Λύσεις Ερωτήσεων Επανάληψης (σελ. 113-114) – ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΕ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις Ερωτήσεων Επανάληψης

Ερωτήσεις Επανάληψης κεφαλαίου 7· η ερώτηση 6 εξαιρέθηκε (απαιτεί σχήμα)

Συνήθεις τρόποι επιλογής σχεδιαστικών αντικειμένων

Ερώτηση: Ποιοι οι συνήθεις τρόποι επιλογής σχεδιαστικών αντικειμένων;

Απάντηση:

• §7.2. «Η επιλογή ήδη σχεδιασμένων αντικειμένων γίνεται με τη χρήση του ποντικιού και με αρκετούς τρόπους, οι πιο συνηθισμένοι από τους οποίους είναι οι εξής δύο: α) Πατώντας με το ποντίκι πάνω σε οποιοδήποτε σημείο του αντικειμένου (επιλογή ενός αντικειμένου μόνο)... β) Χρησιμοποιώντας το ποντίκι για να σχεδιάσουμε ένα βοηθητικό ορθογώνιο παραλληλόγραμμο (δίνοντας τα 2 αντιδιαγώνια σημεία του), επιλέγονται όλα τα αντικείμενα που βρίσκονται, πλήρως ή μερικώς, μέσα σ' αυτό... αναλόγως προς τη φορά δημιουργίας του ορθογωνίου.» «...ξεκινώντας από αριστερά προς τα δεξιά (window), επιλέγεται οτιδήποτε βρίσκεται πλήρως μέσα στο ορθογώνιο... ξεκινώντας από δεξιά προς τα αριστερά (crossing), επιλέγεται οτιδήποτε βρίσκεται, έστω και τμηματικά, μέσα στο ορθογώνιο.»

Σύνοψη: Η επιλογή ήδη σχεδιασμένων αντικειμένων γίνεται με τη χρήση του ποντικιού, με αρκετούς τρόπους, από τους οποίους οι πιο συνήθεις είναι δύο: α) Πατώντας με το ποντίκι πάνω σε οποιοδήποτε σημείο του αντικειμένου — επιλέγεται ένα αντικείμενο μόνο, το οποίο εμφανίζεται με διακεκομμένη γραμμή ως ένδειξη επιλογής. β) Χρησιμοποιώντας ένα βοηθητικό ορθογώνιο παραλληλόγραμμο, δίνοντας τα δύο αντιδιαγώνια σημεία του — επιλέγονται ένα ή περισσότερα αντικείμενα που βρίσκονται, πλήρως ή μερικώς, μέσα σ' αυτό, ανάλογα με τη φορά δημιουργίας του ορθογωνίου: αν χαραχθεί από αριστερά προς τα δεξιά (window), επιλέγεται ό,τι βρίσκεται πλήρως μέσα στο ορθογώνιο· αν χαραχθεί από δεξιά προς τα αριστερά (crossing), επιλέγεται ό,τι βρίσκεται, έστω και τμηματικά, μέσα σ' αυτό.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Μονό κλικ (ένα αντικείμενο) ή βοηθητικό ορθογώνιο (window = πλήρως εντός, crossing = και τμηματικά εντός)

Ρόλος σημείου αναφοράς στις Move και Rotate

Ερώτηση: Ποιος ο ρόλος του σημείου αναφοράς στις εντολές "Move" και "Rotate";

Απάντηση:

• §7.5. «Χαρακτηριστική έννοια για τη λειτουργία της εντολής (όπως και πολλών άλλων εντολών επεξεργασίας) είναι το “ΣΗΜΕΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ”, σύμφωνα με το οποίο γίνεται η μεταφορά. Αποτελεί ουσιαστικά το σημείο από το οποίο θα “τραβηχτεί” το σχεδιαστικό αντικείμενο, για να μεταφερθεί.» «Όλες οι μεταφερόμενες οντότητες θα μεταφερθούν σαν να τραβήχτηκαν από το σημείο αναφοράς, μέχρι αυτό να ταυτιστεί με το δεύτερο (τελικό) σημείο.»
• §7.7. «Καθορισμός του σημείου αναφοράς (σημείο περιστροφής)... Όλες οι περιστρεφόμενες οντότητες θα περιστραφούν γύρω από το σημείο αναφοράς.»

Σύνοψη: Στην εντολή «Μεταφορά» (Move), το σημείο αναφοράς είναι το σημείο από το οποίο θα «τραβηχτεί» το σχεδιαστικό αντικείμενο για να μεταφερθεί· μαζί με ένα δεύτερο (τελικό) σημείο που ορίζεται στη συνέχεια, καθορίζεται η απόσταση και η φορά της μεταφοράς — όλες οι μεταφερόμενες οντότητες μετακινούνται σαν να τραβήχτηκαν από το σημείο αναφοράς, μέχρι αυτό να ταυτιστεί με το δεύτερο σημείο. Στην εντολή «Περιστροφή» (Rotate), το σημείο αναφοράς είναι το σημείο περιστροφής: όλες οι επιλεγμένες οντότητες περιστρέφονται γύρω από αυτό το σημείο, κατά τη γωνία περιστροφής που καθορίζεται στη συνέχεια. Σε αμφότερες τις εντολές, συνήθως επιλέγεται κάποιο χαρακτηριστικό σημείο του αντικειμένου (π.χ. κορυφή, σημείο τομής ή κέντρο κύκλου), με τη βοήθεια των βοηθημάτων προσέγγισης σημείων.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Move: σημείο «τράβηγμα» → με 2ο σημείο ορίζει απόσταση+φορά μεταφοράς. Rotate: σημείο γύρω από το οποίο περιστρέφονται τα αντικείμενα κατά τη δοσμένη γωνία

Μεγέθυνση ή σμίκρυνση με την εντολή Scale

Ερώτηση: Σε ποιες περιπτώσεις η εντολή "Scale" μεγεθύνει και πότε μικραίνει τα επιλεγμένα αντικείμενα;

Απάντηση:

• §7.8. «Καθορισμός της τιμής μεταβολής του μεγέθους των αντικειμένων. Αναλόγως προς το αν η τιμή είναι μεγαλύτερη ή μικρότερη της μονάδας θα γίνει μεγέθυνση ή σμίκρυνση αντίστοιχα. Π.χ. τιμή 2 θα διπλασιάσει τα επιλεγμένα σχεδιαστικά αντικείμενα, ενώ τιμή 0,5 θα τα μεταβάλλει στο μισό μέγεθός τους.»

Σύνοψη: Η εντολή «Μεταβολή Μεγέθους» (Scale) μεγεθύνει ή σμικρύνει τα επιλεγμένα αντικείμενα ανάλογα με την τιμή μεταβολής μεγέθους που δίνεται, σε σχέση με τη μονάδα: α) αν η τιμή είναι μεγαλύτερη της μονάδας, τα αντικείμενα μεγεθύνονται — π.χ. τιμή 2 τα διπλασιάζει. β) αν η τιμή είναι μικρότερη της μονάδας, τα αντικείμενα σμικρύνονται — π.χ. τιμή 0,5 τα μεταβάλλει στο μισό μέγεθός τους. Σε κάθε περίπτωση, τα αρχικώς επιλεγμένα αντικείμενα δεν αντιγράφονται, απλά μεταβάλλεται το μέγεθός τους, και μετά τη μεταβολή τοποθετούνται σύμφωνα με το σημείο αναφοράς που έχει οριστεί.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Τιμή > 1 → μεγέθυνση (π.χ. 2 = διπλασιασμός)· τιμή < 1 → σμίκρυνση (π.χ. 0,5 = υποδιπλασιασμός)

Τρόπος χρήσης της εντολής Copy

Ερώτηση: Αναφέρατε τον τρόπο χρήσης της εντολής "Copy".

Απάντηση:

• §7.6. «Με την εντολή “ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ” δίνεται η δυνατότητα αντιγραφής ενός ή περισσοτέρων σχεδιαστικών οντοτήτων σε οποιοδήποτε τμήμα του σχεδίου οριστεί. Η εντολή λειτουργεί όπως και η εντολή μεταφοράς με τη διαφορά ότι η αρχική σχεδιαστική οντότητα παραμένει στη θέση της.» «Σε πολλά σχεδιαστικά προγράμματα υπάρχει η δυνατότητα πολλαπλής αντιγραφής. Σύμφωνα με αυτήν, με την ενεργοποίηση της εντολής αντιγραφής, είναι δυνατόν να αντιγράφονται οι επιλεγμένες οντότητες περισσότερο από μία φορές.»

Σύνοψη: Η εντολή «Αντιγραφή» (Copy) χρησιμοποιείται για να αντιγραφούν ένα ή περισσότερα σχεδιαστικά αντικείμενα σε οποιοδήποτε τμήμα του σχεδίου. Λειτουργεί με τα ίδια βήματα με την εντολή Μεταφοράς: 1) επιλογή του αντικειμένου ή των αντικειμένων που θα αντιγραφούν, 2) καθορισμός ενός σημείου αναφοράς (αρχικό σημείο), 3) καθορισμός ενός δεύτερου σημείου (τελικό σημείο). Η βασική διαφορά από τη Μεταφορά είναι ότι η αρχική σχεδιαστική οντότητα παραμένει στη θέση της — δηλαδή δημιουργείται ένα νέο, πανομοιότυπο αντίγραφο στη νέα θέση, χωρίς να χάνεται το πρωτότυπο. Σε πολλά σχεδιαστικά προγράμματα υπάρχει επίσης η δυνατότητα πολλαπλής αντιγραφής: με μία μόνο ενεργοποίηση της εντολής, οι επιλεγμένες οντότητες μπορούν να αντιγραφούν περισσότερες από μία φορές.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Ίδια βήματα με Move (επιλογή → σημείο αναφοράς → 2ο σημείο), αλλά το πρωτότυπο παραμένει· δυνατή πολλαπλή αντιγραφή σε μία ενεργοποίηση

Επέκταση ή αποκοπή με τις Fillet και Chamfer

Ερώτηση: Σε ποιες περιπτώσεις οι εντολές "Fillet" και "Chamfer" δημιουργούν επέκταση και σε ποιες αποκοπή των αντικειμένων στα οποία εφαρμόζονται;

Απάντηση:

• §7.11. «Στο αντικείμενο του σχήματος 7.10, για να γίνει η ένωση, απαιτείται επέκταση των γραμμών, ενώ στο σχήμα 7.11 αποκοπή τμήματος των γραμμών.» «Αν οι τιμές των 2 αποστάσεων είναι μηδενικές, τότε τα τμήματα θα επεκταθούν μέχρι να ενωθούν (χωρίς λοξοτομή).»
• §7.12. «Αν η τιμή της ακτίνας καμπυλότητας είναι μηδενική, τότε τα αντικείμενα θα επεκταθούν μέχρι να ενωθούν (χωρίς τόξο).» «...δεν χρειάζεται να καθοριστεί τιμή της ακτίνας καμπυλότητας. Δημιουργείται ένα ημικύκλιο με διάμετρο την απόσταση των παράλληλων τμημάτων. Έχει σημασία όμως η σειρά επιλογής των τμημάτων, ώστε ανάλογα να γίνει επέκταση του μικρότερου ή αποκοπή του μεγαλύτερου.»

Σύνοψη: Οι εντολές «Ένωση με Λοξοτομή» (Chamfer) και «Ένωση με Τόξο» (Fillet) δημιουργούν επέκταση ή αποκοπή των αντικειμένων ανάλογα με τη γεωμετρία τους ως προς το σημείο ένωσης: α) Επέκταση γίνεται όταν οι δύο γραμμές (ή αντικείμενα) δεν τέμνονται ήδη πριν το σημείο όπου πρέπει να γίνει η ένωση — τότε πρέπει να «μακρύνουν» μέχρι να ενωθούν. Αυτό συμβαίνει επίσης πάντα όταν οι τιμές των δύο αποστάσεων (στη Chamfer) ή η τιμή της ακτίνας καμπυλότητας (στη Fillet) δίνονται μηδενικές — τότε τα τμήματα απλά επεκτείνονται μέχρι να ενωθούν, χωρίς λοξοτομή ή τόξο. β) Αποκοπή γίνεται όταν οι γραμμές προεκτείνονται πέρα από το σημείο όπου πρέπει να γίνει η ένωση — τότε το τμήμα που «περισσεύει» αφαιρείται. Στην ειδική περίπτωση της ένωσης δύο παράλληλων ευθυγράμμων τμημάτων με Fillet (όπου δεν χρειάζεται τιμή ακτίνας — δημιουργείται ημικύκλιο με διάμετρο την απόσταση των τμημάτων), η σειρά επιλογής των δύο τμημάτων καθορίζει αν θα γίνει επέκταση του μικρότερου ή αποκοπή του μεγαλύτερου τμήματος.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Επέκταση όταν οι γραμμές δεν τέμνονται ακόμη (και πάντα όταν αποστάσεις/ακτίνα = 0)· αποκοπή όταν οι γραμμές προεκτείνονται πέρα από το σημείο ένωσης· σε παράλληλα τμήματα (Fillet) η σειρά επιλογής καθορίζει επέκταση μικρότερου ή αποκοπή μεγαλύτερου