Λύσεις — Κεφάλαιο 11 · Προϊόντα σκυροδέματος (σελ. 165)
Απαντήσεις στις Ερωτήσεις του βιβλίου.
Τσιμεντόλιθοι
Ερώτηση: 1. Αναφέρατε πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα στο κτίσιμο κατασκευών με τσιμεντόλιθους.
Απάντηση:
- Πλεονεκτήματα: αποκτούν τη μέγιστη αντοχή τους σε 28 ημέρες και έχουν καλύτερη αντοχή από τα τούβλα· συνδυάζονται με οπλισμένες οριζόντιες ζώνες και γέμισμα των κενών με τσιμεντοκονία (αντισεισμική κατασκευή)· ως τεχνητοί λίθοι έχουν σταθερή ποιότητα, παράγονται σε οποιαδήποτε διάσταση, προσφέρουν ασφάλεια από κατάρρευση ή φωτιά και είναι οικονομικοί λόγω βιομηχανικής παραγωγής.
- Μειονεκτήματα: μικρή θερμομονωτική ικανότητα, μεγάλη υδατοαπορροφητικότητα και μεγάλο βάρος· γι’ αυτό η χρήση τους περιορίζεται κυρίως σε αποθήκες και βιομηχανικούς χώρους.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Πλεονεκτήματα: μεγαλύτερη αντοχή από τα τούβλα, αντισεισμική οπλισμένη δόμηση, σταθερή ποιότητα, οικονομία· μειονεκτήματα: μικρή θερμομόνωση, μεγάλη υδατοαπορροφητικότητα, βάρος.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: αντοχή/αντισεισμική δόμηση + τα δύο κύρια μειονεκτήματα του βιβλίου.
Κισσηρόλιθοι ΚΑΙ ογκόλιθοι
Ερώτηση: 2. Πού χρησιμοποιούνται: α) οι κισσηρόλιθοι, β) οι ογκόλιθοι;
Απάντηση:
- α) Κισσηρόλιθοι: τσιμεντόλιθοι με αδρανή από ελαφρόπετρα· χρησιμοποιούνται στη δόμηση τοίχων κτηρίων όπου απαιτείται θερμομόνωση (καλύπτουν πλήρως τον κανονισμό θερμομόνωσης), με καλή ηχοαπορρόφηση και μικρή υδατοαπορροφητικότητα.
- β) Ογκόλιθοι: χρησιμοποιούνται κυρίως σε λιμενικά έργα για την προστασία των ακτών από τη διάβρωση των κυμάτων.
Σύνοψη: (ενδεικτική) α) Σε τοιχοποιίες κτηρίων με απαιτήσεις θερμομόνωσης· β) σε λιμενικά έργα για προστασία των ακτών από τα κύματα.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: θερμομονωτική τοιχοποιία + λιμενικά έργα.
Αμιαντοτσιμέντο
Ερώτηση: 3. Αναφέρετε τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα από τη χρήση φύλλων αμιαντοτσιμέντου.
Απάντηση:
- Τα φύλλα αμιαντοτσιμέντου («ελλενίτ») κατασκευάζονται από ίνες αμιάντου, μαρμαροκονία και τσιμεντοκονίαμα.
- Πλεονεκτήματα: μεγάλη αντοχή στην πίεση, απόλυτη στεγανότητα, αντοχή στις καιρικές συνθήκες, κακοί αγωγοί του ηλεκτρισμού, δεν καίγονται εύκολα· χρησιμοποιήθηκαν ευρέως για στέγαση εργοστασίων, αποθηκών, υπόστεγων και οικιών.
- Μειονέκτημα: η καρκινογόνος επίδραση των ινών του αμιάντου, για την οποία απαγορεύτηκαν από την Ευρωπαϊκή Ένωση· χρησιμοποιούνται μόνο όταν δεν έχουν άμεση επαφή με το περιβάλλον, ώστε να μη διαφεύγουν ίνες στην ατμόσφαιρα.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Πλεονεκτήματα: αντοχή στην πίεση, στεγανότητα, αντοχή στις καιρικές συνθήκες, ηλεκτρική μόνωση, δύσκολη ανάφλεξη· μειονέκτημα: καρκινογόνες ίνες αμιάντου (απαγόρευση από την Ε.Ε.).
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: πλεονεκτήματα του βιβλίου + καρκινογένεση και απαγόρευση.
Σωλήνες σκυροδέματος
Ερώτηση: 4. Ποιος είναι ο τρόπος κατασκευής σωλήνων σκυροδέματος ανάλογα με τη διάμετρό τους.
Απάντηση:
- Για μεγάλους σωλήνες διαμέτρου > 1 m (ύδρευση, αποχέτευση, βιομηχανικά απόβλητα) χρησιμοποιείται οπλισμένο σκυρόδεμα.
- Για πολύ μεγάλες διαμέτρους (4 και 5 m) εφαρμόζεται προεντεταμένο σκυρόδεμα (π.χ. αγωγός μεταφοράς νερού από τη λίμνη Υλίκη στην Αθήνα).
- Όταν απαιτούνται ακόμη μεγαλύτεροι σωλήνες, κατασκευάζονται στο εργοτάξιο με χρήση καλουπιών. Κατασκευάζονται επίσης διακλαδώσεις και σιφώνια, ενώ μικρότεροι τσιμεντοσωλήνες χρησιμοποιούνται για διέλευση και προστασία καλωδίων.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Διάμετρος > 1 m: οπλισμένο σκυρόδεμα· 4 - 5 m: προεντεταμένο σκυρόδεμα· ακόμη μεγαλύτεροι: επί τόπου στο εργοτάξιο με καλούπια.
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: διαβάθμιση οπλισμένο → προεντεταμένο → κατασκευή στο εργοτάξιο.
Προκατασκευή
Ερώτηση: 5. Ποια είναι τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα από τη δόμηση με προκατασκευή; Γιατί δε χρησιμοποιείται στην Ελλάδα η μέθοδος αυτή;
Απάντηση:
- Πλεονεκτήματα: τα στοιχεία κατασκευάζονται ταχύτατα στο εργοστάσιο με μηχανικά μέσα, με έλεγχο κάθε σταδίου και απόλυτη προστασία από τις καιρικές συνθήκες· μειώνεται το κόστος και ο χρόνος κατασκευής μεγάλων έργων (σχολεία, εργοστάσια).
- Μειονεκτήματα: η ανύψωση και τοποθέτηση των στοιχείων απαιτεί γερανούς, δηλαδή βαρύ εξοπλισμό μεταφοράς και ανύψωσης· η μέθοδος αποδίδει κυρίως σε μεγάλα έργα με επαναλαμβανόμενα στοιχεία.
- Ελλάδα: το βιβλίο σημειώνει μόνο ότι, ενώ βρήκε μεγάλη εφαρμογή στις ευρωπαϊκές χώρες (ιδίως μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο), στην Ελλάδα δεν είναι διαδεδομένη. Ενδεικτικά, αυτό συνδέεται με την επικράτηση των συμβατικών κατασκευών οπλισμένου σκυροδέματος επί τόπου και με την ανάγκη μεγάλων, τυποποιημένων έργων και ειδικού εξοπλισμού για να είναι συμφέρουσα.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Πλεονεκτήματα: ταχύτητα, ελεγμένη ποιότητα, προστασία από καιρό, μείωση κόστους και χρόνου· μειονέκτημα: ανάγκη γερανών/βαρέος εξοπλισμού· στην Ελλάδα δεν είναι διαδεδομένη (επικρατεί η επί τόπου κατασκευή).
Κριτήρια αξιολόγησης:
- Κριτήριο: πλεονεκτήματα του βιβλίου + μειονέκτημα. Το βιβλίο δεν δίνει ρητή αιτία για την Ελλάδα· γίνεται δεκτή τεκμηριωμένη ενδεικτική εξήγηση.