Αναλυτικές απαντήσεις και στις 7 ερωτήσεις του Κεφαλαίου 6 «Σταλάκτες», με αυτούσια τα χωρία του βιβλίου, σχηματικές αποδόσεις των μηχανισμών και της διάταξης των σταλακτοφόρων σωλήνων σε μορφή ASCII και επισήμανση των ασυνεπειών του βιβλίου.
Ερώτηση: Τι είναι σταλάκτες και πού χρησιμοποιούνται;
Απάντηση:
Ο ΟΡΙΣΜΟΣ (σελ. 99), αυτούσιος: «Σταλάκτες ονομάζονται οι διανεμητές νερού που χρησιμοποιούνται για τον εξοπλισμό των συστημάτων εντοπισμένης άρδευσης με σταγόνες.»
ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ — αυτούσια: «Τα συστήματα στάγδην άρδευσης χρησιμοποιούνται για την άρδευση δένδρων και θάμνων, όπως επίσης ποωδών και εποχικών φυτών, είτε αυτά βρίσκονται φυτεμένα στη γη είτε βρίσκονται φυτεμένα σε γλάστρες ή ζαρντινιέρες.»
ΤΙ ΑΡΔΕΥΟΥΜΕ ΜΕ ΣΤΑΛΑΚΤΕΣ
① ΔΕΝΔΡΑ
② ΘΑΜΝΟΥΣ
③ ΠΟΩΔΗ ΦΥΤΑ
④ ΕΠΟΧΙΚΑ ΦΥΤΑ
ΠΟΥ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΒΡΙΣΚΟΝΤΑΙ
· ΦΥΤΕΜΕΝΑ ΣΤΗ ΓΗ
· ΦΥΤΕΜΕΝΑ ΣΕ ΓΛΑΣΤΡΕΣ Ή ΖΑΡΝΤΙΝΙΕΡΕΣ
⚠️ ΠΡΟΣΕΞΤΕ ΤΙ ΔΕΝ ΑΝΑΦΕΡΕΤΑΙ: ο ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΑΣ. Αυτός αρδεύεται με
ΕΚΤΟΞΕΥΤΗΡΕΣ (κεφ. 5). Η ΜΟΝΗ ΕΞΑΙΡΕΣΗ που αναφέρει το βιβλίο
είναι οι ΕΙΔΙΚΟΙ ΣΤΑΛΑΚΤΟΦΟΡΟΙ ΣΩΛΗΝΕΣ για ΥΠΟΓΕΙΑ ΑΡΔΕΥΣΗ
ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΩΝ (§6.5) — «ΝΕΑ ΜΕΘΟΔΟΣ… που ΥΠΟΣΧΕΤΑΙ ΠΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΟ
ΜΕΛΛΟΝ».
ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥΣ — αυτούσια (σελ. 99-100):
ΥΛΙΚΟ ......... «ΣΥΝΗΘΩΣ από ΣΚΛΗΡΗ ΠΛΑΣΤΙΚΗ ΥΛΗ ΠΟΛΥΠΡΟΠΥΛΕΝΙΟΥ
ή ΠΟΛΥΑΙΘΥΛΕΝΙΟΥ»
ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΤΟΥΣ . «ΕΠΙΤΡΕΠΟΥΝ ΤΗΝ ΕΚΡΟΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΜΕ ΤΗ ΜΟΡΦΗ
ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΟ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΣΤΑΓΟΝΩΝ και ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ ΣΕ ΧΑΜΗΛΗ
ΠΙΕΣΗ (1-2 atm)»
ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ ... «με την ΑΠΩΛΕΙΑ ΠΙΕΣΗΣ, που ΠΡΟΚΑΛΕΙΤΑΙ ΚΑΤΑ ΤΗ
Η ΕΚΡΟΗ ΔΙΕΛΕΥΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΣΤΑΛΑΚΤΗ»
ΟΝΟΜΑΣΤΙΚΗ .... 0,3 - 12 l/h (για ΠΙΕΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ 1 atm)
ΠΑΡΟΧΗ ΣΥΝΗΘΕΣΤΕΡΕΣ: 2, 4, 6, 8 ή 10 l/h
ΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΗΣ .. 0 l/h - 50 l/h — «η ΠΑΡΟΧΗ 0 l σημαίνει ότι ο
ΠΑΡΟΧΗΣ σταλάκτης ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΚΑΤΑΛΛΗΛΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΕΙΝΑΙ
ΚΛΕΙΣΤΟΣ»
⚠️ ΑΣΥΝΕΠΕΙΑ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ: η γενική ονομαστική παροχή δίνεται 0,3-12 l/h, αλλά οι σταλάκτες ρυθμιζόμενης παροχής φτάνουν τα 50 l/h — το βιβλίο δεν εξηγεί πώς συμβιβάζονται τα δύο εύρη.
ΤΑ ΟΦΕΛΗ ΤΗΣ ΑΡΔΕΥΣΗΣ ΜΕ ΣΤΑΛΑΚΤΕΣ (σελ. 100), αυτούσια: «Με τη χρήση των σταλακτών για άρδευση έχουμε τη δυνατότητα να εφαρμόσουμε την παροχή νερού στην περιοχή των κύριων ριζών των φυτών, σε μικρές δόσεις και με αργό ρυθμό, επιτυγχάνοντας με αυτό τον τρόπο τη διατήρηση του εδάφους σε συνθήκες σταθερής υγρασίας. Ταυτόχρονα, ελαχιστοποιούνται οι απώλειες νερού από εξάτμιση, απορροή και διήθηση σε βαθύτερα στρώματα του εδάφους. Ένα άλλο σημαντικό όφελος της άρδευσης με σταλάκτες είναι η εξοικονόμηση του νερού.»
ΓΙΑΤΙ Η ΣΤΑΓΔΗΝ ΞΟΔΕΥΕΙ ΛΙΓΟΤΕΡΟ ΝΕΡΟ
ΕΚΤΟΞΕΥΤΗΡΑΣ ΣΤΑΛΑΚΤΗΣ
─────────────────────────────────────────────────────────────
ΒΡΕΧΕΙ ΟΛΗ ΤΗΝ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑ ΒΡΕΧΕΙ ΜΟΝΟ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ
ΤΩΝ ΚΥΡΙΩΝ ΡΙΖΩΝ
ΜΕΓΑΛΗ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑ ΣΤΟΝ ΑΕΡΑ → ΕΛΑΧΙΣΤΗ ΕΞΑΤΜΙΣΗ
ΕΞΑΤΜΙΣΗ
ΓΡΗΓΟΡΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ → ΑΠΟΡΡΟΗ ΜΙΚΡΕΣ ΔΟΣΕΙΣ, ΑΡΓΟΣ ΡΥΘΜΟΣ →
ΚΑΙ ΔΙΗΘΗΣΗ ΣΕ ΒΑΘΟΣ ΧΩΡΙΣ ΑΠΟΡΡΟΗ / ΒΑΘΙΑ ΔΙΗΘΗΣΗ
→ ΣΤΑΘΕΡΗ ΥΓΡΑΣΙΑ ΕΔΑΦΟΥΣ
Σύνοψη: (ενδεικτική) Σταλάκτες ονομάζονται οι διανεμητές νερού που χρησιμοποιούνται για τον εξοπλισμό των συστημάτων εντοπισμένης άρδευσης με σταγόνες. Τα συστήματα στάγδην άρδευσης χρησιμοποιούνται για την άρδευση δένδρων και θάμνων, όπως επίσης ποωδών και εποχικών φυτών, είτε αυτά βρίσκονται φυτεμένα στη γη είτε βρίσκονται φυτεμένα σε γλάστρες ή ζαρντινιέρες. Κατασκευάζονται συνήθως από σκληρή πλαστική ύλη πολυπροπυλενίου ή πολυαιθυλενίου. Υπάρχει μεγάλη ποικιλία ειδών και τύπων σταλακτών, με κοινό χαρακτηριστικό ότι επιτρέπουν την εκροή του νερού με τη μορφή ελεύθερων σταγόνων και λειτουργούν σε χαμηλή πίεση, από 1 έως 2 ατμόσφαιρες. Με τη χρήση τους έχουμε τη δυνατότητα να εφαρμόσουμε την παροχή νερού στην περιοχή των κύριων ριζών των φυτών, σε μικρές δόσεις και με αργό ρυθμό, διατηρώντας το έδαφος σε συνθήκες σταθερής υγρασίας, ενώ ταυτόχρονα ελαχιστοποιούνται οι απώλειες νερού από εξάτμιση, απορροή και διήθηση σε βαθύτερα στρώματα. Ένα άλλο σημαντικό όφελος είναι η εξοικονόμηση του νερού.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Οι σταλάκτες, ανάλογα με την αρχή λειτουργίας τους, διακρίνονται σε δύο μεγάλες ομάδες. Ποιες είναι αυτές;
Απάντηση:
Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ (σελ. 100), αυτούσια: «Οι σταλάκτες, ανάλογα με την αρχή λειτουργίας τους, διακρίνονται σε σταλάκτες μεγάλης και μικρής διαδρομής.»
Η ΔΙΑΦΟΡΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΑΡΧΩΝ — και οι δύο επιδιώκουν το ίδιο (απώλεια πίεσης), αλλά με διαφορετικό τρόπο:
ΜΕΓΑΛΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ (§6.1)
«Σε αυτούς το ΝΕΡΟ ΠΕΡΝΑ ΑΠΟ ΔΙΟΔΟΥΣ ΠΟΛΥ ΜΙΚΡΗΣ ΔΙΑΤΟΜΗΣ,
ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΜΗΚΟΣ 1 m ΠΕΡΙΠΟΥ. Με αυτό τον τρόπο
ΠΡΟΚΑΛΕΙΤΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΦΟΡΤΙΟΥ.»
ΕΙΣΟΔΟΣ ══╗
║ ΜΑΚΡΙΑ ΔΙΑΔΡΟΜΗ ≈ 1 m
╔═══╝ (ΤΡΙΒΕΣ ΣΕ ΟΛΟ ΤΟ ΜΗΚΟΣ)
║
╚═══╗
║ ⋮ ⋮ ⋮ ΣΤΑΓΟΝΕΣ
ΜΙΚΡΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ (§6.2)
«Στους σταλάκτες αυτούς το ΝΕΡΟ ΕΞΕΡΧΕΤΑΙ ΑΠΟ ΜΙΑ ΟΠΗ ΠΟΛΥ
ΜΙΚΡΗΣ ΔΙΑΤΟΜΗΣ. Με αυτό τον τρόπο ΠΡΟΚΑΛΕΙΤΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ
ΠΙΕΣΗΣ.»
ΕΙΣΟΔΟΣ ═══► ○ ΜΙΑ ΟΠΗ ═══► ⋮ ⋮ ⋮ ΣΤΑΓΟΝΕΣ
ΠΟΛΥ ΜΙΚΡΗΣ ΔΙΑΤΟΜΗΣ
➜ ΜΕΓΑΛΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ: απώλεια από το ΜΗΚΟΣ της διαδρομής (τριβές)
➜ ΜΙΚΡΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ: απώλεια από τη ΣΤΕΝΩΣΗ σε ένα μόνο σημείο
ΟΙ ΤΥΠΟΙ ΚΑΘΕ ΟΜΑΔΑΣ (θα αναλυθούν στις ερωτήσεις 3 και 4):
ΜΕΓΑΛΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ ΜΙΚΡΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ
──────────────────────────────────────────────────────
α) ΟΙ ΜΙΚΡΟΣΩΛΗΝΕΣ α) ΤΥΠΟΥ ΟΠΗΣ
β) ΜΑΙΑΝΔΡΙΚΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ β) ΤΥΠΟΥ ΣΤΡΟΒΙΛΟΥ
γ) ΕΛΙΚΟΕΙΔΟΥΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ
δ) ΜΕΙΚΤΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ
ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΤΥΠΟΙ ΔΥΟ ΤΥΠΟΙ
Η ΠΕΡΙΛΗΨΗ (σελ. 104) το συνοψίζει: «Οι σταλάκτες, ανάλογα με την αρχή λειτουργίας τους, διακρίνονται σε σταλάκτες μεγάλης και μικρής διαδρομής. Οι σταλάκτες μεγάλης διαδρομής περιλαμβάνουν: τους μικροσωλήνες, τους σταλάκτες μαιανδρικής διαδρομής, ελικοειδούς διαδρομής και μεικτής διαδρομής. Οι σταλάκτες μικρής διαδρομής περιλαμβάνουν τους σταλάκτες τύπου οπής και τύπου στροβίλου.»
ΠΡΟΣΟΧΗ — ΜΗΝ ΤΙΣ ΜΠΕΡΔΕΨΕΤΕ ΜΕ ΤΙΣ ΑΛΛΕΣ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΕΙΣ
ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΟΜΑΔΕΣ
─────────────────────────────────────────────────────────────
ΑΡΧΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ (§6.1-6.2) ... ΜΕΓΑΛΗΣ / ΜΙΚΡΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ
ΡΥΘΜΙΣΗ ΠΑΡΟΧΗΣ (§6.3) ........ ΣΤΑΘΕΡΗΣ / ΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΗΣ /
ΑΥΤΟΡΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟΙ
ΑΡΙΘΜΟΣ ΕΞΟΔΩΝ (§6.4) ......... ΑΠΛΗΣ / ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΞΟΔΟΥ
➜ Οι τρεις ταξινομήσεις είναι ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΕΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΟΥΣ: ένας
σταλάκτης μπορεί ΤΑΥΤΟΧΡΟΝΑ να είναι π.χ. ΜΑΙΑΝΔΡΙΚΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ,
ΑΥΤΟΡΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟΣ και ΑΠΛΗΣ ΕΞΟΔΟΥ.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι σταλάκτες, ανάλογα με την αρχή λειτουργίας τους, διακρίνονται σε δύο μεγάλες ομάδες: στους σταλάκτες μεγάλης διαδρομής και στους σταλάκτες μικρής διαδρομής. Στους σταλάκτες μεγάλης διαδρομής το νερό περνά από διόδους πολύ μικρής διατομής, που έχουν συνολικό μήκος ενός μέτρου περίπου, και με αυτόν τον τρόπο προκαλείται απώλεια φορτίου. Στους σταλάκτες μικρής διαδρομής το νερό εξέρχεται από μια οπή πολύ μικρής διατομής και με αυτόν τον τρόπο προκαλείται απώλεια πίεσης. Στην πρώτη ομάδα ανήκουν οι μικροσωλήνες και οι σταλάκτες μαιανδρικής, ελικοειδούς και μεικτής διαδρομής, ενώ στη δεύτερη οι σταλάκτες τύπου οπής και τύπου στροβίλου.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποιοι είναι οι σταλάκτες μεγάλης διαδρομής; Να αναφέρετε τους τύπους σταλακτών μεγάλης διαδρομής.
Απάντηση:
Η ΑΡΧΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ (§6.1, σελ. 100), αυτούσια: «Σε αυτούς το νερό περνά από διόδους πολύ μικρής διατομής, που έχουν συνολικό μήκος 1 m περίπου. Με αυτό τον τρόπο προκαλείται απώλεια φορτίου. Στην ομάδα αυτή ανήκουν οι εξής τύποι σταλακτών:»
α) ΟΙ ΜΙΚΡΟΣΩΛΗΝΕΣ — αυτούσια: «Οι μικροσωλήνες είναι λεπτοί σωληνίσκοι κατασκευασμένοι από πολυαιθυλένιο (ΡΕ), με εσωτερική διάμετρο 0,5-1,1 mm και μήκος 0,25-1,5 m. Η παροχή τους κατά την άρδευση εξαρτάται από την πίεση λειτουργίας τους, την εσωτερική διάμετρο και το μήκος τους και δίνεται στους πίνακες αποδόσεών τους. Τοποθετούνται σε οπές, οι οποίες ανοίγονται με ειδικό εργαλείο («σγρόμπια») σε επιθυμητά διαστήματα πάνω στα τοιχώματα των πλευρικών σωλήνων.»
ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΚΑΘΟΡΙΖΟΥΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΤΩΝ ΜΙΚΡΟΣΩΛΗΝΩΝ
① Η ΠΙΕΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥΣ
② Η ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΔΙΑΜΕΤΡΟΣ ....... 0,5 - 1,1 mm
③ ΤΟ ΜΗΚΟΣ ΤΟΥΣ ............... 0,25 - 1,5 m
ΠΛΕΥΡΙΚΟΣ ΣΩΛΗΝΑΣ
══════○══════○══════○══════ ← ΟΠΕΣ ΜΕ ΣΓΡΟΜΠΙΑ ΣΕ ΕΠΙΘΥΜΗΤΑ
│ │ │ ΔΙΑΣΤΗΜΑΤΑ
╰─╮ ╰─╮ ╰─╮ ← ΜΙΚΡΟΣΩΛΗΝΕΣ (ΡΕ)
⋮ ⋮ ⋮ 0,25 - 1,5 m
➜ Το ίδιο εργαλείο, η «σγρόμπια», χρησιμοποιείται και στο κεφ. 4 για την τοποθέτηση των σελών.
ΟΙ ΥΠΟΛΟΙΠΟΙ ΤΡΕΙΣ ΤΥΠΟΙ — αυτούσια:
β) ΟΙ ΣΤΑΛΑΚΤΕΣ ΜΕ ΜΑΙΑΝΔΡΙΚΗ ΔΙΑΔΡΟΜΗ
«Σε αυτούς ΤΟ ΝΕΡΟ ΠΕΡΝΑ ΑΠΟ ΕΝΑΛΛΑΣΣΟΜΕΝΕΣ ΔΙΕΥΡΥΝΣΕΙΣ ΚΑΙ
ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ, ΠΟΥ ΤΟ ΣΧΗΜΑ ΤΟΥΣ ΜΟΙΑΖΕΙ ΜΕ ΜΑΙΑΝΔΡΟ.»
┌──┐ ┌──┐ ┌──┐ ┌──┐
─────┘ └──┘ └──┘ └──┘ └─────
ΔΙΕΥΡΥΝΣΗ ↔ ΣΤΕΝΩΣΗ (ΜΑΙΑΝΔΡΟΣ)
γ) ΟΙ ΣΤΑΛΑΚΤΕΣ ΕΛΙΚΟΕΙΔΟΥΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ
«Σε αυτούς ΟΙ ΔΙΟΔΟΙ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΜΟΙΑΖΟΥΝ ΜΕ ΕΛΙΚΩΣΕΙΣ.»
╭─╮ ╭─╮ ╭─╮ ╭─╮
─╯ ╰─╯ ╰─╯ ╰─╯ ╰─ ΕΛΙΚΩΣΕΙΣ (ΣΠΕΙΡΑ)
δ) ΟΙ ΣΤΑΛΑΚΤΕΣ ΜΕΙΚΤΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ
«Σε αυτούς ΟΙ ΔΙΟΔΟΙ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΕΙΝΑΙ ΕΛΙΚΟΕΙΔΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΗ ΚΑΙ
ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΟΙ ΣΤΟ ΤΕΛΟΣ.»
╭─╮ ╭─╮ ╭─╮
─╯ ╰─╯ ╰─╯ ╰────────────► ΕΛΙΚΟΕΙΔΕΙΣ ─► ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΟΙ
ΑΡΧΗ ΤΕΛΟΣ
ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΤΙΚΑ — ΟΙ ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΤΥΠΟΙ
ΤΥΠΟΣ ΠΩΣ ΠΡΟΚΑΛΕΙΤΑΙ Η ΑΠΩΛΕΙΑ ΦΟΡΤΙΟΥ
──────────────────────────────────────────────────────────────
α) ΜΙΚΡΟΣΩΛΗΝΕΣ ........ ΜΗΚΟΣ ΣΩΛΗΝΙΣΚΟΥ (0,25 - 1,5 m) και
ΜΙΚΡΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΔΙΑΜΕΤΡΟΣ (0,5-1,1 mm)
β) ΜΑΙΑΝΔΡΙΚΗΣ ......... ΕΝΑΛΛΑΣΣΟΜΕΝΕΣ ΔΙΕΥΡΥΝΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ
γ) ΕΛΙΚΟΕΙΔΟΥΣ ........ ΕΛΙΚΩΣΕΙΣ
δ) ΜΕΙΚΤΗΣ ............ ΕΛΙΚΟΕΙΔΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΗ + ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΟΙ
ΣΤΟ ΤΕΛΟΣ
ΚΟΙΝΟ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΤΕΣΣΕΡΙΣ: ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΜΗΚΟΣ ΔΙΟΔΩΝ ≈ 1 m
⚠️ ΛΕΖΑΝΤΑ ΜΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΠΟ ΟΣΑ ΠΡΕΠΕΙ: η Εικ. 6.4 τιτλοφορείται «α. β. γ. δ. Σταλάκτες μεικτής διαδρομής… ε. Τρόποι τοποθέτησης σε σωλήνες Ø16 και Ø4» — το ε δεν είναι σταλάκτης, αλλά τρόπος τοποθέτησης, κάτι που μπορεί να παρασύρει τον αναγνώστη να μετρήσει πέντε τύπους μεικτής διαδρομής. ⚠️ Επίσης, η §6.5 επισημαίνει ότι «τα προβλήματα που δημιουργούνται στους σταλάκτες προέρχονται από τη συσσώρευση αλάτων τόσο στους μαιάνδρους, όσο και στις εκροές» — οι μακριές διαδρομές είναι ευάλωτες στις εμφράξεις.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι σταλάκτες μεγάλης διαδρομής είναι εκείνοι στους οποίους το νερό περνά από διόδους πολύ μικρής διατομής, που έχουν συνολικό μήκος ενός μέτρου περίπου, και με αυτόν τον τρόπο προκαλείται απώλεια φορτίου. Στην ομάδα αυτή ανήκουν τέσσερις τύποι σταλακτών. Πρώτον, οι μικροσωλήνες, που είναι λεπτοί σωληνίσκοι κατασκευασμένοι από πολυαιθυλένιο, με εσωτερική διάμετρο 0,5 έως 1,1 χιλιοστά και μήκος 0,25 έως 1,5 μέτρα· η παροχή τους εξαρτάται από την πίεση λειτουργίας, την εσωτερική διάμετρο και το μήκος τους και δίνεται στους πίνακες αποδόσεών τους, ενώ τοποθετούνται σε οπές που ανοίγονται με ειδικό εργαλείο, τη σγρόμπια, σε επιθυμητά διαστήματα πάνω στα τοιχώματα των πλευρικών σωλήνων. Δεύτερον, οι σταλάκτες με μαιανδρική διαδρομή, στους οποίους το νερό περνά από εναλλασσόμενες διευρύνσεις και στενώσεις, που το σχήμα τους μοιάζει με μαίανδρο. Τρίτον, οι σταλάκτες ελικοειδούς διαδρομής, στους οποίους οι δίοδοι του νερού μοιάζουν με ελικώσεις. Και τέταρτον, οι σταλάκτες μεικτής διαδρομής, στους οποίους οι δίοδοι του νερού είναι ελικοειδείς στην αρχή και ευθύγραμμοι στο τέλος.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποιοι είναι οι σταλάκτες μικρής διαδρομής; Να αναφέρετε τους τύπους σταλακτών μικρής διαδρομής.
Απάντηση:
╔═══════════════╗
║ ΚΑΛΥΜΜΑ ║ ③ ΠΡΟΣΚΡΟΥΣΗ → ΣΤΑΓΟΝΕΣ
╚═══════▲═══════╝
│ ⋮ ⋮ ⋮
│ ② ΜΙΚΡΟΣ ΠΙΔΑΚΑΣ
═══════════○═══════════
① ΜΙΚΡΗ ΟΠΗ
➜ Ο μηχανισμός θυμίζει τους στατικούς εκτοξευτήρες του κεφ. 5, όπου «η διάσπαση της δέσμης του νερού συνήθως γίνεται με την πρόσκρουσή της σε κατάλληλα διαμορφωμένο ακροφύσιο» — εδώ όμως στόχος είναι σταγόνες, όχι σταγονίδια.
ΝΕΡΟ ──► ○ ──► ┌─────────────┐ ──► ┌─────────────┐ ──► ⋮ ⋮ ⋮
ΟΠΗ │ ΘΑΛΑΜΙΣΚΟΣ 1 │ │ ΘΑΛΑΜΙΣΚΟΣ 2 │ ΣΤΑΓΟΝΕΣ
│ ΚΥΛΙΝΔΡΙΚΟΣ │ │ │
│ ↻ │ └─────────────┘
│ ΤΥΡΒΩΔΗΣ │ ΕΚΡΟΗ
│ ΚΙΝΗΣΗ │
└─────────────┘
ΠΤΩΣΗ ΠΙΕΣΗΣ
➜ Η τυρβώδης (στροβιλώδης) κίνηση «καταναλώνει» ενέργεια: το νερό στροβιλίζεται αντί να προχωρά, άρα χάνει πίεση χωρίς να χρειάζεται μακριά διαδρομή.
ΜΕΓΑΛΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ ΜΙΚΡΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ
─────────────────────────────────────────────────────────────
ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ..... ΔΙΟΔΟΙ ≈ 1 m ΜΙΑ ΟΠΗ ΠΟΛΥ ΜΙΚΡΗΣ
ΔΙΑΤΟΜΗΣ
ΑΠΩΛΕΙΑ ........ ΦΟΡΤΙΟΥ (τριβές) ΠΙΕΣΗΣ (στένωση /
τυρβώδης κίνηση)
ΜΕΓΕΘΟΣ ΣΩΜΑΤΟΣ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟ ΜΙΚΡΟΤΕΡΟ
ΤΥΠΟΙ .......... 4 2
ΕΥΠΑΘΕΙΑ ....... ΣΥΣΣΩΡΕΥΣΗ ΑΛΑΤΩΝ ΕΜΦΡΑΞΗ ΤΗΣ ΟΠΗΣ
ΣΤΟΥΣ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥΣ
⚠️ Και στις δύο ομάδες, το κεφ. 7 («Φίλτρα νερού») είναι απαραίτητο: «ένα από τα πιο σοβαρά προβλήματα… είναι το πρόβλημα της έμφραξης των διανεμητών (σταλακτών, μικροεκτοξευτήρων κτλ.), από ξένες ύλες (ανόργανες και οργανικές), που περιέχονται συνήθως στο αρδευτικό νερό».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι σταλάκτες μικρής διαδρομής είναι εκείνοι στους οποίους το νερό εξέρχεται από μια οπή πολύ μικρής διατομής, και με αυτόν τον τρόπο προκαλείται απώλεια πίεσης. Στην ομάδα αυτή ανήκουν δύο τύποι σταλακτών. Πρώτον, οι σταλάκτες τύπου οπής, οι οποίοι για την έξοδο του νερού έχουν μια μικρή οπή με σχετικό κάλυμμα· το νερό που εξέρχεται αρχικά από την οπή σε μορφή μικρού πίδακα προσκρούει στο κάλυμμα και μετατρέπεται σε σταγόνες. Και δεύτερον, οι σταλάκτες τύπου στροβίλου, στους οποίους το νερό περνά αρχικά από μια οπή σε έναν θαλαμίσκο κυλινδρικού σχήματος, όπου με τη δημιουργία τυρβώδους κίνησης προκαλείται πτώση της πίεσης, και στη συνέχεια ωθείται σε δεύτερο θαλαμίσκο, από όπου εκρέει σε μορφή σταγόνων.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Σε ποιες ομάδες διακρίνονται οι σταλάκτες ανάλογα με τη ρύθμιση της παροχής;
Απάντηση:
Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ (§6.3 «Κατάταξη σταλακτών ανάλογα με τη ρύθμιση της παροχής», σελ. 102): «Γενικά οι σταλάκτες ανάλογα με τη δυνατότητα ρύθμισης της παροχής τους διακρίνονται σε:» α) σταλάκτες σταθερής παροχής, β) σταλάκτες ρυθμιζόμενης παροχής και γ) αυτορρυθμιζόμενους σταλάκτες.
ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΟΜΑΔΕΣ ΑΥΤΟΥΣΙΑ
α) ΣΤΑΛΑΚΤΕΣ ΣΤΑΘΕΡΗΣ ΠΑΡΟΧΗΣ
«Οι σταλάκτες αυτοί ΔΙΑΤΗΡΟΥΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΤΟΥΣ ΟΡΙΣΜΕΝΗ ΚΑΙ
ΣΤΑΘΕΡΗ, ΣΕ ΔΕΔΟΜΕΝΗ ΠΙΕΣΗ.»
β) ΣΤΑΛΑΚΤΕΣ ΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΗΣ ΠΑΡΟΧΗΣ
«Οι σταλάκτες αυτοί ΓΙΑ ΟΡΙΣΜΕΝΗ ΠΙΕΣΗ ΜΕΤΑΒΑΛΛΟΥΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ
ΤΟΥΣ ΜΕ ΕΙΔΙΚΟ ΧΕΙΡΙΣΜΟ, ΕΙΤΕ ΑΥΞΑΝΟΝΤΑΣ ΤΟ ΜΗΚΟΣ ΤΗΣ
ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ, ΕΙΤΕ ΜΕΙΩΝΟΝΤΑΣ ΤΗ ΔΙΑΤΟΜΗ ΤΗΣ ΟΠΗΣ ΕΚΡΟΗΣ.»
γ) ΑΥΤΟΡΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟΙ ΣΤΑΛΑΚΤΕΣ
«Οι σταλάκτες αυτοί ΔΙΑΤΗΡΟΥΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΤΟΥΣ ΣΤΑΘΕΡΗ, ΟΤΑΝ Η
ΠΙΕΣΗ ΜΕΤΑΒΑΛΛΕΤΑΙ. Αυτό το πετυχαίνουν με ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΥΣ
ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΥΣ, οι οποίοι ΜΕΙΩΝΟΥΝ ΤΗ ΔΙΑΤΟΜΗ ΕΚΡΟΗΣ, ΟΤΑΝ Η
ΠΙΕΣΗ ΑΥΞΑΝΕΤΑΙ.»
Η ΚΡΙΣΙΜΗ ΔΙΑΚΡΙΣΗ: ΣΤΑΘΕΡΗΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ⟷ ΑΥΤΟΡΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟΣ
ΠΑΡΟΧΗ (l/h)
▲
│ ╱ ΣΤΑΘΕΡΗΣ ΠΑΡΟΧΗΣ
│ ╱ (η παροχή ΑΥΞΑΝΕΙ όταν
│ ╱ ΑΥΞΑΝΕΙ η πίεση)
│ ╱
│ ──────────────────── ΑΥΤΟΡΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟΣ
│ (η παροχή ΜΕΝΕΙ ΣΤΑΘΕΡΗ
│ ΑΚΟΜΗ ΚΑΙ ΟΤΑΝ Η ΠΙΕΣΗ
│ ΜΕΤΑΒΑΛΛΕΤΑΙ)
└────────────────────────► ΠΙΕΣΗ (atm)
ΣΤΑΘΕΡΗΣ ΠΑΡΟΧΗΣ .. «ΟΡΙΣΜΕΝΗ ΚΑΙ ΣΤΑΘΕΡΗ, ΣΕ ΔΕΔΟΜΕΝΗ ΠΙΕΣΗ»
➜ Η ΠΙΕΣΗ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΜΕΝΕΙ ΣΤΑΘΕΡΗ
ΑΥΤΟΡΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟΣ . «ΣΤΑΘΕΡΗ, ΟΤΑΝ Η ΠΙΕΣΗ ΜΕΤΑΒΑΛΛΕΤΑΙ»
➜ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΙΕΣΗ
Ο ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΥΤΟΡΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟΥ:
ΠΙΕΣΗ ↑ → ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΜΕΙΩΝΕΙ ΤΗ ΔΙΑΤΟΜΗ ΕΚΡΟΗΣ → ΠΑΡΟΧΗ =
➜ ΠΟΥ ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΥΤΟΡΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟΙ: σε δίκτυα με υψομετρικές διαφορές ή μεγάλα μήκη σταλακτοφόρων, όπου η πίεση δεν είναι η ίδια σε όλα τα σημεία — αλλιώς οι σταλάκτες στην αρχή θα έδιναν περισσότερο νερό από εκείνους στο τέλος.
ΟΙ ΔΥΟ ΤΡΟΠΟΙ ΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΗΣ ΠΑΡΟΧΗΣ
① ΑΥΞΑΝΟΝΤΑΣ ΤΟ ΜΗΚΟΣ ΤΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ
(αρχή των ΜΕΓΑΛΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ: μεγαλύτερο μήκος → μεγαλύτερη
απώλεια φορτίου → μικρότερη παροχή)
② ΜΕΙΩΝΟΝΤΑΣ ΤΗ ΔΙΑΤΟΜΗ ΤΗΣ ΟΠΗΣ ΕΚΡΟΗΣ
(αρχή των ΜΙΚΡΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ: στενότερη οπή → μικρότερη παροχή)
ΤΟ ΕΥΡΟΣ ΤΟΥΣ (σελ. 100): «σταλάκτες ΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΗΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΑΠΟ
0 l/h - 50 l/h (η ΠΑΡΟΧΗ 0 l σημαίνει ότι ο σταλάκτης ΜΕΤΑ ΑΠΟ
ΚΑΤΑΛΛΗΛΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΕΙΝΑΙ ΚΛΕΙΣΤΟΣ).»
➜ ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑ: με τον ΙΔΙΟ σταλάκτη ρυθμιζόμενης παροχής
μπορούμε να δώσουμε ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΗ ΠΟΣΟΤΗΤΑ ΝΕΡΟΥ σε ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΑ
ΦΥΤΑ της ίδιας γραμμής — ή και να ΚΛΕΙΣΟΥΜΕ εντελώς κάποιον.
⚠️ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΩΤΗΣΗ: η ΠΕΡΙΛΗΨΗ (σελ. 104) δίνει και τις τρεις: «οι σταλάκτες ανάλογα με τη ρύθμιση της παροχής διακρίνονται σε σταθερής παροχής, ρυθμιζόμενης παροχής και σε αυτορρυθμιζόμενους σταλάκτες».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Γενικά οι σταλάκτες, ανάλογα με τη δυνατότητα ρύθμισης της παροχής τους, διακρίνονται σε τρεις ομάδες. Πρώτον, στους σταλάκτες σταθερής παροχής, οι οποίοι διατηρούν την παροχή τους ορισμένη και σταθερή, σε δεδομένη πίεση. Δεύτερον, στους σταλάκτες ρυθμιζόμενης παροχής, οι οποίοι για ορισμένη πίεση μεταβάλλουν την παροχή τους με ειδικό χειρισμό, είτε αυξάνοντας το μήκος της διαδρομής είτε μειώνοντας τη διατομή της οπής εκροής. Και τρίτον, στους αυτορρυθμιζόμενους σταλάκτες, οι οποίοι διατηρούν την παροχή τους σταθερή όταν η πίεση μεταβάλλεται· αυτό το πετυχαίνουν με κατάλληλους μηχανισμούς, οι οποίοι μειώνουν τη διατομή εκροής όταν η πίεση αυξάνεται.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Τι είναι οι σταλακτοφόροι σωλήνες και πού χρησιμοποιούνται;
Απάντηση:
Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ (§6.5, σελ. 103), αυτούσια: «Είναι σωλήνες από εύκαμπτο μαύρο πολυαιθυλένιο (ΡΕ), με αντοχή σε πιέσεις 4-6 Atm και εξωτερική διάμετρο 16-20 mm, που φέρουν ενσωματωμένους σταλάκτες. Χρησιμοποιούνται για να διανέμουν το νερό στην έκταση που πρόκειται να αρδευτεί. Η διανομή γίνεται μέσω των σταλακτών. Χρησιμοποιούνται σαν σωλήνες εφαρμογής σε γραμμικές φυτεύσεις.»
ΤΑ ΤΕΧΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΜΕ ΜΙΑ ΜΑΤΙΑ
ΥΛΙΚΟ .............. ΕΥΚΑΜΠΤΟ ΜΑΥΡΟ ΠΟΛΥΑΙΘΥΛΕΝΙΟ (ΡΕ)
ΑΝΤΟΧΗ ΣΕ ΠΙΕΣΕΙΣ .. 4 - 6 Atm
ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΔΙΑΜΕΤΡΟΣ 16 - 20 mm
ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ...... ΦΕΡΟΥΝ ΕΝΣΩΜΑΤΩΜΕΝΟΥΣ ΣΤΑΛΑΚΤΕΣ
ΡΟΛΟΣ ΣΤΟ ΔΙΚΤΥΟ ... ΣΩΛΗΝΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ
ΤΟ ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΟ ΜΗΚΟΣ ΤΟΥΣ — αυτούσια: «Το επιτρεπόμενο μήκος τους ποικίλλει ανάλογα με τη διάμετρό τους, τον αριθμό και την παροχή των σταλακτών που φέρουν, καθώς και τον επιδιωκόμενο βαθμό ομοιομορφίας εκροής. Συνοδεύονται πάντοτε από πίνακες προδιαγραφών λειτουργίας.»
ΟΙ ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΟΥ ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΟΥ ΜΗΚΟΥΣ
① Η ΔΙΑΜΕΤΡΟΣ ΤΟΥΣ (16 - 20 mm)
② Ο ΑΡΙΘΜΟΣ ΤΩΝ ΣΤΑΛΑΚΤΩΝ ΠΟΥ ΦΕΡΟΥΝ
③ Η ΠΑΡΟΧΗ ΤΩΝ ΣΤΑΛΑΚΤΩΝ
④ Ο ΕΠΙΔΙΩΚΟΜΕΝΟΣ ΒΑΘΜΟΣ ΟΜΟΙΟΜΟΡΦΙΑΣ ΕΚΡΟΗΣ
ΓΙΑΤΙ ΥΠΑΡΧΕΙ ΟΡΙΟ ΜΗΚΟΥΣ
ΑΡΧΗ ΣΩΛΗΝΑ ═════════════════════════► ΤΕΛΟΣ ΣΩΛΗΝΑ
ΠΙΕΣΗ ΥΨΗΛΗ ΠΙΕΣΗ ΧΑΜΗΛΗ
⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮ ⋮
ΜΕΓΑΛΗ ΠΑΡΟΧΗ ΜΙΚΡΗ ΠΑΡΟΧΗ
➜ ΟΣΟ ΜΑΚΡΥΤΕΡΟΣ Ο ΣΩΛΗΝΑΣ, ΤΟΣΟ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ Η ΑΝΟΜΟΙΟΜΟΡΦΙΑ
➜ ΓΙ' ΑΥΤΟ «ΣΥΝΟΔΕΥΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΟΤΕ ΑΠΟ ΠΙΝΑΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΩΝ
ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ» (και γι' αυτό υπάρχουν οι ΑΥΤΟΡΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟΙ
σταλάκτες της §6.3γ)
ΓΙΑΤΙ ΕΙΝΑΙ ΜΑΥΡΟΙ ΚΑΙ ΠΩΣ ΚΛΕΙΝΟΥΝ — αυτούσια: «Έχουν χρώμα μαύρο, για να είναι αδιαπέρατοι στο φως και να εμποδίζεται έτσι η ανάπτυξη μικροοργανισμών στο εσωτερικό τους, που μπορεί να προκαλέσουν εμφράξεις των σταλακτών. Τα άκρα των σωλήνων αυτών κλείνουν με ειδικό εξάρτημα (διόφθαλμο), ώστε να ανοίγονται κατά διαστήματα και να καθαρίζονται από τις ακαθαρσίες, που συγκεντρώνονται μέσα σε αυτούς.»
ΤΟ ΜΑΥΡΟ ΧΡΩΜΑ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΠΙΛΟΓΗ
ΜΑΥΡΟ → ΑΔΙΑΠΕΡΑΤΟ ΣΤΟ ΦΩΣ → ΔΕΝ ΑΝΑΠΤΥΣΣΟΝΤΑΙ
ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΣΤΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ → ΔΕΝ ΦΡΑΖΟΥΝ ΟΙ ΣΤΑΛΑΚΤΕΣ
ΤΟ ΔΙΟΦΘΑΛΜΟ ΣΤΟ ΑΚΡΟ (βλ. και κεφ. 4, §4.1.2.3)
«ΑΠΟΜΟΝΩΝΕΙ ΕΝΑ ΣΩΛΗΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΑΣΤΡΟΦΗ ΤΟΥ ΑΚΡΑΙΟΥ
ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ»
➜ ΑΝΟΙΓΕΙ ΕΥΚΟΛΑ ΓΙΑ ΕΚΠΛΥΣΗ ΤΟΥ ΣΩΛΗΝΑ
ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΣΤΑΛΑΚΤΩΝ
«ΠΡΟΕΡΧΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΣΣΩΡΕΥΣΗ ΑΛΑΤΩΝ ΤΟΣΟ ΣΤΟΥΣ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥΣ,
ΟΣΟ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΕΚΡΟΕΣ»
Η ΝΕΑ ΜΕΘΟΔΟΣ — ΥΠΟΓΕΙΑ ΑΡΔΕΥΣΗ ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΩΝ (§6.5): «Τελευταία, στην αγορά υπάρχουν ειδικοί σταλακτοφόροι σωλήνες, οι οποίοι με παράλληλη χρήση ειδικών φίλτρων χρησιμοποιούνται για την υπόγεια άρδευση χλοοταπήτων. Πρόκειται για νέα μέθοδο άρδευσης για χλοοτάπητες, η οποία όμως υπόσχεται και προδιαγράφει πολλά για το μέλλον.»
Η ΣΥΝΗΘΗΣ ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΡΟΛΩΝ ΣΤΟΝ ΚΗΠΟ
ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΑΣ ................ ΕΚΤΟΞΕΥΤΗΡΕΣ (κεφ. 5)
ΠΑΡΤΕΡΙΑ ΜΕ ΘΑΜΝΟΥΣ ........ ΜΙΚΡΟΕΚΤΟΞΕΥΤΗΡΕΣ (§5.3)
ΔΕΝΔΡΑ, ΘΑΜΝΟΙ, ΠΟΩΔΗ,
ΕΠΟΧΙΚΑ, ΓΛΑΣΤΡΕΣ .......... ΣΤΑΛΑΚΤΕΣ (κεφ. 6)
ΓΡΑΜΜΙΚΕΣ ΦΥΤΕΥΣΕΙΣ ........ ΣΤΑΛΑΚΤΟΦΟΡΟΙ ΣΩΛΗΝΕΣ (§6.5)
ΧΛΟΟΤΑΠΗΤΑΣ — ΝΕΑ ΜΕΘΟΔΟΣ .. ΕΙΔΙΚΟΙ ΣΤΑΛΑΚΤΟΦΟΡΟΙ ΥΠΟΓΕΙΩΣ +
ΕΙΔΙΚΑ ΦΙΛΤΡΑ
➜ Το σωλήνα εφίδρωσης ή πορώδη σωλήνα (Εικ. 6.9) το βιβλίο τον εικονίζει χωρίς να τον περιγράφει στο κείμενο.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι σταλακτοφόροι σωλήνες είναι σωλήνες από εύκαμπτο μαύρο πολυαιθυλένιο, με αντοχή σε πιέσεις 4 έως 6 ατμοσφαιρών και εξωτερική διάμετρο 16 έως 20 χιλιοστά, που φέρουν ενσωματωμένους σταλάκτες. Χρησιμοποιούνται για να διανέμουν το νερό στην έκταση που πρόκειται να αρδευτεί, με τη διανομή να γίνεται μέσω των σταλακτών, και χρησιμοποιούνται σαν σωλήνες εφαρμογής σε γραμμικές φυτεύσεις. Το επιτρεπόμενο μήκος τους ποικίλλει ανάλογα με τη διάμετρό τους, τον αριθμό και την παροχή των σταλακτών που φέρουν, καθώς και τον επιδιωκόμενο βαθμό ομοιομορφίας εκροής, ενώ συνοδεύονται πάντοτε από πίνακες προδιαγραφών λειτουργίας. Έχουν χρώμα μαύρο, για να είναι αδιαπέρατοι στο φως και να εμποδίζεται έτσι η ανάπτυξη μικροοργανισμών στο εσωτερικό τους, που μπορεί να προκαλέσουν εμφράξεις των σταλακτών. Τέλος, τελευταία υπάρχουν στην αγορά ειδικοί σταλακτοφόροι σωλήνες, οι οποίοι με παράλληλη χρήση ειδικών φίλτρων χρησιμοποιούνται για την υπόγεια άρδευση χλοοταπήτων.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Πώς τοποθετούνται οι σταλακτοφόροι σωλήνες;
Απάντηση:
Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ (§6.5, σελ. 103), αυτούσια: «Οι σταλακτοφόροι σωλήνες τοποθετούνται πάντοτε κάθετα προς τους δευτερεύοντες σωλήνες και παράλληλα προς τις γραμμές φύτευσης (σειρές φυτών ή δένδρων).»
Η ΔΙΑΤΑΞΗ ΣΤΟ ΕΔΑΦΟΣ — ΚΑΤΟΨΗ
ΔΕΥΤΕΡΕΥΩΝ ΣΩΛΗΝΑΣ
════╤═══════╤═══════╤═══════╤═══════╤════
│ │ │ │ │ ⟂ ΚΑΘΕΤΑ ΠΡΟΣ ΤΟΝ
│ │ │ │ │ ΔΕΥΤΕΡΕΥΟΝΤΑ
●───●───● ●───●───● ●───●───●
│ │ │ │ │ ∥ ΠΑΡΑΛΛΗΛΑ ΠΡΟΣ
●───●───● ●───●───● ●───●───● ΤΙΣ ΓΡΑΜΜΕΣ ΦΥΤΕΥΣΗΣ
│ │ │ │ │
◘ ◘ ◘ ◘ ◘ ← ΔΙΟΦΘΑΛΜΟ ΣΤΟ ΑΚΡΟ
● = ΕΝΣΩΜΑΤΩΜΕΝΟΣ ΣΤΑΛΑΚΤΗΣ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΗ ΡΙΖΑ ΤΟΥ ΦΥΤΟΥ
ΤΟ ΓΙΑΤΙ: αν ο σταλακτοφόρος έτρεχε ΛΟΞΑ ή ΠΑΡΑΛΛΗΛΑ ΠΡΟΣ ΤΟΝ
ΔΕΥΤΕΡΕΥΟΝΤΑ, οι ΕΝΣΩΜΑΤΩΜΕΝΟΙ ΣΤΑΛΑΚΤΕΣ ΔΕΝ ΘΑ ΕΠΕΦΤΑΝ ΠΑΝΩ
ΑΠΟ ΤΙΣ ΡΙΖΕΣ ΤΩΝ ΦΥΤΩΝ — και το νερό θα πήγαινε χαμένο.
ΤΙ ΑΛΛΟ ΣΥΝΟΔΕΥΕΙ ΤΗΝ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ — αυτούσια από την ίδια παράγραφο:
① ΤΟ ΜΑΥΡΟ ΧΡΩΜΑ
«Έχουν ΧΡΩΜΑ ΜΑΥΡΟ, ΓΙΑ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΑΔΙΑΠΕΡΑΤΟΙ ΣΤΟ ΦΩΣ και να
ΕΜΠΟΔΙΖΕΤΑΙ ΕΤΣΙ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΣΤΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ
ΤΟΥΣ, που μπορεί να ΠΡΟΚΑΛΕΣΟΥΝ ΕΜΦΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΣΤΑΛΑΚΤΩΝ.»
② ΤΟ ΔΙΟΦΘΑΛΜΟ ΣΤΑ ΑΚΡΑ
«Τα ΑΚΡΑ των σωλήνων αυτών ΚΛΕΙΝΟΥΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΟ ΕΞΑΡΤΗΜΑ
(ΔΙΟΦΘΑΛΜΟ), ώστε να ΑΝΟΙΓΟΝΤΑΙ ΚΑΤΑ ΔΙΑΣΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΝΑ
ΚΑΘΑΡΙΖΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΙΣ ΑΚΑΘΑΡΣΙΕΣ, που ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΝΟΝΤΑΙ ΜΕΣΑ
ΣΕ ΑΥΤΟΥΣ.»
③ ΤΟ ΟΡΙΟ ΜΗΚΟΥΣ
«Το ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΟ ΜΗΚΟΣ ΤΟΥΣ ΠΟΙΚΙΛΛΕΙ ΑΝΑΛΟΓΑ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΜΕΤΡΟ
ΤΟΥΣ, ΤΟΝ ΑΡΙΘΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΤΩΝ ΣΤΑΛΑΚΤΩΝ ΠΟΥ ΦΕΡΟΥΝ,
ΚΑΘΩΣ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΠΙΔΙΩΚΟΜΕΝΟ ΒΑΘΜΟ ΟΜΟΙΟΜΟΡΦΙΑΣ ΕΚΡΟΗΣ.
ΣΥΝΟΔΕΥΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΟΤΕ ΑΠΟ ΠΙΝΑΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ.»
Η ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΠΟΥ ΠΡΟΚΥΠΤΕΙ ΑΠΟ ΤΗ ΔΙΑΤΑΞΗ
ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ: «Τα προβλήματα που δημιουργούνται στους σταλάκτες
ΠΡΟΕΡΧΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΣΣΩΡΕΥΣΗ ΑΛΑΤΩΝ ΤΟΣΟ ΣΤΟΥΣ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥΣ,
ΟΣΟ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΕΚΡΟΕΣ.»
Η ΡΟΥΤΙΝΑ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ
① ΑΝΟΙΓΩ ΤΟ ΔΙΟΦΘΑΛΜΟ ΣΤΟ ΑΚΡΟ ΤΟΥ ΣΤΑΛΑΚΤΟΦΟΡΟΥ
② ΑΦΗΝΩ ΝΕΡΟ ΝΑ ΤΡΕΞΕΙ ΕΛΕΥΘΕΡΑ (ΕΚΠΛΥΣΗ)
③ ΟΙ ΑΚΑΘΑΡΣΙΕΣ ΠΑΡΑΣΥΡΟΝΤΑΙ ΕΞΩ
④ ΞΑΝΑΚΛΕΙΝΩ ΜΕ ΑΝΑΣΤΡΟΦΗ ΤΟΥ ΑΚΡΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ
ΤΟ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΟ ΜΕΤΡΟ ΤΟΥ ΕΠΟΜΕΝΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ: ΤΑ ΦΙΛΤΡΑ (κεφ. 7)
«Για την ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΕΜΦΡΑΞΕΩΝ, χρησιμοποιούνται
ΔΙΑΦΟΡΑ ΜΕΣΑ που έχουν ως σκοπό ΤΟΝ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΑΠΟ
ΤΙΣ ΞΕΝΕΣ ΥΛΕΣ.»
Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι σταλακτοφόροι σωλήνες τοποθετούνται πάντοτε κάθετα προς τους δευτερεύοντες σωλήνες και παράλληλα προς τις γραμμές φύτευσης, δηλαδή προς τις σειρές των φυτών ή των δένδρων. Έχουν χρώμα μαύρο, για να είναι αδιαπέρατοι στο φως και να εμποδίζεται έτσι η ανάπτυξη μικροοργανισμών στο εσωτερικό τους, που μπορεί να προκαλέσουν εμφράξεις των σταλακτών. Τα άκρα των σωλήνων αυτών κλείνουν με ειδικό εξάρτημα, το διόφθαλμο, ώστε να ανοίγονται κατά διαστήματα και να καθαρίζονται από τις ακαθαρσίες που συγκεντρώνονται μέσα σε αυτούς. Σημειώνεται ότι το επιτρεπόμενο μήκος τους ποικίλλει ανάλογα με τη διάμετρό τους, τον αριθμό και την παροχή των σταλακτών που φέρουν και τον επιδιωκόμενο βαθμό ομοιομορφίας εκροής, γι' αυτό και συνοδεύονται πάντοτε από πίνακες προδιαγραφών λειτουργίας.
Κριτήρια αξιολόγησης: