Λύσεις — Κεφάλαιο 11 · Παρασκευή Θρεπτικών Υλικών (σελ. 221) – ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ Ι Β΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 11 · Παρασκευή Θρεπτικών Υλικών (σελ. 221)

Απαντήσεις στις 5 ερωτήσεις του βιβλίου (εργαστηριακό μέρος).


Θρεπτικά υλικά και σκοπός

Ερώτηση: 1. Τι είναι τα θρεπτικά υλικά και ποια σκοπιμότητα εξυπηρετούν;

Απάντηση:

  • Θρεπτικά υλικά (υποστρώματα): μίγματα θρεπτικών ουσιών και άλλων συστατικών που χρειάζονται τα μικρόβια για να τραφούν, αναπτυχθούν και πολλαπλασιαστούν.
  • Σκοπός: με τη σπορά εκκριμάτων (ούρα, πύο, φαρυγγικό) στα κατάλληλα θρεπτικά υλικά επιτυγχάνεται η ανάπτυξη, απομόνωση και ταυτοποίηση των παθογόνων μικροβίων.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Μίγματα για τη θρέψη/ανάπτυξη μικροβίων· χρησιμεύουν σε απομόνωση/ταυτοποίηση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

  • Κριτήριο: ορισμός + σκοπός (απομόνωση/ταυτοποίηση).

Συστατικά

Ερώτηση: 2. Ποια είναι τα θρεπτικά και ποια τα μη θρεπτικά συστατικά που περιέχει ένα θρεπτικό υπόστρωμα; Τι γνωρίζετε για καθένα από αυτά;

Απάντηση:

  • Θρεπτικά: πεπτόνες (διάσπαση πρωτεϊνών), εκχύλισμα κρέατος, έκχυμα, εκχύλισμα ζυμών/μυκήτων (αμινοξέα/βιταμίνες), σάκχαρα, αίμα (5-10%), χολή και ασκητικό υγρό.
  • Μη θρεπτικά: άγαρ (πηκτική ουσία από ροδοφύκη, δεν τρέφει), αναγωγικές ουσίες (αναερόβιο περιβάλλον), εκλεκτικές ουσίες (χρωστικές, άλατα, pH, αντιβιοτικά) και δείκτες (αλλάζουν χρώμα με το pH).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Θρεπτικά (πεπτόνες/εκχυλίσματα/σάκχαρα/αίμα)· μη θρεπτικά (άγαρ/αναγωγικά/εκλεκτικά/δείκτες).

Κριτήρια αξιολόγησης:

  • Κριτήριο: οι δύο κατηγορίες + ρόλος άγαρ/δεικτών.

Στάδια παρασκευής

Ερώτηση: 3. Στάδια παρασκευής θρεπτικών υποστρωμάτων: Αναφορά – Σκοπιμότητα – Συνθήκες.

Απάντηση:

  • 1) Συγκέντρωση υλικών, 2) Ζύγιση (ζυγός ακριβείας), 3) Διάλυση (σε νερό υπεράνω Bunsen), 4) Διήθηση (απομάκρυνση αιωρημάτων), 5) Έλεγχος pH (7,2-7,4), 6) Αποστείρωση (αυτόκαυστο 121 °C, 1 Atm, 15-20 min), 7) Διαμοίραση (σε τρυβλία/σωλήνες, κοντά σε φλόγα), 8) Έλεγχος στειρότητας (37 °C, 24 h), 9) Διαφύλαξη (ψυγείο 4 °C, ≤1 εβδομάδα).

Σύνοψη: (ενδεικτική) 9 στάδια: συγκέντρωση→ζύγιση→διάλυση→διήθηση→pH→αποστείρωση→διαμοίραση→έλεγχος στειρότητας→διαφύλαξη.

Κριτήρια αξιολόγησης:

  • Κριτήριο: η σειρά των σταδίων + βασικές συνθήκες (pH/121°C/37°C).

Αιματούχο άγαρ

Ερώτηση: 4. Τι γνωρίζετε για το αιματούχο άγαρ;

Απάντηση:

  • Εμπλουτισμένο υπόστρωμα = μίγμα θρεπτικού άγαρ + αίματος. Μετά την αποστείρωση, το άγαρ ψύχεται στο υδατόλουτρο στους 45-50 °C και προστίθεται αίμα 5-10% υπό άσηπτες συνθήκες και ανάδευση· ακολουθεί διαμοίραση, έλεγχος και διαφύλαξη.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Θρεπτικό άγαρ + αίμα 5-10% στους 45-50°C (εμπλουτισμένο).

Κριτήρια αξιολόγησης:

  • Κριτήριο: άγαρ+αίμα + θερμοκρασία 45-50°C.

Σοκολατόχρωμο άγαρ

Ερώτηση: 5. Τι γνωρίζετε για το σοκολατόχρωμο άγαρ;

Απάντηση:

  • Παρασκευάζεται όπως το αιματούχο, αλλά η προσθήκη του αίματος γίνεται σε υψηλότερη θερμοκρασία (70-75 °C) και παρατείνεται η παραμονή στο υδατόλουτρο (10-15 min): έτσι θραύονται τα ερυθρά αιμοσφαίρια και το χρώμα μεταβάλλεται από κόκκινο σε καφέ σοκολατί.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Όπως το αιματούχο, με αίμα στους 70-75°C → θραύση ερυθρών → καφέ χρώμα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

  • Κριτήριο: 70-75°C + θραύση ερυθρών/χρώμα.

ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ Β' ΕΠΑΛ - ΣΧΟΛΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ ΜΑΘΗΤΗ (PDF)