Λύσεις των ερωτήσεων του Κεφαλαίου 11 (σελ. 154) – ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΑΡΔΕΥΤΙΚΩΝ ΔΙΚΤΥΩΝ ΣΤΗΝ ΚΗΠΟΤΕΧΝΙΑ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις των ερωτήσεων του Κεφαλαίου 11

Αναλυτικές απαντήσεις και στις 14 ερωτήσεις του Κεφαλαίου 11 «Προγραμματιστές άρδευσης», με αυτούσια τα χωρία του βιβλίου και ρητή επισήμανση των ασυμφωνιών κειμένου-περίληψης (κεντρική ηλεκτροβάνα vs κεντρική βαλβίδα, χρόνοι άρδευσης vs διάρκεια/χρόνος έναρξης).

Ο προγραμματιστής άρδευσης

Ερώτηση: Τι είναι ο προγραμματιστής άρδευσης;

Απάντηση:

• Ο ΟΡΙΣΜΟΣ (σελ. 143): «Ο προγραμματιστής είναι ο ‘εγκέφαλος’ του αρδευτικού δικτύου. Χρησιμοποιείται στα πλήρως αυτοματοποιημένα αρδευτικά δίκτυα. Ρυθμίζει την εκκίνηση και τη διακοπή της λειτουργίας των ηλεκτροβανών σε σύστημα διαδοχικής λειτουργίας, συνήθως.» ➜ Η ΠΕΡΙΛΗΨΗ (σελ. 154) τον επαναλαμβάνει αυτολεξεί.

• ΤΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΚΑΝΕΙ — το πλαίσιο της σελ. 143: «Ο προγραμματιστής, εφαρμόζοντας ένα πρόγραμμα άρδευσης, στέλνει ηλεκτρικές εντολές στις ηλεκτροβάνες κάθε κυκλώματος (ζώνης).»

    Ο ΚΥΚΛΟΣ ΜΙΑΣ ΖΩΝΗΣ — ΑΥΤΟΥΣΙΑ
  
    ① «Όταν μια ηλεκτροβάνα ΛΑΒΕΙ ΤΟ ΣΗΜΑ, ΑΝΟΙΓΕΙ ΑΡΓΑ και ΕΠΙΤΡΕΠΕΙ ΣΤΟ
       ΝΕΡΟ ΝΑ ΚΙΝΗΘΕΙ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΣΩΛΗΝΕΣ ΤΟΥ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟΥ ΚΥΚΛΩΜΑΤΟΣ
       (ΖΩΝΗΣ) ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΕΚΤΟΞΕΥΤΗΡΕΣ.»
    ② «Όταν Ο ΧΡΟΝΟΣ ΑΡΔΕΥΣΗΣ για το συγκεκριμένο κύκλωμα ΕΚΠΝΕΥΣΕΙ, ο
       προγραμματιστής ΔΙΑΚΟΠΤΕΙ ΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΕΝΤΟΛΗ ΚΑΙ Η ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑ
       ΚΛΕΙΝΕΙ ΑΡΓΑ.»
  
       ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗΣ ──ηλεκτρική εντολή──► ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑ ──► ΖΩΝΗ
           (εγκέφαλος)                        (κύκλωμα)    (εκτοξευτήρες)

• ΠΟΤΕ ΤΟΝ ΕΠΙΛΕΓΟΥΜΕ ΣΕ ΜΙΑ ΜΕΛΕΤΗ (σελ. 143): «Όταν καταστρώνουμε ένα αρδευτικό σχέδιο, πρώτα επιλέγουμε τους εκτοξευτήρες, μετά καθορίζουμε τις ζώνες άρδευσης και τέλος επιλέγουμε τον προγραμματιστή, σύμφωνα με τις δυνατότητες προγραμματισμού που ταιριάζουν τόσο στις συνθήκες του έργου, όσο και στην τεχνική υποδομή των χρηστών.»

    ① ΕΚΤΟΞΕΥΤΗΡΕΣ  ──►  ② ΖΩΝΕΣ ΑΡΔΕΥΣΗΣ  ──►  ③ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗΣ
       (τι ποτίζει)        (πώς χωρίζεται)       (πώς ελέγχεται)

• ⚠️ ΤΙ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ Ο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗΣ — η ρητή προειδοποίηση της §11.2 (σελ. 152): «Οι προγραμματιστές είναι απλώς εργαλεία ελέγχου του νερού. Απαιτείται σωστή διαχείριση των συστημάτων, για να επιτευχθεί άρδευση χωρίς σπατάλη νερού.» ➜ Ο προγραμματιστής δεν εξασφαλίζει από μόνος του οικονομία νερού.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο προγραμματιστής είναι ο εγκέφαλος του αρδευτικού δικτύου και χρησιμοποιείται στα πλήρως αυτοματοποιημένα αρδευτικά δίκτυα. Ρυθμίζει την εκκίνηση και τη διακοπή της λειτουργίας των ηλεκτροβανών, συνήθως σε σύστημα διαδοχικής λειτουργίας. Εφαρμόζοντας ένα πρόγραμμα άρδευσης, στέλνει ηλεκτρικές εντολές στις ηλεκτροβάνες κάθε κυκλώματος ή ζώνης. Όταν μια ηλεκτροβάνα λάβει το σήμα, ανοίγει αργά και επιτρέπει στο νερό να κινηθεί προς τους σωλήνες του συγκεκριμένου κυκλώματος και τους εκτοξευτήρες· όταν ο χρόνος άρδευσης για το συγκεκριμένο κύκλωμα εκπνεύσει, ο προγραμματιστής διακόπτει την ηλεκτρική εντολή και η ηλεκτροβάνα κλείνει αργά. Όταν καταστρώνουμε ένα αρδευτικό σχέδιο, πρώτα επιλέγουμε τους εκτοξευτήρες, μετά καθορίζουμε τις ζώνες άρδευσης και τέλος επιλέγουμε τον προγραμματιστή, σύμφωνα με τις δυνατότητες προγραμματισμού που ταιριάζουν τόσο στις συνθήκες του έργου όσο και στην τεχνική υποδομή των χρηστών.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Τύποι προγραμματιστών και ποιοι επικρατούν

Ερώτηση: Ποιοι είναι οι τύποι των προγραμματιστών και ποιοι από αυτούς χρησιμοποιούνται ευρέως;

Απάντηση:

• ΟΙ ΔΥΟ ΒΑΣΙΚΟΙ ΤΥΠΟΙ (§11.1, σελ. 143): «Υπάρχουν βασικά δύο τύποι προγραμματιστών: οι ηλεκτρικοί και οι υδραυλικοί. Όλοι οι προγραμματιστές απαιτούν ηλεκτρισμό για να λειτουργήσουν. Η διαφορά μεταξύ του ηλεκτρικού και του υδραυλικού προγραμματιστή έγκειται στον τύπο του σήματος που στέλνουν στις βάνες.»

•                     ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΕΣ
                            │
            ┌───────────────┴────────────────┐
            ▼                                ▼
    ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΙ (§11.1.1)            ΥΔΡΑΥΛΙΚΟΙ (§11.1.2)
    ΣΗΜΑ = ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ                ΣΗΜΑ = ΝΕΡΟ
            │                       «συνδέεται με τις βάνες
    ┌───────┴────────┐               του κυκλώματος ΜΕΣΩ ΜΙΚΡΩΝ
    ▼                ▼               ΣΩΛΗΝΩΣΕΩΝ, ΑΠΟ ΤΙΣ ΟΠΟΙΕΣ
   220 V AC      ΜΠΑΤΑΡΙΑΣ           ΔΙΕΡΧΕΤΑΙ ΝΕΡΟ»
   «όπου ΠΑΡΕΧΕΤΑΙ  «σε ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΠΟΥ
    ηλεκτρικό        ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ    ⚠️ «Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ
    ρεύμα από τη     δίκτυο της        ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΔΕΝ ΥΦΙΣΤΑΤΑΙ»
    Δ.Ε.Η.»          Δ.Ε.Η.»

• ΠΟΙΟΙ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΕΥΡΕΩΣ (§11.1.1.1): «Στην αγορά έχουν επικρατήσει πλέον οι ηλεκτρονικοί-υβριδικοί προγραμματιστές. Για την ιστορία μπορούμε να αναφέρουμε ότι κυκλοφόρησαν και άλλοι δύο τύποι ηλεκτρικών προγραμματιστών: ο ηλεκτρομηχανικός και ο προγραμματιστής με τρανζίστορ.» ➜ Άρα: ευρέως χρησιμοποιούνται οι ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΙ και από αυτούς οι ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΙ-ΥΒΡΙΔΙΚΟΙ· ο υδραυλικός πρακτικά δεν υφίσταται στη χώρα μας.
• ⚠️ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΟ «ΟΛΟΙ ΑΠΑΙΤΟΥΝ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟ»: το βιβλίο το λέει για τους προγραμματιστές, όχι για τις βάνες. Οι υδραυλικές βάνες (§10.3) «ενεργοποιούνται χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα» — αυτό που διαφέρει στον υδραυλικό προγραμματιστή είναι το σήμα προς τη βάνα (νερό αντί ρεύματος), όχι η τροφοδοσία του ίδιου του προγραμματιστή.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Υπάρχουν βασικά δύο τύποι προγραμματιστών, οι ηλεκτρικοί και οι υδραυλικοί, και όλοι απαιτούν ηλεκτρισμό για να λειτουργήσουν. Η διαφορά μεταξύ τους έγκειται στον τύπο του σήματος που στέλνουν στις βάνες: ο ηλεκτρικός στέλνει ηλεκτρικό σήμα, ενώ ο υδραυλικός συνδέεται με τις βάνες του κυκλώματος μέσω μικρών σωληνώσεων, από τις οποίες διέρχεται νερό. Οι ηλεκτρικοί προγραμματιστές διακρίνονται σε δύο ομάδες, σε αυτούς που λειτουργούν με ρεύμα 220 V AC και χρησιμοποιούνται εκεί όπου παρέχεται ηλεκτρικό ρεύμα από τη Δ.Ε.Η., και σε αυτούς που λειτουργούν με μπαταρία και χρησιμοποιούνται σε περιοχές όπου δεν υπάρχει δίκτυο της Δ.Ε.Η. Ευρέως χρησιμοποιούνται οι ηλεκτρικοί προγραμματιστές και ειδικότερα οι ηλεκτρονικοί - υβριδικοί, οι οποίοι έχουν επικρατήσει πλέον στην αγορά, ενώ η χρήση των υδραυλικών προγραμματιστών στη χώρα μας πρακτικά δεν υφίσταται.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Οι βασικοί τύποι ηλεκτρικών προγραμματιστών

Ερώτηση: Ποιοι είναι οι βασικοί τύποι των ηλεκτρικών προγραμματιστών;

Απάντηση:

• Η ΠΡΩΤΗ ΔΙΑΚΡΙΣΗ (§11.1.1, σελ. 143): «Οι ηλεκτρικοί προγραμματιστές διακρίνονται σε δύο ομάδες: αυτούς που λειτουργούν με ρεύμα 220 V AC και αυτούς που λειτουργούν με μπαταρία.»

• ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΤΥΠΟΙ 220 V AC - 24 V AC (§11.1.1.1, σελ. 144-145)

    α. ΗΛΕΚΤΡΟΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗΣ
       «Ο ΠΡΩΤΟΣ ΤΥΠΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗ ΠΟΥ ΒΓΗΚΕ ΣΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟ», «ΑΡΚΕΤΑ
        ΕΥΚΟΛΟΣ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΤΟΥ», «Με τη ΔΙΑΚΟΠΗ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ
        ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΔΕ «ΧΑΝΕΙ» ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ»
  
    β. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗΣ ΜΕ ΤΡΑΝΖΙΣΤΟΡ
       «ΨΗΦΙΑΚΗ ΟΘΟΝΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΠΛΗΚΤΡΑ ΣΕ ΕΝΑ ΠΛΗΚΤΡΟΛΟΓΙΟ», «ΔΕΝ ΕΧΕΙ
        ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΜΕΡΗ, ΕΚΤΟΣ ΑΠΟ ΤΑ ΠΛΗΚΤΡΑ», μπαταρία διατηρεί το πρόγραμμα
        «ΓΙΑ ΜΙΑ ΧΡΟΝΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 3 ΕΩΣ 9 ΩΡΩΝ»
  
    γ. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΣ - ΥΒΡΙΔΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗΣ
       «ΕΧΕΙ ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΕΙ ΚΑΤΑ ΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ», «ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΕΥΧΡΗΣΤΟΣ,
        ΜΕ ΠΟΛΛΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟ ΟΓΚΟ»

  ➜ Και τους τρεις τους ενώνει ότι «στέλνει μια ηλεκτρική τάση 24 V στο σωληνοειδές πηνίο, που είναι προσαρμοσμένο στην ηλεκτροβάνα, για να λειτουργήσει την ανάλογη ζώνη άρδευσης».

• δ. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗΣ ΜΠΑΤΑΡΙΑΣ (σελ. 146-147) — «λειτουργούν με μπαταρίες» και προορίζονται για «περιοχές που δεν υπάρχει δίκτυο της Δ.Ε.Η. ή … που ταλαιπωρούνται από πολύ συχνές διακοπές ρεύματος».

    α) «στέλνουν ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΣΗΜΑ ΣΕ ΕΙΔΙΚΑ ΣΩΛΗΝΟΕΙΔΗ ΠΗΝΙΑ που τοποθετούνται
        ΣΤΙΣ ΚΟΙΝΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΕΣ» — μπαταρία 9V· «ΔΙΑΘΕΤΟΥΝ ΟΛΑ ΤΑ
        ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΩΝ ΡΕΥΜΑΤΟΣ 220 V AC»
    β) ΜΙΑΣ ΣΤΑΣΗΣ, «τοποθετούνται ΠΑΝΩ ΣΕ ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΕΣ ΑΝΤΙΚΑΘΙΣΤΩΝΤΑΣ ΤΟ
        ΣΩΛΗΝΟΕΙΔΕΣ ΤΟΥΣ» — «ΔΕΝ ΕΧΟΥΝ ΤΗΝ ΕΥΕΛΙΞΙΑ ΤΩΝ ΥΠΟΛΟΙΠΩΝ»
    γ) «τοποθετούνται ΠΑΝΩ ΣΕ ΜΙΑ ΒΡΥΣΗ» — «ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ
        ΑΠΟ ΕΡΑΣΙΤΕΧΝΕΣ»

• ⚠️ ΛΑΘΟΣ ΔΟΜΗΣ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ: τα α., β., γ. ανήκουν στην §11.1.1.1 «Τύποι ηλεκτρικών προγραμματιστών 220 V AC - 24 V AC», αλλά η ίδια αρίθμηση συνεχίζει με «δ. Προγραμματιστής μπαταρίας» — που δεν είναι 220 V AC (λειτουργεί με μπαταρία 9V) — και με «ε. Βασικά χαρακτηριστικά προγραμματιστών», που δεν είναι καν τύπος προγραμματιστή. Επιπλέον, μέσα στο «δ.» ανοίγει νέα υποδιαίρεση α) β) γ), με τα ίδια γράμματα. ➜ Η ΠΕΡΙΛΗΨΗ (σελ. 154) τα βάζει στη θέση τους: «Οι ηλεκτρικοί περιλαμβάνουν τους ηλεκτρομηχανικούς προγραμματιστές, τους προγραμματιστές με τρανζίστορ και τους ηλεκτρονικούς - υβριδικούς προγραμματιστές… Τέλος, υπάρχουν και προγραμματιστές που λειτουργούν με μπαταρία.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι ηλεκτρικοί προγραμματιστές διακρίνονται πρώτα σε δύο ομάδες, σε αυτούς που λειτουργούν με ρεύμα 220 V AC και σε αυτούς που λειτουργούν με μπαταρία. Οι βασικοί τύποι των ηλεκτρικών προγραμματιστών 220 V AC - 24 V AC είναι τρεις: ο ηλεκτρομηχανικός προγραμματιστής, ο προγραμματιστής με τρανζίστορ και ο ηλεκτρονικός - υβριδικός προγραμματιστής. Καθένας από αυτούς στέλνει μια ηλεκτρική τάση 24 V στο σωληνοειδές πηνίο, που είναι προσαρμοσμένο στην ηλεκτροβάνα, για να λειτουργήσει την ανάλογη ζώνη άρδευσης. Στην αγορά έχουν επικρατήσει πλέον οι ηλεκτρονικοί - υβριδικοί, ενώ οι άλλοι δύο αναφέρονται από το βιβλίο για την ιστορία. Τέλος, υπάρχουν και οι προγραμματιστές μπαταρίας, που προορίζονται για κήπους σε περιοχές όπου δεν υπάρχει δίκτυο της Δ.Ε.Η. ή σε περιοχές με πολύ συχνές διακοπές ρεύματος, και οι οποίοι διακρίνονται σε αυτούς που στέλνουν ηλεκτρικό σήμα σε ειδικά σωληνοειδή πηνία των κοινών ηλεκτροβανών, σε προγραμματιστές μιας στάσης που αντικαθιστούν το σωληνοειδές της ηλεκτροβάνας, και σε αυτούς που τοποθετούνται πάνω σε μια βρύση και χρησιμοποιούνται από ερασιτέχνες.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ο υβριδικός προγραμματιστής

Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για τον υβριδικό προγραμματιστή;

Απάντηση:

• ⚠️ Ο ΟΡΟΣ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ: η ενότητα γ (σελ. 145) τιτλοφορείται «Ηλεκτρονικός - Υβριδικός προγραμματιστής»· η ερώτηση τον λέει σκέτο «υβριδικό». ΤΑ ΤΡΙΑ ΠΟΥ ΛΕΕΙ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΓΙ' ΑΥΤΟΝ:

    ① «Αυτός ο τύπος προγραμματιστή ΕΧΕΙ ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΕΙ ΚΑΤΑ ΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ
       ΧΡΟΝΙΑ.»
    ② «Είναι προγραμματιστής ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΕΥΧΡΗΣΤΟΣ, ΜΕ ΠΟΛΛΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ
       ΜΙΚΡΟ ΟΓΚΟ.»
    ③ «Στην αγορά ΕΧΟΥΝ ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΕΙ ΠΛΕΟΝ ΟΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΙ-ΥΒΡΙΔΙΚΟΙ
       ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΕΣ.» (εισαγωγή §11.1.1.1)

• ΤΙ ΙΣΧΥΕΙ ΓΙ' ΑΥΤΟΝ ΩΣ ΤΥΠΟΣ 220 V AC - 24 V AC

    · ΣΥΝΔΕΣΗ: «ΜΕ ΤΙΣ ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΕΣ ΤΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ ΜΕ ΗΛΕΚΤΡΙΚΑ ΚΑΛΩΔΙΑ»
    · ΣΗΜΑ: «ΣΤΕΛΝΕΙ ΜΙΑ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΤΑΣΗ 24 V ΣΤΟ ΣΩΛΗΝΟΕΙΔΕΣ ΠΗΝΙΟ, ΓΙΑ ΝΑ
      ΛΕΙΤΟΥΡΓΗΣΕΙ ΤΗΝ ΑΝΑΛΟΓΗ ΖΩΝΗ ΑΡΔΕΥΣΗΣ»
    · ΤΙ ΓΙΝΕΤΑΙ ΣΤΗ ΒΑΝΑ: «Όταν το σωληνοειδές λάβει την ηλεκτρική τάση
      ΜΑΓΝΗΤΙΖΕΤΑΙ ΚΑΙ ΕΛΚΕΙ ΠΡΟΣ ΤΑ ΠΑΝΩ ΕΝΑ ΕΜΒΟΛΟ… ΤΟΤΕ Η ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑ
      ΑΝΟΙΓΕΙ και… ΤΟ ΝΕΡΟ ΔΙΟΧΕΤΕΥΕΤΑΙ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ»
    · ΤΡΟΦΟΔΟΣΙΑ: 220 V AC, «εκεί ΟΠΟΥ ΠΑΡΕΧΕΤΑΙ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΡΕΥΜΑ ΑΠΟ ΤΗ
      Δ.Ε.Η.»

• ΣΕ ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΜΕ ΤΟΥΣ ΑΛΛΟΥΣ ΔΥΟ ΤΥΠΟΥΣ

                      ΗΛΕΚΤΡΟΜΗΧΑΝΙΚΟΣ   ΜΕ ΤΡΑΝΖΙΣΤΟΡ    ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΣ-
                                                          ΥΒΡΙΔΙΚΟΣ
    ΘΕΣΗ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ   «ΔΥΣΚΟΛΟ ΝΑ        —               «ΕΧΕΙ
                       ΣΥΝΑΝΤΗΣΟΥΜΕ»                       ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΕΙ»
    ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ   «ΑΡΚΕΤΑ ΕΥΚΟΛΟΣ»  «ΠΙΟ ΔΥΣΚΟΛΟΣ  «ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ
                                          ΑΠΟ ΤΟΥΣ         ΕΥΧΡΗΣΤΟΣ»
                                          ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟΥΣ»
    ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ       —                  ψηφιακή οθόνη   «ΠΟΛΛΕΣ
                                          + πληκτρολόγιο   ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ»
    ΟΓΚΟΣ             —                  —               «ΜΙΚΡΟΣ ΟΓΚΟΣ»
    ΔΙΑΚΟΠΗ ΡΕΥΜΑΤΟΣ  «ΔΕ «ΧΑΝΕΙ» ΤΟ     μπαταρία 3-9    (βλ. πρόγραμμα
                       ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ»     ώρες             ασφάλειας, §ε)

• ΤΙ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΚΑΝΕΙ ΕΝΑΣ ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗΣ — τα «πολλές δυνατότητες» της ενότητας ε (σελ. 148-152): διακόπτης έναρξης λειτουργίας, τρέχουσα ώρα-ημέρα-μήνας-έτος, σταθμοί, διάρκεια άρδευσης, χρόνος έναρξης άρδευσης, ημέρες άρδευσης, αριθμός προγραμμάτων, χειροκίνητος διακόπτης ελέγχου, ποσοστιαία αυξομείωση χρόνου άρδευσης, πρόγραμμα ασφάλειας, κύκλωμα αντλίας / κεντρικής ηλεκτροβάνας, δυνατότητα σύνδεσης αισθητήρων.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο ηλεκτρονικός - υβριδικός προγραμματιστής, όπως ονομάζεται στο βιβλίο, είναι ο τύπος που έχει επικρατήσει κατά τα τελευταία χρόνια στην αγορά. Είναι προγραμματιστής ιδιαίτερα εύχρηστος, με πολλές δυνατότητες και μικρό όγκο. Ανήκει στους ηλεκτρικούς προγραμματιστές 220 V AC - 24 V AC, δηλαδή συνδέεται με τις ηλεκτροβάνες του δικτύου με ηλεκτρικά καλώδια και στέλνει ηλεκτρική τάση 24 V στο σωληνοειδές πηνίο που είναι προσαρμοσμένο στην ηλεκτροβάνα, για να λειτουργήσει την ανάλογη ζώνη άρδευσης· όταν το σωληνοειδές λάβει την τάση, μαγνητίζεται και έλκει προς τα πάνω ένα έμβολο, οπότε η ηλεκτροβάνα ανοίγει και το νερό διοχετεύεται μέσα από το δίκτυο. Σε σύγκριση με τους άλλους δύο τύπους ηλεκτρικών προγραμματιστών, δηλαδή τον ηλεκτρομηχανικό, που ήταν ο πρώτος που βγήκε στο εμπόριο, και τον προγραμματιστή με τρανζίστορ, που θεωρείται πιο δύσκολος στον προγραμματισμό του, ο ηλεκτρονικός - υβριδικός συνδυάζει ευκολία χρήσης, πολλές δυνατότητες προγραμματισμού και μικρό μέγεθος, γι' αυτό και έχει επικρατήσει.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Τα βασικά χαρακτηριστικά των προγραμματιστών

Ερώτηση: Να αναφέρετε ονομαστικά τα βασικά χαρακτηριστικά των προγραμματιστών.

Απάντηση:

• ΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ (ενότητα ε, σελ. 148): «Υπάρχουν πολλοί τύποι προγραμματιστών ρεύματος με πολλές και ποικίλες δυνατότητες προγραμματισμού. Ο προγραμματισμός γίνεται με διακόπτες.»

• ΟΝΟΜΑΣΤΙΚΑ — ΟΠΩΣ ΤΙΤΛΟΦΟΡΟΥΝΤΑΙ ΣΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ (σελ. 148-152)

    ①  ΔΙΑΚΟΠΤΗΣ ΕΝΑΡΞΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ                (ON/OFF)
    ②  ΔΙΑΚΟΠΤΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΑΣ ΩΡΑΣ - ΗΜΕΡΑΣ -
        ΤΡΕΧΟΝΤΟΣ ΜΗΝΑ - ΕΤΟΥΣ                       (time/day)
    ③  ΣΤΑΘΜΟΙ (ΣΤΑΣΕΙΣ)                             (stations/Zones)
    ④  ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΑΡΔΕΥΣΗΣ                             (Run time)
    ⑤  ΧΡΟΝΟΣ ΕΝΑΡΞΗΣ ΑΡΔΕΥΣΗΣ                       (start times)
    ⑥  ΗΜΕΡΕΣ ΑΡΔΕΥΣΗΣ                               (water days)
    ⑦  ΑΡΙΘΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ                          (programs/P)
    ⑧  ΧΕΙΡΟΚΙΝΗΤΟΣ ΔΙΑΚΟΠΤΗΣ ΕΛΕΓΧΟΥ                (manual)
    ⑨  ΠΟΣΟΣΤΙΑΙΑ ΑΥΞΟΜΕΙΩΣΗ ΧΡΟΝΟΥ ΑΡΔΕΥΣΗΣ         (water budget)
    ⑩  ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ
    ⑪  ΚΥΚΛΩΜΑ ΑΝΤΛΙΑΣ / ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑΣ      (Pump start/
                                                       Master valve)
    ⑫  ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΣΥΝΔΕΣΗΣ ΑΙΣΘΗΤΗΡΩΝ                (Auto Rain)

• Η ΛΙΣΤΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ (σελ. 154) — αυτούσια, με άλλη σειρά και άλλες ονομασίες:

    «Στα ΒΑΣΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ των προγραμματιστών συγκαταλέγονται τα εξής:
  
       οι ΣΤΑΘΜΟΙ,
       ο ΑΡΙΘΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ,
       ο ΑΡΙΘΜΟΣ ΕΚΚΙΝΗΣΕΩΝ,
       οι ΚΥΚΛΟΙ ΑΡΔΕΥΣΗΣ,
       ο ΧΕΙΡΟΚΙΝΗΤΟΣ ΔΙΑΚΟΠΤΗΣ ΕΛΕΓΧΟΥ,
       ο ΔΙΑΚΟΠΤΗΣ ΠΟΥ ΑΝΟΙΓΟΚΛΕΙΝΕΙ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ,
       οι ΧΡΟΝΟΙ ΑΡΔΕΥΣΗΣ,
       το ΚΥΚΛΩΜΑ ΑΝΤΛΙΑΣ / ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΒΑΛΒΙΔΑΣ,
       το ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ,
       η ΠΟΣΟΣΤΙΑΙΑ ΑΥΞΟΜΕΙΩΣΗ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΑΡΔΕΥΣΗΣ και
       η ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΣΥΝΔΕΣΗΣ ΑΙΣΘΗΤΗΡΩΝ.»

  ⚠️ Η ΠΕΡΙΛΗΨΗ λέει «κεντρικής βαλβίδας» ενώ το κείμενο «κεντρικής ηλεκτροβάνας», και «χρόνοι άρδευσης» ενώ το κείμενο έχει χωριστά «Διάρκεια άρδευσης» και «Χρόνος έναρξης άρδευσης».

• ⚠️ ΜΙΑ ΣΗΜΕΙΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ: τα «Βασικά χαρακτηριστικά προγραμματιστών» αριθμούνται στο βιβλίο ως «ε.», δηλαδή ως πέμπτο στοιχείο μιας λίστας τύπων (α. ηλεκτρομηχανικός, β. με τρανζίστορ, γ. ηλεκτρονικός-υβριδικός, δ. μπαταρίας) — ενώ δεν είναι τύπος προγραμματιστή αλλά ξεχωριστή ενότητα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα βασικά χαρακτηριστικά των προγραμματιστών, όπως τα απαριθμεί το βιβλίο, είναι: ο διακόπτης έναρξης λειτουργίας, δηλαδή ο διακόπτης που ανοιγοκλείνει το σύστημα, ο διακόπτης τρέχουσας ώρας, ημέρας, τρέχοντος μήνα και έτους, οι σταθμοί ή στάσεις, η διάρκεια άρδευσης, ο χρόνος έναρξης άρδευσης με τον αριθμό των εκκινήσεων, οι ημέρες άρδευσης, δηλαδή οι κύκλοι άρδευσης, ο αριθμός προγραμμάτων, ο χειροκίνητος διακόπτης ελέγχου, η ποσοστιαία αυξομείωση του χρόνου άρδευσης, το πρόγραμμα ασφάλειας, το κύκλωμα αντλίας ή κεντρικής ηλεκτροβάνας και η δυνατότητα σύνδεσης αισθητήρων. Όπως σημειώνει το βιβλίο, υπάρχουν πολλοί τύποι προγραμματιστών ρεύματος με πολλές και ποικίλες δυνατότητες προγραμματισμού, και ο προγραμματισμός γίνεται με διακόπτες.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Η χρησιμότητα περισσότερων του ενός προγραμμάτων

Ερώτηση: Σε τι διευκολύνει η ύπαρξη περισσότερων του ενός προγραμμάτων;

Απάντηση:

• ΤΙ ΕΙΝΑΙ «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ» (ενότητα ε, σελ. 149): «Ένα «πρόγραμμα» είναι ένα σύνολο εντολών άρδευσης ή ένα πρόγραμμα άρδευσης για σταθμούς, το οποίο θα λειτουργεί τις ίδιες ημέρες.» ➜ Άρα όλοι οι σταθμοί ενός προγράμματος ποτίζουν τις ΙΔΙΕΣ ΗΜΕΡΕΣ — εκεί ακριβώς βρίσκεται ο περιορισμός που λύνει το δεύτερο πρόγραμμα.

• Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΑΥΤΟΥΣΙΑ (σελ. 149): «Κάποιοι προγραμματιστές έχουν περισσότερα του ενός προγράμματα, που επιτρέπουν μια πιο ευέλικτη άρδευση.»

    ΤΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ — ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΑΣ ΚΑΙ ΘΑΜΝΟΙ
  
    ΓΙΑΤΙ ΔΙΑΦΕΡΟΥΝ: «επειδή ΟΙ ΘΑΜΝΟΙ ΕΧΟΥΝ ΠΙΟ ΜΕΓΑΛΟ ΚΑΙ ΕΚΤΕΤΑΜΕΝΟ
    ΡΙΖΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΠΟ ΤΟ ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΑ, ΔΕ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΝΑ ΑΡΔΕΥΟΝΤΑΙ ΤΟΣΟ
    ΣΥΧΝΑ.»
  
    ΜΕ ΔΥΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ
       ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 1 ──► ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΑΣ  ──► ΚΑΘΕ ΜΕΡΑ
       ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2 ──► ΘΑΜΝΟΙ       ──► ΚΑΘΕ ΔΕΥΤΕΡΗ ΜΕΡΑ
  
    ΜΕ ΕΝΑ ΜΟΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ
       «Αντίθετα, ένας προγραμματιστής ΕΝΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΑΥΤΗ ΤΗΝ
        ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ. Σε αυτή την περίπτωση, ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΑΡΔΕΥΟΥΜΕ ΤΟΥΣ
        ΘΑΜΝΟΥΣ ΓΙΑ ΛΙΓΟΤΕΡΟ ΧΡΟΝΟ ΑΠΟ Ο,ΤΙ ΤΟ ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΑ, ΑΛΛΑ Η ΑΡΔΕΥΣΗ
        ΘΑ ΓΙΝΕΤΑΙ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ.»

• Ο ΚΑΝΟΝΑΣ (σελ. 149): «Μπορούμε λοιπόν να αρδεύουμε διαφορετικούς σταθμούς σε διαφορετικές ημέρες, μόνο αν ο προγραμματιστής μας έχει δύο ή περισσότερα προγράμματα.»

    ΜΕ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ:  μπορούμε να αλλάξουμε μόνο τον ΧΡΟΝΟ
                         (διάρκεια) ανά σταθμό — ΟΧΙ ΤΙΣ ΗΜΕΡΕΣ
    ΜΕ ΔΥΟ+ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ: αλλάζουν και οι ΗΜΕΡΕΣ ανά ομάδα σταθμών

• ΠΩΣ ΕΚΤΕΛΕΙΤΑΙ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ (σελ. 149): «Όταν ένας προγραμματιστής εφαρμόζει ένα δεδομένο πρόγραμμα, εκτελεί όλο το πρόγραμμα πριν το σταματήσει ή το επαναλάβει. Ένα κλασσικό πρόγραμμα μπορεί να αρχίσει στις 04:00, όταν η πίεση του νερού στον κεντρικό αγωγό της πόλης είναι ικανοποιητική και δεν έχουμε απώλειες λόγω εξάτμισης. Ο προγραμματιστής θα δώσει σήμα στους διάφορους σταθμούς να ξεκινήσουν, ο ένας μετά τον άλλον. Κάθε σταθμός θα αρδεύσει στο χρονικό περιθώριο που έχουμε καθορίσει. Υπάρχουν προγραμματιστές των οποίων ο κάθε σταθμός έχει τη δυνατότητα να προγραμματίζεται ανεξάρτητα από τους υπόλοιπους.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ένα πρόγραμμα είναι ένα σύνολο εντολών άρδευσης, ή ένα πρόγραμμα άρδευσης για σταθμούς, το οποίο θα λειτουργεί τις ίδιες ημέρες. Κάποιοι προγραμματιστές έχουν περισσότερα του ενός προγράμματα, τα οποία επιτρέπουν μια πιο ευέλικτη άρδευση. Για παράδειγμα, επειδή οι θάμνοι έχουν πιο μεγάλο και εκτεταμένο ριζικό σύστημα από τον χλοοτάπητα, δεν χρειάζεται να αρδεύονται τόσο συχνά· αν ένας προγραμματιστής διαθέτει περισσότερα από ένα προγράμματα, ο χλοοτάπητας μπορεί να αρδεύεται κάθε μέρα από το ένα πρόγραμμα και οι θάμνοι κάθε δεύτερη μέρα από το δεύτερο πρόγραμμα. Αντίθετα, ένας προγραμματιστής ενός προγράμματος δεν έχει αυτή την ικανότητα· σε αυτή την περίπτωση μπορούμε να αρδεύουμε τους θάμνους για λιγότερο χρόνο από ό,τι τον χλοοτάπητα, αλλά η άρδευση θα γίνεται καθημερινά. Μπορούμε λοιπόν να αρδεύουμε διαφορετικούς σταθμούς σε διαφορετικές ημέρες μόνο αν ο προγραμματιστής μας έχει δύο ή περισσότερα προγράμματα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Η χρησιμότητα των πολλών αριθμών εκκίνησης

Ερώτηση: Ποια είναι η χρησιμότητα των πολλών αριθμών εκκίνησης;

Απάντηση:

• ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΕΚΚΙΝΗΣΗΣ (ενότητα ε, σελ. 149): «Όταν μιλάμε για αριθμούς εκκίνησης, εννοούμε απλά πόσες φορές ένας προγραμματιστής θα δώσει σήμα στους σταθμούς του, ώστε να αρδεύουν κάθε μέρα. Αν ένας προγραμματιστής έχει δέκα αριθμούς εκκινήσεων, οι σταθμοί μπορούν να μπουν σε λειτουργία δέκα φορές την ημέρα, αν αυτό βέβαια είναι επιθυμητό.» ➜ «Ο αριθμός των εκκινήσεων ποικίλλει από εταιρεία σε εταιρεία. Κάποιοι προγραμματιστές έχουν λίγους αριθμούς εκκίνησης, ενώ υπάρχουν προγραμματ[ιστ]ές που διαθέτουν μέχρι και 20 εκκινήσεις.» ⚠️ Στη θέση αυτή το βιβλίο γράφει «προγραμματικές» αντί «προγραμματιστές» (τυπογραφικό λάθος).

• ΟΙ ΔΥΟ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ — ΑΥΤΟΥΣΙΑ

    ① ΝΕΟΣ ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΑΣ Ή ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΦΥΤΕΜΕΝΑ ΕΤΗΣΙΑ ΦΥΤΑ
       «Οι πολλοί αριθμοί εκκίνησης είναι ΧΡΗΣΙΜΟΙ ΟΤΑΝ ΕΓΚΑΘΙΣΤΟΥΜΕ ΝΕΟ
        ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΑ Ή ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΕΧΟΥΜΕ ΦΥΤΕΨΕΙ ΕΤΗΣΙΑ ΦΥΤΑ. Σε αυτές τις
        περιπτώσεις ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΘΕΛΟΥΜΕ ΝΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ ΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΜΑΣ ΤΡΕΙΣ Ή
        ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΦΟΡΕΣ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ, ΩΣΤΕ ΝΑ ΔΙΑΤΗΡΟΥΝ ΤΗΝ ΥΓΡΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΔΑΦΟΥΣ
        ΣΕ ΕΠΙΘΥΜΗΤΑ ΕΠΙΠΕΔΑ.»
  
    ② ΑΡΓΙΛΩΔΕΣ ΕΔΑΦΟΣ ΜΕ ΜΙΚΡΗ ΔΙΗΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ
       «Οι πολλοί αριθμοί εκκίνησης είναι επίσης χρήσιμοι, ΟΤΑΝ ΤΟ ΕΔΑΦΟΣ
        ΕΙΝΑΙ ΑΡΓΙΛΩΔΕΣ ΜΕ ΜΙΚΡΗ ΔΙΗΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ. Σε αυτή την περίπτωση μπορεί
        να θέλουμε να ρυθμίσουμε το πρόγραμμά μας ΝΑ ΠΟΤΙΖΕΙ ΤΙΣ ΖΩΝΕΣ ΤΟΥ
        ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΑ ΣΕ ΤΕΤΟΙΟΥΣ ΧΡΟΝΟΥΣ, ΩΣΤΕ ΝΑ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΧΡΟΝΙΚΑ ΠΕΡΙΘΩΡΙΑ
        ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΑΠΟ ΤΟ ΕΔΑΦΟΣ.»

• ΤΟ ΔΙΠΛΟ ΟΦΕΛΟΣ ΣΤΟ ΑΡΓΙΛΩΔΕΣ ΕΔΑΦΟΣ (σελ. 149): «Αυτός ο τρόπος άρδευσης προστατεύει το έδαφος από διάβρωση, ενώ ταυτόχρονα δεν έχουμε σπατάλη νερού.»

    ΓΙΑΤΙ:  ΑΡΓΙΛΩΔΕΣ ΕΔΑΦΟΣ = ΜΙΚΡΗ ΔΙΗΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ
            ⇒ αν ρίξουμε ΟΛΟ το νερό ΜΟΝΟΜΙΑΣ, ΔΕΝ ΠΡΟΛΑΒΑΙΝΕΙ ΝΑ
              ΑΠΟΡΡΟΦΗΘΕΙ ⇒ ΑΠΟΡΡΟΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑ
            ⇒ ΔΙΑΒΡΩΣΗ ΤΟΥ ΕΔΑΦΟΥΣ + ΧΑΜΕΝΟ ΝΕΡΟ
  
    ΛΥΣΗ:   ΠΟΛΛΕΣ ΜΙΚΡΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ με ΕΝΔΙΑΜΕΣΑ ΔΙΑΛΕΙΜΜΑΤΑ
            ⇒ ΧΡΟΝΙΚΑ ΠΕΡΙΘΩΡΙΑ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗΣ

• ⚠️ ΜΗΝ ΤΟΥΣ ΜΠΕΡΔΕΥΕΤΕ ΜΕ ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ

    ΑΡΙΘΜΟΙ ΕΚΚΙΝΗΣΗΣ  ──► ΠΟΣΕΣ ΦΟΡΕΣ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΗΜΕΡΑ
    ΑΡΙΘΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ─► ΠΟΙΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΣΕ ΠΟΙΕΣ ΗΜΕΡΕΣ
    ΗΜΕΡΕΣ ΑΡΔΕΥΣΗΣ      ─► ΣΕ ΠΟΙΕΣ ΗΜΕΡΕΣ (επταήμερος ή αριθμητικός
                              κύκλος)
    ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΑΡΔΕΥΣΗΣ    ─► ΠΟΣΗ ΩΡΑ ΚΑΘΕ ΦΟΡΑ (1-120 λεπτά)

Σύνοψη: (ενδεικτική) Όταν μιλάμε για αριθμούς εκκίνησης, εννοούμε απλά πόσες φορές ένας προγραμματιστής θα δώσει σήμα στους σταθμούς του, ώστε να αρδεύουν κάθε μέρα· αν ένας προγραμματιστής έχει δέκα αριθμούς εκκινήσεων, οι σταθμοί μπορούν να μπουν σε λειτουργία δέκα φορές την ημέρα, αν αυτό είναι επιθυμητό. Οι πολλοί αριθμοί εκκίνησης είναι χρήσιμοι σε δύο περιπτώσεις. Πρώτον, όταν εγκαθιστούμε νέο χλοοτάπητα ή έχουμε πρόσφατα φυτέψει ετήσια φυτά, γιατί τότε μπορεί να θέλουμε να λειτουργούν οι σταθμοί μας τρεις ή τέσσερις φορές την ημέρα, ώστε να διατηρούν την υγρασία του εδάφους σε επιθυμητά επίπεδα. Δεύτερον, όταν το έδαφος είναι αργιλώδες με μικρή διηθητικότητα, οπότε μπορεί να θέλουμε να ρυθμίσουμε το πρόγραμμά μας να ποτίζει τις ζώνες του χλοοτάπητα σε τέτοιους χρόνους, ώστε να υπάρχουν χρονικά περιθώρια απορρόφησης του νερού από το έδαφος. Αυτός ο τρόπος άρδευσης προστατεύει το έδαφος από τη διάβρωση, ενώ ταυτόχρονα δεν έχουμε σπατάλη νερού.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ο χειροκίνητος διακόπτης ελέγχου

Ερώτηση: Τι είναι ο χειροκίνητος διακόπτης ελέγχου;

Απάντηση:

• Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΑΥΤΟΥΣΙΑ (ενότητα ε, «Χειροκίνητος διακόπτης ελέγχου — manual», σελ. 149): «Οι περισσότεροι προγραμματιστές έχουν ένα διακόπτη που μας δίνει χειροκίνητο έλεγχο λειτουργίας. Σε κάποιους άλλους προγραμματιστές υπάρχει διακόπτης για κάθε σταθμό και σε άλλους, ο ίδιος διακόπτης μας δίνει έλεγχο επί όλων των σταθμών.»

•   ΟΙ ΔΥΟ ΜΟΡΦΕΣ ΤΟΥ ΧΕΙΡΟΚΙΝΗΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ
  
    ① ΔΙΑΚΟΠΤΗΣ ΓΙΑ ΚΑΘΕ ΣΤΑΘΜΟ
       [ΣΤ.1] [ΣΤ.2] [ΣΤ.3] [ΣΤ.4] …  ➜ ξεχωριστός έλεγχος ζώνης-ζώνης
  
    ② ΕΝΑΣ ΔΙΑΚΟΠΤΗΣ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ
       [MANUAL] ──► «ΕΛΕΓΧΟ ΕΠΙ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΣΤΑΘΜΩΝ»

  ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ: επιτρέπει να ξεκινήσουμε μια ζώνη εκτός προγράμματος — για δοκιμή, ρύθμιση εκτοξευτήρων ή επισκευή.

• ΠΩΣ ΔΕΝΕΙ ΜΕ ΤΑ ΥΠΟΛΟΙΠΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

    · §10.2.1 (δ): η ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑ έχει ΔΙΑΚΟΠΤΗ ΧΕΙΡΟΚΙΝΗΤΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ
    · §10.4: με τον ΡΥΘΜΙΣΤΗ ΡΟΗΣ «ο ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΑΝΟΙΞΕΙ Ή ΝΑ
      ΚΛΕΙΣΕΙ ΤΟ ΚΥΚΛΩΜΑ… ΧΩΡΙΣ ΝΑ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΝΑ ΚΑΤΑΦΥΓΕΙ ΣΤΟΝ
      ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗ»
    · §10.7: οι ηλεκτροβάνες τοποθετούνται ώστε να έχουμε «ΑΝΕΤΟ» ΟΠΤΙΚΟ
      ΕΛΕΓΧΟ «ΟΤΑΝ ΤΗ ΔΟΚΙΜΑΖΟΥΜΕ ΜΕ ΧΕΙΡΟΚΙΝΗΤΗ ΕΝΑΡΞΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ»
  
    ➜ ΤΡΙΑ ΣΗΜΕΙΑ ΧΕΙΡΟΚΙΝΗΤΗΣ ΕΠΕΜΒΑΣΗΣ: ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗΣ, ΡΥΘΜΙΣΤΗΣ ΡΟΗΣ
      ΚΑΙ ΔΙΑΚΟΠΤΗΣ ΤΗΣ ΙΔΙΑΣ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑΣ

• ⚠️ ΜΗΝ ΤΟΝ ΜΠΕΡΔΕΨΕΤΕ ΜΕ ΤΟΝ ΔΙΑΚΟΠΤΗ ΕΝΑΡΞΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ (ON/OFF): εκείνος «μας επιτρέπει να κλείσουμε τον προγραμματιστή όταν γίνονται επισκευές ή όταν αρχίσει να βρέχει, χωρίς να ακυρώνονται τα προγράμματα» και «συνήθως έχει διαφορετικό χρώμα από τους υπόλοιπους». Ο χειροκίνητος διακόπτης ελέγχου αντίθετα ξεκινά λειτουργία με το χέρι.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο χειροκίνητος διακόπτης ελέγχου είναι ο διακόπτης που έχουν οι περισσότεροι προγραμματιστές και ο οποίος μας δίνει χειροκίνητο έλεγχο λειτουργίας, δηλαδή μας επιτρέπει να θέσουμε σε λειτουργία την άρδευση με το χέρι, εκτός του προγράμματος, για παράδειγμα για δοκιμή ή επισκευή. Σε κάποιους προγραμματιστές υπάρχει διακόπτης για κάθε σταθμό ξεχωριστά, ενώ σε άλλους ο ίδιος διακόπτης μάς δίνει έλεγχο επί όλων των σταθμών. Δεν πρέπει να συγχέεται με τον διακόπτη έναρξης λειτουργίας, τον διακόπτη δηλαδή που ανοιγοκλείνει το σύστημα και μας επιτρέπει να κλείσουμε τον προγραμματιστή χωρίς να ακυρωθούν τα προγράμματα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ο διακόπτης που ανοιγοκλείνει το σύστημα

Ερώτηση: Γιατί σε έναν προγραμματιστή υπάρχει διακόπτης που ανοιγοκλείνει το σύστημα;

Απάντηση:

• Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΑΥΤΟΥΣΙΑ (ενότητα ε, «Διακόπτης έναρξης λειτουργίας — ON/OFF», σελ. 148): «Σχεδόν όλοι οι προγραμματιστές έχουν ένα διακόπτη, που μας επιτρέπει να κλείσουμε τον προγραμματιστή όταν γίνονται επισκευές ή όταν αρχίσει να βρέχει, χωρίς να ακυρώνονται τα προγράμματα που έχουμε θέσει. Συνήθως, ο διακόπτης αυτός έχει διαφορετικό χρώμα από τους υπόλοιπους.»

•   ΟΙ ΔΥΟ ΛΟΓΟΙ ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΕΙ ΡΗΤΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
  
    ① ΟΤΑΝ ΓΙΝΟΝΤΑΙ ΕΠΙΣΚΕΥΕΣ
       ➜ σταματά η άρδευση όσο ο τεχνικός δουλεύει στο δίκτυο
  
    ② ΟΤΑΝ ΑΡΧΙΣΕΙ ΝΑ ΒΡΕΧΕΙ
       ➜ δεν ποτίζουμε ενώ βρέχει — ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΝΕΡΟΥ (§11.2)
  
    ΤΟ ΚΡΙΣΙΜΟ: «ΧΩΡΙΣ ΝΑ ΑΚΥΡΩΝΟΝΤΑΙ ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΟΥ ΕΧΟΥΜΕ ΘΕΣΕΙ»
    ➜ ΔΕΝ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΕΠΑΝΑΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΟΤΑΝ ΤΟΝ ΞΑΝΑΝΟΙΞΟΥΜΕ
  
    ΤΟ ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΟ: «ΣΥΝΗΘΩΣ… ΕΧΕΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟ ΧΡΩΜΑ ΑΠΟ ΤΟΥΣ
    ΥΠΟΛΟΙΠΟΥΣ» — ώστε να ξεχωρίζει αμέσως

• Η ΑΥΤΟΜΑΤΗ ΕΚΔΟΧΗ ΤΟΥ ΙΔΙΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΟΣ: το κλείσιμο «όταν αρχίσει να βρέχει» γίνεται και αυτόματα, με τους αισθητήρες βροχής (ενότητα ε, «Δυνατότητα σύνδεσης αισθητήρων»): «υπολογίζουν το συνολικό όγκο του νερού που πέφτει μετά από μια βροχή, μετρώντας το ύψος βροχής» και «επιτρέπουν ή δεν επιτρέπουν στον προγραμματιστή να ξεκινήσει»· άλλοι «αναγνωρίζουν» μια έντονη βροχόπτωση και διακόπτουν τη λειτουργία του προγραμματιστή».

• ⚠️ ΤΙ ΔΕΝ ΚΑΝΕΙ ΑΥΤΟΣ Ο ΔΙΑΚΟΠΤΗΣ: δεν μηδενίζει τα προγράμματα (αυτό συμβαίνει μόνο «αν η μπαταρία εξασθενήσει», ενότητα ε) και δεν ξεκινά χειροκίνητη άρδευση (αυτό κάνει ο χειροκίνητος διακόπτης ελέγχου).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Σχεδόν όλοι οι προγραμματιστές έχουν έναν διακόπτη έναρξης λειτουργίας, δηλαδή έναν διακόπτη που ανοιγοκλείνει το σύστημα, ο οποίος μας επιτρέπει να κλείσουμε τον προγραμματιστή όταν γίνονται επισκευές ή όταν αρχίσει να βρέχει, χωρίς να ακυρώνονται τα προγράμματα που έχουμε θέσει. Αυτό είναι και το ουσιαστικό του πλεονέκτημα: σταματάμε προσωρινά την άρδευση χωρίς να χάσουμε τον προγραμματισμό και χωρίς να χρειαστεί να προγραμματίσουμε ξανά τη συσκευή όταν την ξανανοίξουμε. Συνήθως ο διακόπτης αυτός έχει διαφορετικό χρώμα από τους υπόλοιπους, ώστε να ξεχωρίζει εύκολα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Οι χρόνοι άρδευσης

Ερώτηση: Τι είναι οι χρόνοι άρδευσης;

Απάντηση:

• ⚠️ ΣΗΜΕΙΩΣΗ ΜΕΘΟΔΟΥ: ο όρος «χρόνοι άρδευσης» εμφανίζεται ως τίτλος μόνο στην ΠΕΡΙΛΗΨΗ (σελ. 154), στη λίστα των βασικών χαρακτηριστικών. Στο κείμενο της ενότητας ε αντιστοιχεί σε δύο χωριστά χαρακτηριστικά, και η απάντηση καλύπτει και τα δύο:

    ④ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΑΡΔΕΥΣΗΣ        (Run time)   — ΠΟΣΗ ΩΡΑ
    ⑤ ΧΡΟΝΟΣ ΕΝΑΡΞΗΣ ΑΡΔΕΥΣΗΣ  (start times) — ΠΟΤΕ ΞΕΚΙΝΑ

• ④ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΑΡΔΕΥΣΗΣ — ΑΥΤΟΥΣΙΑ (σελ. 148): «Στη θέση αυτή ορίζεται η διάρκεια άρδευσης κάθε στάσης. Οι προγραμματιστές συνήθως έχουν την ικανότητα να λειτουργούν τους σταθμούς τους από 1-120 λεπτά κάθε φορά. Μερικοί προγραμματιστές έχουν έναν ή δύο σταθμούς που μπορούν να μετατρέψουν το χρόνο λειτουργίας τους από λεπτά σε ώρες (1 έως 120 λεπτά σε 0,5 έως 18 ώρες). Έχουμε δηλαδή τη δυνατότητα να χρησιμοποιούμε αυτούς τους σταθμούς για άρδευση με σταγόνες, φωτισμό κτλ.»

• ⑤ ΧΡΟΝΟΣ ΕΝΑΡΞΗΣ ΑΡΔΕΥΣΗΣ — ΑΥΤΟΥΣΙΑ (σελ. 148-149): «Απαραίτητο και βασικό στοιχείο προγραμματισμού είναι να θέσουμε την ώρα έναρξης λειτουργίας του δικτύου μας.»

    ΑΡΙΘΜΟΙ ΕΚΚΙΝΗΣΗΣ
    «ΠΟΣΕΣ ΦΟΡΕΣ ΕΝΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗΣ ΘΑ ΔΩΣΕΙ ΣΗΜΑ ΣΤΟΥΣ ΣΤΑΘΜΟΥΣ ΤΟΥ,
     ΩΣΤΕ ΝΑ ΑΡΔΕΥΟΥΝ ΚΑΘΕ ΜΕΡΑ»
    «Ο αριθμός των εκκινήσεων ΠΟΙΚΙΛΛΕΙ ΑΠΟ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΕ ΕΤΑΙΡΕΙΑ… υπάρχουν
     προγραμματ[ιστ]ές που διαθέτουν ΜΕΧΡΙ ΚΑΙ 20 ΕΚΚΙΝΗΣΕΙΣ»
  
    ΠΟΤΕ ΞΕΚΙΝΑ ΣΥΝΗΘΩΣ ΕΝΑ ΚΛΑΣΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ (σελ. 149)
    «Ένα κλασσικό πρόγραμμα μπορεί να αρχίσει ΣΤΙΣ 04:00, ΟΤΑΝ Η ΠΙΕΣΗ ΤΟΥ
     ΝΕΡΟΥ ΣΤΟΝ ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΑΓΩΓΟ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΕΙΝΑΙ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΔΕΝ ΕΧΟΥΜΕ
     ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΛΟΓΩ ΕΞΑΤΜΙΣΗΣ.»

• ΤΙ ΓΙΝΕΤΑΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ (σελ. 149): «Ο προγραμματιστής θα δώσει σήμα στους διάφορους σταθμούς να ξεκινήσουν, ο ένας μετά τον άλλον. Κάθε σταθμός θα αρδεύσει στο χρονικό περιθώριο που έχουμε καθορίσει.»

    ΠΩΣ ΣΥΝΔΕΟΝΤΑΙ ΟΙ ΔΥΟ ΧΡΟΝΟΙ
  
     ΩΡΑ ΕΝΑΡΞΗΣ 04:00
          │
          ├─► ΣΤΑΘΜΟΣ 1 ──► ΔΙΑΡΚΕΙΑ 20ˊ
          ├─► ΣΤΑΘΜΟΣ 2 ──► ΔΙΑΡΚΕΙΑ 15ˊ   (ο ένας ΜΕΤΑ τον άλλον —
          ├─► ΣΤΑΘΜΟΣ 3 ──► ΔΙΑΡΚΕΙΑ 25ˊ    διαδοχική λειτουργία)
          └─► …
  
    ⚠️ Η ΠΟΣΟΣΤΙΑΙΑ ΑΥΞΟΜΕΙΩΣΗ (water budget) αλλάζει ΟΛΕΣ τις ΔΙΑΡΚΕΙΕΣ
       μαζί, σε ποσοστό 10%-200%, «ΜΕ ΜΙΑ ΜΟΝΟ ΚΙΝΗΣΗ»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Στο βιβλίο ο όρος «χρόνοι άρδευσης» χρησιμοποιείται στην περίληψη και καλύπτει δύο από τα βασικά χαρακτηριστικά του προγραμματιστή, τη διάρκεια άρδευσης και τον χρόνο έναρξης της άρδευσης. Στη θέση της διάρκειας άρδευσης ορίζεται η διάρκεια άρδευσης κάθε στάσης· οι προγραμματιστές συνήθως έχουν την ικανότητα να λειτουργούν τους σταθμούς τους από 1 έως 120 λεπτά κάθε φορά, ενώ μερικοί έχουν έναν ή δύο σταθμούς που μπορούν να μετατρέψουν τον χρόνο λειτουργίας τους από λεπτά σε ώρες, από 1 έως 120 λεπτά σε 0,5 έως 18 ώρες, ώστε να χρησιμοποιούνται για άρδευση με σταγόνες, φωτισμό και άλλα. Ο χρόνος έναρξης άρδευσης είναι απαραίτητο και βασικό στοιχείο προγραμματισμού, δηλαδή πρέπει να θέσουμε την ώρα έναρξης λειτουργίας του δικτύου μας· εδώ ανήκουν και οι αριθμοί εκκίνησης, δηλαδή πόσες φορές θα δώσει ο προγραμματιστής σήμα στους σταθμούς του ώστε να αρδεύουν κάθε μέρα. Ένα κλασικό πρόγραμμα μπορεί να αρχίσει στις 04:00, όταν η πίεση του νερού στον κεντρικό αγωγό της πόλης είναι ικανοποιητική και δεν έχουμε απώλειες λόγω εξάτμισης, και στη συνέχεια ο προγραμματιστής δίνει σήμα στους σταθμούς να ξεκινήσουν ο ένας μετά τον άλλον, με τον καθένα να αρδεύει στο χρονικό περιθώριο που έχουμε καθορίσει.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Το κύκλωμα αντλίας / κεντρικής βαλβίδας

Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για το κύκλωμα αντλίας / κεντρικής βαλβίδας;

Απάντηση:

• ⚠️ Ο ΟΡΟΣ: η ερώτηση λέει «κεντρικής βαλβίδας» (όπως και η ΠΕΡΙΛΗΨΗ), ενώ ο τίτλος της ενότητας στο κείμενο (σελ. 150) είναι «Κύκλωμα αντλίας / κεντρικής ηλεκτροβάνας (Pump start/Master valve)». Πρόκειται για το ίδιο πράγμα.

• Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΑΥΤΟΥΣΙΑ (σελ. 150): «Οι προγραμματιστές μπορούν να συνδεθούν με τέτοιο τρόπο, ώστε, όταν ενεργοποιούν ένα σταθμό για άρδευση, ταυτόχρονα να ενεργοποιούν μια αντλία να μπει σε λειτουργία ή μια κεντρική ηλεκτροβάνα (master valve) να ανοίξει.»

             ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗΣ
                   │
       ┌───────────┴────────────┐
       ▼                        ▼
    ΣΤΑΘΜΟΣ Ν               ΚΥΚΛΩΜΑ ΑΝΤΛΙΑΣ /
    (ηλεκτροβάνα            ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑΣ
     ζώνης)                       │
       │                    ┌─────┴─────┐
       │                    ▼           ▼
       │                 ΑΝΤΛΙΑ    ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑ
       │                 μπαίνει    ανοίγει
       │                 σε λειτ.  (master valve)
       ▼
     ΖΩΝΗ ΑΡΔΕΥΣΗΣ         ➜ ΤΑΥΤΟΧΡΟΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΣΤΑΘΜΟ

• Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑΣ — αυτούσια: «Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η κεντρική ηλεκτροβάνα είναι τοποθετημένη μπροστά από όλες τις ηλεκτροβάνες του κυκλώματος, ανοίγει με το άνοιγμα της πρώτης στάσης και κλείνει με το κλείσιμο της τελευταίας στάσης.»

    ΥΔΡΟΛΗΨΙΑ ──► [ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑ] ──┬──► [ΗΛ/ΒΑΝΑ ΖΩΝΗΣ 1]
                   «ΜΠΡΟΣΤΑ ΑΠΟ ΟΛΕΣ»       ├──► [ΗΛ/ΒΑΝΑ ΖΩΝΗΣ 2]
                                             └──► [ΗΛ/ΒΑΝΑ ΖΩΝΗΣ 3]
  
    ΑΝΟΙΓΕΙ  με το άνοιγμα της ΠΡΩΤΗΣ στάσης
    ΚΛΕΙΝΕΙ  με το κλείσιμο της ΤΕΛΕΥΤΑΙΑΣ στάσης
    ➜ Ο ΚΕΝΤΡΙΚΟΣ ΑΓΩΓΟΣ ΜΕΝΕΙ ΥΠΟ ΠΙΕΣΗ ΜΟΝΟ ΟΣΟ ΑΡΔΕΥΕΙ ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ

• ΓΙΑΤΙ ΕΧΕΙ ΣΗΜΑΣΙΑ — από όσα λέει το ίδιο το βιβλίο σε άλλα σημεία:

    · ΑΝΤΛΙΑ: αν η παροχή δεν προέρχεται από δίκτυο πόλης αλλά από
      γεώτρηση/δεξαμενή, Η ΑΝΤΛΙΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΚΙΝΑ ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΗ ΖΩΝΗ
    · ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑ: οι ΜΕΤΡΗΤΕΣ ΡΟΗΣ «μπορούν ΑΥΤΟΜΑΤΑ ΝΑ ΚΛΕΙΣΟΥΝ
      ΤΗΝ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑ, ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΔΙΑΡΡΟΗΣ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΣΩΛΗΝΑ
      ΠΑΡΟΧΗΣ» (ενότητα ε, δ)
    · Εικ. 11.9: «ΣΥΝΔΕΣΗ ΑΝΤΛΙΑΣ Ή ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΒΑΝΑΣ ΣΤΟΝ
      ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗ»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το κύκλωμα αντλίας ή κεντρικής βαλβίδας, όπως το ονομάζει η περίληψη, αναφέρεται στο κείμενο ως κύκλωμα αντλίας / κεντρικής ηλεκτροβάνας. Οι προγραμματιστές μπορούν να συνδεθούν με τέτοιο τρόπο, ώστε όταν ενεργοποιούν έναν σταθμό για άρδευση, ταυτόχρονα να ενεργοποιούν μια αντλία να μπει σε λειτουργία ή μια κεντρική ηλεκτροβάνα, δηλαδή μια master valve, να ανοίξει. Η κεντρική ηλεκτροβάνα είναι τοποθετημένη μπροστά από όλες τις ηλεκτροβάνες του κυκλώματος, ανοίγει με το άνοιγμα της πρώτης στάσης και κλείνει με το κλείσιμο της τελευταίας στάσης, ώστε ο κεντρικός αγωγός να παραμένει υπό πίεση μόνο όσο διαρκεί η άρδευση. Σχετικά, οι αισθητήρες ροής μπορούν να κλείσουν αυτόματα την κεντρική ηλεκτροβάνα σε περίπτωση διαρροής του κύριου σωλήνα παροχής.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Το πρόγραμμα ασφάλειας

Ερώτηση: Τι εξυπηρετεί το πρόγραμμα ασφάλειας που διαθέτουν οι προγραμματιστές;

Απάντηση:

• ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΠΟΥ ΛΥΝΕΙ (ενότητα ε, «Πρόγραμμα ασφάλειας», σελ. 150): «Όταν για κάποιο λόγο συμβεί διακοπή του ηλεκτρικού ρεύματος, κάποιοι προγραμματιστές μπορούν να διατηρήσουν το πρόγραμμά τους χωρίς μπαταρίες και κάποιοι άλλοι έχουν ένα σύστημα μπαταριών που διατηρεί το πρόγραμμα για λίγες ώρες. Ο χρόνος διατήρησης του προγράμματος εξαρτάται από το είδος της μπαταρίας που χρησιμοποιείται. Αν η μπαταρία εξασθενήσει, όλα τα προγράμματα θα μηδενιστούν.»

• Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΑΥΤΟΥΣΙΑ: «Οι περισσότεροι προγραμματιστές διαθέτουν ένα ενσωματωμένο πρόγραμμα ασφάλειας, το οποίο θα ενεργοποιηθεί όταν επανέλθει το ηλεκτρικό ρεύμα (π.χ. θα λειτουργήσουν όλες οι στάσεις για 10ˊ, δύο φορές την ημέρα). Έτσι, ο προγραμματιστής θα λειτουργεί σύμφωνα με αυτό, μέχρι να επαναπρογραμματιστεί.»

    Η ΑΛΥΣΙΔΑ ΤΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ
  
     ΔΙΑΚΟΠΗ ΡΕΥΜΑΤΟΣ
          │
          ├─► κάποιοι προγρ/στές ΔΙΑΤΗΡΟΥΝ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΩΡΙΣ ΜΠΑΤΑΡΙΕΣ
          │
          └─► άλλοι με ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΠΑΤΑΡΙΩΝ «ΓΙΑ ΛΙΓΕΣ ΩΡΕΣ»
                   │
                   └─► ΑΝ Η ΜΠΑΤΑΡΙΑ ΕΞΑΣΘΕΝΗΣΕΙ ⇒ ΟΛΑ ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ
                       ΜΗΔΕΝΙΖΟΝΤΑΙ
                            │
                            ▼
              ΕΠΑΝΕΡΧΕΤΑΙ ΤΟ ΡΕΥΜΑ ⇒ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΕΙΤΑΙ ΤΟ ΕΝΣΩΜΑΤΩΜΕΝΟ
              ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ (π.χ. ΟΛΕΣ ΟΙ ΣΤΑΣΕΙΣ 10ˊ, ΔΥΟ ΦΟΡΕΣ
              ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ) ⇒ ΙΣΧΥΕΙ «ΜΕΧΡΙ ΝΑ ΕΠΑΝΑΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΕΙ»

• ΤΙ ΕΞΥΠΗΡΕΤΕΙ ΤΕΛΙΚΑ: εξασφαλίζει ότι ο κήπος δεν θα μείνει απότιστος αν χαθεί το πρόγραμμα — το δίκτυο συνεχίζει να αρδεύει με μια στοιχειώδη, ασφαλή ρύθμιση μέχρι να επέμβει ο χρήστης. ➜ Είναι ενσωματωμένο (εργοστασιακό), δεν το ορίζει ο χρήστης.

• ΤΑ ΑΛΛΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΗ ΔΙΑΚΟΠΗ ΡΕΥΜΑΤΟΣ

    · ΗΛΕΚΤΡΟΜΗΧΑΝΙΚΟΣ: «Με τη ΔΙΑΚΟΠΗ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΔΕ «ΧΑΝΕΙ»
      ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ» (§11.1.1.1α)
    · ΜΕ ΤΡΑΝΖΙΣΤΟΡ: «ΜΙΑ ΜΠΑΤΑΡΙΑ ΘΑ ΔΙΑΤΗΡΗΣΕΙ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΜΙΑ
      ΧΡΟΝΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 3 ΕΩΣ 9 ΩΡΩΝ» (§11.1.1.1β)
    · ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΕΣ ΜΠΑΤΑΡΙΑΣ: για περιοχές «ΠΟΥ ΤΑΛΑΙΠΩΡΟΥΝΤΑΙ ΑΠΟ ΠΟΛΥ
      ΣΥΧΝΕΣ ΔΙΑΚΟΠΕΣ ΡΕΥΜΑΤΟΣ» (§δ)
    · ΤΡΕΧΟΥΣΑ ΩΡΑ: ξαναρυθμίζεται «ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΔΙΑΚΟΠΗ ΡΕΥΜΑΤΟΣ»
    · Εικ. 11.8: «ΘΕΣΗ ΜΠΑΤΑΡΙΑΣ»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το πρόγραμμα ασφάλειας εξυπηρετεί την περίπτωση που θα συμβεί διακοπή του ηλεκτρικού ρεύματος. Κάποιοι προγραμματιστές μπορούν να διατηρήσουν το πρόγραμμά τους χωρίς μπαταρίες και κάποιοι άλλοι έχουν ένα σύστημα μπαταριών που το διατηρεί για λίγες ώρες, ανάλογα με το είδος της μπαταρίας· αν όμως η μπαταρία εξασθενήσει, όλα τα προγράμματα θα μηδενιστούν. Γι' αυτό οι περισσότεροι προγραμματιστές διαθέτουν ένα ενσωματωμένο πρόγραμμα ασφάλειας, το οποίο θα ενεργοποιηθεί όταν επανέλθει το ηλεκτρικό ρεύμα, για παράδειγμα θα λειτουργήσουν όλες οι στάσεις για δέκα λεπτά, δύο φορές την ημέρα. Έτσι ο προγραμματιστής θα λειτουργεί σύμφωνα με αυτό μέχρι να επαναπρογραμματιστεί, ώστε ο κήπος να μη μείνει χωρίς άρδευση στο διάστημα αυτό.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ποσοστιαία αυξομείωση και αισθητήρες

Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για την ποσοστιαία αυξομείωση του χρόνου άρδευσης και τη δυνατότητα σύνδεσης αισθητήρων;

Απάντηση:

• Α. ΠΟΣΟΣΤΙΑΙΑ ΑΥΞΟΜΕΙΩΣΗ ΧΡΟΝΟΥ ΑΡΔΕΥΣΗΣ (water budget) — αυτούσια (σελ. 149-150): «Κάποιοι προγραμματιστές διαθέτουν αυτή την πολύτιμη εναλλακτική λύση, η οποία επιτρέπει την αύξηση ή τη μείωση του χρόνου άρδευσης, που έχουμε προγραμματίσει για τα κυκλώματά μας, σε ποσοστό (10%-200%). Όλοι οι σταθμοί των προγραμματιστών μπορούν να αυξήσουν ή να μειώσουν το χρόνο άρδευσης με μια μόνο κίνηση.»

    ΠΟΤΕ ΤΗ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΜΕ
  
    ΜΕΙΩΣΗ  «ΒΟΗΘΑ ΣΤΟ ΝΑ ΕΛΑΧΙΣΤΟΠΟΙΗΣΟΥΜΕ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ, ΟΤΑΝ
             ΧΡΕΙΑΖΟΜΑΣΤΕ ΛΙΓΟΤΕΡΟ ΝΕΡΟ, ΟΠΩΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΚΡΥΩΝ ΚΑΙ
             ΥΓΡΩΝ ΚΑΙΡΙΚΩΝ ΣΥΝΘΗΚΩΝ»
    ΑΥΞΗΣΗ  «Αντίθετα, ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΞΗΡΩΝ ΠΕΡΙΟΔΩΝ, ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ
             ΑΥΞΗΣΟΥΜΕ ΤΑ ΠΟΣΟΣΤΑ ΑΡΔΕΥΣΗΣ»
  
    ΓΙΑΤΙ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥΤΙΜΗ: «Στις περισσότερες περιοχές, ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ
    ΑΡΔΕΥΣΗΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΛΛΑΖΟΥΝ ΠΕΝΤΕ ΜΕ ΟΚΤΩ ΦΟΡΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΟΥ
    ΕΤΟΥΣ, ΔΙΟΤΙ ΟΙ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΦΥΤΩΝ ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ, ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΤΗΝ
    ΑΝΟΙΞΗ, ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΚΑΙ ΤΟ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ.»
    ➜ Με ΜΙΑ ΚΙΝΗΣΗ κάνουμε αυτό που αλλιώς θα απαιτούσε ΕΠΑΝΑΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ
      ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΣΤΑΘΜΩΝ

• Β. ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΣΥΝΔΕΣΗΣ ΑΙΣΘΗΤΗΡΩΝ (Auto Rain) (σελ. 150): «Η πιο ολοκληρωμένη μορφή αυτόματης άρδευσης περιλαμβάνει τη σύνδεση με τον προγραμματιστή διάφορων οργάνων που καλούνται αισθητήρες.»

    α) ΜΕΤΡΗΤΕΣ ΥΓΡΑΣΙΑΣ (Humidity meters)
       «ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΠΟΥ ΜΕΤΡΟΥΝ, ΜΕΣΩ ΕΝΟΣ ΑΙΣΘΗΤΗΡΑ ΠΟΥ
        ΤΟΠΟΘΕΤΕΙΤΑΙ ΣΤΟΝ ΚΗΠΟ (ΜΕΣΑ ΣΤΟ ΕΔΑΦΟΣ), ΤΗΝ ΥΓΡΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΔΑΦΟΥΣ.»
       ΞΗΡΟ ΕΔΑΦΟΣ  ⇒ «ΕΠΙΤΡΕΠΕΙ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗ… ΝΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ»
       ΕΠΙΘΥΜΗΤΗ ΥΓΡΑΣΙΑ ⇒ «ΔΙΑΚΟΠΤΕΙ ΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗ»
  
    β) ΑΙΣΘΗΤΗΡΕΣ ΒΡΟΧΗΣ (Rain sensors)
       «ΥΠΟΛΟΓΙΖΟΥΝ ΤΟ ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΟΓΚΟ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΠΟΥ ΠΕΦΤΕΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΙΑ
        ΒΡΟΧΗ, ΜΕΤΡΩΝΤΑΣ ΤΟ ΥΨΟΣ ΒΡΟΧΗΣ.» ➜ «ΕΠΙΤΡΕΠΟΥΝ Ή ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΥΝ
        ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗ ΝΑ ΞΕΚΙΝΗΣΕΙ»
       + άλλοι «ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΟΥΝ» ΜΙΑ ΕΝΤΟΝΗ ΒΡΟΧΟΠΤΩΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΚΟΠΤΟΥΝ ΤΗ
         ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗ
  
    γ) ΤΑΣΙΜΕΤΡΑ
       «ΔΙΝΕΙ ΤΟ ΣΥΝΘΗΜΑ ΕΚΚΙΝΗΣΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ… ΜΕΤΡΑ ΤΗΝ
        ΕΔΑΦΙΚΗ ΥΓΡΑΣΙΑ και ο προγραμματιστής ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΕΙΤΑΙ, ΟΤΑΝ Η ΥΓΡΑΣΙΑ
        ΤΟΥ ΕΔΑΦΟΥΣ ΠΕΣΕΙ ΚΑΤΩ ΑΠΟ ΟΡΙΣΜΕΝΑ ΟΡΙΑ»
  
    δ) ΜΕΤΡΗΤΕΣ ΡΟΗΣ
       «για τον ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟ ΤΗΣ ΠΟΣΟΤΗΤΑΣ ΝΕΡΟΥ ΠΟΥ ΑΠΟΔΙΔΕΤΑΙ», τον
        «ΕΝΤΟΠΙΣΜΟ ΜΕΓΑΛΩΝ ΠΑΡΟΧΩΝ Ή ΔΙΑΡΡΟΩΝ» και την «ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΗΣ
        ΣΥΝΟΛΙΚΗΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ»

• ΤΙ ΚΑΝΟΥΝ ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΟΙ ΑΙΣΘΗΤΗΡΕΣ ΡΟΗΣ (σελ. 152): «Μπορούν αυτόματα να κλείσουν την κεντρική ηλεκτροβάνα, σε περίπτωση διαρροής του κύριου σωλήνα παροχής. Επίσης, αν μια εγκάρσια γραμμή παροχής διαρραγεί ή αν κάποιο ακροφύσιο φύγει από τη θέση του, η ζώνη άρδευσης θα απομονωθεί αυτόματα. Με τη χρήση ενός τέτοιου οργάνου επιτυγχάνεται τεράστια εξοικονόμηση νερού.»

• Η ΚΟΙΝΗ ΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΔΥΟ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ

    ΠΟΣΟΣΤΙΑΙΑ ΑΥΞΟΜΕΙΩΣΗ   ──► ΧΕΙΡΟΚΙΝΗΤΗ προσαρμογή στις κλιματικές
    (water budget)               συνθήκες, ΜΕ ΜΙΑ ΚΙΝΗΣΗ
  
    ΑΙΣΘΗΤΗΡΕΣ (Auto Rain)  ──► ΑΥΤΟΜΑΤΗ προσαρμογή στις πραγματικές
                                 συνθήκες εδάφους / βροχής / ροής
  
    ➜ ΚΑΙ ΤΑ ΔΥΟ ΥΠΗΡΕΤΟΥΝ ΤΟ ΙΔΙΟ: ΝΑ ΜΗΝ ΠΟΤΙΖΟΥΜΕ ΟΣΟ ΛΕΕΙ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ
      ΑΛΛΑ ΟΣΟ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ — «ΑΡΔΕΥΣΗ ΧΩΡΙΣ ΣΠΑΤΑΛΗ ΝΕΡΟΥ» (§11.2)

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η ποσοστιαία αυξομείωση του χρόνου άρδευσης είναι μια πολύτιμη εναλλακτική λύση που διαθέτουν κάποιοι προγραμματιστές και η οποία επιτρέπει την αύξηση ή τη μείωση του χρόνου άρδευσης που έχουμε προγραμματίσει για τα κυκλώματά μας, σε ποσοστό από 10% έως 200%. Όλοι οι σταθμοί των προγραμματιστών μπορούν να αυξήσουν ή να μειώσουν τον χρόνο άρδευσης με μια μόνο κίνηση, κάτι που βοηθά στο να ελαχιστοποιήσουμε την κατανάλωση όταν χρειαζόμαστε λιγότερο νερό, όπως σε κρύες και υγρές καιρικές συνθήκες, ενώ σε ξηρές περιόδους μπορούμε να αυξήσουμε τα ποσοστά άρδευσης· είναι ιδιαίτερα χρήσιμη, αφού στις περισσότερες περιοχές τα προγράμματα άρδευσης πρέπει να αλλάζουν πέντε με οκτώ φορές κατά τη διάρκεια του έτους. Η πιο ολοκληρωμένη μορφή αυτόματης άρδευσης περιλαμβάνει τη σύνδεση με τον προγραμματιστή διάφορων οργάνων που καλούνται αισθητήρες. Οι μετρητές υγρασίας μετρούν, μέσω αισθητήρα που τοποθετείται μέσα στο έδαφος, την υγρασία του εδάφους και, όταν το έδαφος είναι ξηρό, επιτρέπουν στον προγραμματιστή να λειτουργεί, ενώ όταν φτάσει στα επιθυμητά επίπεδα διακόπτουν τη λειτουργία του. Οι αισθητήρες βροχής υπολογίζουν τον συνολικό όγκο του νερού που πέφτει μετά από μια βροχή, μετρώντας το ύψος βροχής, και ανάλογα με την ένδειξη επιτρέπουν ή δεν επιτρέπουν στον προγραμματιστή να ξεκινήσει, ενώ άλλοι αναγνωρίζουν μια έντονη βροχόπτωση και διακόπτουν τη λειτουργία του. Το τασίμετρο συνδέεται με τον προγραμματιστή και δίνει το σύνθημα εκκίνησης του συστήματος, καθώς μετρά την εδαφική υγρασία και ενεργοποιεί τον προγραμματιστή όταν αυτή πέσει κάτω από ορισμένα όρια. Τέλος, οι μετρητές ροής χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό της ποσότητας νερού που αποδίδεται, για τον εντοπισμό μεγάλων παροχών ή διαρροών και για την καταγραφή της συνολικής κατανάλωσης, ενώ μπορούν αυτόματα να κλείσουν την κεντρική ηλεκτροβάνα σε περίπτωση διαρροής του κύριου σωλήνα παροχής ή να απομονώσουν τη ζώνη αν διαρραγεί εγκάρσια γραμμή ή φύγει κάποιο ακροφύσιο, με αποτέλεσμα τεράστια εξοικονόμηση νερού.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Η σωστή διαχείριση του νερού από τους χρήστες

Ερώτηση: Τι απαιτεί μια σωστή διαχείριση του νερού από τους χρήστες του;

Απάντηση:

• Η ΑΡΧΗ (§11.2 «Προγραμματιστές και οικονομία νερού», σελ. 152): «Οι χειριστές των προγραμματιστών θα πρέπει να ρυθμίζουν το χρόνο άρδευσης σωστά και να προσαρμόζουν τα προγράμματα άρδευσης με τις τρέχουσες κλιματολογικές συνθήκες. Οι προγραμματιστές είναι απλώς εργαλεία ελέγχου του νερού. Απαιτείται σωστή διαχείριση των συστημάτων, για να επιτευχθεί άρδευση χωρίς σπατάλη νερού.»
• ΤΑ ΠΕΝΤΕ ΣΤΟΙΧΕΙΑ — ΑΥΤΟΥΣΙΑ (σελ. 152): «Η σωστή διαχείριση απαιτεί εκείνοι που λειτουργούν τα αυτόματα συστήματα να έχουν υπόψη τους τα εξής:

    · τις ΤΙΜΕΣ ΔΙΗΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΕΔΑΦΟΥΣ,
    · τις ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΗΛΙΟΦΑΝΕΙΑΣ (ήλιος ή σκιά),
    · τα ΕΙΔΗ ΦΥΤΩΝ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΟΥΣ ΣΕ ΝΕΡΟ,
    · την ΚΛΙΣΗ ΤΟΥ ΕΔΑΦΟΥΣ (επίπεδες ή επικλινείς περιοχές) και
    · τα ΠΟΣΟΣΤΑ ΒΡΟΧΟΠΤΩΣΗΣ ΚΑΘΕ ΑΡΔΕΥΤΙΚΗΣ ΖΩΝΗΣ.»

• ΠΩΣ ΤΟ ΚΑΘΕ ΣΤΟΙΧΕΙΟ ΓΙΝΕΤΑΙ ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΗ — με βάση όσα λέει το ίδιο το κεφάλαιο:

    ΔΙΗΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΔΑΦΟΥΣ  ──► ΑΡΙΘΜΟΙ ΕΚΚΙΝΗΣΗΣ: σε «ΑΡΓΙΛΩΔΕΣ ΕΔΑΦΟΣ ΜΕ
                                ΜΙΚΡΗ ΔΙΗΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ» πολλές εκκινήσεις,
                                «ΩΣΤΕ ΝΑ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΧΡΟΝΙΚΑ ΠΕΡΙΘΩΡΙΑ
                                ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ»
    ΗΛΙΟΦΑΝΕΙΑ (ήλιος/σκιά) ─► ΞΕΧΩΡΙΣΤΕΣ ΖΩΝΕΣ / ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΑΡΔΕΥΣΗΣ ανά
                                σταθμό
    ΕΙΔΗ ΦΥΤΩΝ              ─► ΑΡΙΘΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ: «οι ΘΑΜΝΟΙ… ΔΕ
                                ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΝΑ ΑΡΔΕΥΟΝΤΑΙ ΤΟΣΟ ΣΥΧΝΑ» όσο
                                ο χλοοτάπητας
    ΚΛΙΣΗ ΕΔΑΦΟΥΣ          ─► αποφυγή ΑΠΟΡΡΟΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΒΡΩΣΗΣ σε επικλινή
    ΒΡΟΧΟΠΤΩΣΗ ΑΝΑ ΖΩΝΗ    ─► ΑΙΣΘΗΤΗΡΕΣ ΒΡΟΧΗΣ / ΔΙΑΚΟΠΤΗΣ ON-OFF /
                                ΠΟΣΟΣΤΙΑΙΑ ΑΥΞΟΜΕΙΩΣΗ

• ΚΑΙ Η ΕΠΟΧΙΚΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ (ενότητα ε): «Στις περισσότερες περιοχές, τα προγράμματα άρδευσης πρέπει να αλλάζουν πέντε με οκτώ φορές κατά τη διάρκεια του έτους, διότι οι ανάγκες των φυτών διαφοροποιούνται, ιδιαίτερα την άνοιξη, το καλοκαίρι και το φθινόπωρο.» ⚠️ Η ΠΙΟ ΕΞΕΛΙΓΜΕΝΗ ΜΟΡΦΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ (§11.3): τα κεντρικά / δορυφορικά συστήματα ελέγχου, που «με τη χρήση Η/Υ επεξεργάζονται, με πολύ μεγάλη ταχύτητα, τεράστιο όγκο πληροφοριών (π.χ. μετεωρολογικά δεδομένα, εξατμισοδιαπνοές κτλ.)» και «ελέγχουν ασύρματα ή ενσύρματα πολλές περιφερειακές περιοχές πρασίνου».

Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι χειριστές των προγραμματιστών θα πρέπει να ρυθμίζουν τον χρόνο άρδευσης σωστά και να προσαρμόζουν τα προγράμματα άρδευσης με τις τρέχουσες κλιματολογικές συνθήκες, γιατί οι προγραμματιστές είναι απλώς εργαλεία ελέγχου του νερού και απαιτείται σωστή διαχείριση των συστημάτων για να επιτευχθεί άρδευση χωρίς σπατάλη νερού. Η σωστή διαχείριση απαιτεί εκείνοι που λειτουργούν τα αυτόματα συστήματα να έχουν υπόψη τους τις τιμές διηθητικότητας του εδάφους, τις συνθήκες ηλιοφάνειας, δηλαδή αν η περιοχή είναι σε ήλιο ή σε σκιά, τα είδη των φυτών και τις ανάγκες τους σε νερό, την κλίση του εδάφους, δηλαδή αν πρόκειται για επίπεδες ή επικλινείς περιοχές, και τα ποσοστά βροχόπτωσης κάθε αρδευτικής ζώνης. Επιπλέον, στις περισσότερες περιοχές τα προγράμματα άρδευσης πρέπει να αλλάζουν πέντε με οκτώ φορές κατά τη διάρκεια του έτους, διότι οι ανάγκες των φυτών διαφοροποιούνται, ιδιαίτερα την άνοιξη, το καλοκαίρι και το φθινόπωρο.

Κριτήρια αξιολόγησης: