Λύσεις — Κεφάλαιο 16: Τήρηση στοιχείων εκτροφής προβάτων και αιγών (σελ. 427) – ΕΚΤΡΟΦΗ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΖΩΩΝ Ι Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 16: Τήρηση στοιχείων εκτροφής προβάτων και αιγών

Ερωτήσεις κατανόησης του κεφαλαίου — μητρώα ζώου και εκμετάλλευσης, οικονομικά στοιχεία, εμπορία προϊόντων.

Κύριος λόγος λειτουργίας της εκμετάλλευσης

Ερώτηση: Ποιος είναι ο κύριος λόγος που λειτουργεί την εκμετάλλευσή του ο επαγγελματίας αιγοπροβατοτρόφος;

Απάντηση:

• Τα δύο θέματα-εισόδημα. «Δύο θέματα που ενδιαφέρουν κάθε επαγγελματία αιγοπροβατοτρόφο είναι η παραγωγικότητα των ζώων του και η οικονομική αποδοτικότητα της επιχείρησής του, τα οποία καθορίζουν το εισόδημά του.»
• Ο επιχειρηματικός στόχος. «Η αιγοπροβατοτροφία ως επαγγελματική δραστηριότητα στοχεύει σε οικονομικό ή γενικότερα θετικό συνολικό αποτέλεσμα.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο κύριος λόγος είναι η εξασφάλιση εισοδήματος, το οποίο καθορίζεται από την παραγωγικότητα των ζώων και την οικονομική αποδοτικότητα της επιχείρησης — δηλαδή η επίτευξη θετικού οικονομικού αποτελέσματος.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Εισόδημα = παραγωγικότητα + οικονομική αποδοτικότητα

Οφέλη τήρησης στοιχείων

Ερώτηση: Τι μπορεί να επιτύχει ο αιγοπροβατοτρόφος με το να κρατάει στοιχεία;

Απάντηση:

• Επιλογή ζώων. «Να γνωρίζει τις αποδόσεις και την αναπαραγωγική ικανότητα των ζώων του (προβατίνες, αίγες) με σκοπό τη διατήρηση στην εκτροφή του των καλύτερων από αυτά και την επιλογή απογόνων από αυτά.»
• Έλεγχος ανάπτυξης. «Να ελέγχει το ρυθμό ανάπτυξης των αρνιών και εριφίων και την απόδοσή τους σε κρέας και να εκτιμά μέχρι πιο βαθμό αξιοποιούν (συντελεστής εκμετάλλευσης) τις ζωοτροφές.»
• Έλεγχος οικονομικών. «Να ελέγχει την παραγωγικότητα και την οικονομικότητα της εκμετάλλευσής του.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Μπορεί να επιτύχει: γνώση αποδόσεων και αναπαραγωγικής ικανότητας για επιλογή καλύτερων ζώων/απογόνων, έλεγχο ρυθμού ανάπτυξης αρνιών-εριφίων και αξιοποίησης ζωοτροφών, και έλεγχο παραγωγικότητας-οικονομικότητας της εκμετάλλευσης.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Τρεις στόχοι: επιλογή ζώων, έλεγχος ανάπτυξης/ζωοτροφών, έλεγχος οικονομικών

Οργάνωση σε οικονομική βάση

Ερώτηση: Τι σημαίνει οργάνωση της εκμετάλλευσης σε οικονομική βάση;

Απάντηση:

• Ο ορισμός. «Αυτό σημαίνει λογιστική παρακολούθηση της εκμετάλλευσης και μάλιστα με ένα κατάλληλο σύστημα, όπως για παράδειγμα είναι το καινούργιο πρότυπο λογιστικής που εφαρμόζεται στον αγροτικό τομέα της Ευρωπαϊκής Ένωσης».
• Τα τρία στάδια. «Η λογιστική παρακολούθηση αρχίζει με την απογραφή των περιουσιακών στοιχείων της εκμετάλλευσης, συνεχίζεται με την τήρηση των λογαριασμών και τελειώνει με τον υπολογισμό του οικονομικού αποτελέσματος της εκμετάλλευσης.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Σημαίνει λογιστική παρακολούθηση της εκμετάλλευσης με κατάλληλο σύστημα (όπως το πρότυπο λογιστικής της Ε.Ε.), που περνά από τρία στάδια: απογραφή περιουσιακών στοιχείων, τήρηση λογαριασμών, και υπολογισμός του οικονομικού αποτελέσματος.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Τρία διαδοχικά στάδια λογιστικής παρακολούθησης

Στοιχεία ατομικού μητρώου

Ερώτηση: Αναφέρατε τα σπουδαιότερα από τα στοιχεία που είναι απαραίτητο να τηρούνται στο «ατομικό μητρώο» του κάθε ζώου.

Απάντηση:

• Ο Πίνακας 16.1. «ΑΤΟΜΙΚΟ ΜΗΤΡΩΟ ΖΩΟΥ: Αριθμός ενωτίου, Φύλο, Φυλή, Χρώμα, Ημερομηνία γέννησης, Αριθμός ενωτίου πατέρα, Αριθμός ενωτίου μητέρας, Ημερομηνία πρώτης οχείας ή σπερματέγχυσης..., Ημερομηνία τοκετού, Αριθμός γαλακτικής περιόδου, Στοιχεία νεογέννητου: (φύλο - σωματικό βάρος - υγιεινή κατάσταση - αριθμός ενωτίου), Διατροφή..., Γαλακτοπαραγωγική ικανότητα..., Αυξητική ικανότητα αρνιών και εριφίων..., Θρεπτική κατάσταση..., Κτηνιατροφαρμακευτική περίθαλψη..., Ημερομηνία εξόδου από την εκμετάλλευση, Αιτία εξόδου, Αγοραστής.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα σπουδαιότερα στοιχεία είναι: αριθμός ενωτίου, φύλο, φυλή, χρώμα, ημερομηνία γέννησης, στοιχεία γονέων, ημερομηνίες οχειών/σπερματεγχύσεων και τοκετού, αριθμός γαλακτικής περιόδου, στοιχεία νεογέννητου, διατροφή, γαλακτοπαραγωγική και αυξητική ικανότητα, θρεπτική κατάσταση, κτηνιατρική περίθαλψη, και στοιχεία εξόδου από την εκμετάλλευση (ημερομηνία, αιτία, αγοραστής).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Πλήρης λίστα από τον Πίνακα 16.1, ομαδοποιημένη σε κατηγορίες

Στοιχεία μητρώου εκμετάλλευσης

Ερώτηση: Αναφέρατε τα σπουδαιότερα από τα στοιχεία που είναι απαραίτητο να τηρούνται στο «μητρώο εκμετάλλευσης της μονάδας».

Απάντηση:

• Το υποχρεωτικό μητρώο. «κάθε αιγοπροβατοτροφική εκμετάλλευση τηρεί υποχρεωτικά (χειρόγραφα ή ηλεκτρονικά) το «μητρώο εκμετάλλευσης αιγοπροβάτων» στο οποίο καταγράφονται όλες οι μεταβολές του ζωικού κεφαλαίου.»
• Τα λοιπά τεχνικά στοιχεία. «Αυτά αναφέρονται στην καταγραφή του απαιτούμενου χρόνου για τις διάφορες εργασίες, των χρησιμοποιούμενων υλικών και των αποδόσεων... Τα στοιχεία για την απαιτούμενη ανθρώπινη και μηχανική εργασία συνδέονται με τις απαιτούμενες ώρες εργασίας και μάλιστα ημερομηνιακά... Άλλες εγγραφές τεχνικών στοιχείων αναφέρονται στις χρησιμοποιούμενες ποσότητες ζωοτροφών και φαρμάκων... περιλαμβάνονται και οι εγγραφές της παραγόμενης ποσότητας των διάφορων προϊόντων, όπως του γάλακτος, του κρέατος και του αριθμού των γεννωμένων ζώων.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Πρέπει να τηρούνται: οι μεταβολές του ζωικού κεφαλαίου, ο απαιτούμενος χρόνος ανθρώπινης και μηχανικής εργασίας (ημερομηνιακά), οι χρησιμοποιούμενες ποσότητες ζωοτροφών και φαρμάκων, και η παραγόμενη ποσότητα προϊόντων (γάλα, κρέας, αριθμός γεννήσεων).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Τέσσερις κατηγορίες: μεταβολές κεφαλαίου, εργασία, ζωοτροφές/φάρμακα, παραγωγή

Υπολογισμός κόστους αρνιού

Ερώτηση: Μια εκμετάλλευση δυναμικότητας 100 προβατίνων γαλακτοπαραγωγής, παράγει συνολικά 20.000 κιλά γάλα και 100 απογαλακτισμένα αρνιά. Το γάλα το πουλάει προς 1 ευρώ το κιλό. Όταν οι δαπάνες παραγωγής ανέρχονται σε 25.000 ευρώ και η ακαθάριστη πρόσοδός της (έσοδα) σε 30.000 ευρώ, πόσο κοστίζει το κάθε αρνί;

Απάντηση:

• Ο τύπος του αφαιρετικού τρόπου. «Κόστος αρνιών και εριφίων = Δαπάνες παραγωγής εκμ/σης - έσοδα γάλακτος.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Έσοδα γάλακτος = 20.000 κιλά × 1 €/κιλό = 20.000 €. Κόστος όλων των αρνιών = Δαπάνες παραγωγής − έσοδα γάλακτος = 25.000 − 20.000 = 5.000 €. Κόστος ανά αρνί = 5.000 € / 100 αρνιά = 50 € το αρνί.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Τύπος: Δαπάνες − έσοδα γάλακτος = συνολικό κόστος αρνιών, μετά διαίρεση με τον αριθμό τους

Διάθεση γάλακτος και προϊόντα

Ερώτηση: Μετά το άρμεγμα, πού συγκεντρώνει και σε ποιους πουλάει το παραγόμενο γάλα ο αιγοπροβατοτρόφος και τι προϊόντα παρασκευάζονται από αυτό;

Απάντηση:

• Η συγκέντρωση και προώθηση. «το γάλα της ημέρας συγκεντρώνεται σε δεξαμενές πρόψυξης αμέσως μετά το άρμεγμα και προωθείται αυθημερόν στις τυροκομικές βιομηχανίες όπου μεταποιείται.»
• Το ποσοστό μεταποίησης. «Το 80-85% περίπου του παραγόμενου πρόβειου και αίγειου γάλακτος μεταποιείται σε βιομηχανίες ή βιοτεχνίες γάλακτος, για την παρασκευή τυροκομικών προϊόντων.»
• Τα προϊόντα. «Φέτα, κασέρι, κεφαλοτύρι, κεφαλογραβιέρα (Αγράφων κτλ), γραβιέρα (Κρήτης, Νάξου κτλ), λαδοτύρι Μυτιλήνης, τυρί Παρνασσού, κατίκι Δομοκού, τελεμές, μυζήθρα, ανθότυρο, μανούρι...»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το γάλα συγκεντρώνεται σε δεξαμενές πρόψυξης αμέσως μετά το άρμεγμα και προωθείται αυθημερόν (καθώς δεν διατηρείται πάνω από λίγες ώρες) στις τυροκομικές βιομηχανίες-βιοτεχνίες, όπου το 80-85% μεταποιείται σε τυροκομικά προϊόντα όπως φέτα, κασέρι, κεφαλοτύρι, γραβιέρα, μυζήθρα κ.ά.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Δεξαμενές πρόψυξης → τυροκομικές βιομηχανίες (80-85%) → τυριά (φέτα κ.ά.)

Κύκλωμα εμπορίας κρέατος

Ερώτηση: Το πιο συνηθισμένο κύκλωμα εμπορίας των εκποιούμενων για κρέας αρνιών και εριφίων είναι: α. Εκτροφέας-Κρεοπώλης-Καταναλωτής, β. Εκτροφέας - Ζωέμπορος-Κρεοπώλης-Καταναλωτής.

Απάντηση:

• Το κύκλωμα. «Το πιο συνηθισμένο κύκλωμα εμπορίας των εκποιούμενων για κρέας αρνιών και εριφίων είναι: εκτροφέας - ζωέμπορος - κρεοπώλης – καταναλωτής.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) β. Εκτροφέας - Ζωέμπορος - Κρεοπώλης - Καταναλωτής — αυτό είναι το πιο συνηθισμένο κύκλωμα εμπορίας κρέατος αρνιών και εριφίων.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Το κείμενο δίνει ρητά το κύκλωμα με ενδιάμεσο τον ζωέμπορο