = \mathbf{300} \) € · καθαρό ποσό προς τον Κ. Κωνσταντίνου \( 7.500 - 50 - 300 = \mathbf{7.150} \) €
Χ Προμηθευτές — Κ. Κωνσταντίνου, λογ/σμός παρακαταθήκης 7.450 | Π Έσοδα παρεπόμενων ασχολιών — Προμήθειες-μεσιτείες 300, Π Χρηματικά διαθέσιμα — Ταμείο 7.150
Ο λογαριασμός «Κ. Κωνσταντίνου, λογ/σμός παρακαταθήκης»: χρέωση \( 50 + 7.450 = 7.500 \) · πίστωση 7.500 → εξισωμένος ✓
Το διδακτικό σημείο. Ο Μ. Μαύρος παρέλαβε εμπόρευμα αξίας 12.000 € και εισέπραξε 7.500 €, αλλά το έσοδό του είναι μόνο 300 € (η προμήθεια). Τα υπόλοιπα ήταν ξένα χρήματα που πέρασαν από το ταμείο του.

Σύνοψη: Παραλαβή: Χ Εμπορεύματα τρίτων σε παρακαταθήκη 12.000 | Π Δικαιούχοι εμπορευμάτων σε παρακαταθήκη 12.000 (1.500 × 8). Μεταφορικά: Χ Κ. Κωνσταντίνου 50 | Π Ταμείο 50. Πώληση: Χ Ταμείο 7.500 | Π Κ. Κωνσταντίνου 7.500 και αντιλογισμός τάξης 6.000. Επιστροφή: αντιλογισμός τάξης 6.000. Προμήθεια 4 % = 300 € και απόδοση: Χ Κ. Κωνσταντίνου 7.450 | Π Έσοδα παρεπόμενων ασχολιών (Προμήθειες) 300, Π Ταμείο 7.150.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Κριτήριο: χρήση λογαριασμών τάξης σε ζεύγος για την παρακαταθήκη.
Κριτήριο: αντιλογισμός της εγγραφής τάξης και για τα πωληθέντα και για τα επιστραφέντα (6.000 + 6.000), ώστε να εξισωθούν.
Κριτήριο: η είσπραξη 7.500 € να ΜΗΝ θεωρηθεί πώληση του Μαύρου.
Κριτήριο: προμήθεια 300 € ως το μόνο έσοδο (Έσοδα παρεπόμενων ασχολιών)· καθαρό 7.150 €.
Παγίδα: τα μεταφορικά 50 € να θεωρηθούν έξοδο του Μαύρου αντί για απαίτηση κατά του εντολέα.