Λύσεις — Κεφάλαιο 12 · Ξυλεία (σελ. 184)
Απαντήσεις στις Ερωτήσεις του βιβλίου.
Κατηγορίες ξυλείας
Ερώτηση: 1. Από ποιες κατηγορίες δέντρων προέρχεται η δομική ξυλεία & σε ποιες κατηγορίες κατατάσσεται;
Απάντηση:
- Δέντρα: κωνοφόρα (δίνουν μαλακά ξύλα — έλατο, πεύκο, ερυθρελάτη) & πλατύφυλλα (δίνουν σκληρά ξύλα — δρυς, οξιά, καστανιά).
- Κατάταξη ξυλείας: φυσική/μασίφ (χονδρική/λεπτή, δομική/λεπτουργική) & τεχνητή (σύνθετα προϊόντα ξύλου).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Κωνοφόρα (μαλακά)/πλατύφυλλα (σκληρά)· φυσική & τεχνητή ξυλεία.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: & οι δύο ταξινομήσεις.
Υγρασία, ξήρανση ΚΑΙ αποθήκευση
Ερώτηση: 2–3. Πώς επηρεάζει η υγρασία & πώς ξηραίνεται η ξυλεία· πώς αποθηκεύεται.
Απάντηση:
- Υγρασία: το χλωρό ξύλο έχει πολλή υγρασία → κατά την ξήρανση συρρικνώνεται & στρεβλώνεται/ρηγματώνεται· υψηλή υγρασία μειώνει την αντοχή & ευνοεί σήψη.
- Ξήρανση: φυσική (στοίβαξη σε σκιερό, αεριζόμενο χώρο για μήνες) ή τεχνητή (σε ξηραντήρια/φούρνους — ταχύτερη & ελεγχόμενη).
- Αποθήκευση: σε στοίβες με αποστάτες (πηχάκια) για αερισμό, μακριά από υγρασία/έδαφος· τα σκληρά ξύλα ξηραίνονται/αποθηκεύονται πιο αργά & προσεκτικά (κίνδυνος ρωγμών).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Υγρασία→συρρίκνωση/στρέβλωση & σήψη· ξήρανση φυσική/τεχνητή· αποθήκευση με αερισμό (σκληρά πιο αργά).
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: επίδραση υγρασίας + τρόποι ξήρανσης/αποθήκευσης.
Αντοχή ΚΑΙ εχθροί
Ερώτηση: 4–5. Παράγοντες αντοχής του ξύλου & μεγαλύτεροι εχθροί/μέτρα προστασίας.
Απάντηση:
- Αντοχή — παράγοντες: είδος ξύλου/πυκνότητα, υγρασία, φορά ινών (μεγάλη αντοχή κατά τις ίνες, μικρή εγκάρσια), ρόζοι/ελαττώματα, ηλικία.
- Εχθροί: μύκητες/σήψη (υγρασία), έντομα (σαράκι/τερμίτες), φωτιά.
- Προστασία: ξήρανση, εμποτισμός με συντηρητικά (μυκητοκτόνα/εντομοκτόνα), βαφές/βερνίκια/λάδια, επιβραδυντικά φωτιάς, σωστός αερισμός.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Αντοχή: είδος/υγρασία/φορά ινών/ρόζοι· εχθροί: σήψη/έντομα/φωτιά· προστασία: ξήρανση/εμποτισμός/βαφές.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: παράγοντες + εχθροί + μέτρα.
Ελληνικά ξύλα
Ερώτηση: 6. Κυριότερα ελληνικά ξύλα στη δόμηση & σε ποια δομικά στοιχεία χρησιμοποιούνται.
Απάντηση:
- Έλατο/πεύκο (μαλακά): ξυλότυποι (καλούπια), στέγες, ψευδοροφές, κουφώματα.
- Δρυς (βελανιδιά): πολύ ανθεκτικό — δάπεδα (παρκέ), δοκοί, κουφώματα, έπιπλα.
- Καστανιά: ανθεκτική στην υγρασία — στέγες, πέργκολες, εξωτερικά.
- Οξιά: έπιπλα, εσωτερικά (λιγότερο για εξωτερικά, ευπαθής σε υγρασία).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Έλατο/πεύκο→καλούπια/στέγες· δρυς→δάπεδα/δοκοί· καστανιά→εξωτερικά· οξιά→έπιπλα.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: ξύλα + χρήσεις.
Τεχνητή ξυλεία ΚΑΙ κοπή
Ερώτηση: 7–9. Υλικά/είδη τεχνητής ξυλείας, ποιο έχει τη μεγαλύτερη αντοχή & τρόποι κοπής των ξύλων.
Απάντηση:
- Τεχνητή ξυλεία: από φύλλα/μόρια/ίνες ξύλου + κόλλες → κόντρα πλακέ (πολύστρωτο), μοριοσανίδες (νοβοπάν), ινοσανίδες (MDF), OSB.
- Μεγαλύτερη αντοχή: το κόντρα πλακέ (τα φύλλα κολλιούνται με διασταυρούμενες ίνες → ισότροπη αντοχή)· χρήση σε καλούπια (ξυλότυποι), επενδύσεις, έπιπλα, στέγες.
- Τρόποι κοπής: ακτινική (radial — σταθερότερη, λιγότερη στρέβλωση), εφαπτομενική (tangential — «νερά», φθηνότερη), απλή/παράλληλη· δίνουν σανίδες, μαδέρια, καδρόνια.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Τεχνητή: κόντρα πλακέ (ισχυρότερο)/νοβοπάν/MDF· κοπή ακτινική/εφαπτομενική/απλή.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: είδη + κόντρα πλακέ ισχυρότερο + τρόποι κοπής.