Λύσεις — Κεφάλαιο 7 · Ρικέτσιες (σελ. 162)
Απαντήσεις στις 5 ερωτήσεις επανάληψης του βιβλίου (εννοιολογικές).
Γενικά χαρακτηριστικά
Ερώτηση: 1. Ποια είναι τα γενικά χαρακτηριστικά των ρικετσιών;
Απάντηση:
- Είναι βακτήρια (προκαρυωτικά), υποχρεωτικώς ενδοκυττάρια παράσιτα· ακίνητες, σχήμα κοκκοβακτηριδίων, μοιάζουν με Gram αρνητικά. Δεν ζουν ελεύθερες στη φύση (πολύ διαπερατή μεμβράνη → ευαίσθητες)· υποδόχο τους τα αρθρόποδα.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ενδοκυττάρια βακτήρια, ακίνητα, Gram−, δεν ζουν ελεύθερα.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: ενδοκυττάρια βακτήρια + ευαισθησία.
Μετάδοση
Ερώτηση: 2. Πώς μεταδίδονται οι ρικετσιώσεις στον άνθρωπο;
Απάντηση:
- Κυρίως με τα αρθρόποδα (ψείρες, ψύλλοι, κρότωνες, ακάρεα). Εξαίρεση ο πυρετός Q, που μεταδίδεται ΚΑΙ με εισπνοή, με το γάλα, με επαφή με ζώα.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Με αρθρόποδα (ψείρες/ψύλλοι/κρότωνες)· εξαίρεση ο πυρετός Q.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: αρθρόποδα + εξαίρεση Q.
Βλάβες στα κύτταρα
Ερώτηση: 3. Ποιες είναι οι βλάβες που προκαλούν οι ρικέτσιες στα κύτταρα του οργανισμού;
Απάντηση:
- Πολλαπλασιάζονται στα κύτταρα του ενδοθηλίου των μικρών αιμοφόρων αγγείων, τα οποία διογκώνονται ΚΑΙ νεκρώνονται (αγγειίτιδα). Οι βλάβες φαίνονται σε δέρμα, ΚΝΣ, νεφρά, πνεύμονες, ήπαρ ΚΑΙ σπλήνα.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Βλάβη στο ενδοθήλιο των αγγείων (διόγκωση/νέκρωση) → αγγειίτιδα σε πολλά όργανα.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: ενδοθήλιο αγγείων + νέκρωση.
Κυριότερα νοσήματα
Ερώτηση: 4. Ποια είναι τα κυριότερα νοσήματα που προκαλούν οι ρικέτσιες;
Απάντηση:
- Επιδημικός εξανθηματικός τύφος, Ενδημικός τύφος, Κηλιδοβλατιδώδης πυρετός, Πυρετός Q, Πυρετός tsutsugamushi, Πυρετός χαρακωμάτων κ.ά.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Εξανθηματικός τύφος (επιδημικός/ενδημικός), κηλιδοβλατιδώδης πυρετός, πυρετός Q κ.ά.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: αναφορά κύριων ρικετσιώσεων.
Ρικέτσιες της χώρας μας
Ερώτηση: 5. Ποιες ρικέτσιες ενδιαφέρουν τη χώρα μας;
Απάντηση:
- Ο ενδημικός τύφος, ο κηλιδοβλατιδώδης πυρετός (πυρετός της Μεσογείου) ΚΑΙ ο πυρετός Q.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ενδημικός τύφος, κηλιδοβλατιδώδης πυρετός (Μεσογείου), πυρετός Q.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: οι τρεις ελληνικές ρικετσιώσεις.