Λύσεις — Κεφάλαιο 6: Συσκευασία και Αποθήκευση (σελ. 236-237) – ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Β ΕΠΑΛ
Λύσεις — Κεφάλαιο 6: Συσκευασία και Αποθήκευση
Ενδεικτικές λύσεις των 22 ερωτήσεων του κεφαλαίου (σελ. 236-237): τυποποίηση (ορισμός, ΕΛ.Ο.Τ., ιστορικό), συσκευασία (σκοπός, υλικά, ετικέτες), ποιοτικός έλεγχος τελικού προϊόντος και αποθήκευση φυτικών/ζωικών τροφίμων.
Ορισμός της τυποποίησης
Ερώτηση: Τι είναι η τυποποίηση; (Δώστε τον ορισμό της).
Απάντηση:
- Αυτούσιο, πλήρης ορισμός (σελ. 211): «Τυποποίηση είναι μια διεργασία στην οποία οι ενδιαφερόμενοι (εθνικές αρχές, βιομηχανία, καταναλωτής, εργαζόμενοι κ.λπ.), με τις οργανώσεις τους και με συγκεκριμένες διαδικασίες, εκπονούν, εκδίδουν και εφαρμόζουν έγγραφα κοινής αποδοχής που λέγονται “πρότυπα”».
- Με απλά λόγια, αυτούσιο (σελ. 211): «τυποποίηση είναι η οργάνωση της βιομηχανίας τροφίμων με τέτοιο τρόπο, ώστε να παράγονται ορισμένοι τύποι προϊόντων με προκαθορισμένα χαρακτηριστικά σε μεγάλες ποσότητες».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Τυποποίηση είναι η διεργασία κατά την οποία οι ενδιαφερόμενοι φορείς (εθνικές αρχές, βιομηχανία, καταναλωτής, εργαζόμενοι) εκπονούν, εκδίδουν και εφαρμόζουν κοινά αποδεκτά έγγραφα («πρότυπα»). Με απλά λόγια, είναι η οργάνωση της βιομηχανίας ώστε να παράγονται συγκεκριμένοι τύποι προϊόντων με προκαθορισμένα χαρακτηριστικά σε μεγάλες ποσότητες.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Πότε ένα προϊόν λέγεται τυποποιημένο
Ερώτηση: Πότε ένα προϊόν λέγεται τυποποιημένο;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 211): «Τυποποιημένο λέμε ένα προϊόν στο οποίο έχει εφαρμοσθεί η τυποποίηση».
- Χαρακτηριστικά, αυτούσιο (σελ. 211-212): «Τα διάφορα τυποποιημένα προϊόντα παρουσιάζονται στην αγορά με τον ίδιο πάντοτε τύπο και τα ίδια ακριβώς χαρακτηριστικά... Το τυποποιημένο προϊόν παραδίνεται στην αγορά σε καθορισμένη ποιότητα, η οποία παραμένει πάντοτε η ίδια».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ένα προϊόν λέγεται τυποποιημένο όταν έχει εφαρμοστεί σε αυτό η τυποποίηση, δηλαδή παρουσιάζεται στην αγορά πάντοτε με τον ίδιο τύπο, τα ίδια χαρακτηριστικά και σε καθορισμένη, σταθερή ποιότητα.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Τι είναι τα πρότυπα
Ερώτηση: Τι είναι τα πρότυπα;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 211): «Πρότυπα είναι έγγραφα που έχουν εκδοθεί από έναν αναγνωρισμένο φορέα και περιέχουν, για κοινή και επαναλαμβανόμενη χρήση, κανόνες, κατευθυντήριες οδηγίες και τεχνικές προδιαγραφές, οι οποίες εξασφαλίζουν ότι τα προϊόντα ανταποκρίνονται στο σκοπό για τον οποίο προορίζονται».
- Κατηγορίες, αυτούσιο (σελ. 212): «Ανάλογα με το φορέα που δημιουργεί τα πρότυπα, αυτά κατατάσσονται σε: Διεθνή... Ευρωπαϊκά... Εθνικά, που εκπονούνται από τους Εθνικούς Οργανισμούς Τυποποίησης, όπως ο ΕΛ.Ο.Τ. για τη χώρα μας».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Πρότυπα είναι έγγραφα εκδομένα από αναγνωρισμένο φορέα, που περιέχουν κανόνες, κατευθυντήριες οδηγίες και τεχνικές προδιαγραφές, ώστε τα προϊόντα να ανταποκρίνονται στο σκοπό για τον οποίο προορίζονται. Κατατάσσονται σε διεθνή, ευρωπαϊκά και εθνικά (στην Ελλάδα, τα εκπονεί ο ΕΛ.Ο.Τ.).
Κριτήρια αξιολόγησης:
ΕΛ.Ο.Τ.: τι είναι και σκοποί του
Ερώτηση: Τι είναι ο ΕΛ.Ο.Τ. και ποιοι οι σκοποί του;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 213): «Στη χώρα μας ιδρύθηκε το 1976 ο Ελληνικός Οργανισμός Τυποποίησης ή ΕΛ.Ο.Τ., που επιχορηγείται από το κράτος και εποπτεύεται από το Υπουργείο Βιομηχανίας Έρευνας και Τεχνολογίας. Στόχος του ΕΛ.Ο.Τ. είναι η προαγωγή και η εφαρμογή της τυποποίησης στη χώρα μας».
- Έργο, αυτούσιο (σελ. 213): «Εκπονεί, θέτει σε δημόσια κρίση και εκδίδει τα ελληνικά πρότυπα είτε αυτά είναι πρωτογενώς ελληνικά είτε εναρμονισμένα με τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα... Ο ΕΛ.Ο.Τ. συμμετέχει στους Ευρωπαϊκούς και στους Διεθνείς Οργανισμούς Τυποποίησης».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο ΕΛ.Ο.Τ. (Ελληνικός Οργανισμός Τυποποίησης) ιδρύθηκε το 1976, επιχορηγείται από το κράτος και εποπτεύεται από το Υπουργείο Βιομηχανίας-Έρευνας-Τεχνολογίας. Στόχος του είναι η προαγωγή και εφαρμογή της τυποποίησης στη χώρα μας: εκπονεί/εκδίδει τα ελληνικά πρότυπα (αυτοτελή ή εναρμονισμένα με ευρωπαϊκά/διεθνή) και συμμετέχει στους Ευρωπαϊκούς και Διεθνείς Οργανισμούς Τυποποίησης.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ρόλος και χρησιμότητα της τυποποίησης
Ερώτηση: Ποιος είναι ο ρόλος και η χρησιμότητα της τυποποίησης;
Απάντηση:
- Ρόλος, αυτούσιο (σελ. 214): «Η τυποποίηση έπαιξε σημαντικό ρόλο στη βιομηχανική ανάπτυξη από το 18ο αιώνα μέχρι σήμερα. Βοήθησε αποτελεσματικά στην υιοθέτηση και τη χρήση κοινά αποδεκτών προδιαγραφών».
- Χρησιμότητα για τη βιομηχανία, αυτούσιο (σελ. 214): «Εξασφαλίζει σταθερή και ομοιόμορφη ποιότητα. Αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για τις εξαγωγές... Αποτελεί εγγύηση για την ασφάλεια και την υγιεινή των τροφίμων».
- Χρησιμότητα για τον παραγωγό, αυτούσιο (σελ. 214-215): «Καλή και σωστή οργάνωση της παραγωγής... Ορθή χρονική κατανομή της παραγωγής... Μείωση των αποθεμάτων... Προσαρμογή των προϊόντων στις απαιτήσεις της αγοράς».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο ρόλος της τυποποίησης υπήρξε καθοριστικός στη βιομηχανική ανάπτυξη από τον 18ο αιώνα, μέσω κοινά αποδεκτών προδιαγραφών. Η χρησιμότητά της είναι διπλή: για τη βιομηχανία/καταναλωτή εξασφαλίζει σταθερή ποιότητα, είναι προϋπόθεση εξαγωγών, εγγυάται ασφάλεια/υγιεινή και εναλλαξιμότητα προϊόντων· για τον παραγωγό επιτρέπει καλή οργάνωση παραγωγής, ορθή χρονική κατανομή, μείωση αποθεμάτων και προσαρμογή στις απαιτήσεις της αγοράς.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Τυποποίηση ποιότητας και μεγέθους
Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για την τυποποίηση της ποιότητας και την τυποποίηση του μεγέθους των προϊόντων;
Απάντηση:
- Ποιότητα, αυτούσιο (σελ. 211-212): «Παράδειγμα: τυποποιημένο ρύζι υπάρχει στην αγορά σε τρεις ποιότητες: Α, Β και Γ. Οι διάφορες ποιότητες των προϊόντων πολλές φορές καθορίζονται από τη νομοθεσία».
- Μέγεθος, αυτούσιο (σελ. 212): «Τα τυποποιημένα προϊόντα κυκλοφορούν στην αγορά σε διαφορετικά μεγέθη. Παράδειγμα: παστεριωμένο γάλα ενός τετάρτου, μισού και ενός λίτρου... Επίσης για τα νωπά φρούτα και λαχανικά εφαρμόζεται στα συσκευαστήρια η διαλογή κατά μέγεθος (τυποποίηση μεγέθους)... Στην πράξη γίνεται συνήθως συνδυασμός και των δύο ειδών τυποποίησης».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Η τυποποίηση της ποιότητας καθορίζει διαβαθμίσεις ενός προϊόντος (π.χ. ρύζι σε ποιότητες Α, Β, Γ, συχνά με βάση τη νομοθεσία). Η τυποποίηση του μεγέθους καθορίζει σταθερά μεγέθη κυκλοφορίας (π.χ. γάλα σε τέταρτο/μισό/ένα λίτρο, διαλογή φρούτων/λαχανικών κατά μέγεθος). Στην πράξη, συνήθως εφαρμόζεται συνδυασμός και των δύο.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Το πρόβλημα της τυποποίησης στην Ελλάδα
Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για το πρόβλημα της τυποποίησης στη χώρα μας;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 216): «η τυποποίηση των ελληνικών προϊόντων βρίσκεται ακόμη αρκετά πίσω από την αντίστοιχη των άλλων ευρωπαϊκών χωρών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η χώρα μας έχει σημαντικές απώλειες, ιδιαίτερα στην αγροτική οικονομία, από την έλλειψη της τυποποίησης σε πλήθος αγροτικών προϊόντων».
- Προσπάθεια αντιμετώπισης, αυτούσιο (σελ. 216-217): «Ήδη έχει ξεκινήσει μια σημαντική προσπάθεια από μέρους του ελληνικού κράτους για την ενίσχυση, με σημαντική επιδότηση, της δημιουργίας τυποποιητηρίων... Η τυποποίηση αποτελεί μονόδρομο για τις ελληνικές επιχειρήσεις επεξεργασίας τροφίμων».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Η ελληνική τυποποίηση παραμένει αρκετά πίσω από τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες, με σημαντικές απώλειες κυρίως στην αγροτική οικονομία λόγω έλλειψης τυποποίησης σε πολλά αγροτικά προϊόντα. Το ελληνικό κράτος ενισχύει, με σημαντική επιδότηση, τη δημιουργία τυποποιητηρίων, και η τυποποίηση αποτελεί πλέον μονόδρομο για τις ελληνικές επιχειρήσεις επεξεργασίας τροφίμων.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Τι είναι η συσκευασία
Ερώτηση: Τι είναι η συσκευασία;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 218): «Συσκευασία είναι το εξωτερικό περίβλημα ενός τυποποιημένου προϊόντος και υπάρχει για την προστασία του και την αυτοπροβολή του στην αγορά».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Συσκευασία είναι το εξωτερικό περίβλημα ενός τυποποιημένου προϊόντος, που υπάρχει για την προστασία του και για την αυτοπροβολή του στην αγορά.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Βασικός σκοπός της συσκευασίας
Ερώτηση: Ποιος είναι ο βασικός σκοπός της συσκευασίας;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 218): «Σκοπός της συσκευασίας ενός τροφίμου είναι η διασφάλιση της ποιότητάς του, των φυσικών, χημικών, οργανοληπτικών και θρεπτικών χαρακτηριστικών, της υγιεινότητας καθώς και της ενημέρωσης του καταναλωτή για όλα τα στοιχεία του περιεχομένου».
- Αναλυτικά, αυτούσιο (σελ. 218): «Να προστατεύει το τρόφιμο από επιμολύνσεις, απώλειες και πάσης φύσεως βλάβες και αλλοιώσεις... Να διευκολύνει την αποθήκευση, και να καθιστά άνετη τη μεταφορά... Να παρέχει ευκολία στον τρόπο χρήσης. Να παρουσιάζει καλή εμφάνιση. Να ενημερώνει τον καταναλωτή».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο βασικός σκοπός της συσκευασίας είναι η διασφάλιση της ποιότητας του τροφίμου (φυσικά/χημικά/οργανοληπτικά/θρεπτικά χαρακτηριστικά) και της υγιεινότητάς του, καθώς και η ενημέρωση του καταναλωτή. Αναλυτικά: προστασία από επιμολύνσεις/βλάβες/αλλοιώσεις, διευκόλυνση αποθήκευσης/μεταφοράς, ευκολία χρήσης, καλή εμφάνιση και ενημέρωση.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Διάκριση χαρτιού από χαρτόνι
Ερώτηση: Ποια είναι η βάση διάκρισης μεταξύ χαρτιού και χαρτονιού;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 219): «Κατασκευάζεται από ξυλοπολτό... Το βάρος ανά τετραγωνικό μέτρο κυμαίνεται από 15 έως 200 γραμμάρια. Πάνω από τα 200 γραμμάρια το υλικό χαρακτηρίζεται χαρτόνι».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Η βάση διάκρισης είναι το βάρος ανά τετραγωνικό μέτρο: από 15 έως 200 γραμμάρια/m² το υλικό χαρακτηρίζεται χαρτί, ενώ πάνω από τα 200 γραμμάρια/m² χαρακτηρίζεται χαρτόνι.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Τι είναι ο λευκοσίδηρος
Ερώτηση: Τι είναι ο λευκοσίδηρος;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 223): «ο σίδηρος οξειδώνεται εύκολα (σκουριάζει), για να αυξηθεί η αντοχή του, το λεπτό έλασμα επικαλύπτεται και από τις δύο πλευρές με ένα πολύ λεπτό στρώμα από κασσίτερο, τη λεγόμενη επικασσιτέρωση. Σε αυτή τη μορφή, ονομάζεται λευκοσίδηρος και τα κουτιά λευκοσιδηρά δοχεία».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Λευκοσίδηρος είναι το λεπτό έλασμα μαλακού χάλυβα (σιδήρου) που, επειδή ο σίδηρος σκουριάζει εύκολα, επικαλύπτεται και από τις δύο πλευρές με πολύ λεπτό στρώμα κασσίτερου (επικασσιτέρωση) για αυξημένη αντοχή· τα κουτιά που κατασκευάζονται από αυτόν λέγονται λευκοσιδηρά δοχεία.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα των πλαστικών
Ερώτηση: Ποια είναι τα πλεονεκτήματα και ποια τα μειονεκτήματα της χρήσης των πλαστικών στη συσκευασία των τροφίμων;
Απάντηση:
- Πλεονεκτήματα, αυτούσιο (σελ. 219-220): «Τη χαμηλή τιμή. Την ευχέρεια χρήσης και διαμόρφωσης σε διάφορα σχήματα και μεγέθη. Τη δυνατότητα συνδυασμού με άλλα υλικά για την επίτευξη ορισμένων ιδιοτήτων».
- Μειονεκτήματα, αυτούσιο (σελ. 220-221): «Τη ρύπανση του περιβάλλοντος από την έλλειψη βιοαποδόμησης... Τη δυνατότητα μετανάστευσης διαφόρων χημικών ουσιών, σε αρκετές περιπτώσεις επικίνδυνων για την υγεία των καταναλωτών, από το πλαστικό στο τρόφιμο».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Πλεονεκτήματα των πλαστικών: χαμηλή τιμή, ευχέρεια διαμόρφωσης σε διάφορα σχήματα/μεγέθη, δυνατότητα συνδυασμού με άλλα υλικά (πολύστρωμα/laminates) για βελτιωμένες ιδιότητες. Μειονεκτήματα: ρύπανση περιβάλλοντος λόγω έλλειψης βιοαποδόμησης, και κίνδυνος μετανάστευσης χημικών ουσιών (ενίοτε επικίνδυνων) από το πλαστικό στο τρόφιμο.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα του γυαλιού
Ερώτηση: Ποια είναι τα πλεονεκτήματα και ποια τα μειονεκτήματα της χρήσης των γυάλινων μέσων συσκευασίας;
Απάντηση:
- Πλεονεκτήματα, αυτούσιο (σελ. 223): «Άριστη διαφάνεια και ωραία εμφάνιση. Αντοχή στις χημικές επιδράσεις των συστατικών των τροφίμων (αδρανές υλικό). Μεγάλη ευχέρεια καθαρισμού... Δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης».
- Μειονεκτήματα, αυτούσιο (σελ. 223): «Το μεγάλο βάρος και το εύθραυστο. Η μικρή αντοχή στις απότομες μεταβολές της θερμοκρασίας. Η μικρή θερμοαγωγιμότητα».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Πλεονεκτήματα του γυαλιού: άριστη διαφάνεια/εμφάνιση, αντοχή στις χημικές επιδράσεις (αδρανές υλικό), ευκολία καθαρισμού, δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης. Μειονεκτήματα: μεγάλο βάρος και ευθραυστότητα, μικρή αντοχή σε απότομες μεταβολές θερμοκρασίας, μικρή θερμοαγωγιμότητα.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Χαρτοθύλακες ασηπτικής συσκευασίας
Ερώτηση: Τι είναι οι χαρτοθήλακες ασηπτικής συσκευασίας;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 227): «Με το όρο ασηπτική επεξεργασία και συσκευασία, χαρακτηρίζεται η πλήρωση ενός εμπορικά αποστειρωμένου προϊόντος σε ένα απαλλαγμένο από μικρόβια δοχείο (στείρο), που σφραγίζεται στεγανά σε ένα ασηπτικό περιβάλλον, δηλαδή περιβάλλον στο οποίο δεν υπάρχουν μικρόβια».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Χαρτοθύλακες ασηπτικής συσκευασίας είναι δοχεία στα οποία πραγματοποιείται η πλήρωση ενός εμπορικά αποστειρωμένου προϊόντος μέσα σε στείρο (απαλλαγμένο από μικρόβια) δοχείο, το οποίο σφραγίζεται στεγανά σε ασηπτικό περιβάλλον, δηλαδή περιβάλλον χωρίς μικρόβια.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Γιατί δεν χρησιμοποιείται το ξύλο στην άμεση συσκευασία
Ερώτηση: Γιατί δεν χρησιμοποιείται το ξύλο στην άμεση συσκευασία των τροφίμων;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 224): «Η χρησιμοποίηση του ξύλου για τη συσκευασία των τροφίμων είναι σήμερα αρκετά περιορισμένη, για δύο βασικούς λόγους: το υψηλό κόστος και την υγιεινή. Το ξύλο είναι εξαιρετικά δύσκολο να πλυθεί, να καθαριστεί και να απολυμανθεί καλά. Για το λόγο αυτό αποτελεί πάντοτε εστία μικροβίων».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Το ξύλο έχει περιορισμένη χρήση στη συσκευασία τροφίμων για δύο κυρίως λόγους: το υψηλό κόστος και θέματα υγιεινής — είναι εξαιρετικά δύσκολο να πλυθεί, να καθαριστεί και να απολυμανθεί σωστά, γι' αυτό αποτελεί πάντοτε εστία μικροβίων.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Γιατί εφαρμόζεται το βερνίκωμα στα μεταλλικά δοχεία
Ερώτηση: Γιατί εφαρμόζουμε το βερνίκωμα στα μεταλλικά δοχεία;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 223): «Για την αύξηση της προστασίας από τη διάβρωση, στα μεταλλικά δοχεία συσκευασίας των τροφίμων εφαρμόζεται το βερνίκωμα, βασικά στην εσωτερική τους επιφάνεια... Μετά το στέγνωμα σε ειδικούς φούρνους μένει πάνω στο φύλλο ένα στρώμα ξηρό, στενά προσκολλημένο, συνεχές, λαμπερό, απρόσβλητο από τον αέρα, την υγρασία και άλλους παράγοντες».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Το βερνίκωμα εφαρμόζεται (κυρίως στην εσωτερική επιφάνεια των μεταλλικών δοχείων) για να αυξηθεί η προστασία τους από τη διάβρωση: δημιουργεί ένα ξηρό, συνεχές και λαμπερό στρώμα, απρόσβλητο από τον αέρα, την υγρασία και άλλους παράγοντες που θα μπορούσαν να προσβάλουν το μέταλλο.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Τι είναι το τελικό προϊόν
Ερώτηση: Τι είναι το τελικό προϊόν;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 227): «Τελικό προϊόν είναι το τρόφιμο που απευθύνεται στον καταναλωτή».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Τελικό προϊόν είναι το τρόφιμο που απευθύνεται στον καταναλωτή, δηλαδή το προϊόν στη μορφή που φτάνει έτοιμο προς κατανάλωση/αγορά.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Φορείς ελέγχου του τελικού προϊόντος
Ερώτηση: Ποιοι φορείς εμπλέκονται στον έλεγχο του τελικού προϊόντος;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 228): «Ο ποιοτικός έλεγχος του τελικού προϊόντος γίνεται: Υποχρεωτικά από τα αρμόδια όργανα που προβλέπονται από τη νομοθεσία κάθε χώρας. Από τις βιομηχανίες για τα τελικά προϊόντα που οι ίδιες παράγουν. Από τις ενώσεις και οργανώσεις των καταναλωτών κάθε χώρας».
- Αναλυτικά κρατικά όργανα, αυτούσιο (σελ. 228): «Τα νωπά φρούτα, λαχανικά και το κρέας ελέγχονται από τους γεωπόνους και κτηνιάτρους του Υπ. Γεωργίας. Τα διάφορα επεξεργασμένα τρόφιμα από το Γενικό Χημείο Κράτους, τις Υγειονομικές και άλλες υπηρεσίες».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Στον ποιοτικό έλεγχο του τελικού προϊόντος εμπλέκονται: τα αρμόδια κρατικά όργανα (υποχρεωτικά, π.χ. γεωπόνοι/κτηνίατροι για νωπά, Γενικό Χημείο Κράτους/Υγειονομικές Υπηρεσίες για επεξεργασμένα προϊόντα), οι ίδιες οι βιομηχανίες για τα προϊόντα που παράγουν, και οι ενώσεις/οργανώσεις καταναλωτών.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Έλεγχος τελικού προϊόντος από κρατικές υπηρεσίες
Ερώτηση: Τι περιλαμβάνει ο έλεγχος του τελικού προϊόντος από τις κρατικές υπηρεσίες;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 228-229): «Ο ποιοτικός έλεγχος του τελικού προϊόντος από τις κρατικές υπηρεσίες περιλαμβάνει: Μακροσκοπικό έλεγχο νωπών και επεξεργασμένων προϊόντων. Έλεγχο συνθηκών συντήρησης, όπως η θερμοκρασία στα καταψυγμένα τρόφιμα. Έλεγχο στοιχείων ετικέτας... Δειγματοληψία για άλλες εργαστηριακές αναλύσεις (χημικές, μικροβιολογικές)».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο έλεγχος από τις κρατικές υπηρεσίες περιλαμβάνει: μακροσκοπικό έλεγχο νωπών και επεξεργασμένων προϊόντων, έλεγχο συνθηκών συντήρησης (π.χ. θερμοκρασία στα καταψυγμένα), έλεγχο στοιχείων ετικέτας (ημερομηνία λήξης κ.ά.) και δειγματοληψία για εργαστηριακές (χημικές/μικροβιολογικές) αναλύσεις.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Τι είναι τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά
Ερώτηση: Τι είναι τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά;
Απάντηση:
- Αυτούσιο, ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ (σελ. 235): «Οργανοληπτικά χαρακτηριστικά είναι αυτά που εκτιμούμε με τις αισθήσεις μας».
- Παράδειγμα εφαρμογής, αυτούσιο (σελ. 227): «ο καταναλωτής αξιολογεί την ποιότητα των νωπών προϊόντων εμπειρικά, με βάση τα χαρακτηριστικά που μπορεί να εκτιμήσει άμεσα με τις αισθήσεις της οσμής, της όρασης και της αφής (οργανοληπτικά χαρακτηριστικά). Αυτά είναι το μέγεθος, το χρώμα, η υφή, το άρωμα... και ενδεχόμενα η γεύση».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Οργανοληπτικά χαρακτηριστικά είναι εκείνα που εκτιμούμε με τις αισθήσεις μας (όσφρηση, όραση, αφή, γεύση) — όπως το μέγεθος, το χρώμα, η υφή, το άρωμα και η γεύση ενός τροφίμου.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Βασικές ενδείξεις ετικέτας συσκευασμένου τροφίμου
Ερώτηση: Ποιες είναι οι βασικές ενδείξεις που πρέπει να υπάρχουν σε κάθε συσκευασμένο τρόφιμο, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία;
Απάντηση:
- Αυτούσιο, πλήρης κατάλογος (σελ. 227): «Ονομασία προϊόντος. Επωνυμία-διεύθυνση παραγωγού. Καθαρό περιεχόμενο βάρος. Στραγγισμένο βάρος (κατά περίπτωση). Ημερομηνία λήξης. Συστατικά προϊόντος (βασικά-πρόσθετα κ.λπ.). Θρεπτική αξία (προαιρετικά). Οδηγίες χρήσεως».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι βασικές ενδείξεις είναι: ονομασία προϊόντος, επωνυμία και διεύθυνση παραγωγού, καθαρό περιεχόμενο βάρος, στραγγισμένο βάρος (όπου εφαρμόζεται), ημερομηνία λήξης, συστατικά του προϊόντος (βασικά και πρόσθετα), θρεπτική αξία (προαιρετικά) και οδηγίες χρήσεως.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Τι σημαίνει ο όρος αποθήκευση
Ερώτηση: Τι σημαίνει ο όρος αποθήκευση;
Απάντηση:
- Αυτούσιο (σελ. 231): «Ο όρος αποθήκευση σημαίνει την εργασία της συγκέντρωσης και τοποθέτησης σε έναν κλειστό και προφυλαγμένο χώρο, που λέγεται αποθήκη, των προϊόντων, με σκοπό τη μελλοντική τους κατανάλωση ή διάθεση».
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο όρος αποθήκευση σημαίνει τη συγκέντρωση και τοποθέτηση των προϊόντων σε έναν κλειστό και προφυλαγμένο χώρο (την αποθήκη), με σκοπό τη μελλοντική τους κατανάλωση ή διάθεση.
Κριτήρια αξιολόγησης:
