Λύσεις — Άσκηση 13 · Δύο Λαμπτήρες Φθορισμού (σελ. 82)
Απαντήσεις στις ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ του βιβλίου (σελ. 82).
1. Η μία λυχνία αναβοσβήνει, η άλλη δεν ανάβει
Ερώτηση: Ποιος μπορεί να είναι ο λόγος όταν σε ένα φωτιστικό σώμα με δύο λαμπτήρες φθορισμού η μία αναβοσβήνει και η άλλη δεν ανάβει καθόλου;
Απάντηση:
- Κάθε λαμπτήρας έχει υποχρεωτικά το δικό του starter· αν το starter της μίας λυχνίας είναι ελαττωματικό, η έναυση αποτυγχάνει και η λυχνία αναβοσβήνει ή δεν ανάβει.
- Άλλες πιθανές αιτίες: φθαρμένη λυχνία ή κομμένο νήμα, κακή επαφή στα ντουί, ή ballast που δεν αντιστοιχεί στην ισχύ των δύο λυχνιών (το κοινό ballast πρέπει να είναι ανάλογης ισχύος).
- Ελέγχουμε με τη σειρά: starter, νήματα των λυχνιών, συνέχεια του ballast και συνδέσεις (όπως στην πορεία εργασίας).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Συνήθως ελαττωματικό starter της μίας λυχνίας· επίσης φθαρμένη λυχνία/κομμένο νήμα, κακή επαφή στα ντουί ή ballast ακατάλληλης ισχύος.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: starter ανά λυχνία + τουλάχιστον μία ακόμη αιτία.
2. Λαμπτήρες με μικρή διάρκεια ζωής
Ερώτηση: Τι μπορεί να συμβαίνει όταν οι λαμπτήρες φθορισμού ζουν πολύ λίγο χρόνο;
Απάντηση:
- Ballast ακατάλληλης ισχύος (μεγαλύτερης από της λυχνίας): το ρεύμα λειτουργίας είναι μεγαλύτερο από το ονομαστικό και φθείρει γρήγορα τα νήματα.
- Ελαττωματικό starter, που επαναλαμβάνει συνεχώς προσπάθειες έναυσης και καταπονεί τα νήματα.
- Συχνό άναμμα-σβήσιμο της λυχνίας ή υπέρταση του δικτύου.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ballast μεγαλύτερης ισχύος από τη λυχνία, ελαττωματικό starter με συνεχείς επαναλήψεις έναυσης, συχνές αφές ή υπέρταση.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: τουλάχιστον δύο αιτίες με αιτιολόγηση.
3. Συνδεσμολογία του Σχεδίου 4
Ερώτηση: Πραγματοποιήστε τη συνδεσμολογία του Σχ.4. Δοκιμάστε τη λειτουργία του και δικαιολογήστε τα αποτελέσματα.
Απάντηση:
- Στο Σχέδιο 4 οι δύο λυχνίες (κάθε μία με το starter της) συνδέονται παράλληλα στην έξοδο του ενός ballast: η άκρη κάθε λυχνίας πάει στο ballast και η άλλη στον ουδέτερο. (Στη συνδεσμολογία της άσκησης οι λυχνίες είναι σε σειρά.)
- Στη δοκιμή συνήθως ανάβει μόνο η μία λυχνία (εκείνη που θα γίνει πρώτη η εκκένωση)· η άλλη μένει σβηστή ή αναβοσβήνει.
- Αιτιολόγηση: μόλις ανάψει η πρώτη λυχνία, η τάση στα άκρα της πέφτει στην τάση λειτουργίας της· η ίδια χαμηλή τάση εφαρμόζεται και στη δεύτερη λυχνία, που δεν αρκεί για την έναυσή της.
- Επιπλέον το ballast είναι υπολογισμένο για το ρεύμα μίας λυχνίας (230V/20W), οπότε δεν μπορεί να τροφοδοτήσει σωστά δύο λυχνίες παράλληλα.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Με τις λυχνίες παράλληλα σε ένα ballast ανάβει συνήθως μόνο η μία, γιατί μετά την έναυσή της η τάση πέφτει και δεν επαρκεί για την έναυση της δεύτερης.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: αναγνώριση παράλληλης σύνδεσης + σωστή αιτιολόγηση του αποτελέσματος.