Λύσεις — Κεφάλαιο 10: Ερωτήσεις ΚΑΙ Ασκήσεις (σελ. 187) – ΑΡΧΕΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ Β΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 10: Ερωτήσεις ΚΑΙ Ασκήσεις (σελ. 187)

Απαντήσεις στις δύο ασκήσεις του κεφαλαίου, με πλήρη τεκμηρίωση από το κείμενο.

Άσκηση 1 — Σωστό ή Λάθος: λογιστική τυποποίηση και κωδικοποίηση

Ερώτηση: Να σημειώσετε το Σωστό ή το Λάθος: α) Η λογιστική τυποποίηση και σχεδίαση δεν έγινε με βάση τους παραδεκτούς κανόνες της λογιστικής θεωρίας. β) Η λογιστική τυποποίηση επιβάλλει μόνο κοινή ονοματολογία στους λογαριασμούς. γ) Η λογιστική τυποποίηση επιβάλλει μόνο κοινή κωδικοποίηση στους λογαριασμούς. δ) Κάθε πρωτοβάθμιος λογ/σμός αναλύεται σε 100 δευτεροβάθμιους λ/σμούς.

Απάντηση:

• α) ΛΑΘΟΣ. Ακριβώς το αντίθετο. Το βιβλίο το δηλώνει ρητά: η τυποποίηση γίνεται «μέσα στα πλαίσια ΠΑΝΤΟΤΕ των αρχών των παραδεκτών από τη λογιστική θεωρία».

• Η τυποποίηση δεν εφευρίσκει νέα λογιστική — οργανώνει την υπάρχουσα. Όλα όσα μελετήθηκαν στα κεφάλαια 1-9 (χρέωση/πίστωση, Ε = Π.Π. + Κ.Π., αποσβέσεις, μεταβατικοί) ισχύουν αυτούσια και στο Ε.Γ.Λ.Σ.

• β) ΛΑΘΟΣ. Η λέξη «μόνο» το κάνει λάθος. Η τυποποίηση αποβλέπει στην ενιαία ονοματολογία, κωδικοποίηση ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ των λογαριασμών — τρία πράγματα, όχι ένα.
• γ) ΛΑΘΟΣ. Ίδιος λόγος με το (β), από την άλλη πλευρά. Η κοινή κωδικοποίηση είναι ένα μόνο σκέλος.

• Το μοτίβο (β)-(γ): δύο προτάσεις που η καθεμία απομονώνει ένα στοιχείο και αποκλείει τα υπόλοιπα. Και οι δύο είναι λάθος για τον ίδιο λόγο.

• Οι πέντε σκοποί του Ε.Γ.Λ.Σ. — για να φανεί πόσο ευρύτερος είναι: ενιαία λογιστική γλώσσα · ενιαίος τρόπος κωδικοποίησης και ονοματολογίας · συγκεκριμένος τρόπος σύνταξης οικονομικών καταστάσεων · ομοιόμορφοι κανόνες κοστολόγησης και αποτίμησης · ενιαίοι κανόνες ελέγχου.
• δ) ΛΑΘΟΣ — και η διαφορά είναι λεπτή αλλά ουσιαστική. Το βιβλίο λέει: «Κάθε πρωτοβάθμιος λογ/σμός ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΑΝΑΛΥΘΕΙ σε 100 δευτεροβάθμιους». Είναι δυνατότητα (μέγιστη χωρητικότητα της δεκαδικής κωδικοποίησης, 00-99), όχι υποχρέωση.

• Στην πράξη καμία επιχείρηση δεν ανοίγει 100 δευτεροβάθμιους σε κάθε πρωτοβάθμιο. Η ανάλυση γίνεται κατά τις ανάγκες — γι' αυτό ακριβώς «η προαιρετικότητα των λογαριασμών αφήνεται στις κατώτερες βαθμίδες σε αρκετά μεγάλη έκταση, για να διευκολύνει τις επιχειρήσεις να ανοίξουν εκεί λογαριασμούς κατά την κρίση τους».

• Σύνοψη: ΚΑΙ ΟΙ ΤΕΣΣΕΡΙΣ προτάσεις είναι ΛΑΘΟΣ — σπάνια περίπτωση, που από μόνη της είναι ένδειξη ότι πρέπει να τις ελέγξεις όλες προσεκτικά.

Σύνοψη: (ενδεικτική) α) Λάθος (έγινε ακριβώς με βάση τους παραδεκτούς κανόνες) · β) Λάθος (όχι μόνο ονοματολογία — και κωδικοποίηση και λειτουργία) · γ) Λάθος (ίδιος λόγος) · δ) Λάθος (ΜΠΟΡΕΙ να αναλυθεί σε έως 100 — δυνατότητα, όχι υποχρέωση). Και οι τέσσερις είναι λάθος.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: στο (δ), η διάκριση δυνατότητας από υποχρέωση.
• Κριτήριο: στα (β) και (γ), ο εντοπισμός του «μόνο» ως αιτίας του λάθους.
• Θετικό: απαρίθμηση των πέντε σκοπών του Ε.Γ.Λ.Σ.
• Παγίδα: να θεωρηθεί το (δ) σωστό — ο αριθμός 100 είναι σωστός, η διατύπωση όχι.

Άσκηση 2 — Αρχές του Ε.Γ.Λ.Σ. και υποχρεωτικοί λογαριασμοί

Ερώτηση: Να σημειώσετε τη σωστή απάντηση: α) Ποιες είναι οι αρχές που διέπουν το Ελληνικό Γενικό Λογιστικό Σχέδιο; 1) Η αρχή της αυτονομίας, 2) Η αρχή της «κατ' είδος» συγκέντρωσης των αποθεμάτων, των εξόδων και των εσόδων στη Γενική Λογιστική, 3) Η αρχή της κατάρτισης του λογαριασμού της Γενικής Εκμετάλλευσης με λογιστικές εγγραφές, 4) Όλες οι παραπάνω. β) Ποιοι είναι οι υποχρεωτικοί λογαριασμοί κατά το Ε.Γ.Λ.Σ.; 1) Όσοι φέρουν υπογράμμιση, 2) Οι πρωτοβάθμιοι που λήγουν σε 9, 3) Όλοι οι λογαριασμοί τέταρτου βαθμού, 4) Οι λογαριασμοί της ομάδας 9.

Απάντηση:

• α) Σωστή απάντηση: 4) Όλες οι παραπάνω.
• Το Ε.Γ.Λ.Σ. διέπεται από τρεις αρχές, ταυτόχρονα:
• ① Η αρχή της ΑΥΤΟΝΟΜΙΑΣ. Οι λογαριασμοί χωρίζονται σε τρία αυτόνομα λογιστικά κυκλώματα: Γενική Λογιστική (ομάδες 1-8) · Αναλυτική Λογιστική της εκμετάλλευσης (ομάδα 9) · Λογαριασμοί τάξης (ομάδα 10).

• Η «αυτονομία» σημαίνει ότι τα τρία κυκλώματα λειτουργούν ανεξάρτητα — η Αναλυτική Λογιστική μπορεί να τηρείται ή όχι, χωρίς να επηρεάζεται η Γενική.

• ② Η αρχή της «ΚΑΤ' ΕΙΔΟΣ» ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗΣ αποθεμάτων, εξόδων και εσόδων στη Γενική Λογιστική — ομάδες 2, 6 και 7 αντίστοιχα.

• «Κατ' είδος» σημαίνει κατάταξη κατά φύση (μισθοί, ενοίκια, αποσβέσεις) και όχι κατά προορισμό (κόστος παραγωγής, κόστος διοίκησης). Η κατάταξη κατά προορισμό γίνεται στην ομάδα 9 — γι' αυτό λέγονται «Λογαριασμοί κατά Προορισμό».

• ③ Η αρχή της ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΤΟΥ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ, στον οποίο μεταφέρονται με λογιστικές εγγραφές — όχι εξωλογιστικά — τα αποθέματα και τα οργανικά έξοδα και έσοδα.

• Η φράση «με λογιστικές εγγραφές» είναι η ουσία: το αποτέλεσμα δεν υπολογίζεται σε πρόχειρο πίνακα, αλλά αποτυπώνεται στα βιβλία και είναι ελέγξιμο.

• β) Σωστή απάντηση: 1) Όσοι φέρουν υπογράμμιση.
• «Οι υποχρεωτικοί λογαριασμοί εμφανίζονται στο Ε.Γ.Λ.Σ. με υπογράμμιση και μπορούμε να τους συναντήσουμε σ' όλες τις βαθμίδες ανάλυσης.»
• Γιατί όχι τα υπόλοιπα:
• · (2) Ακριβώς αντίστροφο: οι πρωτοβάθμιοι που λήγουν σε 9 (19, 29, 39, 49, 59, 69, 79, 99, 09) είναι ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΟΙ — μαζί με τους 58, 04 και 08.
• · (3) Οι λογαριασμοί τέταρτου βαθμού ανήκουν στις κατώτερες βαθμίδες, όπου «η προαιρετικότητα αφήνεται σε αρκετά μεγάλη έκταση».
• · (4) Η ομάδα 9 είναι η Αναλυτική Λογιστική — αυτόνομο κύκλωμα, όχι υποχρεωτικό στο σύνολό του.
• Το κριτήριο είναι ΟΠΤΙΚΟ, όχι αριθμητικό. Δεν υπάρχει κανόνας τύπου «όλοι οι πρωτοβάθμιοι είναι υποχρεωτικοί»: υποχρεωτικοί ορίζονται και πολλοί δευτεροβάθμιοι και λίγοι τριτοβάθμιοι, κυρίως στις ομάδες 6, 7 και 8. Πρέπει να κοιτάξεις το σχέδιο.
• Η ισορροπία που πετυχαίνει το Ε.Γ.Λ.Σ.: αυστηρότητα στα ανώτερα επίπεδα, ώστε όλες οι επιχειρήσεις να μιλούν την ίδια γλώσσα και να είναι συγκρίσιμες — και ελευθερία στα κατώτερα, ώστε καθεμία να εξυπηρετεί τις δικές της ανάγκες.

Σύνοψη: (ενδεικτική) α) 4) Όλες οι παραπάνω — αυτονομία (τρία κυκλώματα), «κατ' είδος» συγκέντρωση (ομάδες 2, 6, 7) και κατάρτιση της Γενικής Εκμετάλλευσης με λογιστικές εγγραφές. β) 1) Όσοι φέρουν υπογράμμιση· αντίθετα, οι πρωτοβάθμιοι που λήγουν σε 9, καθώς και οι 58, 04 και 08, είναι προαιρετικοί.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: στο (α), και οι τρεις αρχές με σύντομη εξήγηση.
• Κριτήριο: στο (β), η αναγνώριση ότι η επιλογή (2) περιγράφει τους προαιρετικούς.
• Θετικό: η διάκριση «κατ' είδος» (ομάδες 6-7) από «κατά προορισμό» (ομάδα 9).
• Θετικό: η σημασία της φράσης «με λογιστικές εγγραφές».
• Παγίδα: στο (β) να επιλεγεί το (2) λόγω της σαφούς αριθμητικής διατύπωσης.