Λύσεις — Κεφάλαιο 5: Συγκολλήσεις Μετάλλων (σελ. 125) – ΓΕΩΡΓΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ Β ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 5: Συγκολλήσεις Μετάλλων

Ενδεικτικές λύσεις των 7 ερωτήσεων του κεφαλαίου (σελ. 125): υλικά κασσιτεροκόλλησης, αέρια και εφαρμογές οξυγονοκόλλησης, ένταση ρεύματος/θέση ηλεκτροδίου/θερμοκρασία τόξου στην ηλεκτροσυγκόλληση, σκοπός του σκούρου γυαλιού της μάσκας.

Υλικά συγκόλλησης στην κασσιτεροκόλληση

Ερώτηση: Ποια είναι τα υλικά συγκόλλησης στην κασσιτεροκόλληση και ποια η χρησιμότητα του καθενός;

Απάντηση:

• Αυτούσιο (σελ. 113): «Τα υλικά συγκόλλησης είναι: α) Η κόλληση (καλάι) είναι κράμα από μόλυβδο και κασσίτερο με μικρά ποσοστά αντιμονίου... Η κόλληση συναντάται σε μορφή σύρματος ή ράβδου. β) Το καθαριστικό που είναι διάλυμα χλωριούχου ψευδάργυρου (αραιωμένο σπίρτο του άλατος) και χρησιμοποιείται για το καθάρισμα των επιφανειών συγκόλλησης... γ) Το νισαντήρι (αμμωνιακό αλάτι) χρησιμοποιείται για να καθαρίζεται το κολλητήρι».

Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα υλικά συγκόλλησης στην κασσιτεροκόλληση είναι τρία: η κόλληση (καλάι) — κράμα μολύβδου-κασσίτερου με λίγο αντιμόνιο, σε μορφή σύρματος/ράβδου, που αποτελεί το ίδιο το συγκολλητικό υλικό· το καθαριστικό — διάλυμα χλωριούχου ψευδαργύρου (σπίρτο του άλατος) για τον καθαρισμό των επιφανειών συγκόλλησης· και το νισαντήρι (αμμωνιακό αλάτι), που χρησιμοποιείται για να καθαρίζεται το ίδιο το κολλητήρι.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Αέρια οξυγονοκόλλησης

Ερώτηση: Τι αέρια καίγονται στην οξυγονοκόλληση για τη δημιουργία θερμότητας;

Απάντηση:

• Αυτούσιο (σελ. 117): «Τα μεταλλικά κομμάτια που θα κολληθούν πυρώνονται με φλόγα που παράγεται από την καύση ασετυλίνης με οξυγόνο που περιέχεται σε χαλύβδινες φιάλες».

Σύνοψη: (ενδεικτική) Στην οξυγονοκόλληση καίγεται ασετυλίνη με οξυγόνο· τα δύο αέρια περιέχονται σε χαλύβδινες φιάλες, ο καυστήρας ρυθμίζει τη ροή τους με δύο βαλβίδες ώστε να επιτευχθεί το κατάλληλο μίγμα καύσης, το οποίο εξέρχεται από χάλκινο μπεκ και αναφλέγεται δίνοντας τη φλόγα που πυρώνει τα προς συγκόλληση μεταλλικά κομμάτια.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Εφαρμογές οξυγονοκόλλησης

Ερώτηση: Ποιες εφαρμογές της χρήσης οξυγονοκόλλησης γνωρίζετε;

Απάντηση:

• Αυτούσιο (σελ. 117): «Είναι αυτογενής και χρησιμοποιείται κυρίως για συγκόλληση λεπτών ελασμάτων πάχους μέχρι 2mm».
• Αυτούσιο (σελ. 118): «Ο συνδυασμός οξυγόνου-ασετυλίνης χρησιμοποιείται εκτός από την οξυγονοκόλληση και στην οξυγονοκοπή για το κόψιμο μεταλλικών κομματιών».

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η οξυγονοκόλληση χρησιμοποιείται κυρίως για τη συγκόλληση λεπτών μεταλλικών ελασμάτων πάχους μέχρι 2mm, καθώς είναι αυτογενής συγκόλληση σκληρού τύπου. Ο ίδιος συνδυασμός οξυγόνου-ασετυλίνης χρησιμοποιείται επίσης στην οξυγονοκοπή, δηλαδή στο κόψιμο μεταλλικών κομματιών.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ένταση ρεύματος στην ηλεκτροσυγκόλληση

Ερώτηση: Από ποιους παράγοντες εξαρτάται η ένταση του ρεύματος κατά την ηλεκτροσυγκόλληση, και ποιες είναι οι συνέπειες όταν η ένταση είναι υψηλότερη ή χαμηλότερη της κανονικής;

Απάντηση:

• Αυτούσιο (σελ. 120): «Η ένταση εξαρτάται από τη διάμετρο του ηλεκτροδίου και αυξάνεται με την αύξηση της διαμέτρου».
• Αυτούσιο (σελ. 121): «Η ένταση εξαρτάται ακόμα και από το είδος και τη θέση της συγκόλλησης».
• Αυτούσιο (σελ. 122): «Σε χαμηλή ένταση η τήξη του μετάλλου είναι ατελής και η ραφή είναι ανομοιόμορφη με εμφάνιση πόρων. Αντίθετα σε υψηλή ένταση οι κυματισμοί της ραφής είναι ανομοιόμορφοι. Μόνο η κανονική ένταση δίνει ομοιομορφία στη ραφή με χωρίς πόρους».

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η ένταση του ρεύματος στην ηλεκτροσυγκόλληση εξαρτάται από τη διάμετρο του ηλεκτροδίου (αυξάνεται καθώς αυξάνεται η διάμετρος) και από το είδος και τη θέση της συγκόλλησης. Όταν η ένταση είναι χαμηλότερη της κανονικής, η τήξη του μετάλλου είναι ατελής και η ραφή γίνεται ανομοιόμορφη με πόρους· όταν είναι υψηλότερη, οι κυματισμοί της ραφής είναι ανομοιόμορφοι. Μόνο η κανονική ένταση δίνει ομοιόμορφη ραφή χωρίς πόρους.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Θέση και απόσταση ηλεκτροδίου

Ερώτηση: Ποια πρέπει να είναι η θέση και απόσταση του ηλεκτροδίου από την επιφάνεια συγκόλλησης στην ηλεκτροσυγκόλληση;

Απάντηση:

• Αυτούσιο (σελ. 122): «Η θέση του ηλεκτροδίου ως προς την επιφάνεια συγκόλλησης δεν πρέπει να είναι κάθετη, αλλά να παρουσιάζει κάποια κλίση».
• Αυτούσιο (σελ. 122): «Το μήκος του ηλεκτρικού τόξου, δηλαδή η απόσταση μεταξύ του ηλεκτροδίου και του μετάλλου, πρέπει να είναι ίσο με τη διάμετρο του ηλεκτροδίου. Μικρό τόξο σημαίνει ανώμαλη και στενή ραφή, ενώ αντίθετα μεγάλο τόξο ανώμαλη επιφάνεια κόλλησης και φαρδιά ραφή».

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το ηλεκτρόδιο δεν πρέπει να κρατιέται κάθετα ως προς την επιφάνεια συγκόλλησης, αλλά με κάποια κλίση. Η απόσταση του από το μέταλλο (μήκος ηλεκτρικού τόξου) πρέπει να είναι ίση με τη διάμετρο του ηλεκτροδίου· αν το τόξο είναι μικρότερο, η ραφή βγαίνει ανώμαλη και στενή, ενώ αν είναι μεγαλύτερο, η επιφάνεια κόλλησης είναι ανώμαλη και η ραφή φαρδιά.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Σκούρο γυαλί μάσκας

Ερώτηση: Γιατί η μάσκα προσώπου στην οξυγονοκόλληση ή στην ηλεκτροσυγκόλληση έχει σκούρο γυαλί;

Απάντηση:

• Αυτούσιο (σελ. 123): «Οι μάσκες φέρουν ειδικό σκούρο γυαλί (φίλτρο) για την προφύλαξη του προσώπου και ιδιαίτερα των ματιών από την υπεριώδη ακτινοβολία του τόξου. Το σκούρο γυαλί προφυλάσσεται, από τα πυρακτωμένα σταγονίδια του λιωμένου μετάλλου που εκτοξεύονται κατά την ηλεκτροσυγκόλληση, με διαφανές γυαλί εξωτερικά».

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το σκούρο γυαλί (φίλτρο) της μάσκας προφυλάσσει το πρόσωπο και κυρίως τα μάτια από την υπεριώδη ακτινοβολία που εκπέμπει το τόξο της συγκόλλησης· εξωτερικά προστατεύεται επιπλέον με διαφανές γυαλί από τα πυρακτωμένα σταγονίδια λιωμένου μετάλλου που εκτοξεύονται κατά την εργασία.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Θερμοκρασία ηλεκτροδίου

Ερώτηση: Τι θερμοκρασία αναπτύσσεται στην άκρη του ηλεκτροδίου κατά την ηλεκτροσυγκόλληση;

Απάντηση:

• Αυτούσιο (σελ. 118): «Η θερμοκρασία που αναπτύσσεται από το τόξο (4000°C) λειώνει τα δύο χείλη των μετάλλων και προκαλεί την ένωσή τους».

Σύνοψη: (ενδεικτική) Κατά την ηλεκτροσυγκόλληση, στην περιοχή του ηλεκτρικού τόξου (άκρη ηλεκτροδίου - μέταλλο) αναπτύσσεται θερμοκρασία περίπου 4000°C, η οποία λειώνει τα χείλη των μετάλλων και προκαλεί την ένωσή τους.

Κριτήρια αξιολόγησης: