Λύσεις — Κεφάλαιο 9: Ερωτήσεις ΚΑΙ Ασκήσεις (σελ. 177-179) – ΑΡΧΕΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ Β΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 9: Ερωτήσεις ΚΑΙ Ασκήσεις (σελ. 177-179)

Απαντήσεις στις ερωτήσεις κατανόησης και πλήρεις λύσεις των εργασιών τέλους χρήσης.

Άσκηση 1 — Ο σκοπός της γενικής απογραφής (σελ. 177)

Ερώτηση: Για ποιο λόγο διενεργείται γενική απογραφή, πριν τη σύνταξη του ισολογισμού στο τέλος της χρήσης; α) για διόρθωση των λανθασμένων μεγεθών, β) για καταχώρηση λογιστικών γεγονότων που δεν έχουν καταχωρηθεί, γ) για προσαρμογή μεγεθών που προκύπτουν από τα λογιστικά βιβλία στην πραγματικότητα, δ) για όλους τους παραπάνω λόγους.

Απάντηση:

• Σωστή απάντηση: δ) για όλους τους παραπάνω λόγους.
• Και οι τρεις λόγοι είναι υπαρκτοί και συμπληρωματικοί:
• α) Διόρθωση λανθασμένων μεγεθών. Παρά τους ελέγχους, λάθη διαφεύγουν — και το ισοζύγιο δεν τα πιάνει όλα (κεφ. 4, ερώτηση 5). Η απογραφή είναι ανεξάρτητος μηχανισμός επαλήθευσης.
• β) Καταχώρηση γεγονότων που δεν καταχωρήθηκαν. Τυπικά παραδείγματα από την άσκηση 3: δουλευμένες προμήθειες 500 € που δεν γράφτηκαν · τόκοι προμηθευτή που δεν είχαν γνωστοποιηθεί.
• γ) Προσαρμογή στην πραγματικότητα. Είναι ο ουσιαστικότερος λόγος. Ορισμένα μεγέθη δεν μπορούν να προκύψουν από τα βιβλία: το πραγματικό απόθεμα (φύρα, φθορά, κλοπή), η αξία των χρεογράφων, το αν ένας πελάτης είναι επισφαλής, η απόσβεση ενός παγίου.
• Γιατί οι επιλογές α, β, γ είναι ΜΕΡΙΚΕΣ. Καθεμία περιγράφει έναν λόγο και αποκλείει τους άλλους δύο. Στην πράξη η ίδια απογραφή εξυπηρετεί και τους τρεις ταυτόχρονα.
• Ο κανόνας που απορρέει: αν υπάρχει διαφορά, τα ΒΙΒΛΙΑ προσαρμόζονται στην ΑΠΟΓΡΑΦΗ. Η απογραφή είναι η πραγματικότητα· τα βιβλία η αποτύπωσή της. Όταν η αποτύπωση αποκλίνει από την πραγματικότητα, διορθώνεται η αποτύπωση.

Σύνοψη: (ενδεικτική) δ) για όλους τους παραπάνω λόγους — διόρθωση λαθών, καταχώρηση γεγονότων που ξεχάστηκαν και προσαρμογή των βιβλίων στην πραγματικότητα. Η ίδια απογραφή εξυπηρετεί και τους τρεις σκοπούς ταυτόχρονα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: αναγνώριση ότι και οι τρεις λόγοι είναι ταυτόχρονα υπαρκτοί.
• Κριτήριο: ο κανόνας προσαρμογής των βιβλίων στην απογραφή.
• Θετικό: παραδείγματα μεγεθών που δεν προκύπτουν από τα βιβλία (φύρα, επισφάλεια, αποτίμηση).
• Παγίδα: να επιλεγεί το (γ) ως «το σωστότερο» — είναι μεν το ουσιαστικότερο, αλλά μερικό.

Άσκηση 2 — Σωστό ή Λάθος: τα ισοζύγια τέλους χρήσης (σελ. 178)

Ερώτηση: Να υπογραμμίσετε το Σωστό ή το Λάθος: α) Το ανακεφαλαιωτικό ισοζύγιο που συντάσσεται μετά την καταχώρηση και του τελευταίου λογιστικού γεγονότος της χρήσης καλείται Α΄ προσωρινό. β) Αν υπάρχει διαφορά ανάμεσα στην απογραφή και σε ό,τι δείχνουν τα λογιστικά βιβλία, γίνεται προσαρμογή των λογιστικών βιβλίων στην απογραφή. γ) Το ισοζύγιο που συντάσσεται μετά τις εγγραφές προσαρμογής καλείται οριστικό. δ) Το συνολικό αποτέλεσμα που προκύπτει μεταφέρεται για τις ατομικές επιχειρήσεις στον λ/σμό «Αποτελέσματα προς διάθεση» και για τις εταιρίες στον λ/σμό «Κεφάλαιο». ε) Στο Β΄ Προσωρινό Ισοζύγιο εμφανίζονται οι λογαριασμοί με τα οριστικά τους υπόλοιπα.

Απάντηση:

• α) ΣΩΣΤΟ. Το πρώτο ισοζύγιο της διαδικασίας κλεισίματος συντάσσεται μετά το τελευταίο λογιστικό γεγονός και πριν από κάθε προσαρμογή — γι' αυτό λέγεται Α΄ Προσωρινό.
• β) ΣΩΣΤΟ. Η απογραφή υπερισχύει. Είναι η πραγματικότητα· τα βιβλία η αποτύπωσή της. Όταν διαφέρουν, διορθώνονται τα βιβλία.
• γ) ΛΑΘΟΣ. Το ισοζύγιο μετά τις εγγραφές προσαρμογής είναι το Β΄ ΠΡΟΣΩΡΙΝΟ, όχι το οριστικό. Το οριστικό συντάσσεται αργότερα — μετά τον προσδιορισμό των αποτελεσμάτων, όταν έχουν κλείσει οι λογαριασμοί διαχείρισης και έχουν μείνει μόνο λογαριασμοί ισολογισμού.
• δ) ΛΑΘΟΣ — και είναι ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΗ. Ισχύει ακριβώς το αντίθετο:
• · ΑΤΟΜΙΚΕΣ επιχειρήσεις → λογαριασμός «Κεφάλαιο»
• · ΕΤΑΙΡΙΕΣ → λογαριασμός «Αποτελέσματα προς διάθεση»

• Ο λόγος της διάκρισης: στην ατομική επιχείρηση το κέρδος ανήκει αυτομάτως στον έναν φορέα, άρα προσαυξάνει απευθείας το Κεφάλαιό του. Στην εταιρία το κέρδος δεν ανήκει αυτόματα σε κανέναν — πρέπει να διανεμηθεί με απόφαση οργάνου (γενική συνέλευση), σε μερίσματα, αποθεματικά ή μεταφορά εις νέο. Γι' αυτό «στέκεται» σε ενδιάμεσο λογαριασμό.

• ε) ΣΩΣΤΟ. Στο Β΄ Προσωρινό οι λογαριασμοί έχουν πλέον τα ΟΡΙΣΤΙΚΑ τους υπόλοιπα — έχουν ενσωματωθεί όλες οι προσαρμογές (αποσβέσεις, αποτιμήσεις, μεταβατικοί, προβλέψεις). Τίποτα δεν θα αλλάξει πια στα ποσά τους· θα γίνουν μόνο μεταφορές.
• Η σειρά που πρέπει να θυμάσαι:
• $$ \text{Α΄ Προσωρινό} \to \text{προσαρμογές} \to \text{Β΄ Προσωρινό} \to \text{αποτελέσματα} \to \text{Οριστικό} $$
• Σύνοψη: Λάθος τα γ και δ — Σωστά τα α, β, ε.

Σύνοψη: (ενδεικτική) α) Σωστό · β) Σωστό · γ) Λάθος (είναι το Β΄ Προσωρινό· το οριστικό έρχεται μετά τον προσδιορισμό των αποτελεσμάτων) · δ) Λάθος (αντίστροφα: ατομικές → «Κεφάλαιο», εταιρίες → «Αποτελέσματα προς διάθεση») · ε) Σωστό

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: στο (γ), η σωστή τοποθέτηση και των τριών ισοζυγίων στη σειρά.
• Κριτήριο: στο (δ), η αντιστροφή και η αιτιολόγησή της (διανομή με απόφαση οργάνου).
• Θετικό: η διατύπωση της πλήρους αλληλουχίας των εργασιών.
• Παγίδα: το (δ) — ακούγεται εύλογο, αλλά είναι ακριβώς ανάποδα.

Άσκηση 3 — Πλήρεις εργασίες τέλους χρήσης (επιχείρηση «Α») (σελ. 178)

Ερώτηση: Στην ατομική επιχείρηση «Α» στις 31/12/2002 τα υπόλοιπα: Έπιπλα 5.000 · Αποσβεσμένα έπιπλα 1.000 · Εμπορεύματα 100.000 (αρχικό 10.000, αγορές 90.000) · Πελάτες 8.000 · Χρηματικά διαθέσιμα 35.000 · Κεφάλαιο 16.000 · Προμηθευτές 10.000 · Υποχρεώσεις από φόρους-τέλη 1.000 · Παροχές τρίτων 20.000 · Διάφορα έξοδα 3.000 · Πωλήσεις 140.000 · Έσοδα παρεπόμενων ασχολιών 4.000 · Έκτακτα και ανόργανα έξοδα 1.000. Η απογραφή έδειξε: α) απόσβεση επίπλων 20 % σταθερή· β) εμπορεύματα που έμειναν 15.000 €· γ) ο πελάτης Γ. Γιώτης που οφείλει 1.000 € κρίθηκε επισφαλής· δ) ο προμηθευτής Δ. Δημητρίου επιβαρύνει με τόκους 200 € + ΦΠΑ 18 %· ε) στις «παροχές τρίτων» περιλαμβάνονται 1.000 € για ενοίκιο Ιανουαρίου 2003· στ) οφείλονται στην επιχείρηση προμήθειες 500 € που αφορούν την κλειόμενη χρήση. Ζητείται: α) Α΄ Προσωρινό ισοζύγιο, β) εγγραφές προσαρμογής, γ) Β΄ Προσωρινό ισοζύγιο, δ) αποτελέσματα και διανομή.

Απάντηση:

• α) Α΄ ΠΡΟΣΩΡΙΝΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ (υπολοίπων) 31/12/2002
• · Χρεωστικά: Έπιπλα 5.000 · Εμπορεύματα 100.000 · Πελάτες 8.000 · Χρηματικά διαθέσιμα 35.000 · Παροχές τρίτων 20.000 · Διάφορα έξοδα 3.000 · Έκτακτα-ανόργανα έξοδα 1.000 → 172.000 €
• · Πιστωτικά: Αποσβεσμένα έπιπλα 1.000 · Κεφάλαιο 16.000 · Προμηθευτές 10.000 · Υποχρ. φόρων-τελών 1.000 · Πωλήσεις 140.000 · Έσοδα παρεπόμενων 4.000 → 172.000 € ✓
• β) ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ
• α) Απόσβεση επίπλων — σταθερή, 20 % επί αξίας κτήσης: \( 5.000 \times 20\% = \mathbf{1.000} \) €
• · Χ Αποσβέσεις πάγιων στοιχείων 1.000 | Π Αποσβεσμένα έπιπλα 1.000
• β) Αποτίμηση αποθεμάτων — τελικό απόθεμα 15.000 €:
• $$ \text{Κόστος πωληθέντων} = 100.000 - 15.000 = \mathbf{85.000}\ \text{€} $$

• Ο λογαριασμός «Εμπορεύματα» περιέχει αρχικό 10.000 + αγορές 90.000 = 100.000. Το τελικό απόθεμα παραμένει ως περιουσιακό στοιχείο· τα υπόλοιπα 85.000 είναι κόστος.

• γ) Επισφαλής πελάτης 1.000 €:
• · Χ Επισφαλείς πελάτες (ή Προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις) 1.000 | Π Πελάτες (Γ. Γιώτης) 1.000
• δ) Τόκοι προμηθευτή: \( 200 + (200 \times 18\%) = 200 + 36 = \mathbf{236} \) €
• · Χ Τόκοι και συναφή έξοδα 200, Χ Φ.Π.Α. 36 | Π Προμηθευτές (Δ. Δημητρίου) 236
• ε) Προπληρωμένο ενοίκιο 1.000 € (αφορά το 2003):
• · Χ Έξοδα επόμενων χρήσεων (μεταβατικός, Ενεργητικό) 1.000 | Π Παροχές τρίτων 1.000
• στ) Δουλευμένες μη εισπραχθείσες προμήθειες 500 €:
• · Χ Έσοδα χρήσης εισπρακτέα (μεταβατικός, Ενεργητικό) 500 | Π Έσοδα παρεπόμενων ασχολιών 500
• γ) Β΄ ΠΡΟΣΩΡΙΝΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ — τα οριστικά υπόλοιπα:
• · Έπιπλα 5.000 · Εμπορεύματα 15.000 · Πελάτες 7.000 · Χρηματικά διαθέσιμα 35.000 · Έξοδα επόμενων χρήσεων 1.000 · Έσοδα χρήσης εισπρακτέα 500 · Επισφαλείς πελάτες 1.000 · Φ.Π.Α. 36
• · Αποσβεσμένα έπιπλα 2.000 · Κεφάλαιο 16.000 · Προμηθευτές 10.236 · Υποχρ. φόρων-τελών 1.000
• · Λογαριασμοί διαχείρισης: Κόστος πωληθέντων 85.000 · Παροχές τρίτων 19.000 · Διάφορα έξοδα 3.000 · Αποσβέσεις 1.000 · Τόκοι 200 · Επισφαλείς 1.000 · Έκτακτα έξοδα 1.000 | Πωλήσεις 140.000 · Έσοδα παρεπόμενων 4.500
• δ) ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
• $$ \text{Μεικτό κέρδος} = 140.000 - 85.000 = \mathbf{55.000}\ \text{€} $$
• · Οργανικά έξοδα: Παροχές τρίτων 19.000 + Διάφορα 3.000 + Αποσβέσεις 1.000 + Τόκοι 200 + Επισφαλείς 1.000 = 24.200 €
• · Λοιπά οργανικά έσοδα: 4.500 €
• $$ \text{ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ} = 55.000 + 4.500 - 24.200 = \mathbf{35.300}\ \text{€} $$
• · Ανόργανα: έκτακτα και ανόργανα έξοδα −1.000 €
• $$ \text{ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΧΡΗΣΗΣ} = 35.300 - 1.000 = \mathbf{34.300}\ \text{€ ΚΕΡΔΟΣ} $$
• Διανομή (ατομική επιχείρηση → στο «Κεφάλαιο»): Χ Αποτελέσματα Χρήσης 34.300 | Π Κεφάλαιο 34.300
• $$ \text{Νέο Κεφάλαιο} = 16.000 + 34.300 = \mathbf{50.300}\ \text{€} $$
• Η οικονομική ανάγνωση. Το κεφάλαιο υπερτριπλασιάστηκε μέσα σε μία χρήση (16.000 → 50.300). Μεικτό περιθώριο \( 55.000/140.000 = \mathbf{39,3\,\%} \)· καθαρό \( 34.300/140.000 = \mathbf{24,5\,\%} \) — εξαιρετικά υψηλό.

Σύνοψη: α) Α΄ Προσωρινό: 172.000 = 172.000 ✓. β) Προσαρμογές: απόσβεση 1.000 · κόστος πωληθέντων 85.000 · επισφαλής 1.000 · τόκοι 200 + ΦΠΑ 36 = 236 · προπληρωμένο ενοίκιο 1.000 · δουλευμένες προμήθειες 500. δ) Μεικτό κέρδος 55.000 · οργανικά έξοδα 24.200 · έσοδα 4.500 → ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ 35.300 · ανόργανα −1.000 → ΧΡΗΣΗΣ 34.300 € ΚΕΡΔΟΣ. Νέο Κεφάλαιο 16.000 + 34.300 = 50.300 €.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: το Α΄ Προσωρινό να ισοσκελίζει στα 172.000 €.
• Κριτήριο: και οι έξι εγγραφές προσαρμογής, με σωστούς μεταβατικούς λογαριασμούς.
• Κριτήριο: κόστος πωληθέντων 85.000 (100.000 − 15.000), όχι 100.000.
• Κριτήριο: δύο αποτελέσματα (35.300 και 34.300) και μεταφορά στο Κεφάλαιο (ατομική).
• Παγίδα: να ξεχαστεί η αφαίρεση του προπληρωμένου ενοικίου από τις παροχές τρίτων.

Άσκηση 4 — Εγγραφές κλεισίματος και ανοίγματος βιβλίων (σελ. 179)

Ερώτηση: Στο Γενικό Καθολικό μιας επιχείρησης στο τέλος της χρήσης υπάρχουν οι λογαριασμοί του Ισολογισμού (Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός, Αποσβεσμένα έπιπλα, Εμπορεύματα, Πελάτες, Χρηματικά διαθέσιμα, Κεφάλαιο, Προμηθευτές, Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη, Ασφαλιστικοί Οργανισμοί). Οι αποτελεσματικοί λογαριασμοί παρουσιάζονται εξισωμένοι. Ζητείται: α) οι εγγραφές κλεισίματος των βιβλίων της χρήσης και β) οι εγγραφές ανοίγματος των βιβλίων της νέας χρήσης.

Απάντηση:

• Η προϋπόθεση που δίνει η εκφώνηση. «Οι αποτελεσματικοί λογαριασμοί παρουσιάζονται εξισωμένοι» — δηλαδή οι λογαριασμοί διαχείρισης (έσοδα, έξοδα, αποτελέσματα) έχουν ήδη κλείσει και το αποτέλεσμα έχει ήδη μεταφερθεί στο Κεφάλαιο. Απομένουν μόνο οι λογαριασμοί ισολογισμού.
• α) ΕΓΓΡΑΦΗ ΚΛΕΙΣΙΜΑΤΟΣ — ένα συγκεντρωτικό, αντίστροφο άρθρο:
• · ΧΡΕΩΝΟΝΤΑΙ οι λογαριασμοί με πιστωτικό υπόλοιπο (Παθητικό): Αποσβεσμένα έπιπλα · Κεφάλαιο · Προμηθευτές · Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη · Ασφαλιστικοί Οργανισμοί
• · ΠΙΣΤΩΝΟΝΤΑΙ οι λογαριασμοί με χρεωστικό υπόλοιπο (Ενεργητικό): Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός · Εμπορεύματα · Πελάτες · Χρηματικά διαθέσιμα
• · Αιτιολογία: «Κλείσιμο βιβλίων χρήσης»

• ⚠️ Πρόσεξε τα «Αποσβεσμένα έπιπλα». Είναι αντίθετος λογαριασμός με πιστωτικό υπόλοιπο, άρα χρεώνεται στο κλείσιμο μαζί με το Παθητικό — παρότι «ανήκει» εννοιολογικά στο Ενεργητικό ως αφαιρετικός.

• Το αποτέλεσμα: όλοι οι λογαριασμοί μηδενίζονται. Τα βιβλία της χρήσης έκλεισαν.
• β) ΕΓΓΡΑΦΗ ΑΝΟΙΓΜΑΤΟΣ — ακριβώς η αντίστροφη:
• · ΧΡΕΩΝΟΝΤΑΙ: Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός · Εμπορεύματα · Πελάτες · Χρηματικά διαθέσιμα
• · ΠΙΣΤΩΝΟΝΤΑΙ: Αποσβεσμένα έπιπλα · Κεφάλαιο · Προμηθευτές · Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη · Ασφαλιστικοί Οργανισμοί
• · Αιτιολογία: «Άνοιγμα βιβλίων»
• Οι δύο εγγραφές είναι ΚΑΤΟΠΤΡΙΚΕΣ. Το άνοιγμα της νέας χρήσης ταυτίζεται με τον ισολογισμό τέλους της προηγούμενης — τα ίδια ποσά, στις ίδιες πλευρές.
• Οι αιτιολογίες κατά το βιβλίο:
• · Λογαριασμοί Γενικού Καθολικού: «Από τον Ισολογισμό» ή «Υπόλοιπο σε νέο»
• · Αναλυτικοί λογαριασμοί: ανοίγουν απευθείας από την απογραφή, με αιτιολογία «Από την απογραφή» ή «Υπόλοιπο σε νέο»
• Τι ΔΕΝ μεταφέρεται στη νέα χρήση. Κανένας λογαριασμός διαχείρισης: έσοδα, έξοδα, αποτελέσματα, ατομικός λογαριασμός επιχειρηματία. Αυτοί «ζουν μόνο μέσα στη χρήση» (κεφ. 5) και γεννιούνται από την αρχή κάθε φορά. Γι' αυτό η εκφώνηση διευκρινίζει ότι είναι εξισωμένοι.
• Γιατί γίνεται καθόλου το κλείσιμο. Τυπικά, θα μπορούσαμε απλώς να συνεχίσουμε. Το κλείσιμο όμως δημιουργεί σαφή τομή ανάμεσα στις χρήσεις, σφραγίζει τα βιβλία της περιόδου και καθιστά τη λογιστική ελέγξιμη ανά χρήση — απαραίτητο για τη φορολογία και τον έλεγχο.

Σύνοψη: (ενδεικτική) α) Κλείσιμο: ένα αντίστροφο άρθρο — χρεώνονται Αποσβεσμένα έπιπλα, Κεφάλαιο, Προμηθευτές, Υποχρεώσεις από Φόρους-Τέλη, Ασφαλιστικοί Οργανισμοί· πιστώνονται Έπιπλα, Εμπορεύματα, Πελάτες, Χρηματικά διαθέσιμα. Όλοι μηδενίζονται. β) Άνοιγμα: η κατοπτρική εγγραφή, ταυτόσημη με τον ισολογισμό τέλους. Οι λογαριασμοί διαχείρισης ΔΕΝ μεταφέρονται — είναι ήδη εξισωμένοι.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: το κλείσιμο ως αντίστροφο άρθρο και το άνοιγμα ως κατοπτρικό του.
• Κριτήριο: τα «Αποσβεσμένα έπιπλα» στη σωστή πλευρά (πιστωτικό υπόλοιπο).
• Κριτήριο: η επισήμανση ότι οι λογαριασμοί διαχείρισης δεν μεταφέρονται.
• Θετικό: οι αιτιολογίες που ορίζει το βιβλίο για Γενικό και Αναλυτικά Καθολικά.
• Παγίδα: να μεταφερθούν λογαριασμοί εσόδων/εξόδων στη νέα χρήση.

Άσκηση 5 — Λογιστικές εργασίες τέλους χρήσης (Δ. Δαβάκης) (σελ. 179)

Ερώτηση: Στην ατομική επιχείρηση του Δ. Δαβάκη στις 31/12/2002 το Α΄ Προσωρινό Ισοζύγιο έχει αθροίσματα 795.000 € και υπόλοιπα 352.000 €, με λογαριασμούς: Έπιπλα 10.000 · Αποσβεσμένα έπιπλα 2.000 · Εμπορεύματα 230.000 · Πελάτες 20.000 · Χρεώστες διάφοροι 3.500 · Χρεόγραφα 1.000 · Χρηματικά διαθέσιμα 23.500 · Κεφάλαιο 21.000 · Προμηθευτές 30.000 · Υποχρεώσεις από φόρους-τέλη 3.000 · Ασφαλιστικοί οργανισμοί 1.000 · Αμοιβές προσωπικού 30.000 · Παροχές τρίτων 25.000 · Διάφορα έξοδα 5.000 · Τόκοι 1.000 · Πωλήσεις 290.000 · Έσοδα παρεπόμενων 3.000 · Έσοδα κεφαλαίων 2.000 · Έκτακτα και ανόργανα 1.000 · Έξοδα προηγ. χρήσεων 2.000. Αρχικά αποθέματα 30.000 €, αγορές 200.000 €. Η απογραφή έδειξε: α) απόσβεση 20 % σταθερή· β) επισφαλής ο Δ. Δοντάς 3.000 €· γ) εμπορεύματα 35.000 €· δ) χρεόγραφα αποτιμήθηκαν 1.500 €· ε) πλεόνασμα Ταμείου 50 €· στ) τόκοι Γ. Γεωργιάδη 500 € + ΦΠΑ 18 %· ζ) προπληρωμένο ενοίκιο Ιανουαρίου 2003 1.500 €· η) οφειλόμενα ασφάλιστρα 300 €· θ) πρόβλεψη αποζημίωσης 2.900 €. Να κάνετε τις λογιστικές εργασίες τέλους χρήσης.

Απάντηση:

• Έλεγχος του δοσμένου ισοζυγίου (με κώδικα): αθροίσματα 795.000 = 795.000 ✓ · υπόλοιπα 352.000 = 352.000 ✓ — το Α΄ Προσωρινό είναι εσωτερικά συνεπές. Επίσης: αρχικό απόθεμα \( 30.000 \) + αγορές \( 200.000 = 230.000 \) = το υπόλοιπο των Εμπορευμάτων ✓
• ΟΙ ΕΝΝΕΑ ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ
• α) Απόσβεση επίπλων: \( 10.000 \times 20\% = \mathbf{2.000} \) € → Χ Αποσβέσεις 2.000 | Π Αποσβεσμένα έπιπλα 2.000
• β) Επισφαλής Δ. Δοντάς: Χ Επισφαλείς πελάτες 3.000 | Π Πελάτες 3.000
• γ) Αποτίμηση εμπορευμάτων: \( \text{Κόστος πωληθέντων} = 230.000 - 35.000 = \mathbf{195.000} \) €
• δ) Αποτίμηση χρεογράφων: υπόλοιπο 1.000 → αποτίμηση 1.500 = κέρδος 500 €
• · Χ Χρεόγραφα 500 | Π Κέρδη από αποτίμηση χρεογράφων 500 (ανόργανο έσοδο)
• ε) Πλεόνασμα Ταμείου 50 €: Χ Χρηματικά διαθέσιμα 50 | Π Έκτακτα και ανόργανα έσοδα 50

• Το πλεόνασμα προκύπτει από τη σύγκριση πραγματικής και λογιστικής ταμειακής θέσης — τυπικό εύρημα απογραφής.

• στ) Τόκοι Γ. Γεωργιάδη: \( 500 + (500 \times 18\%) = 500 + 90 = \mathbf{590} \) €
• · Χ Τόκοι και συναφή έξοδα 500, Χ Φ.Π.Α. 90 | Π Προμηθευτές 590
• ζ) Προπληρωμένο ενοίκιο 1.500 €: Χ Έξοδα επόμενων χρήσεων 1.500 | Π Παροχές τρίτων 1.500
• η) Οφειλόμενα ασφάλιστρα 300 €: Χ Παροχές τρίτων 300 | Π Έξοδα χρήσης δουλευμένα 300
• θ) Πρόβλεψη αποζημίωσης 2.900 €: Χ Προβλέψεις για κινδύνους και έξοδα 2.900 | Π Προβλέψεις για αποζημίωση προσωπικού 2.900
• ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
• $$ \text{Μεικτό κέρδος} = 290.000 - 195.000 = \mathbf{95.000}\ \text{€} $$
• Οργανικά έξοδα:
• | Έξοδο | € |
• |---|---|
• | Αμοιβές και έξοδα προσωπικού | 30.000 |
• | Παροχές τρίτων \( (25.000 - 1.500 + 300) \) | 23.800 |
• | Διάφορα έξοδα | 5.000 |
• | Τόκοι \( (1.000 + 500) \) | 1.500 |
• | Αποσβέσεις | 2.000 |
• | Επισφαλείς πελάτες | 3.000 |
• | Πρόβλεψη αποζημίωσης | 2.900 |
• | ΣΥΝΟΛΟ | 68.200 |
• Οργανικά έσοδα: Έσοδα παρεπόμενων 3.000 + Έσοδα κεφαλαίων 2.000 = 5.000 €
• $$ \text{ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ} = 95.000 + 5.000 - 68.200 = \mathbf{31.800}\ \text{€} $$
• Ανόργανο αποτέλεσμα:
• $$ \underbrace{-1.000}{\text{έκτακτα}} \underbrace{-2.000}{\text{προηγ. χρήσεων}} \underbrace{+500}{\text{χρεόγραφα}} \underbrace{+50}{\text{πλεόνασμα}} = \mathbf{-2.450}\ \text{€} $$
• $$ \text{ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΧΡΗΣΗΣ} = 31.800 - 2.450 = \mathbf{29.350}\ \text{€ ΚΕΡΔΟΣ} $$
• Μεταφορά (ατομική → «Κεφάλαιο»): \( 21.000 + 29.350 = \mathbf{50.350} \) €
• Στη συνέχεια: Β΄ Προσωρινό Ισοζύγιο → Οριστικό Ισοζύγιο → Ισολογισμός 31/12/2002 → κλείσιμο βιβλίων → άνοιγμα 2003.
• Δύο σημεία που ξεχωρίζουν τη λύση:
• ① Οι παροχές τρίτων δέχονται δύο αντίθετες προσαρμογές: −1.500 (προπληρωμή που βγαίνει) και +300 (δουλευμένο που μπαίνει). Καθαρή μεταβολή −1.200 €.
• ② Η πρόβλεψη 2.900 € είναι οργανικό έξοδο της χρήσης — μειώνει το αποτέλεσμα παρότι δεν πληρώθηκε τίποτα. Είναι η αρχή της συντηρητικότητας: η υποχρέωση γεννήθηκε μέσα στη χρήση.

Σύνοψη: Α΄ Προσωρινό: αθροίσματα 795.000 = 795.000 και υπόλοιπα 352.000 = 352.000 ✓. Εννέα εγγραφές προσαρμογής. Κόστος πωληθέντων 230.000 − 35.000 = 195.000 · μεικτό κέρδος 95.000 · οργανικά έξοδα 68.200 (με παροχές τρίτων 23.800 = 25.000 − 1.500 + 300) · οργανικά έσοδα 5.000 → ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ 31.800. Ανόργανα −1.000 −2.000 +500 +50 = −2.450 → ΧΡΗΣΗΣ 29.350 € ΚΕΡΔΟΣ. Νέο Κεφάλαιο 21.000 + 29.350 = 50.350 €.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: και οι εννέα εγγραφές προσαρμογής.
• Κριτήριο: οι δύο αντίθετες προσαρμογές στις παροχές τρίτων (−1.500 και +300).
• Κριτήριο: η πρόβλεψη 2.900 ως οργανικό έξοδο της χρήσης.
• Κριτήριο: το αρνητικό ανόργανο αποτέλεσμα (−2.450) και τα δύο διακριτά αποτελέσματα.
• Θετικό: έλεγχος ότι αρχικό 30.000 + αγορές 200.000 = υπόλοιπο Εμπορευμάτων 230.000.
• Παγίδα: να θεωρηθεί το κέρδος χρεογράφων ή το πλεόνασμα ταμείου οργανικό έσοδο.