Λύσεις — Κεφάλαιο 4 (Ασκήσεις σελ. 50) – ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 4 (Ασκήσεις σελ. 50)

Ενδεικτικές απαντήσεις στις 3 ασκήσεις του κεφαλαίου 4.

Άσκηση 1 — Αναγνώριση τύπων φορτηγών στον δρόμο

Ερώτηση: Παρατηρείστε σε κάποιο κεντρικό δρόμο φορτηγά αυτοκίνητα και φωτογραφίστε δέκα από αυτά διαφορετικού τύπου. Με βάση αυτά που περιγράφονται σε αυτό το κεφάλαιο προσπαθήστε να τα αναγνωρίσετε.

Απάντηση:

• (Δραστηριότητα παρατήρησης — ενδεικτικός οδηγός αναγνώρισης 10 τύπων, κατά το κεφάλαιο.) Κατά τύπο καρότσας (σελ. 35-36): 1. Κλειστό φορτηγό — άκαμπτη κλειστή καρότσα (κοφτό «κουτί»), πόρτες μόνο πίσω· διανομές γενικού φορτίου. 2. Μουσαμάς/κουρτίνα — πλαϊνά από PVC που «τραβιούνται» σε όλο το μήκος· φορτοεκφόρτωση και από τα πλάγια με κλαρκ. 3. Πλατφόρμα/πάτωμα — ακάλυπτη καρότσα, φορτίο δεμένο με ιμάντες (σίδερα, οικοδομικά). 4. Μεταφοράς containers — πλατφόρμα/μεταλλικός σκελετός με «κλειδιά» (twist locks) στις γωνίες, πάνω του container 20/40΄. 5. Ψυγείο/θάλαμος — λευκός μονωμένος θάλαμος με ψυκτική μονάδα πάνω από την καμπίνα (τρόφιμα, φάρμακα). 6. Βυτιοφόρο — κυλινδρική δεξαμενή (καύσιμα — πορτοκαλί πινακίδα ADR, γάλα, χημικά· αέρια με θόλους· «αγελάδα» για τσιμέντο-αλεύρι με σωλήνες εκφόρτωσης). 7. Σιλοφόρο — ανοιχτό επάνω με πλαστικό κάλυμμα, ανατρεπόμενο, σιτηρά-αδρανή. 8. Ειδικών μεταφορών — μπετονιέρα (περιστρεφόμενο κάδο), πλατφόρμα αυτοκινήτων (διώροφη), χαμηλωμένη μακριά πλατφόρμα βαρέων-υπερμεγεθών (μηχανήματα, ανεμογεννήτριες). Κατά μέγεθος (σελ. 37-38): 9. Pick up / van (≤ 500 / ≤ 900 kg — μικροποσότητες εντός πόλης), διαξονικό ελαφρού τύπου (4-10 t, δύο άξονες), τριαξονικό (≤ 18 t, τρεις άξονες — μετρήστε τους τροχούς!). 10. Επικαθήμενο (τράκτορας + νταλίκα που «κάθεται» πάνω του, ≤ 28 t, 13,60 m) ή συρόμενο (φορτηγό + ξεχωριστή συρόμενη καρότσα με δικό της άξονα — δύο «κουτιά») ή Jumbo (χαμηλωμένη νταλίκα με «σκαλοπάτι», ψηλότερος όγκος για ελαφρά-ογκώδη). Επιπλέον σημάδια: πινακίδες ΦΙΧ (λευκές με μπλε — μόνο δικά της αγαθά) ή ΦΔΧ (μεταφορικές, επ' αμοιβή)· εξοπλισμός φορτοεκφόρτωσης επί οχήματος — γερανός, υδραυλική πόρτα ανύψωσης, ανατροπή, αντλία (σελ. 43)· πορτοκαλί πινακίδες επικίνδυνων· διαστάσεις (2,42-2,44 m πλάτος, 2,40-2,95 m ύψος). Καταγράψτε για καθένα: τύπο, άξονες, εκτιμώμενο ωφέλιμο βάρος, ΦΙΧ/ΦΔΧ, φορτίο.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ενδεικτικός οδηγός: κλειστό, μουσαμάς/κουρτίνα, πλατφόρμα, μεταφοράς containers (κλειδιά), ψυγείο (ψυκτική μονάδα), βυτιοφόρο (υγρά/αέρια/«αγελάδα»), σιλοφόρο, ειδικών μεταφορών (μπετονιέρα, αυτοκινητάμαξα, χαμηλωμένη πλατφόρμα), pick up/van/διαξονικό/τριαξονικό (μετρώντας άξονες), επικαθήμενο-συρόμενο-Jumbo· σημάδια ΦΙΧ/ΦΔΧ, πινακίδες ADR, εξοπλισμός φορτοεκφόρτωσης.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Δραστηριότητα — οδηγός αναγνώρισης.

Άσκηση 2 — Πηγές νομοθεσίας στο Υπουργείο Μεταφορών

Ερώτηση: Επισκεφτείτε την σελίδα του Υπουργείου Μεταφορών (www.yme.gr) και εντοπίστε που υπάρχουν πηγές (νόμοι, υπουργικές αποφάσεις, κλπ.) που να έχουν σχέση με τις εμπορευματικές μεταφορές.

Απάντηση:

• (Δραστηριότητα αναζήτησης — ενδεικτική κατεύθυνση.) Ο δικτυακός τόπος του Υπουργείου (σήμερα Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, www.yme.gr) έχει ενότητα «Μεταφορές» με υποενότητες «Εμπορευματικές μεταφορές / Οδικές εμπορευματικές μεταφορές», «Επιβατικές μεταφορές», «Οδική ασφάλεια», «Τεχνολογία οχημάτων», καθώς και «Νομοθεσία» ανά θέμα, όπου δημοσιεύονται νόμοι, προεδρικά διατάγματα, υπουργικές αποφάσεις (ΥΑ) και εγκύκλιοι με παραπομπή στο ΦΕΚ (και στην «Διαύγεια»). Πηγές που αναφέρει το βιβλίο και θα εντοπίσετε εκεί: 1. Ν. 3887/2010 «Οδικές εμπορευματικές μεταφορές» — εθνικές οδικές μεταφορές, άδειες ΦΔΧ, απελευθέρωση του επαγγέλματος (σελ. 31, 37)· Ν. 1959/1991 για τα ΦΙΧ-ΦΔΧ (σελ. 37 — «νόμοι 1951/1991 και 3887/2010»)· Κώδικας Φορτηγών Αυτοκινήτων (σελ. 37). 2. ΥΑ 38504/2786/07/09 — ΦΕΚ 1703/17.8.2009: μέγιστες επιτρεπόμενες διαστάσεις και βάρη φορτηγών (σελ. 15, 35). 3. ΠΔ 431/95 για τις συνδυασμένες μεταφορές (σελ. 26) και Ν. 3333/2005 για τα εμπορευματικά κέντρα (σελ. 29). 4. Η συμφωνία ADR για την οδική μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων (κυρώνεται-ενημερώνεται με ΥΑ κάθε δύο χρόνια), οι κανόνες για ώρες οδήγησης-ανάπαυσης και ταχογράφο (Κανονισμός ΕΚ 561/2006), η ATP για ευπαθή τρόφιμα (σελ. 16), η CMR (κυρωμένη με νόμο). 5. Θέματα τεχνολογίας οχημάτων: προδιαγραφές EURO, τεχνικός έλεγχος (ΚΤΕΟ), κατηγορίες οχημάτων. Άλλες ελληνικές πηγές: το ΦΕΚ (et.gr), η Διαύγεια, το Υπουργείο Οικονομικών/ΑΑΔΕ για ΚΒΣ-Δελτία Αποστολής (ΠΟΛ 1023/2014, σελ. 46) και τελωνεία (TIR), και το EUR-Lex για το ευρωπαϊκό δίκαιο μεταφορών (σελ. 31, υποσημείωση 18). Καταγράψτε τίτλο, αριθμό ΦΕΚ και αντικείμενο κάθε πηγής σε πίνακα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ενδεικτική: στο yme.gr ενότητες «Μεταφορές → Εμπορευματικές/Οδικές», «Οδική ασφάλεια», «Τεχνολογία οχημάτων», «Νομοθεσία» με ΦΕΚ· πηγές του βιβλίου: Ν. 3887/2010 (οδικές εμπορευματικές), Ν. 1959/1991 (ΦΙΧ-ΦΔΧ), ΥΑ 38504/2786/07/09 (διαστάσεις-βάρη), ΠΔ 431/95 (συνδυασμένες), Ν. 3333/2005 (εμπορευματικά κέντρα), ADR, ώρες οδήγησης-ταχογράφος, ATP, CMR, EURO· επίσης ΦΕΚ, Διαύγεια, ΑΑΔΕ (ΠΟΛ 1023/2014), EUR-Lex.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Δραστηριότητα — ενδεικτική.

Άσκηση 3 — Σημασία της επικοινωνίας με τον οδηγό

Ερώτηση: Πόσο σημαντική μπορεί να είναι η προσβασιμότητα επικοινωνίας με τον οδηγό ενός φορτηγού, προκειμένου να του δοθούν τροποποιητικές εντολές στο δρομολόγιο που του έχει δοθεί να εκτελέσει; Αναφέρετε κάποια παραδείγματα.

Απάντηση:

• (Ερώτηση κρίσης — ενδεικτική απάντηση.) Πολύ σημαντική — είναι ένα από τα πλεονεκτήματα των οδικών μεταφορών που απαριθμεί το βιβλίο: «δυνατότητα άμεσης επικοινωνίας με τον οδηγό για λήψη πληροφοριών και μεταβίβαση τροποποιητικών εντολών» και «δυνατότητα εφαρμογής συστημάτων τηλεματικής» (σελ. 35) — μαζί με την ευελιξία δρομολογίων-διαδρομών. Στη σιδηροδρομική μεταφορά, αντίθετα, υπάρχει «μικρή δυνατότητα ευελιξίας στα δρομολόγια» και «αδυναμία παρακολούθησης των φορτίων… για τους συρμούς που δεν υποστηρίζονται από τηλεματική» (σελ. 53). Με κινητό τηλέφωνο, τερματικό RF και συστήματα τηλεματικής/GPS διαχείρισης στόλου (κεφ. 9) το γραφείο κίνησης βλέπει τη θέση του οχήματος και «μπορεί να δώσει χρήσιμες πληροφορίες στον οδηγό (για έκτακτες περιπτώσεις όπως ατυχήματα ή συμφορήσεις) καθώς και εντολές για αλλαγή πορείας ή δρομολογίου» (σελ. 112). Παραδείγματα: 1. Κυκλοφοριακή συμφόρηση ή ατύχημα στην Εθνική Οδό/Αττική Οδό (πληροφορίες από πινακίδες μεταβλητών μηνυμάτων, σελ. 110) → εντολή για εναλλακτική διαδρομή, ώστε να τηρηθεί ο χρόνος παράδοσης. 2. Ακύρωση ή αλλαγή παραγγελίας από πελάτη ενώ το φορτηγό είναι καθ' οδόν → παράλειψη στάσης, αλλαγή σειράς παραδόσεων, επιστροφή εμπορεύματος. 3. Επείγουσα πρόσθετη παραλαβή κοντά στη διαδρομή (groupage) → αξιοποίηση κενού χώρου, «παρακολούθηση των παραγγελιών, ανεφοδιασμός καταστημάτων» (σελ. 105). 4. Πελάτης κλειστός/απών ή αλλαγή διεύθυνσης παράδοσης → αναδρομολόγηση αντί άσκοπης διαδρομής. 5. Καιρικά φαινόμενα (χιόνι στα Τέμπη, απαγόρευση απόπλου ferry — «αυξήσεις ferry boat», σελ. 45) ή απεργία στο λιμάνι → εντολή αναμονής, αλλαγή λιμανιού ή διαδρομής. 6. Βλάβη ή πρόβλημα στο φορτίο (θερμοκρασία ψυγείου, αισθητήρες RFID — σελ. 109) → οδηγίες για πλησιέστερο συνεργείο ή εκφόρτωση σε άλλη αποθήκη. 7. Διαχείριση ωρών οδήγησης-ανάπαυσης (σελ. 35): αν ο οδηγός δεν προλαβαίνει, ανακατανομή του δρομολογίου ή αλλαγή οδηγού σε ενδιάμεσο σημείο. 8. Τελωνειακό πρόβλημα στα σύνορα (TIR) → οδηγίες για έγγραφα. Οφέλη: αξιοπιστία χρόνων παράδοσης, ορθολογική χρήση πόρων, μείωση νεκρών χιλιομέτρων-καυσίμων-κόστους, ασφάλεια οδηγού-φορτίου (e-call, σελ. 109).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ενδεικτική: πολύ σημαντική — πλεονέκτημα των οδικών μεταφορών («άμεση επικοινωνία με τον οδηγό για πληροφορίες και τροποποιητικές εντολές», τηλεματική), σε αντίθεση με τον σιδηρόδρομο· παραδείγματα: συμφόρηση/ατύχημα → εναλλακτική διαδρομή, ακύρωση-αλλαγή παραγγελίας, πρόσθετη παραλαβή groupage, κλειστός πελάτης/αλλαγή διεύθυνσης, κακοκαιρία-απεργία-ferry, βλάβη ή πρόβλημα θερμοκρασίας φορτίου, ώρες οδήγησης, τελωνειακά· οφέλη αξιοπιστία, μείωση κόστους-χιλιομέτρων, ασφάλεια.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Ερώτηση κρίσης — οκτώ παραδείγματα.