Λύσεις ερωτήσεων-ασκήσεων κεφ. 3 (1-18) (σελ. 44-45) – ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΟΜΗΣ ΚΑΙ ΤΡΙΧΩΤΟΥ ΚΕΦΑΛΗΣ – ΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΑ Γ΄ ΕΠΑΛ

ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΟΜΗΣ ΚΑΙ ΤΡΙΧΩΤΟΥ ΚΕΦΑΛΗΣ – ΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΑ Γ΄ ΕΠΑΛ ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΟΜΗΣ ΚΑΙ ΤΡΙΧΩΤΟΥ ΚΕΦΑΛΗΣ – ΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΑ Γ΄ ΕΠΑΛ – ΛΥΣΕΙΣ – ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Ασκήσεων Σχολικού Βιβλίου Λύσεις ερωτήσεων-ασκήσεων κεφ. 3 (1-18) (σελ. 44-45) – ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΟΜΗΣ ΚΑΙ ΤΡΙΧΩΤΟΥ ΚΕΦΑΛΗΣ – ΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΑ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις ερωτήσεων-ασκήσεων κεφ. 3 (1-18) (σελ. 44-45)

Πλήρεις λύσεις των 18 ερωτήσεων του κεφαλαίου 3 — ο ορισμός και οι συνθήκες εμφάνισης των πυοδερματίτιδων, το μολυσματικό κηρίο με την αιτιολογία και την κλινική του εικόνα, το έκθυμα, το ερυσίπελας, η θυλακίτιδα με τις δύο μορφές της, ο δοθιήνας, η δοθιήνωση και ο ψευδάνθρακας, η θεραπεία με αντιβιοτικά, καθώς και οι ασκήσεις Σωστού-Λάθους και πολλαπλής επιλογής.

Ερώτηση 1 — Ο ορισμός των πυοδερματίτιδων

Ερώτηση: Τι είναι οι πυοδερματίτιδες;

Απάντηση:

Ο ορισμός (σελ. 37): πυοδερματίτιδα λέγεται η φλεγμονή του δέρματος και των εξαρτημάτων του, που οφείλεται σε εξωγενή μόλυνση από διάφορα είδη μικροβίων, κυρίως σταφυλόκοκκους, στρεπτόκοκκους και σπανιότερα από κορυνοβακτηρίδια, ψευδομονάδες, πρωτείς κ.ά. | Στοιχείο | Περιεχόμενο | |---|---| | Τι είναι | φλεγμονή του δέρματος και των εξαρτημάτων του | | Από τι οφείλεται | εξωγενή μόλυνση από διάφορα είδη μικροβίων | | Κύρια μικρόβια | σταφυλόκοκκοι, στρεπτόκοκκοι | | Σπανιότερα | κορυνοβακτηρίδια, ψευδομονάδες, πρωτείς κ.ά. |

Η Ανακεφαλαίωση (σελ. 43): οι πυοδερματίτιδες είναι φλεγμονές του δέρματος και των εξαρτημάτων του, που οφείλονται σε εξωγενή μόλυνση από διάφορα είδη μικροβίων.

Ποιες νόσοι ανήκουν εδώ (σελ. 38, πίνακας) | Νόσος | Εντόπιση φλεγμονής | |---|---| | Κηρίο | Επιδερμίδα | | Ερυσίπελας | Λεμφαγγεία | | Φλεγμονή | Λεμφαγγεία μεγάλης περιοχής | | Θυλακίτιδα | Επιφανειακό τμήμα θυλάκου τριχός | | Δοθιήνας | Εν τω βάθει τμήμα θυλάκου τριχός | | Ψευδάνθρακας | Εν τω βάθει τμήμα θυλάκου τριχός | | Ιδραδενίτιδα | Φλεγμονή ιδρωτοποιών αδένων |

Σύνοψη: (ενδεικτική) Πυοδερματίτιδα λέγεται η φλεγμονή του δέρματος και των εξαρτημάτων του, η οποία οφείλεται σε εξωγενή μόλυνση από διάφορα είδη μικροβίων, κυρίως σταφυλόκοκκους και στρεπτόκοκκους και σπανιότερα κορυνοβακτηρίδια, ψευδομονάδες και πρωτείς. Στην κατηγορία αυτή ανήκουν το κηρίο, που εντοπίζεται στην επιδερμίδα, το ερυσίπελας και η φλεγμονή, που εντοπίζονται στα λεμφαγγεία, η θυλακίτιδα, ο δοθιήνας και ο ψευδάνθρακας, που εντοπίζονται στον θύλακο της τρίχας, καθώς και η ιδραδενίτιδα, που είναι φλεγμονή των ιδρωτοποιών αδένων.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 2 — Πότε δημιουργούνται οι πυοδερματίτιδες

Ερώτηση: Πότε δημιουργούνται οι πυοδερματίτιδες;

Απάντηση:

Η προϋπόθεση (σελ. 37): το δέρμα του ανθρώπου φιλοξενεί πολλά είδη μικροβίων (μικροβιακή χλωρίδα), τα οποία δεν του προξενούν νόσο· νόσος δημιουργείται, όταν μεγαλώνει η λοιμογόνος δύναμη των μικροβίων, ή όταν μειώνεται η αντίσταση του οργανισμού. | Συνθήκη | |---| | όταν μεγαλώνει η λοιμογόνος δύναμη των μικροβίων | | όταν μειώνεται η αντίσταση του οργανισμού |

Η οδός της μόλυνσης (σελ. 37): τα μικρόβια συνήθως προσβάλλουν το δέρμα από έξω προς τα μέσα και σπανιότερα από μέσα προς τα έξω, όπως συμβαίνει στις περιπτώσεις σηψαιμίας.

Οι πύλες εισόδου στις επιμέρους νόσους | Νόσος | Πύλη εισόδου | |---|---| | Μολυσματικό κηρίο | ύστερα από ασήμαντο τραυματισμό (σελ. 38) | | Ερυσίπελας | από κάποιο αόρατο μικρό τραυματισμό ή από προϋπάρχουσα δερματοπάθεια (σελ. 40) |

Οι επιβαρυντικοί παράγοντες | Νόσος | Παράγοντες | |---|---| | Έκθυμα | εξασθενημένα παιδιά και ενήλικες που ζουν σε κακές συνθήκες υγιεινής, άτομα που υποσιτίζονται, έχουν κακή κυκλοφορία αίματος (σελ. 40) | | Δοθιήνας | σε θέσεις τριβής, σε άτομα με σακχαρώδη διαβήτη (σελ. 42) | | Επιπολής θυλακίτιδα | σε νεαρά άτομα με λιπαρό τύπο δέρματος και τάση για ακμή (σελ. 41) |

Και η προληπτική διάσταση (κεφ. 1, σελ. 21): η παραμέληση της ατομικής καθαριότητας… συμβάλλει στην άμεση ή έμμεση εμφάνιση διάφορων δερματικών νοσημάτων, όπως είναι π.χ. το μολυσματικό κηρίο, η επιπολής θυλακίτιδα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το δέρμα του ανθρώπου φιλοξενεί κανονικά πολλά είδη μικροβίων, τη μικροβιακή χλωρίδα, τα οποία δεν του προξενούν νόσο. Πυοδερματίτιδα δημιουργείται σε δύο περιπτώσεις: όταν μεγαλώνει η λοιμογόνος δύναμη των μικροβίων ή όταν μειώνεται η αντίσταση του οργανισμού. Τα μικρόβια προσβάλλουν συνήθως το δέρμα από έξω προς τα μέσα, συχνά μέσα από κάποιον ασήμαντο ή και αόρατο τραυματισμό, και σπανιότερα από μέσα προς τα έξω, όπως στις περιπτώσεις σηψαιμίας. Επιβαρυντικοί παράγοντες είναι οι κακές συνθήκες υγιεινής, ο υποσιτισμός, η κακή κυκλοφορία του αίματος, ο σακχαρώδης διαβήτης και το λιπαρό δέρμα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 3 — Το μολυσματικό κηρίο

Ερώτηση: Τι είναι το μολυσματικό κηρίο;

Απάντηση:

Ο ορισμός (σελ. 38): το μολυσματικό κηρίο είναι συχνή, μεταδοτική δερματοπάθεια της παιδικής ηλικίας, η οποία χαρακτηρίζεται από φυσαλίδες με πύον (φλύκταινες), διαβρώσεις και μελιτόχρωμες κρούστες (εφελκίδες με χρώμα μελιού). | Χαρακτηριστικό | |---| | συχνή, μεταδοτική δερματοπάθεια | | της παιδικής ηλικίας | | φυσαλίδες με πύον (φλύκταινες) | | διαβρώσεις | | μελιτόχρωμες κρούστες (εφελκίδες με χρώμα μελιού) |

Η εντόπιση της φλεγμονής (σελ. 38, πίνακας): Κηρίο → Επιδερμίδα — δηλαδή είναι επιφανειακή πυοδερματίτιδα, όπως ταιριάζει στις στρεπτοκοκκικές λοιμώξεις που δημιουργούν επιφανειακές και εκτεταμένες βλάβες (σελ. 37).

Η πρόγνωση (σελ. 39): η πρόγνωση της νόσου είναι καλή· με την κατάλληλη θεραπεία γίνεται γρήγορα καλά, χωρίς να αφήνει σημάδια· χωρίς θεραπεία, η νόσος επεκτείνεται συνεχώς και υπάρχει πιθανότητα ένα στα τέσσερα παιδιά να κάνει νεφρίτιδα (φλεγμονή των νεφρών).

Η Ανακεφαλαίωση (σελ. 43): το μολυσματικό κηρίο προκαλείται από σταφυλόκοκκους και στρεπτόκοκκους· είναι μεταδοτική δερματοπάθεια, χαρακτηρίζεται από φυσαλίδα → φλύκταινα → εφελκίδα· η πρόγνωση της νόσου είναι καλή.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το μολυσματικό κηρίο είναι συχνή και μεταδοτική δερματοπάθεια της παιδικής ηλικίας, η οποία χαρακτηρίζεται από φυσαλίδες με πύον, δηλαδή φλύκταινες, από διαβρώσεις και από μελιτόχρωμες κρούστες, δηλαδή εφελκίδες με χρώμα μελιού. Η φλεγμονή εντοπίζεται στην επιδερμίδα, είναι δηλαδή επιφανειακή. Η πρόγνωσή της είναι καλή, αφού με κατάλληλη θεραπεία υποχωρεί γρήγορα και χωρίς σημάδια· χωρίς θεραπεία όμως επεκτείνεται συνεχώς και υπάρχει πιθανότητα ένα στα τέσσερα παιδιά να κάνει νεφρίτιδα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 4 — Το μικρόβιο του μολυσματικού κηρίου

Ερώτηση: Σε ποιο μικρόβιο οφείλεται το μολυσματικό κηρίο;

Απάντηση:

Η αιτιολογία (σελ. 38): η νόσος προκαλείται από σταφυλόκοκκους (μολυσματικό κηρίο του Bockhart) και στρεπτόκοκκους (μολυσματικό κηρίο του Tilbury Fox) και είναι πολύ μεταδοτική, ιδίως μεταξύ μικρών παιδιών στα σχολεία και τους παιδικούς σταθμούς. | Μικρόβιο | Ονομασία της μορφής | |---|---| | σταφυλόκοκκοι | μολυσματικό κηρίο του Bockhart | | στρεπτόκοκκοι | μολυσματικό κηρίο του Tilbury Fox |

Η μεταδοτικότητα (σελ. 38): είναι πολύ μεταδοτική, ιδίως μεταξύ μικρών παιδιών στα σχολεία και τους παιδικούς σταθμούς — γι' αυτό και η πρόληψη περνά από την ατομική υγιεινή και τα ατομικά είδη (κεφ. 1, σελ. 22-23).

Και η γενική αρχή (σελ. 37): αρκετές φορές συνυπάρχουν και τα δύο μικρόβια — δηλαδή στο κηρίο μπορούν να βρεθούν και σταφυλόκοκκοι και στρεπτόκοκκοι μαζί.

Η θεραπεία (Ανακεφαλαίωση, σελ. 43): η θεραπεία σε όλες τις περιπτώσεις γίνεται με τη χορήγηση αντιβιοτικών.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το μολυσματικό κηρίο προκαλείται από σταφυλόκοκκους και στρεπτόκοκκους. Η μορφή που οφείλεται στους σταφυλόκοκκους ονομάζεται μολυσματικό κηρίο του Bockhart, ενώ εκείνη που οφείλεται στους στρεπτόκοκκους μολυσματικό κηρίο του Tilbury Fox. Αρκετές φορές μάλιστα συνυπάρχουν και τα δύο μικρόβια. Η νόσος είναι πολύ μεταδοτική, ιδίως μεταξύ μικρών παιδιών στα σχολεία και στους παιδικούς σταθμούς, ενώ η θεραπεία της, όπως και όλων των πυοδερματίτιδων, γίνεται με χορήγηση αντιβιοτικών.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 5 — Η κλινική εικόνα του μολυσματικού κηρίου

Ερώτηση: Ποια κλινική εικόνα εμφανίζει το μολυσματικό κηρίο;

Απάντηση:

Η εξέλιξη της βλάβης (σελ. 38-39): στα ακάλυπτα σημεία του σώματος, όπως π.χ. πρόσωπο, χέρια, πόδια και ύστερα από ασήμαντο τραυματισμό, δημιουργείται μικρή φυσαλίδα, η οποία μεταβάλλεται σύντομα σε φλύκταινα (φυσαλίδα με πύον) που σπάζει και στη θέση της δημιουργείται διάβρωση που βγάζει ορό· ο ορός ξηραίνεται γρήγορα και μετατρέπεται σε μελιτόχρωμη εφελκίδα, η οποία είναι το κύριο χαρακτηριστικό της νόσου. | Στάδιο | Βλάβη | |---|---| | 1 | μικρή φυσαλίδα | | 2 | φλύκταινα (φυσαλίδα με πύον) | | 3 | σπάζει → διάβρωση που βγάζει ορό | | 4 | μελιτόχρωμη εφελκίδα — το κύριο χαρακτηριστικό της νόσου |

Η εντόπιση (σελ. 38): στα ακάλυπτα σημεία του σώματος, όπως π.χ. πρόσωπο, χέρια, πόδια· η αφορμή είναι ασήμαντος τραυματισμός.

Τι ΔΕΝ υπάρχει (σελ. 39): δεν υπάρχουν γενικά συμπτώματα ή πυρετός κ.ά. — αυτό το ξεχωρίζει από το ερυσίπελας, που εισβάλλει απότομα με ρίγος, πυρετό και εξάνθημα (σελ. 40).

Η Ανακεφαλαίωση με μια αλυσίδα (σελ. 43): χαρακτηρίζεται από φυσαλίδα → φλύκταινα → εφελκίδα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Στα ακάλυπτα σημεία του σώματος, όπως το πρόσωπο, τα χέρια και τα πόδια, και ύστερα από ασήμαντο τραυματισμό, δημιουργείται μικρή φυσαλίδα, η οποία μεταβάλλεται σύντομα σε φλύκταινα, δηλαδή φυσαλίδα με πύον. Η φλύκταινα σπάζει και στη θέση της δημιουργείται διάβρωση που βγάζει ορό, ο οποίος ξηραίνεται γρήγορα και μετατρέπεται σε μελιτόχρωμη εφελκίδα. Η εφελκίδα αυτή, με το χρώμα του μελιού, είναι το κύριο χαρακτηριστικό της νόσου. Δεν υπάρχουν γενικά συμπτώματα ούτε πυρετός, κάτι που ξεχωρίζει το κηρίο από το ερυσίπελας.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 6 — Το έκθυμα

Ερώτηση: Τι είναι το έκθυμα; Ποια είναι η κλινική του εικόνα;

Απάντηση:

Ο ορισμός (σελ. 39): είναι μορφή μολυσματικού κηρίου αλλά διαφέρει από αυτό, γιατί έχει μακρότερη πορεία και είναι ανθεκτικό στη θεραπεία· στο 80% των περιπτώσεων απομονώνεται ο β-αιμολυτικός στρεπτόκοκκος. | Στοιχείο | Περιεχόμενο | |---|---| | Τι είναι | μορφή μολυσματικού κηρίου | | Διαφορές | έχει μακρότερη πορεία και είναι ανθεκτικό στη θεραπεία | | Μικρόβιο | στο 80% των περιπτώσεων απομονώνεται ο β-αιμολυτικός στρεπτόκοκκος |

Η κλινική εικόνα (σελ. 39): στην αρχή παρουσιάζεται φλύκταινα, η οποία μεγαλώνει γρήγορα και μεταβάλλεται σε έλκωση που καλύπτεται από ταχεία καστανόμαυρη εφελκίδα-κρούστα, η οποία είναι καλά στερεωμένη πάνω στην έλκωση.

Η διαφορά από το κηρίο με μια ματιά | | Μολυσματικό κηρίο | Έκθυμα | |---|---|---| | Βλάβη | διάβρωση | έλκωση | | Εφελκίδα | μελιτόχρωμη | καστανόμαυρη, καλά στερεωμένη | | Πορεία | γίνεται γρήγορα καλά | μακρότερη πορεία, ανθεκτικό στη θεραπεία | | Εντόπιση | πρόσωπο, χέρια, πόδια | στα κάτω άκρα |

Ποιους προσβάλλει (σελ. 40): παρουσιάζεται στα κάτω άκρα εξασθενημένων παιδιών και ενηλίκων που ζουν σε κακές συνθήκες υγιεινής, σε άτομα που υποσιτίζονται, έχουν κακή κυκλοφορία αίματος κτλ.

Η διαφορική διάγνωση (σελ. 40): πρέπει να γίνει από τη φυματίωση, τη σύφιλη και τις εν τω βάθει μυκητιάσεις.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το έκθυμα είναι μορφή μολυσματικού κηρίου, διαφέρει όμως από αυτό γιατί έχει μακρότερη πορεία και είναι ανθεκτικό στη θεραπεία, ενώ στο ογδόντα τοις εκατό των περιπτώσεων απομονώνεται ο β-αιμολυτικός στρεπτόκοκκος. Ως προς την κλινική του εικόνα, στην αρχή παρουσιάζεται φλύκταινα, η οποία μεγαλώνει γρήγορα και μεταβάλλεται σε έλκωση που καλύπτεται από ταχεία καστανόμαυρη εφελκίδα, καλά στερεωμένη πάνω στην έλκωση. Παρουσιάζεται στα κάτω άκρα εξασθενημένων παιδιών και ενηλίκων που ζουν σε κακές συνθήκες υγιεινής, υποσιτίζονται ή έχουν κακή κυκλοφορία αίματος, ενώ η διαφορική του διάγνωση πρέπει να γίνει από τη φυματίωση, τη σύφιλη και τις εν τω βάθει μυκητιάσεις.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 7 — Το ερυσίπελας

Ερώτηση: Τι είναι το ερυσίπελας;

Απάντηση:

Ο ορισμός (σελ. 40): είναι οξεία εμπύρετη πάθηση του δέρματος, που οφείλεται στο β-αιμολυτικό στρεπτόκοκκο, ο οποίος μπαίνει στο δέρμα από κάποιο αόρατο μικρό τραυματισμό ή από προϋπάρχουσα δερματοπάθεια. | Στοιχείο | Περιεχόμενο | |---|---| | Τι είναι | οξεία εμπύρετη πάθηση του δέρματος | | Μικρόβιο | β-αιμολυτικός στρεπτόκοκκος | | Πύλη εισόδου | κάποιος αόρατος μικρός τραυματισμός ή προϋπάρχουσα δερματοπάθεια |

Η εντόπιση της φλεγμονής (σελ. 38, πίνακας): Ερυσίπελας → Λεμφαγγεία — προσβάλλονται δηλαδή τα λεμφαγγεία του δέρματος, γι' αυτό και το οίδημα και η ταχεία επέκταση.

Οι μορφές του (σελ. 40) | Μορφή | Χαρακτηριστικό | |---|---| | πομφολυγώδες ερυσίπελας | φυσαλίδες και πομφόλυγες | | γαγγραινώδες ερυσίπελας | νεκρώσεις | | υποτροπιάζον ερυσίπελας | υποτροπιάζει συχνά και μπορεί να καταλήξει σε πάχυνση του μέλους (ελεφαντίαση) |

Η Ανακεφαλαίωση (σελ. 43): το ερυσίπελας είναι εμπύρετη δερματοπάθεια που οφείλεται στο β-αιμολυτικό στρεπτόκοκκο· παρατηρείται πυρετός, εξάνθημα, οίδημα, φυσαλίδες και πομφόλυγες.

Το κοινό του με το έκθυμα: και τα δύο οφείλονται στον β-αιμολυτικό στρεπτόκοκκο — που, σύμφωνα με τη γενική αρχή (σελ. 37), δημιουργεί επιφανειακές και εκτεταμένες βλάβες.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το ερυσίπελας είναι οξεία εμπύρετη πάθηση του δέρματος, η οποία οφείλεται στον β-αιμολυτικό στρεπτόκοκκο. Το μικρόβιο μπαίνει στο δέρμα από κάποιον αόρατο μικρό τραυματισμό ή από προϋπάρχουσα δερματοπάθεια, ενώ η φλεγμονή εντοπίζεται στα λεμφαγγεία. Διακρίνεται στο πομφολυγώδες ερυσίπελας, όταν εμφανίζονται φυσαλίδες και πομφόλυγες, στο γαγγραινώδες, όταν εμφανίζονται νεκρώσεις, και στο υποτροπιάζον, το οποίο μπορεί να καταλήξει σε πάχυνση του μέλους, δηλαδή σε ελεφαντίαση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 8 — Η κλινική εικόνα του ερυσιπέλατος

Ερώτηση: Ποια κλινική εικόνα εμφανίζει το ερυσίπελας;

Απάντηση:

Η εισβολή (σελ. 40): μετά από επώαση μιας περίπου εβδομάδας, η νόσος εισβάλλει απότομα με ρίγος, πυρετό και εξάνθημα στο σημείο που προσβλήθηκε, το οποίο μεγαλώνει πολύ γρήγορα.

Τα χαρακτηριστικά της βλάβης (σελ. 40): το δέρμα είναι ερυθρό, διογκωμένο, τεταμένο, γυαλιστερό, θερμό, επώδυνο και στην περιφέρεια είναι ανυψωμένο. | Χαρακτηριστικό | |---| | ερυθρό | | διογκωμένο | | τεταμένο | | γυαλιστερό | | θερμό | | επώδυνο | | στην περιφέρεια ανυψωμένο |

Οι επιπλοκές (σελ. 40): είναι δυνατό να εμφανισθούν φυσαλίδες και πομφόλυγες (πομφολυγώδες ερυσίπελας) ή νεκρώσεις (γαγγραινώδες ερυσίπελας).

Η εντόπιση (σελ. 40): η νόσος παρουσιάζεται σε οποιοδήποτε σημείο του σώματος, κυρίως όμως στο πρόσωπο και τις κνήμες.

Η υποτροπή (σελ. 40): αναφέρεται και ερυσίπελας που υποτροπιάζει συχνά (υποτροπιάζον ερυσίπελας) και μπορεί να καταλήξει σε πάχυνση του μέλους (ελεφαντίαση).

Η βασική διαφορά από το μολυσματικό κηρίο: στο ερυσίπελας υπάρχουν γενικά συμπτώματα (ρίγος, πυρετός), ενώ στο κηρίο δεν υπάρχουν γενικά συμπτώματα ή πυρετός (σελ. 39).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Μετά από επώαση μιας περίπου εβδομάδας, το ερυσίπελας εισβάλλει απότομα με ρίγος, πυρετό και εξάνθημα στο σημείο που προσβλήθηκε, το οποίο μεγαλώνει πολύ γρήγορα. Το δέρμα εμφανίζεται ερυθρό, διογκωμένο, τεταμένο, γυαλιστερό, θερμό και επώδυνο, ενώ στην περιφέρεια είναι ανυψωμένο. Είναι δυνατόν να εμφανιστούν φυσαλίδες και πομφόλυγες, οπότε έχουμε πομφολυγώδες ερυσίπελας, ή νεκρώσεις, οπότε έχουμε γαγγραινώδες. Η νόσος παρουσιάζεται σε οποιοδήποτε σημείο του σώματος, κυρίως όμως στο πρόσωπο και στις κνήμες, ενώ όταν υποτροπιάζει συχνά μπορεί να καταλήξει σε ελεφαντίαση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 9 — Η θυλακίτιδα

Ερώτηση: Τι είναι η θυλακίτιδα;

Απάντηση:

Ο ορισμός (σελ. 40): είναι η φλεγμονή του τριχικού θυλάκου και οφείλεται σε σταφυλόκοκκο· παρουσιάζεται σε οποιοδήποτε τριχωτό σημείο του σώματος. | Στοιχείο | Περιεχόμενο | |---|---| | Τι είναι | φλεγμονή του τριχικού θυλάκου | | Μικρόβιο | σταφυλόκοκκος | | Εντόπιση | σε οποιοδήποτε τριχωτό σημείο του σώματος |

Γιατί σταφυλόκοκκος (σελ. 37): οι σταφυλόκοκκοι προσβάλλουν τα βαθύτερα τμήματα του δέρματος και τα εξαρτήματά του — και ο τριχικός θύλακος είναι εξάρτημα του δέρματος.

Η θέση της στην κλίμακα του βάθους (σελ. 38, πίνακας) | Νόσος | Εντόπιση | |---|---| | Θυλακίτιδα | Επιφανειακό τμήμα θυλάκου τριχός | | Δοθιήνας | Εν τω βάθει τμήμα θυλάκου τριχός | | Ψευδάνθρακας | Εν τω βάθει τμήμα θυλάκου τριχός |

Η Ανακεφαλαίωση (σελ. 43): η θυλακίτιδα είναι φλεγμονή του τριχικού θυλάκου και οφείλεται σε σταφυλόκοκκο· υπάρχουν δύο μορφές, η επιπολής θυλακίτιδα και η εν τω βάθει θυλακίτιδα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η θυλακίτιδα είναι η φλεγμονή του τριχικού θυλάκου και οφείλεται σε σταφυλόκοκκο. Παρουσιάζεται σε οποιοδήποτε τριχωτό σημείο του σώματος. Το ότι οφείλεται σε σταφυλόκοκκο συμφωνεί με τη γενική αρχή ότι οι σταφυλόκοκκοι προσβάλλουν τα βαθύτερα τμήματα του δέρματος και τα εξαρτήματά του, όπως είναι ο τριχικός θύλακος. Διακρίνεται σε δύο μορφές, την επιπολής και την εν τω βάθει θυλακίτιδα, ανάλογα με την ανατομική θέση στην οποία εκδηλώνεται η λοίμωξη.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 10 — Οι μορφές της θυλακίτιδας

Ερώτηση: Ποιες μορφές θυλακίτιδας γνωρίζετε;

Απάντηση:

Η διάκριση (σελ. 40-41): ανάλογα με την ανατομική θέση που εκδηλώνεται η λοίμωξη, διακρίνουμε τις εξής μορφές θυλακίτιδας: | Μορφή | Θέση | Χαρακτηριστικά | |---|---|---| | Α. Επιπολής θυλακίτιδα | του ακραίου τμήματος του τριχικού θυλάκου | πολύ συχνή· εμφανίζεται σε νεαρά άτομα με λιπαρό τύπο δέρματος και τάση για ακμή | | Β. Εν τω βάθει θυλακίτιδα | του βαθύτερου τμήματος του τριχικού θυλάκου | εκδηλώνεται ως εν τω βάθει σκληρή και επώδυνη διόγκωση |

Οι ειδικές ονομασίες | Ονομασία | Τι είναι | |---|---| | Κριθή («κριθαράκι») | η θυλακίτιδα των βλεφάρων (σελ. 41) | | Αποψιλωτική θυλακίτιδα του Quinquana | η εν τω βάθει θυλακίτιδα, η οποία εντοπίζεται στο τριχωτό της κεφαλής (σελ. 41) |

Η προσοχή που απαιτεί η αποψιλωτική (σελ. 41): απαιτεί έγκαιρη και παρατεταμένη θεραπεία, γιατί διαφορετικά καταστρέφει την τρίχα και αφήνει μόνιμη ουλωτική αλωπεκία.

Και ο κίνδυνος της κακής έκθλιψης (σελ. 41): στην επιφάνεια του δέρματος υπάρχει φλύκταινα (φυσαλίδα με πύον), η οποία μετά μερικές μέρες απορροφάται· αν όμως γίνει κακή έκθλιψη, τότε η φλεγμονή μπορεί να επεκταθεί στο υπόδερμα και να δημιουργηθεί απόστημα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ανάλογα με την ανατομική θέση στην οποία εκδηλώνεται η λοίμωξη, διακρίνουμε δύο μορφές θυλακίτιδας. Την επιπολής, που είναι πολύ συχνή φλεγμονή του ακραίου τμήματος του τριχικού θυλάκου και εμφανίζεται σε νεαρά άτομα με λιπαρό τύπο δέρματος και τάση για ακμή· η θυλακίτιδα των βλεφάρων ονομάζεται κριθή, το γνωστό μας κριθαράκι. Και την εν τω βάθει, που είναι φλεγμονή του βαθύτερου τμήματος του θυλάκου και εκδηλώνεται ως σκληρή και επώδυνη διόγκωση· όταν εντοπίζεται στο τριχωτό της κεφαλής ονομάζεται αποψιλωτική θυλακίτιδα του Quinquana και απαιτεί έγκαιρη και παρατεταμένη θεραπεία, γιατί διαφορετικά καταστρέφει την τρίχα και αφήνει μόνιμη ουλωτική αλωπεκία.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 11 — Η κλινική εικόνα της θυλακίτιδας

Ερώτηση: Περιγράψτε την κλινική εικόνα της θυλακίτιδας.

Απάντηση:

Α. Επιπολής θυλακίτιδα (σελ. 41): παρουσιάζεται σαν μικρή θολωτή βλατίδα (έπαρμα), που περιβάλλει μια τρίχα και σχεδόν αμέσως μετατρέπεται σε φλυκταινίδιο· το φλυκταινίδιο ξηραίνεται σύντομα και μετατρέπεται σε κρούστα (εφελκίδα), η οποία μετά λίγες μέρες αποπίπτει χωρίς να αφήσει ουλή (σημάδι). | Στάδιο | Βλάβη | |---|---| | 1 | μικρή θολωτή βλατίδα (έπαρμα) που περιβάλλει μια τρίχα | | 2 | φλυκταινίδιο | | 3 | κρούστα (εφελκίδα) | | 4 | αποπίπτει χωρίς να αφήσει ουλή | Η εντόπιση (σελ. 41): η θυλακίτιδα συνήθως παρουσιάζεται κατά αθροίσματα στο γένειο, στο τριχωτό της κεφαλής, στο στήθος κτλ.

Β. Εν τω βάθει θυλακίτιδα (σελ. 41): εκδηλώνεται ως εν τω βάθει σκληρή και επώδυνη διόγκωση· στην επιφάνεια του δέρματος υπάρχει φλύκταινα (φυσαλίδα με πύον), η οποία μετά μερικές μέρες απορροφάται· αν όμως γίνει κακή έκθλιψη, τότε η φλεγμονή μπορεί να επεκταθεί στο υπόδερμα και να δημιουργηθεί απόστημα.

Η σύγκριση των δύο μορφών | | Επιπολής | Εν τω βάθει | |---|---|---| | Βλάβη | βλατίδα → φλυκταινίδιο → εφελκίδα | σκληρή και επώδυνη διόγκωση με φλύκταινα στην επιφάνεια | | Ουλή | χωρίς ουλή | μόνιμη ουλωτική αλωπεκία αν εντοπιστεί στο τριχωτό και δεν θεραπευτεί | | Κίνδυνος | — | απόστημα από κακή έκθλιψη |

Τι σημαίνει βλατίδα (Γλωσσάριο): περιγεγραμμένο στερεό έπαρμα-προεξοχή της επιδερμίδας, σκληρής σύστασης, μικρού μεγέθους και διαμέτρου έως ένα χιλιοστό.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Στην επιπολής θυλακίτιδα παρουσιάζεται μικρή θολωτή βλατίδα, δηλαδή έπαρμα, που περιβάλλει μια τρίχα και σχεδόν αμέσως μετατρέπεται σε φλυκταινίδιο. Το φλυκταινίδιο ξηραίνεται σύντομα και γίνεται κρούστα, η οποία μετά από λίγες μέρες αποπίπτει χωρίς να αφήσει ουλή. Η βλάβη εμφανίζεται συνήθως κατά αθροίσματα στο γένειο, στο τριχωτό της κεφαλής και στο στήθος. Στην εν τω βάθει θυλακίτιδα, αντίθετα, έχουμε σκληρή και επώδυνη διόγκωση σε βάθος, ενώ στην επιφάνεια υπάρχει φλύκταινα που μετά από μερικές μέρες απορροφάται. Αν όμως γίνει κακή έκθλιψη, η φλεγμονή μπορεί να επεκταθεί στο υπόδερμα και να δημιουργηθεί απόστημα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 12 — Ο δοθιήνας και η δοθιήνωση

Ερώτηση: Τι είναι ο δοθιήνας και η δοθιήνωση;

Απάντηση:

Ο δοθιήνας (σελ. 41): ο δοθιήνας είναι μορφή εν τω βάθει θυλακίτιδας, που οφείλεται στο χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο και χαρακτηρίζεται από έντονα τοπικά φλεγμονώδη φαινόμενα, τα οποία καταλήγουν σε σχηματισμό πύου και νέκρωση. | Στοιχείο | Περιεχόμενο | |---|---| | Τι είναι | μορφή εν τω βάθει θυλακίτιδας | | Μικρόβιο | χρυσίζων σταφυλόκοκκος | | Χαρακτηριστικά | έντονα τοπικά φλεγμονώδη φαινόμενα, τα οποία καταλήγουν σε σχηματισμό πύου και νέκρωση |

Η δοθιήνωση (Ανακεφαλαίωση, σελ. 43): δοθιήνωση είναι η συνεχής εμφάνιση δοθιηνών σε κάποιο άτομο για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Η διάκριση από τον ψευδάνθρακα | Όρος | Ορισμός | |---|---| | Δοθιήνας | ένας — μορφή εν τω βάθει θυλακίτιδας | | Ψευδάνθρακας | πολλοί δοθιήνες αθροισμένοι σε μικρή δερματική περιοχή (σελ. 42) — χωρική άθροιση | | Δοθιήνωση | συνεχής εμφάνιση δοθιηνών σε κάποιο άτομο για μεγάλο χρονικό διάστημα — χρονική επανάληψη |

Πού εμφανίζονται (σελ. 42): οι δοθιήνες παρουσιάζονται σε θέσεις τριβής, σε άτομα με σακχαρώδη διαβήτη κ.ά.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο δοθιήνας είναι μορφή εν τω βάθει θυλακίτιδας, η οποία οφείλεται στον χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο και χαρακτηρίζεται από έντονα τοπικά φλεγμονώδη φαινόμενα που καταλήγουν σε σχηματισμό πύου και νέκρωση. Δοθιήνωση, αντίθετα, είναι η συνεχής εμφάνιση δοθιηνών σε κάποιο άτομο για μεγάλο χρονικό διάστημα. Διαφέρει έτσι και από τον ψευδάνθρακα, ο οποίος είναι η άθροιση πολλών δοθιηνών σε μικρή δερματική περιοχή: ο ψευδάνθρακας δηλαδή είναι χωρική άθροιση, ενώ η δοθιήνωση χρονική επανάληψη.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 13 — Τα χαρακτηριστικά του δοθιήνα

Ερώτηση: Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του δοθιήνα;

Απάντηση:

Η κλινική εικόνα (σελ. 42): η νόσος αρχίζει σαν απλή θυλακίτιδα, η βάση της οποίας διηθείται, σκληραίνει και πονάει πάρα πολύ· στο κέντρο της εμφανίζεται φλυκταινίδιο που καλύπτει μάζα κιτρινωπή από νεκρωμένους ιστούς, το έμβολο του δοθιήνα, το οποίο είναι στερεά προσκολλημένο στα πλάγια τοιχώματα. | Χαρακτηριστικό | |---| | αρχίζει σαν απλή θυλακίτιδα | | η βάση διηθείται, σκληραίνει και πονάει πάρα πολύ | | στο κέντρο φλυκταινίδιο | | μάζα κιτρινωπή από νεκρωμένους ιστούς — το έμβολο του δοθιήνα | | το έμβολο είναι στερεά προσκολλημένο στα πλάγια τοιχώματα |

Το έμβολο (σελ. 42): η αφαίρεση του εμβόλου είναι επώδυνη, αλλά βοηθάει στην ταχύτερη θεραπεία.

Οι συνθήκες εμφάνισης (σελ. 42): οι δοθιήνες παρουσιάζονται σε θέσεις τριβής, σε άτομα με σακχαρώδη διαβήτη κ.ά.

Τα γενικά συμπτώματα (σελ. 42): μερικές φορές παρατηρείται διόγκωση των σύστοιχων λεμφαδένων και ελαφρός πυρετός.

Η θέση του στη σειρά των βλαβών του θυλάκου | Νόσος | Βάθος και έκταση | |---|---| | Επιπολής θυλακίτιδα | ακραίο τμήμα του θυλάκου, χωρίς ουλή | | Εν τω βάθει θυλακίτιδα | βαθύτερο τμήμα, με σκληρή και επώδυνη διόγκωση | | Δοθιήνας | εν τω βάθει με πύον και νέκρωση (έμβολο) | | Ψευδάνθρακας | πολλοί δοθιήνες σε μικρή περιοχή |

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο δοθιήνας αρχίζει σαν απλή θυλακίτιδα, της οποίας η βάση διηθείται, σκληραίνει και πονάει πάρα πολύ. Στο κέντρο της εμφανίζεται φλυκταινίδιο που καλύπτει μια κιτρινωπή μάζα από νεκρωμένους ιστούς, το λεγόμενο έμβολο του δοθιήνα, το οποίο είναι στερεά προσκολλημένο στα πλάγια τοιχώματα. Η αφαίρεση του εμβόλου είναι επώδυνη, βοηθάει όμως στην ταχύτερη θεραπεία. Οι δοθιήνες παρουσιάζονται σε θέσεις τριβής και σε άτομα με σακχαρώδη διαβήτη, ενώ μερικές φορές παρατηρείται και διόγκωση των σύστοιχων λεμφαδένων με ελαφρό πυρετό.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 14 — Ο ψευδάνθρακας

Ερώτηση: Τι είναι ο ψευδάνθρακας και πού εντοπίζεται;

Απάντηση:

Ο ορισμός (σελ. 42): μερικές φορές αθροίζονται πολλοί δοθιήνες σε μικρή δερματική περιοχή· η κατάσταση αυτή είναι γνωστή ως ψευδάνθρακας και εντοπίζεται κυρίως στον αυχένα. | Στοιχείο | Περιεχόμενο | |---|---| | Τι είναι | άθροιση πολλών δοθιήνων σε μικρή δερματική περιοχή | | Πού εντοπίζεται | κυρίως στον αυχένα |

Η εντόπιση της φλεγμονής (σελ. 38, πίνακας): Ψευδάνθρακας → Εν τω βάθει τμήμα θυλάκου τριχός — δηλαδή, όπως και ο δοθιήνας, είναι εν τω βάθει βλάβη.

Η Ανακεφαλαίωση (σελ. 43): ο ψευδάνθρακας είναι η κατάσταση στην οποία αθροίζονται πολλοί δοθιήνες σε μικρή περιοχή του δέρματος, ενώ δοθιήνωση είναι η συνεχής εμφάνιση δοθιηνών σε κάποιο άτομο για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Η κλίμακα της σοβαρότητας | Νόσος | Έκταση | |---|---| | Θυλακίτιδα | ένας θύλακος, επιφανειακά | | Δοθιήνας | ένας θύλακος, εν τω βάθει, με έμβολο | | Ψευδάνθρακας | πολλοί δοθιήνες μαζί, κυρίως στον αυχένα |

Και η θεραπεία (σελ. 43): η θεραπεία σε όλες τις περιπτώσεις γίνεται με τη χορήγηση αντιβιοτικών — άρα ο ρόλος του κομμωτή είναι η αναγνώριση και η παραπομπή στον ειδικό, όπως ορίζουν και οι εκπαιδευτικοί στόχοι του κεφαλαίου: να περιγράφουν την κλινική εικόνα των πυοδερματίτιδων και να παραπέμπουν στον ειδικό για θεραπεία.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ψευδάνθρακας είναι η κατάσταση κατά την οποία αθροίζονται πολλοί δοθιήνες σε μικρή δερματική περιοχή, και εντοπίζεται κυρίως στον αυχένα. Όπως και ο δοθιήνας, η φλεγμονή εντοπίζεται στο εν τω βάθει τμήμα του θυλάκου της τρίχας. Διαφέρει από τη δοθιήνωση, η οποία είναι η συνεχής εμφάνιση δοθιηνών σε κάποιο άτομο για μεγάλο χρονικό διάστημα. Η θεραπεία, όπως σε όλες τις πυοδερματίτιδες, γίνεται με χορήγηση αντιβιοτικών, οπότε ο ρόλος του κομμωτή είναι η αναγνώριση και η παραπομπή στον ειδικό.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 15 — Η θεραπεία των πυοδερματίτιδων

Ερώτηση: Ποια φάρμακα χορηγούνται στη θεραπεία των πυοδερματίτιδων;

Απάντηση:

Η θεραπεία (Ανακεφαλαίωση, σελ. 43): η θεραπεία σε όλες τις περιπτώσεις γίνεται με τη χορήγηση αντιβιοτικών.

Γιατί αντιβιοτικά: γιατί οι πυοδερματίτιδες είναι μικροβιακές λοιμώξεις — οφείλονται σε εξωγενή μόλυνση από διάφορα είδη μικροβίων, κυρίως σταφυλόκοκκους, στρεπτόκοκκους (σελ. 37). | Νόσος | Υπεύθυνο μικρόβιο | |---|---| | Μολυσματικό κηρίο | σταφυλόκοκκοι (Bockhart) και στρεπτόκοκκοι (Tilbury Fox) | | Έκθυμα | β-αιμολυτικός στρεπτόκοκκος (80%) | | Ερυσίπελας | β-αιμολυτικός στρεπτόκοκκος | | Θυλακίτιδα | σταφυλόκοκκος | | Δοθιήνας / Ψευδάνθρακας | χρυσίζων σταφυλόκοκκος |

Η σημασία της έγκαιρης θεραπείας | Νόσος | Τι συμβαίνει χωρίς θεραπεία | |---|---| | Μολυσματικό κηρίο | η νόσος επεκτείνεται συνεχώς και υπάρχει πιθανότητα ένα στα τέσσερα παιδιά να κάνει νεφρίτιδα (σελ. 39) | | Αποψιλωτική θυλακίτιδα του Quinquana | καταστρέφει την τρίχα και αφήνει μόνιμη ουλωτική αλωπεκία (σελ. 41) | | Υποτροπιάζον ερυσίπελας | μπορεί να καταλήξει σε πάχυνση του μέλους (ελεφαντίαση) (σελ. 40) |

Και ένα παράδειγμα αντιβιοτικού από το Γλωσσάριο: Γενταμυκίνη: αντιβιοτικό φάρμακο.

Ο ρόλος του κομμωτή (εκπαιδευτικοί στόχοι, σελ. 35): να αναγνωρίζουν τις συνηθέστερες πυοδερματίτιδες· να περιγράφουν την κλινική εικόνα των πυοδερματίτιδων και να παραπέμπουν στον ειδικό για θεραπεία.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η θεραπεία των πυοδερματίτιδων γίνεται σε όλες τις περιπτώσεις με τη χορήγηση αντιβιοτικών, αφού πρόκειται για μικροβιακές λοιμώξεις που οφείλονται κυρίως σε σταφυλόκοκκους και στρεπτόκοκκους. Η έγκαιρη θεραπεία είναι σημαντική, γιατί χωρίς αυτήν το μολυσματικό κηρίο επεκτείνεται και ένα στα τέσσερα παιδιά μπορεί να κάνει νεφρίτιδα, η αποψιλωτική θυλακίτιδα καταστρέφει την τρίχα και αφήνει μόνιμη ουλωτική αλωπεκία, ενώ το υποτροπιάζον ερυσίπελας μπορεί να καταλήξει σε ελεφαντίαση. Ο ρόλος του κομμωτή είναι να αναγνωρίζει την κλινική εικόνα και να παραπέμπει στον ειδικό για θεραπεία.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 16 — Σωστό ή λάθος — πυοδερματίτιδες

Ερώτηση: Σημειώστε το γράμμα Σ (σωστό) ή το γράμμα Λ (λάθος) δίπλα από κάθε πρόταση:

Απάντηση:

Οι απαντήσεις | Πρόταση | Σ/Λ | Τεκμηρίωση | |---|---|---| | Στο μολυσματικό κηρίο το κύριο χαρακτηριστικό είναι οι μελιτόχρωμες εφελκίδες. | Σ | ο ορός ξηραίνεται γρήγορα και μετατρέπεται σε μελιτόχρωμη εφελκίδα, η οποία είναι το κύριο χαρακτηριστικό της νόσου (σελ. 39) | | Στο ερυσίπελας δεν παρατηρούνται γενικά συμπτώματα στον πάσχοντα (π.χ. πυρετός κ.α.). | Λ | η νόσος εισβάλλει απότομα με ρίγος, πυρετό και εξάνθημα (σελ. 40)· είναι οξεία εμπύρετη πάθηση· τα γενικά συμπτώματα λείπουν αντίθετα από το μολυσματικό κηρίο (σελ. 39) | | Θυλακίτιδα είναι η φλεγμονή του τριχικού θυλάκου και οφείλεται σε αιμολυτικό στρεπτόκοκκο. | Λ | είναι η φλεγμονή του τριχικού θυλάκου και οφείλεται σε σταφυλόκοκκο (σελ. 40) — όχι σε στρεπτόκοκκο | | Ο δοθιήνας αρχίζει σαν απλή θυλακίτιδα. | Σ | η νόσος αρχίζει σαν απλή θυλακίτιδα, η βάση της οποίας διηθείται, σκληραίνει και πονάει πάρα πολύ (σελ. 42) | | Στον ψευδάνθρακα υπάρχει συνεχής εμφάνιση δοθιηνών για μεγάλο χρονικό διάστημα. | Λ | αυτό είναι η δοθιήνωση· ο ψευδάνθρακας είναι η κατάσταση στην οποία αθροίζονται πολλοί δοθιήνες σε μικρή περιοχή του δέρματος (σελ. 43) | | Οι πυοδερματίτιδες οφείλονται κυρίως σε σταφυλόκοκκους και στρεπτόκοκκους. | Σ | οφείλεται σε εξωγενή μόλυνση από διάφορα είδη μικροβίων, κυρίως σταφυλόκοκκους, στρεπτόκοκκους και σπανιότερα από κορυνοβακτηρίδια, ψευδομονάδες, πρωτείς κ.ά. (σελ. 37) |

Το κλειδί των τριών λαθών | Λάθος | Το σωστό | |---|---| | ερυσίπελας χωρίς γενικά συμπτώματα | οξεία εμπύρετη πάθηση — με ρίγος και πυρετό | | θυλακίτιδα από στρεπτόκοκκο | από σταφυλόκοκκο — οι σταφυλόκοκκοι προσβάλλουν τα βαθύτερα τμήματα του δέρματος και τα εξαρτήματά του | | ψευδάνθρακας = συνεχής εμφάνιση | ψευδάνθρακας = άθροιση σε μικρή περιοχή· δοθιήνωση = συνεχής εμφάνιση για μεγάλο χρονικό διάστημα |

Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστές είναι η πρώτη, η τέταρτη και η έκτη πρόταση. Στο μολυσματικό κηρίο κύριο χαρακτηριστικό είναι πράγματι οι μελιτόχρωμες εφελκίδες. Ο δοθιήνας αρχίζει πράγματι σαν απλή θυλακίτιδα. Και οι πυοδερματίτιδες οφείλονται πράγματι κυρίως σε σταφυλόκοκκους και στρεπτόκοκκους. Λανθασμένες είναι η δεύτερη, η τρίτη και η πέμπτη. Στο ερυσίπελας υπάρχουν γενικά συμπτώματα, αφού πρόκειται για οξεία εμπύρετη πάθηση που εισβάλλει με ρίγος και πυρετό. Η θυλακίτιδα οφείλεται σε σταφυλόκοκκο και όχι σε αιμολυτικό στρεπτόκοκκο. Και η συνεχής εμφάνιση δοθιηνών για μεγάλο χρονικό διάστημα λέγεται δοθιήνωση, ενώ ο ψευδάνθρακας είναι η άθροιση πολλών δοθιηνών σε μικρή περιοχή.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 17 — Πολλαπλή επιλογή — η κλινική εικόνα

Ερώτηση: Επιλέξτε μια απάντηση:

Απάντηση:

Η σωστή απάντηση: ζ. από τα παραπάνω δ, β, και ε.

Η τεκμηρίωση (σελ. 37): η κλινική εικόνα της πυοδερματίτιδας εμφανίζει μεγάλη ποικιλία, ανάλογα με το είδος του μικροβίου, την εντόπιση αλλά και την ανοσολογική κατάσταση του ατόμου. | Επιλογή | Ισχύει; | Γιατί | |---|---|---| | α. είναι η ίδια σε όλες τις περιπτώσεις | Όχι | εμφανίζει μεγάλη ποικιλία | | β. εξαρτάται από το είδος του μικροβίου | Ναι | ανάλογα με το είδος του μικροβίου | | γ. ο υπεύθυνος μικροοργανισμός εμφανίζει πάντα την ίδια εντόπιση | Όχι | η εντόπιση ποικίλλει — και αρκετές φορές συνυπάρχουν και τα δύο μικρόβια | | δ. σχετίζεται με την άμυνα του οργανισμού | Ναι | αλλά και την ανοσολογική κατάσταση του ατόμου· νόσος δημιουργείται… όταν μειώνεται η αντίσταση του οργανισμού | | ε. είναι διαφορετική | Ναι | εμφανίζει μεγάλη ποικιλία | | στ. όλα τα παραπάνω | Όχι | περιλαμβάνει και τα λανθασμένα α και γ | | ζ. από τα παραπάνω δ, β, και ε | Ναι — η σωστή | συγκεντρώνει ακριβώς τα τρία που ισχύουν |

Και η γενική συμπεριφορά των δύο μικροβίων (σελ. 37): οι στρεπτόκοκκοι έχουν την τάση να δημιουργούν επιφανειακές και εκτεταμένες βλάβες, ενώ αντίθετα οι σταφυλόκοκκοι προσβάλλουν τα βαθύτερα τμήματα του δέρματος και τα εξαρτήματά του — παράδειγμα ακριβώς του πώς το είδος του μικροβίου καθορίζει την κλινική εικόνα.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστή είναι η επιλογή ζ, δηλαδή ότι ισχύουν οι δ, β και ε. Η κλινική εικόνα των πυοδερματίτιδων εμφανίζει μεγάλη ποικιλία, εξαρτάται από το είδος του μικροβίου, από την εντόπιση, αλλά και από την ανοσολογική κατάσταση, δηλαδή την άμυνα του οργανισμού. Απορρίπτεται η α, γιατί η εικόνα δεν είναι η ίδια σε όλες τις περιπτώσεις, και η γ, γιατί ο υπεύθυνος μικροοργανισμός δεν εμφανίζει πάντα την ίδια εντόπιση. Απορρίπτεται και η στ, γιατί περιλαμβάνει και τις δύο αυτές λανθασμένες επιλογές.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 18 — Επιπολής και εν τω βάθει θυλακίτιδα

Ερώτηση: Ποιες είναι οι διαφορές της επιπολής θυλακίτιδας από την εν τω βάθει θυλακίτιδα;

Απάντηση:

Η βάση της διάκρισης (σελ. 40-41): ανάλογα με την ανατομική θέση που εκδηλώνεται η λοίμωξη, διακρίνουμε τις εξής μορφές θυλακίτιδας. | Στοιχείο | Επιπολής θυλακίτιδα | Εν τω βάθει θυλακίτιδα | |---|---|---| | Θέση | του ακραίου τμήματος του τριχικού θυλάκου | του βαθύτερου τμήματος του τριχικού θυλάκου | | Συχνότητα / πληθυσμός | πολύ συχνή· εμφανίζεται σε νεαρά άτομα με λιπαρό τύπο δέρματος και τάση για ακμή | — | | Κλινική εικόνα | μικρή θολωτή βλατίδα (έπαρμα), που περιβάλλει μια τρίχα και σχεδόν αμέσως μετατρέπεται σε φλυκταινίδιο | εν τω βάθει σκληρή και επώδυνη διόγκωση, με φλύκταινα στην επιφάνεια | | Εξέλιξη | το φλυκταινίδιο ξηραίνεται σύντομα και μετατρέπεται σε κρούστα (εφελκίδα) | η φλύκταινα μετά μερικές μέρες απορροφάται | | Ουλή | αποπίπτει χωρίς να αφήσει ουλή (σημάδι) | αφήνει μόνιμη ουλωτική αλωπεκία αν εντοπιστεί στο τριχωτό και δεν θεραπευτεί έγκαιρα | | Κίνδυνοι | — | αν γίνει κακή έκθλιψη, τότε η φλεγμονή μπορεί να επεκταθεί στο υπόδερμα και να δημιουργηθεί απόστημα | | Ειδική ονομασία | κριθή (η θυλακίτιδα των βλεφάρων, το «κριθαράκι») | αποψιλωτική θυλακίτιδα του Quinquana (στο τριχωτό της κεφαλής) |

Και η συνέχεια προς τα κάτω (σελ. 41-42): ο δοθιήνας είναι μορφή εν τω βάθει θυλακίτιδας που καταλήγει σε σχηματισμό πύου και νέκρωση — δηλαδή η βαρύτερη εξέλιξη της ίδιας βλάβης.

Το κοινό τους: και οι δύο είναι φλεγμονή του τριχικού θυλάκου και οφείλονται σε σταφυλόκοκκο (σελ. 40).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η βασική διαφορά τους είναι η ανατομική θέση της λοίμωξης. Η επιπολής θυλακίτιδα είναι φλεγμονή του ακραίου τμήματος του τριχικού θυλάκου, είναι πολύ συχνή και εμφανίζεται σε νεαρά άτομα με λιπαρό δέρμα και τάση για ακμή· παρουσιάζεται ως μικρή θολωτή βλατίδα γύρω από μια τρίχα, που γίνεται φλυκταινίδιο και έπειτα κρούστα, η οποία αποπίπτει χωρίς να αφήσει ουλή. Η εν τω βάθει θυλακίτιδα είναι φλεγμονή του βαθύτερου τμήματος του θυλάκου και εκδηλώνεται ως σκληρή και επώδυνη διόγκωση, με φλύκταινα στην επιφάνεια που απορροφάται μετά από μερικές μέρες. Αν όμως γίνει κακή έκθλιψη, μπορεί να δημιουργηθεί απόστημα, ενώ όταν εντοπίζεται στο τριχωτό της κεφαλής, ως αποψιλωτική θυλακίτιδα του Quinquana, καταστρέφει την τρίχα και αφήνει μόνιμη ουλωτική αλωπεκία. Και οι δύο μορφές οφείλονται σε σταφυλόκοκκο.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Προηγούμενο Στοιχείο

Επιστροφή στην Ενότητα

Επόμενο Στοιχείο