Αναλυτικές απαντήσεις στις 10 ερωτήσεις του κεφαλαίου 3.
Ερώτηση: Ποιος θεωρείται επιτηδευματίας σύμφωνα με τον Κ.Β.Σ και ποιες οι υποχρεώσεις του;
Απάντηση:
ΤΑ ΠΡΟΣΩΠΑ ΠΟΥ ΚΑΛΥΠΤΕΙ Ο ΟΡΙΣΜΟΣ
ΦΥΣΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΟ «κάθε άνθρωπος ικανός να έχει δικαιώματα
και υποχρεώσεις»
ΝΟΜΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΟ εμπορικές εταιρείες (Ο.Ε., Ε.Ε., Α.Ε.,
Ε.Π.Ε., ετερόρρυθμες κατά μετοχές),
δημόσιες/δημοτικές/κοινοτικές επιχειρήσεις
κερδοσκοπικού χαρακτήρα, αλλοδαπές
επιχειρήσεις και υποκαταστήματά τους
ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΑΣΤΙΚΟΥ «το δικαίωμα που ανήκει από κοινού
ΔΙΚΑΙΟΥ (αδιαίρετα), κατά ιδανικά μέρη, σε
περισσότερα πρόσωπα»
ΑΣΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ «γίνεται με σύμβαση από δύο ή περισσότερα
πρόσωπα … με κοινές εισφορές κοινό σκοπό
και ιδίως οικονομικό»
+ Η ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ ΕΠΙΤΗΔΕΥΜΑΤΙΩΝ
ΟΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ (§3.3, σελ. 35): Οι επιτηδευματίες υποχρεούνται να τηρούν, εκδίδουν, παρέχουν, ζητούν, λαμβάνουν, υποβάλλουν τα βιβλία, τα στοιχεία, τις καταστάσεις και κάθε άλλο μέσο σχετικό με την τήρηση βιβλίων και την έκδοση στοιχείων.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Επιτηδευματίας θεωρείται κάθε ημεδαπό ή αλλοδαπό φυσικό ή νομικό πρόσωπο ή κοινωνία αστικού δικαίου ή αστική εταιρεία, κερδοσκοπική ή μη, που ασκεί δραστηριότητα στην ελληνική επικράτεια και αποβλέπει στην απόκτηση εισοδήματος από εμπορική, βιομηχανική, βιοτεχνική ή γεωργική επιχείρηση ή από ελευθέριο επάγγελμα ή άλλη επιχείρηση. Επιτηδευματίας θεωρείται και η κοινοπραξία επιτηδευματιών. Οι υποχρεώσεις του είναι να τηρεί, να εκδίδει, να παρέχει, να ζητά, να λαμβάνει και να υποβάλλει τα βιβλία, τα στοιχεία, τις καταστάσεις και κάθε άλλο μέσο σχετικό με την τήρηση βιβλίων και την έκδοση στοιχείων.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποιες προϋποθέσεις πρέπει να υπάρχουν για να αναγνωρίζεται φορολογικά η κοινοπραξία επιτηδευματιών;
Απάντηση:
Τι είναι η κοινοπραξία (σελ. 36): η από κοινού σύμπραξη περισσοτέρων του ενός προσώπων (φυσικών ή νομικών) για την εκτέλεση ορισμένης εργασίας με σκοπό το κέρδος. Έχει προσωρινό χαρακτήρα, διαλύεται, όταν τελειώσει το έργο που έχει αναλάβει, δεν αντιμετωπίζεται από τον εμπορικό νόμο, οριοθετείται από το φορολογικό δίκαιο και έχει όλες τις υποχρεώσεις του Κ.Β.Σ.
ΟΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ — πρέπει να συντρέχουν ΑΘΡΟΙΣΤΙΚΑ (σελ. 36, αυτούσια):
α. «Να έχει ορισμένη επαγγελματική διεύθυνση (οδός,
αριθμός). Η διεύθυνση αναγράφεται απαραίτητα στο
συμφωνητικό»
β. «Να αποβλέπει στη διενέργεια μιας ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΗΣ
ΠΡΑΞΗΣ, π.χ. η κατασκευή αερογέφυρας στη συμβολή των
οδών Κηφισού και Λένορμαν»
γ. «Να αποδεικνύεται με ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ (καταστατικό) των
μερών, που κατατίθεται ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ των εργασιών της
στον αρμόδιο προϊστάμενο Δ.Ο.Υ. της επαγγελματικής της
διεύθυνσης»
δ. «Τα μέλη της, να είναι φυσικά ή νομικά πρόσωπα, που το
καθένα ασκεί ΔΙΚΗ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ή ελευθέριο επάγγελμα
ή είναι ομόρρυθμα μέλη διαφορετικής ομόρρυθμης ή
ετερόρρυθμης εταιρείας»
Η λέξη «αθροιστικά» είναι κρίσιμη: αν λείπει έστω και μία προϋπόθεση, η κοινοπραξία δεν αναγνωρίζεται φορολογικά.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Κοινοπραξία είναι η από κοινού σύμπραξη περισσοτέρων του ενός προσώπων για την εκτέλεση ορισμένης εργασίας με σκοπό το κέρδος, έχει προσωρινό χαρακτήρα και διαλύεται όταν τελειώσει το έργο. Για να αναγνωριστεί φορολογικά πρέπει να συντρέχουν αθροιστικά τέσσερις προϋποθέσεις: να έχει ορισμένη επαγγελματική διεύθυνση, η οποία αναγράφεται στο συμφωνητικό, να αποβλέπει στη διενέργεια συγκεκριμένης πράξης, να αποδεικνύεται με έγγραφη συμφωνία που κατατίθεται πριν την έναρξη των εργασιών στον αρμόδιο προϊστάμενο της Δ.Ο.Υ. και τα μέλη της να είναι πρόσωπα που το καθένα ασκεί δική του επιχείρηση ή ελευθέριο επάγγελμα ή είναι ομόρρυθμα μέλη άλλης εταιρείας.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Πότε οι παραγωγοί αγροτικών προϊόντων δεν υποχρεούνται να τηρούν τα βιβλία και τα στοιχεία που ορίζονται από τις διατάξεις του Κ.Β.Σ.;
Απάντηση:
Ο κανόνας (§3.4β, σελ. 36-37): Οι αγρότες και οι αγροτικές εκμεταλλεύσεις που ορίζονται από το Φ.Π.Α. δεν υποχρεούνται στη τήρηση βιβλίων και έκδοση στοιχείων με εξαίρεση μόνο το ημερολόγιο μεταφοράς και το δελτίο αποστολής.
ΠΟΤΕ ΟΜΩΣ ΘΕΩΡΟΥΝΤΑΙ ΕΠΙΤΗΔΕΥΜΑΤΙΕΣ ΚΑΙ ΤΗΡΟΥΝ ΒΙΒΛΙΑ (σελ. 37, αυτούσια):
1. «Έχουν συστήσει οποιοδήποτε τύπο εταιρείας (Ο.Ε, Ε.Ε,
Ε.Π.Ε. κτλ.) ή αγροτικό συνεταιρισμό»
2. «Πωλούν τα προϊόντα τους ύστερα από ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ»
3. «Όταν διαθέτουν ΚΑΤΑΣΤΗΜΑ για την πώληση των προϊόντων
τους»
4. «Εξάγουν τα προϊόντα τους»
+ «Επιτηδευματίες θεωρούνται επίσης και οι αγρότες
εκείνοι που με δήλωσή τους έχουν ενταχθεί στο
ΚΑΝΟΝΙΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΟΥ Φ.Π.Α.»
Συνοπτικά: ο αγρότης απαλλάσσεται όσο παραμένει απλός παραγωγός που πουλά τα προϊόντα του αυτούσια και χωρίς δικό του κατάστημα. Μόλις επεξεργαστεί, λιανοπωλήσει από κατάστημα, εξάγει ή οργανωθεί σε εταιρεία, μετατρέπεται σε επιτηδευματία με πλήρεις υποχρεώσεις Κ.Β.Σ.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι αγρότες και οι αγροτικές εκμεταλλεύσεις που ορίζονται από τον Φ.Π.Α. δεν υποχρεούνται στην τήρηση βιβλίων και στην έκδοση στοιχείων, με εξαίρεση μόνο το ημερολόγιο μεταφοράς και το δελτίο αποστολής. Θεωρούνται όμως επιτηδευματίες και τηρούν βιβλία και στοιχεία όταν έχουν συστήσει οποιονδήποτε τύπο εταιρείας ή αγροτικό συνεταιρισμό, όταν πωλούν τα προϊόντα τους ύστερα από επεξεργασία, όταν διαθέτουν κατάστημα για την πώλησή τους και όταν τα εξάγουν, καθώς και όταν με δήλωσή τους έχουν ενταχθεί στο κανονικό καθεστώς του Φ.Π.Α.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποιοι επιτηδευματίες απαλλάσσονται και ποιοι όχι από την τήρηση βιβλίων και την έκδοση στοιχείων;
Απάντηση:
ΟΡΙΑ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΗΣ ΧΡΗΣΗΣ
α. πώληση αγαθών έως 1.800.000 δρχ.
β. παροχή υπηρεσιών έως 600.000 δρχ.
γ. αγαθά ΚΑΙ υπηρεσίες έως 1.800.000 δρχ.,
«εφόσον τα ακαθάριστα έσοδα από την παροχή υπηρεσιών
δεν υπερβαίνουν τις 600.000 δρχ.»
δ. εκμετάλλευση φορτηγών πλοίων του Ν. 27/75 με συνολική
χωρητικότητα μέχρι 500 κόρους (1 κόρος = 2,83 κυβ. μ.)
ΕΠΙΣΗΣ: οι πράκτορες κρατικών λαχείων και παιγνίων
(ΠΡΟΠΟ, ΛΟΤΤΟ και συναφή) μόνο γι' αυτή τη δραστηριότητα
και εφόσον δεν έχουν συστήσει Α.Ε. ή Ε.Π.Ε., καθώς και
οι εφημεριδοπώλες
ΠΟΙΟΙ ΕΞΑΙΡΟΥΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΠΑΛΛΑΓΗ (σελ. 37-38, αυτούσια):
α. «Οι ελεύθεροι επαγγελματίες»
β. «Οι χονδροπωλητές, όταν οι χονδρικές πωλήσεις τους
υπερβαίνουν το 60%»
γ. «Οι εξαγωγείς, ανεξαρτήτως ποσού»
+ «οι επιτηδευματίες ΝΟΜΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ, με τη μορφή
οποιουδήποτε τύπου εταιρείας (Ο.Ε., Ε.Ε., Α.Ε, Ε.Π.Ε.
κτλ.), εξαιρούνται της απαλλαγής»
Σημείωση του βιβλίου (σελ. 38): με το νέο φορολογικό νομοσχέδιο τα όρια του 1.800.000 δρχ. και 600.000 δρχ. αυξάνονται σε 2.500.000 δρχ. και 1.000.000 δρχ. αντίστοιχα.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Απαλλάσσονται από την τήρηση βιβλίων και την έκδοση αποδείξεων ορισμένοι μικροεπιτηδευματίες, μόνο φυσικά πρόσωπα, με ακαθάριστα έσοδα προηγούμενης χρήσης έως ένα εκατομμύριο οκτακόσιες χιλιάδες δραχμές για πώληση αγαθών, έως εξακόσιες χιλιάδες για παροχή υπηρεσιών και έως ένα εκατομμύριο οκτακόσιες χιλιάδες για μικτή δραστηριότητα, εφόσον οι υπηρεσίες δεν υπερβαίνουν τις εξακόσιες χιλιάδες, καθώς και όσοι εκμεταλλεύονται φορτηγά πλοία έως πεντακόσιους κόρους, οι πράκτορες κρατικών λαχείων και παιγνίων και οι εφημεριδοπώλες. Δεν απαλλάσσονται σε καμία περίπτωση οι ελεύθεροι επαγγελματίες, οι χονδροπωλητές με χονδρικές πωλήσεις άνω του εξήντα τοις εκατό, οι εξαγωγείς ανεξαρτήτως ποσού και όλα τα νομικά πρόσωπα κάθε τύπου εταιρείας.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Βάλτε σε κύκλο τη σωστή απάντηση. Σύμφωνα με τον Κ.Β.Σ. δεν θεωρούνται επιτηδευματίες: Α. Οι Αγρότες Β. Οι Λογιστές Γ. Τα Ιδιωτικά Νοσοκομεία Δ. Οι ιδιοκτήτες TAΞΙ.
Απάντηση:
Σωστή απάντηση: Α. Οι Αγρότες.
Γιατί (§3.4β, σελ. 36-37): Οι αγρότες και οι αγροτικές εκμεταλλεύσεις που ορίζονται από το Φ.Π.Α. δεν υποχρεούνται στη τήρηση βιβλίων και έκδοση στοιχείων με εξαίρεση μόνο το ημερολόγιο μεταφοράς και το δελτίο αποστολής.
Γιατί αποκλείονται οι υπόλοιπες
Β. ΟΙ ΛΟΓΙΣΤΕΣ — είναι ΕΛΕΥΘΕΡΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ, οι οποίοι
όχι μόνο είναι επιτηδευματίες αλλά ΕΞΑΙΡΟΥΝΤΑΙ ΡΗΤΑ
και από την απαλλαγή του §3.5: «Εξαιρούνται από την
απαλλαγή: α. Οι ελεύθεροι επαγγελματίες»
Γ. ΤΑ ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ — νομικά πρόσωπα που ασκούν
επιχείρηση με σκοπό το κέρδος· τα νομικά πρόσωπα
«εξαιρούνται της απαλλαγής»
Δ. ΟΙ ΙΔΙΟΚΤΗΤΕΣ ΤΑΞΙ — παρέχουν υπηρεσίες μεταφοράς,
άρα επιτηδευματίες· μάλιστα ανήκουν στους υπόχρεους
ΠΡΟΣΘΕΤΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ του Κ.Β.Σ.
Η κρίσιμη επιφύλαξη: η απαλλαγή των αγροτών δεν είναι απόλυτη. Ο αγρότης θεωρείται επιτηδευματίας όταν συστήσει εταιρεία ή συνεταιρισμό, όταν πωλεί μετά από επεξεργασία, όταν διαθέτει κατάστημα, όταν εξάγει ή όταν έχει ενταχθεί στο κανονικό καθεστώς Φ.Π.Α.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστή απάντηση είναι το Α, δηλαδή οι αγρότες. Οι αγρότες και οι αγροτικές εκμεταλλεύσεις που ορίζονται από τον Φ.Π.Α. δεν υποχρεούνται στην τήρηση βιβλίων και στην έκδοση στοιχείων, με εξαίρεση το ημερολόγιο μεταφοράς και το δελτίο αποστολής. Αντίθετα, οι λογιστές είναι ελεύθεροι επαγγελματίες και εξαιρούνται ρητά ακόμη και από την απαλλαγή, τα ιδιωτικά νοσοκομεία είναι νομικά πρόσωπα που ασκούν επιχείρηση και οι ιδιοκτήτες ταξί παρέχουν υπηρεσίες και τηρούν μάλιστα πρόσθετα βιβλία. Σημειώνεται ότι η απαλλαγή των αγροτών παύει αν συστήσουν εταιρεία, πωλούν μετά από επεξεργασία, διαθέτουν κατάστημα ή εξάγουν.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Παραγωγός ροδάκινων παράγει 100 τόνους, τα οποία κονσερβοποιεί σε ιδιόκτητο εργαστήριο και διαθέτει όλη την ποσότητα στην εσωτερική αγορά. Θεωρείται επιτηδευματίας και γιατί;
Απάντηση:
ΝΑΙ, θεωρείται επιτηδευματίας και υποχρεούται να τηρεί βιβλία και να εκδίδει στοιχεία του Κ.Β.Σ.
Η αιτιολόγηση (§3.4β, σελ. 37): οι αγρότες που ασκούν την αγροτική τους εκμετάλλευση έχουν υποχρέωση να τηρούν τα βιβλία και τα στοιχεία του Κ.Β.Σ και θεωρούνται επιτηδευματίες όταν: … 2. Πωλούν τα προϊόντα τους ύστερα από ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ.
Η ανάλυση της περίπτωσης
ΤΙ ΚΑΝΕΙ Ο ΠΑΡΑΓΩΓΟΣ ΣΥΝΕΠΕΙΑ
────────────────────────────────────────────────────────
Παράγει 100 τόνους ροδάκινα από μόνο του ΔΕΝ αρκεί —
απλή αγροτική παραγωγή
ΚΟΝΣΕΡΒΟΠΟΙΕΙ σε ιδιόκτητο ← ΤΟ ΚΡΙΣΙΜΟ ΓΕΓΟΝΟΣ
εργαστήριο ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ του προϊόντος
Διαθέτει την ποσότητα στην πώληση προϊόντος ΜΕΤΑ την
εσωτερική αγορά επεξεργασία
Γιατί η επεξεργασία αλλάζει τα πάντα: με την κονσερβοποίηση το προϊόν παύει να είναι αγροτικό προϊόν αυτούσιο και γίνεται βιομηχανικό/βιοτεχνικό προϊόν. Ο παραγωγός δεν ασκεί πλέον μόνο αγροτική εκμετάλλευση αλλά και μεταποιητική δραστηριότητα — και ο ορισμός του επιτηδευματία (σελ. 35) καλύπτει ρητά όποιον αποβλέπει σε εισόδημα από εμπορική ή βιομηχανική ή βιοτεχνική … επιχείρηση. Επιπλέον στοιχείο: το ιδιόκτητο εργαστήριο δείχνει οργανωμένη επιχειρηματική εγκατάσταση, όχι απλή γεωργική εκμετάλλευση. Παρατήρηση: το γεγονός ότι η διάθεση γίνεται στην εσωτερική αγορά και όχι με εξαγωγή δεν αλλάζει το αποτέλεσμα — η εξαγωγή είναι ξεχωριστός λόγος (περίπτωση 4) που θα οδηγούσε στο ίδιο συμπέρασμα.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ναι, θεωρείται επιτηδευματίας. Το βιβλίο ορίζει ότι οι αγρότες θεωρούνται επιτηδευματίες και υποχρεούνται να τηρούν βιβλία και στοιχεία του Κ.Β.Σ. όταν πωλούν τα προϊόντα τους ύστερα από επεξεργασία. Στην περίπτωση αυτή ο παραγωγός δεν διαθέτει τα ροδάκινα αυτούσια, αλλά τα κονσερβοποιεί σε ιδιόκτητο εργαστήριο, δηλαδή τα υποβάλλει σε επεξεργασία και τα μετατρέπει σε βιοτεχνικό προϊόν, ενώ το ιδιόκτητο εργαστήριο δείχνει οργανωμένη επιχειρηματική εγκατάσταση. Το ότι η διάθεση γίνεται στην εσωτερική αγορά και όχι με εξαγωγή δεν αλλάζει το συμπέρασμα.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Επιτηδευματίας πραγματοποίησε 80.000.000 δρχ. ακαθάριστα έσοδα, εκ των οποίων τα 50.000.000 δρχ. από χονδρικές πωλήσεις και τα υπόλοιπα από λιανικές. Θεωρείται χονδροπωλητής ή λιανοπωλητής και γιατί;
Απάντηση:
Ακαθάριστα έσοδα σύνολο 80.000.000 δρχ.
Από ΧΟΝΔΡΙΚΕΣ πωλήσεις 50.000.000 δρχ.
Από ΛΙΑΝΙΚΕΣ πωλήσεις 30.000.000 δρχ.
(80.000.000 - 50.000.000)
Ο υπολογισμός των ποσοστών
Ποσοστό χονδρικών = 50.000.000 / 80.000.000 = 0,625 → 62,5 %
Ποσοστό λιανικών = 30.000.000 / 80.000.000 = 0,375 → 37,5 %
Το κριτήριο του βιβλίου (§3.8, σελ. 39): Χονδροπωλητής κατά κύριο λόγο θεωρείται ο επιτηδευματίας που οι χονδρικές πωλήσεις του ξεπερνούν το 60% του συνόλου των ακαθαρίστων εσόδων του.
62,5 % > 60 % → ΧΟΝΔΡΟΠΩΛΗΤΗΣ ΚΑΤΑ ΚΥΡΙΟ ΛΟΓΟ
ΑΠΑΝΤΗΣΗ: θεωρείται ΧΟΝΔΡΟΠΩΛΗΤΗΣ κατά κύριο λόγο, γιατί οι χονδρικές του πωλήσεις (62,5 %) υπερβαίνουν το όριο του 60 %. Προσοχή στη διάκριση: δεν είναι χονδροπωλητής αποκλειστικά — αυτός είναι ο επιτηδευματίας, που το σύνολο των ακαθαρίστων εσόδων του προέρχεται από χονδρικές πωλήσεις (100 %). Η πρακτική συνέπεια (§3.5, σελ. 37-38): ως χονδροπωλητής με χονδρικές πάνω από 60 % εξαιρείται από την απαλλαγή τήρησης βιβλίων — δηλαδή υποχρεούται σε τήρηση βιβλίων και έκδοση στοιχείων ανεξάρτητα από το ύψος των εσόδων του.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα συνολικά ακαθάριστα έσοδα είναι ογδόντα εκατομμύρια δραχμές, από τα οποία πενήντα εκατομμύρια προέρχονται από χονδρικές και τα υπόλοιπα τριάντα εκατομμύρια από λιανικές πωλήσεις. Οι χονδρικές αντιστοιχούν σε ποσοστό εξήντα δύο και μισό τοις εκατό, ενώ οι λιανικές σε τριάντα επτά και μισό τοις εκατό. Επειδή το βιβλίο ορίζει ως χονδροπωλητή κατά κύριο λόγο τον επιτηδευματία του οποίου οι χονδρικές πωλήσεις ξεπερνούν το εξήντα τοις εκατό των ακαθαρίστων εσόδων, ο συγκεκριμένος θεωρείται χονδροπωλητής κατά κύριο λόγο και όχι αποκλειστικά, αφού δεν προέρχεται το σύνολο των εσόδων του από χονδρικές. Ως χονδροπωλητής με ποσοστό άνω του εξήντα τοις εκατό εξαιρείται από την απαλλαγή τήρησης βιβλίων.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Πώς διακρίνονται οι επιτηδευματίες σύμφωνα με το αντικείμενο των εργασιών τους;
Απάντηση:
α. ΣΤΟΥΣ ΠΩΛΟΥΝΤΕΣ ΑΓΑΘΑ
«χονδρικά - λιανικά, αυτούσια ή μετά από επεξεργασία
(κατεργασία, εξευγενισμό, συναρμολόγηση ή συσκευασία),
όπως είναι αυτοί που ασκούν εμπορική ή
βιομηχανική-βιοτεχνική επιχείρηση»
β. ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΕΧΟΝΤΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ
«όπως είναι οι επισκευαστές, μεσίτες, μεταφορείς,
ελεύθεροι επαγγελματίες, φροντιστήρια κτλ.»
γ. ΣΤΟΥΣ ΠΩΛΟΥΝΤΕΣ ΑΓΑΘΑ ΚΑΙ ΠΑΡΕΧΟΝΤΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ
(ΜΙΚΤΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ)
Ο ΚΑΝΟΝΑΣ ΤΟΥ 1/3 — πότε μια δραστηριότητα είναι παροχή υπηρεσίας (σελ. 38): θεωρείται παροχή υπηρεσίας, όταν χρησιμοποιούνται υλικά και το κόστος των υλικών δεν ξεπερνάει το 1/3 της συνολικής αμοιβής, με την προϋπόθεση όμως ότι από τη χρησιμοποίηση των υλικών δεν παράγεται νέο είδος αγαθού.
ΚΟΣΤΟΣ ΥΛΙΚΩΝ ≤ 1/3 της αμοιβής
ΚΑΙ δεν παράγεται νέο είδος αγαθού → ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ
Διαφορετικά → ΠΩΛΗΣΗ ΑΓΑΘΩΝ
Γιατί έχει σημασία η διάκριση: από αυτήν εξαρτώνται τα όρια απαλλαγής (§3.5 — 1.800.000 δρχ. για αγαθά, 600.000 δρχ. για υπηρεσίες), η ένταξη σε κατηγορία βιβλίων (κεφ. 4) και τα στοιχεία που εκδίδονται (τιμολόγιο πώλησης ή τιμολόγιο παροχής υπηρεσιών, κεφ. 6).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι επιτηδευματίες διακρίνονται ανάλογα με το αντικείμενο των εργασιών τους σε τρεις κατηγορίες. Πρώτον, στους πωλούντες αγαθά, χονδρικά ή λιανικά, αυτούσια ή μετά από επεξεργασία, δηλαδή κατεργασία, εξευγενισμό, συναρμολόγηση ή συσκευασία, όπως όσοι ασκούν εμπορική ή βιομηχανική και βιοτεχνική επιχείρηση. Δεύτερον, στους παρέχοντες υπηρεσίες, όπως οι επισκευαστές, οι μεσίτες, οι μεταφορείς, οι ελεύθεροι επαγγελματίες και τα φροντιστήρια. Τρίτον, σε όσους πωλούν αγαθά και παρέχουν συγχρόνως υπηρεσίες, δηλαδή έχουν μικτή δραστηριότητα. Θεωρείται παροχή υπηρεσίας όταν χρησιμοποιούνται υλικά των οποίων το κόστος δεν ξεπερνά το ένα τρίτο της συνολικής αμοιβής και εφόσον δεν παράγεται νέο είδος αγαθού.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποια πώληση θεωρείται χονδρική και ποια λιανική σύμφωνα με τον Κ.Β.Σ.;
Απάντηση:
ΧΟΝΔΡΙΚΗ (§3.8, σελ. 38-39): Χονδρική θεωρείται η πώληση αγαθών και η παροχή υπηρεσιών, ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΑ ΑΠΟ ΤΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΠΩΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΜΕΓΕΘΟΣ ΤΟΥ ΑΝΤΙΤΙΜΟΥ αυτής, όταν γίνεται από επιτηδευματία:
α. «Σε άλλον επιτηδευματία ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΟΥ
ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΤΟΥ»
β. «Στο δημόσιο, Ν.Π.Δ.Δ. ή Ν.Π.Ι.Δ., στους διάφορους
συνεταιρισμούς, που δεν έχουν κερδοσκοπικό χαρακτήρα»
γ. «Στους αγρότες, όταν πρόκειται να χρησιμοποιήσουν αυτά
για την άσκηση του επαγγέλματός τους»
+ «χονδρική θεωρείται η πώληση και η παροχή υπηρεσιών όταν
αναφέρεται σε ΕΞΑΓΩΓΕΣ ή σε πώληση εισαγωγικού
δικαιώματος»
ΛΙΑΝΙΚΗ: Λιανική θεωρείται κάθε πώληση αγαθών και παροχή υπηρεσιών σε ΦΥΣΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ για την ικανοποίηση των αναγκών τους.
ΤΟ ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΠΟΣΟ, ΑΛΛΑ Ο ΣΚΟΠΟΣ ΤΟΥ ΑΓΟΡΑΣΤΗ Το παράδειγμα του βιβλίου (σελ. 39) το δείχνει καθαρά:
Δύο ΚΑΘΙΣΜΑΤΑ αξίας 10.000 δρχ. σε εκμεταλλευτή
εστιατορίου «για την άσκηση του επαγγέλματός του»
→ ΧΟΝΔΡΙΚΗ πώληση
Μία ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ αξίας 200.000 δρχ. στο ΙΔΙΟ πρόσωπο «για
την εξυπηρέτηση των οικογενειακών του αναγκών»
→ ΛΙΑΝΙΚΗ πώληση
Δηλαδή η μικρότερη συναλλαγή είναι χονδρική και η μεγαλύτερη λιανική — γιατί κρίνει ο σκοπός, όχι το ύψος. Οι σχετικοί χαρακτηρισμοί (σελ. 39): χονδροπωλητής αποκλειστικά (το σύνολο από χονδρικές) · χονδροπωλητής κατά κύριο λόγο (χονδρικές > 60 %) · λιανοπωλητής αποκλειστικά (το σύνολο από λιανικές) · λιανοπωλητής κατά κύριο λόγο (λιανικές > 40 %).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Χονδρική θεωρείται η πώληση αγαθών και η παροχή υπηρεσιών, ανεξάρτητα από το αντικείμενο και το μέγεθος του αντιτίμου, όταν γίνεται από επιτηδευματία προς άλλον επιτηδευματία για την άσκηση του επαγγέλματός του, προς το δημόσιο, τα νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου και τους μη κερδοσκοπικούς συνεταιρισμούς, ή προς αγρότες για την άσκηση του επαγγέλματός τους, καθώς και όταν αφορά εξαγωγές ή πώληση εισαγωγικού δικαιώματος. Λιανική θεωρείται κάθε πώληση αγαθών και παροχή υπηρεσιών σε φυσικά πρόσωπα για την ικανοποίηση των αναγκών τους. Το κριτήριο δεν είναι το ύψος του τιμήματος αλλά ο σκοπός του αγοραστή, όπως δείχνει το παράδειγμα του βιβλίου, όπου δύο καθίσματα δέκα χιλιάδων δραχμών προς εστιάτορα είναι χονδρική πώληση, ενώ μια τηλεόραση διακοσίων χιλιάδων στο ίδιο πρόσωπο για τις οικογενειακές του ανάγκες είναι λιανική.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: 10.Ένας επιτηδευματίας αγοράζει ανταλλακτικά για το Ι.Χ. αυτοκίνητό του αξίας 20.000 δρχ. Σύμφωνα με τον Κ.Β.Σ. τι πώληση θεωρείται;
Απάντηση:
ΑΠΑΝΤΗΣΗ: θεωρείται ΛΙΑΝΙΚΗ πώληση.
Η αιτιολόγηση (§3.8, σελ. 39): Λιανική θεωρείται κάθε πώληση αγαθών και παροχή υπηρεσιών σε φυσικά πρόσωπα για την ικανοποίηση των αναγκών τους. Για να ήταν χονδρική, θα έπρεπε η πώληση να γίνεται σε άλλον επιτηδευματία ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΤΟΥ. Εδώ όμως τα ανταλλακτικά προορίζονται για το Ι.Χ. αυτοκίνητο του αγοραστή, δηλαδή για ιδιωτική, προσωπική χρήση και όχι για την επιχείρησή του.
ΤΟ ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΕΙΝΑΙ Ο ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ
Ανταλλακτικά για ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟ όχημα ή για μεταπώληση
→ ΧΟΝΔΡΙΚΗ
Ανταλλακτικά για ΙΔΙΩΤΙΚΗΣ ΧΡΗΣΗΣ (Ι.Χ.) αυτοκίνητο,
δηλαδή για προσωπική ανάγκη → ΛΙΑΝΙΚΗ
Η ταυτότητα του αγοραστή δεν αρκεί: το γεγονός ότι ο αγοραστής είναι επιτηδευματίας δεν καθιστά την πώληση χονδρική — ο νόμος απαιτεί η αγορά να γίνεται για την άσκηση του επαγγέλματός του. Στην περίπτωσή μας ο επιτηδευματίας ενεργεί ως απλό φυσικό πρόσωπο που καλύπτει προσωπική ανάγκη. Το ίδιο δείχνει και το παράδειγμα του βιβλίου (σελ. 39): η τηλεόραση 200.000 δρχ. στον εκμεταλλευτή εστιατορίου για την εξυπηρέτηση των οικογενειακών του αναγκών είναι λιανική, ενώ τα καθίσματα 10.000 δρχ. στο ίδιο πρόσωπο για το εστιατόριό του είναι χονδρική. Η πρακτική συνέπεια: ο πωλητής εκδίδει απόδειξη λιανικής πώλησης (Α.Λ.Π.) και όχι τιμολόγιο, ενώ ο αγοραστής δεν έχει δικαίωμα έκπτωσης του Φ.Π.Α. ούτε καταχώρησης της δαπάνης στα βιβλία του.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Θεωρείται λιανική πώληση. Λιανική είναι κάθε πώληση αγαθών και παροχή υπηρεσιών σε φυσικά πρόσωπα για την ικανοποίηση των αναγκών τους, ενώ χονδρική θα ήταν μόνο αν η πώληση γινόταν σε επιτηδευματία για την άσκηση του επαγγέλματός του. Εδώ τα ανταλλακτικά προορίζονται για το ιδιωτικής χρήσης αυτοκίνητο του αγοραστή, δηλαδή για προσωπική του ανάγκη, οπότε ο επιτηδευματίας ενεργεί ως απλό φυσικό πρόσωπο. Το ότι ο αγοραστής είναι επιτηδευματίας δεν αρκεί από μόνο του. Πρακτικά ο πωλητής εκδίδει απόδειξη λιανικής πώλησης και όχι τιμολόγιο.
Κριτήρια αξιολόγησης: