Λύσεις — Άσκηση 3 · Υλικό ΧΤ (σελ. 31) – ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ Β΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Άσκηση 3 · Υλικό ΧΤ (σελ. 31)

Απαντήσεις στις ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ του βιβλίου (σελ. 31).

1. Χρώματα αγωγών

Ερώτηση: Γιατί οι αγωγοί έχουν διαφορετικά χρώματα;

Απάντηση:

• Τα χρώματα της μόνωσης διαφέρουν ανάλογα με τη χρήση του αγωγού, ώστε να αναγνωρίζεται αμέσως ο ρόλος του.
• Φάσεις: μαύρο, καφέ, κόκκινο· ουδέτερος: γκρι ή γαλάζιο· γείωση: κίτρινο ή κιτρινοπράσινο.
• Έτσι γίνονται σωστά οι συνδέσεις (π.χ. ο διακόπτης στη φάση, η γείωση στον ακροδέκτη γείωσης) και ασφαλέστερα ο έλεγχος και οι επισκευές.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Για να αναγνωρίζεται η χρήση κάθε αγωγού (φάση: μαύρο/καφέ/κόκκινο, ουδέτερος: γκρι/γαλάζιο, γείωση: κίτρινο/κιτρινοπράσινο) και να γίνονται σωστά και με ασφάλεια οι συνδέσεις.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: αναγνώριση χρήσης + σωστά χρώματα κατά το βιβλίο.

2. Διαφορετικές διατομές αγωγών

Ερώτηση: Γιατί οι αγωγοί έχουν διαφορετικές διατομές;

Απάντηση:

• Η μέγιστη επιτρεπόμενη ένταση ενός αγωγού εξαρτάται από τη διατομή του (καθώς και από τη μόνωση και τις συνθήκες τοποθέτησης) — Πίνακας 1, άρθρο 126 του ΚΕΗΕ.
• Κάθε γραμμή πρέπει να έχει διατομή που αντέχει συνεχώς το ρεύμα της κατανάλωσης· αν το όριο ξεπεραστεί, η θερμοκρασία ανεβαίνει και προκαλούνται βλάβες (βραχυκυκλώματα, τόξα, πυρκαγιές).
• Γι' αυτό υπάρχουν τυποποιημένες διατομές (0,75 – 1,5 – 2,5 – 4 – 6 – 10 – 16 – 25 – 35 – 50 mm²) για διαφορετικά φορτία.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Επειδή η επιτρεπόμενη ένταση εξαρτάται από τη διατομή· κάθε γραμμή επιλέγεται με διατομή που αντέχει το ρεύμα του φορτίου της χωρίς υπερθέρμανση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: σχέση διατομής – επιτρεπόμενης έντασης.

3. Μονόκλωνοι και πολύκλωνοι αγωγοί

Ερώτηση: Γιατί υπάρχουν μονόκλωνοι και πολύκλωνοι αγωγοί;

Απάντηση:

• Ο μονόκλωνος αγωγός (ένα σύρμα) είναι άκαμπτος και χρησιμοποιείται σε σταθερές γραμμές μικρής διατομής.
• Ο πολύκλωνος αγωγός (πολλά λεπτά σύρματα) είναι εύκαμπτος, γι' αυτό προτιμάται όπου χρειάζεται ευκαμψία (π.χ. σειρίδες φορητών συσκευών) και σε μεγάλες διατομές.
• Η μέγιστη επιτρεπόμενη διατομή για μονωμένους μονόκλωνους αγωγούς είναι 16 mm²· για μεγαλύτερες διατομές χρησιμοποιούνται πολύκλωνοι (ΚΕΗΕ, άρθρο 132).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Για λόγους ευκαμψίας: οι μονόκλωνοι για σταθερές γραμμές μικρής διατομής, οι πολύκλωνοι όπου χρειάζεται ευκαμψία και υποχρεωτικά πάνω από 16 mm².

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: ευκαμψία + όριο 16 mm².

4. Είδη σωλήνων

Ερώτηση: Γιατί έχουμε πολλά είδη σωλήνων;

Απάντηση:

• Οι σωλήνες προστατεύουν τους αγωγούς από φθορές και μηχανικές καταπονήσεις· οι συνθήκες όμως διαφέρουν από χώρο σε χώρο (ορατή ή χωνευτή εγκατάσταση, ξηρός ή υγρός χώρος, μηχανικές καταπονήσεις).
• Γι' αυτό υπάρχουν μονωτικοί σωλήνες (πλαστικοί PVC, ενισχυμένοι πλαστικοί, Bergman, χαλυβδοσωλήνες μονωτικοί) και μη μονωτικοί (μεταλλικοί ή Pessel, κλειστοί μεταλλικοί), σε διάφορες διαμέτρους.
• Π.χ. μέσα σε υγρούς χώρους επιτρέπονται μόνο σωλήνες με χαλύβδινο οπλισμό ή κλειστοί μεταλλικοί (ΚΕΗΕ, άρθρο 208).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Επειδή κάθε εγκατάσταση έχει διαφορετικές απαιτήσεις μηχανικής προστασίας, μόνωσης και στεγανότητας (ορατή/χωνευτή, ξηρός/υγρός χώρος).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: διαφορετικές συνθήκες εγκατάστασης + παράδειγμα κατηγορίας.

5. Διατομή (διάμετρος) σωλήνων

Ερώτηση: Από τι εξαρτάται και γιατί η διατομή των σωλήνων;

Απάντηση:

• Η διάμετρος του σωλήνα εξαρτάται από τον αριθμό και τη διατομή των αγωγών που θα περάσουν μέσα του (ΚΕΗΕ, άρθρο 169).
• Ο σωλήνας πρέπει να έχει επαρκή εσωτερική διάμετρο ώστε οι αγωγοί να συρθούν εύκολα και να μη φθείρονται οι μονώσεις τους.
• Η μικρότερη διάμετρος είναι 13,5 mm για χωνευτές και 11 mm για ορατές εγκαταστάσεις.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Από τον αριθμό και τη διατομή των αγωγών, ώστε να περνούν εύκολα χωρίς να καταστρέφεται η μόνωσή τους (ελάχιστη 13,5 mm χωνευτά, 11 mm ορατά).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Κριτήριο: αριθμός + διατομή αγωγών + εύκολο τράβηγμα χωρίς φθορά μόνωσης.