Λύσεις ερωτήσεων κεφ. 15 (1-5) (σελ. 174) – ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΟΜΗΣ ΚΑΙ ΤΡΙΧΩΤΟΥ ΚΕΦΑΛΗΣ – ΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΑ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις ερωτήσεων κεφ. 15 (1-5)

Πλήρεις λύσεις των 5 ερωτήσεων του κεφαλαίου 15 — ο ορισμός της μη ουλωτικής αλωπεκίας, η διαφορά της από την ουλωτική, η οριστική διάγνωση με το μέτρημα των τριχών, η συμπλήρωση για τον τριχικό θύλακα και τα ψυχολογικά προβλήματα και οι προτάσεις Σωστού-Λάθους.

Ερώτηση 1 — Ο ορισμός της μη ουλωτικής αλωπεκίας

Ερώτηση: Τι είναι η μη ουλωτική αλωπεκία;

Απάντηση:

• Ο ορισμός (σελ. 171): μη ουλωτική αλωπεκία ονομάζεται η απώλεια τριχών, χωρίς παράλληλη ουλή του δέρματος στο σημείο, από όπου έχουν χαθεί οι τρίχες. Η ακριβέστερη διατύπωση (σελ. 171): δηλαδή, υπάρχει έλλειψη ή καταστροφή ή αδυναμία των τριχοσμηγματογόνων θυλάκων, χωρίς αντίστοιχη καταστροφή της επιδερμίδας και ουλοποίηση. | Στοιχείο | Περιεχόμενο | |---|---| | Τι συμβαίνει στους θυλάκους | έλλειψη ή καταστροφή ή αδυναμία των τριχοσμηγματογόνων θυλάκων | | Τι ΔΕΝ συμβαίνει | καταστροφή της επιδερμίδας και ουλοποίηση | | Συχνότητα | είναι η πιο συνηθισμένη μορφή αλωπεκίας | | Αιτίες | οφείλεται σε πολλές αιτίες | | Ορατότητα | πολλές φορές δεν είναι φανερή, γιατί έχει μικρή έκταση ή είναι τόσο διάχυτη που δεν μπορεί να γίνει ορατή | | Διάρκεια | μπορεί να είναι παροδική ή μόνιμη· και υπάρχουν και περιπτώσεις κατά τις οποίες… η παροδική αλωπεκία εξελίσσεται σε μόνιμη |

  Η αιτιολογία (σελ. 171): οτιδήποτε επηρεάζει την κατασκευή και τη λειτουργία του τριχικού θύλακα μπορεί να προκαλέσει την ουλωτική αλωπεκία. Στην πραγματικότητα, οι αιτίες της μη ουλωτικής αλωπεκίας είναι άπειρες. Ωστόσο, μπορούμε να τις κατατάξουμε σε: εξωτερικές και εσωτερικές (ενδογενείς).

  Οι μορφές της (κεφ. 11, σελ. 124-125): η γυροειδής αλωπεκία· η αλωπεκία ανδρικού τύπου ή φαλάκρα· η αλωπεκία γυναικείου τύπου· η μη ουλωτική αλωπεκία μετά από τοκετό· ορισμένες γενικές νόσοι· η τραυματικής αιτιολογίας απώλεια μαλλιών· η τριχοτιλλομανία· η δυστροφία από κακοποίηση· η λήψη φαρμάκων.

  Πρόσεξε την προσεκτική διατύπωση: το βιβλίο δεν λέει ότι οι θύλακοι είναι σώοι, αλλά ότι δεν υπάρχει ουλοποίηση — γι' αυτό και η μη ουλωτική αλωπεκία μπορεί τελικά να είναι μόνιμη, όπως στην ανδρογενετικού τύπου, που χαρακτηρίζεται Μη ουλωτική - Διάχυτη - Μερική - Μόνιμη (κεφ. 14, σελ. 165).

  Η Ανακεφαλαίωση (σελ. 173): μη ουλωτική αλωπεκία είναι αυτή που δεν αφήνει ουλή ή δεν συνυπάρχει με ουλή.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Μη ουλωτική αλωπεκία ονομάζεται η απώλεια τριχών χωρίς παράλληλη ουλή του δέρματος στο σημείο από όπου έχουν χαθεί οι τρίχες. Υπάρχει δηλαδή έλλειψη ή καταστροφή ή αδυναμία των τριχοσμηγματογόνων θυλάκων, χωρίς αντίστοιχη καταστροφή της επιδερμίδας και ουλοποίηση. Είναι η πιο συνηθισμένη μορφή αλωπεκίας και οφείλεται σε πολλές αιτίες. Πολλές φορές δεν είναι φανερή, γιατί έχει μικρή έκταση ή είναι τόσο διάχυτη που δεν μπορεί να γίνει ορατή. Μπορεί να είναι παροδική ή μόνιμη, ενώ υπάρχουν και περιπτώσεις κατά τις οποίες η παροδική αλωπεκία εξελίσσεται σε μόνιμη. Οι αιτίες της είναι πρακτικά άπειρες, αφού οτιδήποτε επηρεάζει την κατασκευή και τη λειτουργία του τριχικού θύλακα μπορεί να την προκαλέσει, και κατατάσσονται σε εξωτερικές και εσωτερικές ή ενδογενείς.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 2 — Η διαφορά από την ουλωτική αλωπεκία

Ερώτηση: Σε τι διαφέρει από την ουλωτική αλωπεκία;

Απάντηση:

• Το κριτήριο της διάκρισης (κεφ. 14, σελ. 163): αλωπεκία με κριτήριο την ύπαρξη ή όχι ουλής στο σημείο που βρίσκεται· ουλωτική είναι αυτή στην οποία υπάρχει ουλή και μη ουλωτική αυτή όπου δεν υπάρχει ουλή. | Στοιχείο | Ουλωτική | Μη ουλωτική | |---|---|---| | Ουλή | υπάρχει ουλή | δεν αφήνει ουλή ή δεν συνυπάρχει με ουλή (σελ. 173) | | Θύλακοι | καταστρέφονται οι θύλακοι των τριχών (κεφ. 11, σελ. 123) | έλλειψη ή καταστροφή ή αδυναμία των τριχοσμηγματογόνων θυλάκων, χωρίς αντίστοιχη καταστροφή της επιδερμίδας και ουλοποίηση (σελ. 171) | | Επιδερμίδα | καταστρέφεται | δεν καταστρέφεται | | Εικόνα του δέρματος | το δέρμα είναι λεπτό, λείο, χωρίς πόρους και σχηματίζει πτυχές με τα δάχτυλα (κεφ. 11, σελ. 123) | φυσιολογικό δέρμα, απλώς οι τρίχες είναι λιγότερο πυκνές από το αναμενόμενο ή δεν υπάρχουν καθόλου (σελ. 172) | | Αλλοιώσεις | μόνιμες (κεφ. 11, σελ. 123) | παροδική ή μόνιμη (σελ. 171) | | Πρόγνωση | δεν ξαναφυτρώνουν τρίχες | υπάρχουν περιπτώσεις κατά τις οποίες η μη ουλωτική αλωπεκία θεραπεύεται από μόνη της (σελ. 173) | | Συχνότητα | σπανιότερη | είναι η πιο συνηθισμένη μορφή αλωπεκίας (σελ. 171) |

  Το ουσιώδες: στην ουλωτική έχει καταστραφεί και το έδαφος — η επιδερμίδα έχει αντικατασταθεί από ουλώδη ιστό, δηλαδή δεν υπάρχει πια θύλακος να παραγάγει τρίχα· στη μη ουλωτική το έδαφος παραμένει, γι' αυτό η αναστρεψιμότητα είναι δυνατή.

  Και πρακτικά για τον κομμωτή: η ουλή αναγνωρίζεται με επισκόπηση και ψηλάφηση — δέρμα λεπτό, λείο, χωρίς πόρους — και η διαπίστωσή της αλλάζει ό,τι μπορεί να ειπωθεί στον πελάτη για την πρόγνωση.

  Παραδείγματα από το κεφ. 14 (σελ. 164-165) | Περίπτωση | Χαρακτηρισμός | |---|---| | αλωπεκία ύστερα από τραύμα | Ουλωτική - Διάχυτη - Μερική - Μόνιμη - Από τραυματισμό | | αλωπεκία από κυτταροστατικά φάρμακα | Μη ουλωτική - Διάχυτη - Καθολική - Προσωρινή - Από φάρμακο |

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η διαφορά βρίσκεται στην ύπαρξη ή όχι ουλής. Ουλωτική είναι η αλωπεκία στην οποία υπάρχει ουλή, ενώ μη ουλωτική είναι αυτή που δεν αφήνει ουλή ή δεν συνυπάρχει με ουλή. Στην ουλωτική καταστρέφονται οι θύλακοι των τριχών και μαζί η επιδερμίδα, το δέρμα γίνεται λεπτό, λείο, χωρίς πόρους και σχηματίζει πτυχές με τα δάχτυλα, και οι αλλοιώσεις είναι μόνιμες, αφού δεν υπάρχει πλέον θύλακος για να γεννηθεί νέα τρίχα. Στη μη ουλωτική υπάρχει έλλειψη, καταστροφή ή αδυναμία των τριχοσμηγματογόνων θυλάκων, χωρίς όμως καταστροφή της επιδερμίδας και ουλοποίηση, οπότε η αλωπεκία μπορεί να είναι παροδική ή μόνιμη και υπάρχουν περιπτώσεις που θεραπεύεται από μόνη της. Η μη ουλωτική είναι επιπλέον και η πιο συνηθισμένη μορφή αλωπεκίας.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 3 — Η οριστική διάγνωση της αλωπεκίας

Ερώτηση: Πώς γίνεται η οριστική διάγνωση της αλωπεκίας;

Απάντηση:

• Η οριστική διάγνωση (σελ. 172): οριστική διάγνωση γίνεται με το μέτρημα των τριχών. Σε διάφορα σημεία της κεφαλής ή του σώματος τοποθετείται ένα πλαίσιο, συνήθως ενός τετραγωνικού εκατοστού και μετρούνται οι τρίχες που περιέχει. Ο αριθμός συγκρίνεται είτε με προηγούμενες και επόμενες μετρήσεις είτε με άλλα σημεία και διαπιστώνεται αν υπάρχει απώλεια τριχών ή όχι. | Βήμα | Ενέργεια | |---|---| | 1 | τοποθετείται ένα πλαίσιο, συνήθως ενός τετραγωνικού εκατοστού σε διάφορα σημεία της κεφαλής ή του σώματος | | 2 | μετρούνται οι τρίχες που περιέχει | | 3 | ο αριθμός συγκρίνεται είτε με προηγούμενες και επόμενες μετρήσεις είτε με άλλα σημεία | | 4 | διαπιστώνεται αν υπάρχει απώλεια τριχών ή όχι |

  Τα προηγούμενα, μη οριστικά στάδια (σελ. 172) | Ποιος | Πώς | |---|---| | το ίδιο το άτομο | καθώς χτενίζει τα μαλλιά του· παρατηρεί μεγάλο αριθμό από τρίχες στη βούρτσα, στην κτένα ή στο μπάνιο· ανησυχεί και αρχίζει να προσέχει περισσότερο· έτσι, διαπιστώνει αραίωση ή έλλειψη των τριχών σε ορισμένα σημεία | | ο/η κομμωτής/τρια | η διάγνωση γίνεται κυρίως στα κουρεία ή στα κομμωτήρια· στην κορυφή της κεφαλής ή σε άλλα σημεία, ο/η κομμωτής/τρια αντιλαμβάνονται την έλλειψη ή την αραίωση των τριχών και ενημερώνουν το άτομο που περιποιούνται |

  Το επόμενο στάδιο (σελ. 173): σε επόμενα στάδια, η διάγνωση περνάει στους ειδικούς για να διαπιστωθεί η αιτία, που προκάλεσε την αλωπεκία.

  Γιατί χρειάζεται μέτρηση και όχι απλή ματιά (σελ. 172): γιατί υπάρχουν μη ουλωτικές αλωπεκίες, τις οποίες δεν υπάρχει τρόπος να διαπιστώσουμε, και άλλες που εμφανίζονται τόσο σταδιακά ή είναι τόσο διάχυτες που δεν μπορεί να γίνει ορατή η απώλεια (σελ. 171). Η σύγκριση αριθμών είναι ο μόνος αντικειμενικός τρόπος.

  Ο ρόλος του κομμωτή: είναι σημαντικός — το βιβλίο τον αναφέρει ως τον δεύτερο συχνότερο τρόπο διαπίστωσης — αλλά σταματά στην ενημέρωση· την αιτία τη βρίσκουν οι ειδικοί.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η οριστική διάγνωση της αλωπεκίας γίνεται με το μέτρημα των τριχών. Σε διάφορα σημεία της κεφαλής ή του σώματος τοποθετείται ένα πλαίσιο, συνήθως ενός τετραγωνικού εκατοστού, και μετρούνται οι τρίχες που περιέχει. Ο αριθμός αυτός συγκρίνεται είτε με προηγούμενες και επόμενες μετρήσεις είτε με άλλα σημεία, και έτσι διαπιστώνεται αν υπάρχει απώλεια τριχών ή όχι. Πριν από αυτό, στις πιο πολλές περιπτώσεις η αλωπεκία γίνεται αντιληπτή από το ίδιο το άτομο, καθώς χτενίζει τα μαλλιά του και παρατηρεί μεγάλο αριθμό τριχών στη βούρτσα, στην χτένα ή στο μπάνιο, ενώ σε άλλες περιπτώσεις τη διαπιστώνει ο κομμωτής στην κορυφή της κεφαλής ή σε άλλα σημεία και ενημερώνει τον πελάτη. Σε επόμενα στάδια η διάγνωση περνάει στους ειδικούς, για να διαπιστωθεί η αιτία που προκάλεσε την αλωπεκία.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 4 — Συμπλήρωση κενών — η μη ουλωτική αλωπεκία

Ερώτηση: Συμπληρώστε τα κενά: α) Κάθε τι που επηρεάζει τη λειτουργία του μπορεί να προκαλέσει αλωπεκία. β) Υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες η μη ουλωτική αλωπεκία από μόνη της. γ) Πολλά άτομα παρουσιάζουν προβλήματα εξ αιτίας της αλωπεκίας τους.

Απάντηση:

• Η συμπλήρωση | Κενό | Συμπλήρωση | Τεκμηρίωση | |---|---|---| | α) …τη λειτουργία του | τριχικού θύλακα | οτιδήποτε επηρεάζει την κατασκευή και τη λειτουργία του τριχικού θύλακα μπορεί να προκαλέσει την ουλωτική αλωπεκία (σελ. 171) | | β) η μη ουλωτική αλωπεκία ___ από μόνη της | θεραπεύεται | υπάρχουν περιπτώσεις κατά τις οποίες η μη ουλωτική αλωπεκία θεραπεύεται από μόνη της (σελ. 173) | | γ) πολλά άτομα παρουσιάζουν ___ προβλήματα | ψυχολογικά | για άτομα που παρουσιάζουν σοβαρά ψυχολογικά προβλήματα εξ αιτίας της αλωπεκίας τους, καλύτερη λύση θεωρείται η μεταμόσχευση τριχών (σελ. 173) |

  Οι πλήρεις προτάσεις

  1. Κάθε τι που επηρεάζει τη λειτουργία του τριχικού θύλακα μπορεί να προκαλέσει αλωπεκία.
  2. Υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες η μη ουλωτική αλωπεκία θεραπεύεται από μόνη της.
  3. Πολλά άτομα παρουσιάζουν ψυχολογικά προβλήματα εξ αιτίας της αλωπεκίας τους.

  Γιατί ο θύλακος (κεφ. 11, σελ. 117-118): γιατί η ρίζα της τρίχας περιβάλλεται από δύο λεπτούς υμένες, που αποτελούν το θύλακο της τρίχας, και η αύξηση των τριχών γίνεται από το βολβό της τρίχας, ο οποίος τρέφεται από τα αγγεία της θηλής μέσα στον θύλακο. Ο θύλακος δηλαδή είναι το εργοστάσιο της τρίχας — κάθε βλάβη του σταματά την παραγωγή.

  Γιατί η αυτόματη ίαση (σελ. 173): γιατί στη μη ουλωτική μορφή δεν υπάρχει ουλοποίηση, άρα ο θύλακος μπορεί να ανακάμψει· υπάρχουν όμως και περιπτώσεις που χρειάζεται να θεραπεύσουμε πρώτα την αιτία που την προκάλεσε, ενώ πολλές καταστάσεις είναι ανίατες οποιοδήποτε θεραπευτικό μέσο και αν χρησιμοποιήσουμε.

  Γιατί τα ψυχολογικά προβλήματα (κεφ. 14, σελ. 161-162): οι περισσότεροι άνθρωποι αισθάνονται πολύ άσχημα όταν χάνουν τα μαλλιά τους και καταφεύγουν σε διάφορες λύσεις, προσωρινές ή μόνιμες· και σε ακραίες περιπτώσεις είναι απαραίτητη ακόμα και η ψυχοθεραπεία.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η συμπλήρωση είναι η εξής. Πρώτον, κάθε τι που επηρεάζει τη λειτουργία του τριχικού θύλακα μπορεί να προκαλέσει αλωπεκία. Δεύτερον, υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες η μη ουλωτική αλωπεκία θεραπεύεται από μόνη της. Και τρίτον, πολλά άτομα παρουσιάζουν ψυχολογικά προβλήματα εξαιτίας της αλωπεκίας τους, για τα οποία καλύτερη λύση θεωρείται η μεταμόσχευση τριχών, αν το επιτρέπει η κατάσταση της υγείας τους ή η αιτία που προκάλεσε την αλωπεκία.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 5 — Σωστό ή Λάθος — η μη ουλωτική αλωπεκία

Ερώτηση: Βάλτε Σ(σωστό) ή Λ(λάθος) μπροστά από κάθε πρόταση: Πρακτικά, οι αιτίες της μη ουλωτικής αλωπεκίας είναι άπειρες. Η διάγνωση - διαπίστωση στη μη ουλωτική αλωπεκία είναι εύκολη και άμεση από την αρχή. Η μη ουλωτική αλωπεκία είναι η πιο ασυνήθιστη μορφή αλωπεκίας.

Απάντηση:

• Οι απαντήσεις | Πρόταση | Σ/Λ | Τεκμηρίωση | |---|---|---| | Πρακτικά, οι αιτίες της μη ουλωτικής αλωπεκίας είναι άπειρες | Σ | στην πραγματικότητα, οι αιτίες της μη ουλωτικής αλωπεκίας είναι άπειρες (σελ. 171) | | Η διάγνωση - διαπίστωση στη μη ουλωτική αλωπεκία είναι εύκολη και άμεση από την αρχή | Λ | υπάρχουν μη ουλωτικές αλωπεκίες, τις οποίες δεν υπάρχει τρόπος να διαπιστώσουμε (σελ. 172)· και πολλές φορές δεν είναι φανερή, γιατί έχει μικρή έκταση ή είναι τόσο διάχυτη που δεν μπορεί να γίνει ορατή (σελ. 171) | | Η μη ουλωτική αλωπεκία είναι η πιο ασυνήθιστη μορφή αλωπεκίας | Λ | είναι η πιο συνηθισμένη μορφή αλωπεκίας (σελ. 171) |

  Γιατί η δεύτερη είναι Λάθος: το βιβλίο περιγράφει ρητά τρεις βαθμίδες δυσκολίας (σελ. 172):

  1. αλωπεκίες τις οποίες δεν υπάρχει τρόπος να διαπιστώσουμε·
  2. άλλες που εμφανίζονται τόσο σταδιακά, ώστε ξαφνικά εντοπίζουμε κάποιο σημείο… με σημαντική αραίωση·
  3. και μόνο όταν μια αλωπεκία είναι εκτεταμένη, δεν υπάρχει πρόβλημα στην εντόπισή της. Γι' αυτό απαιτείται και η οριστική διάγνωση… με το μέτρημα των τριχών.

  Γιατί η τρίτη είναι Λάθος: είναι ακριβώς το αντίθετο από ό,τι λέει το βιβλίο — και εξηγείται από το εύρος των αιτίων: αφού οτιδήποτε επηρεάζει την κατασκευή και τη λειτουργία του τριχικού θύλακα μπορεί να την προκαλέσει, η μορφή αυτή είναι κατ' ανάγκην η συχνότερη.

  Πρόσεξε τη σχέση των τριών προτάσεων: η πρώτη (άπειρες αιτίες) είναι η αιτία της τρίτης (πιο συνηθισμένη), ενώ η δεύτερη ελέγχει αν κατάλαβες ότι το συχνό δεν σημαίνει εμφανές.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η πρώτη πρόταση, ότι πρακτικά οι αιτίες της μη ουλωτικής αλωπεκίας είναι άπειρες, είναι Σωστή, αφού το βιβλίο αναφέρει ρητά ότι στην πραγματικότητα οι αιτίες της είναι άπειρες και ότι οτιδήποτε επηρεάζει την κατασκευή και τη λειτουργία του τριχικού θύλακα μπορεί να την προκαλέσει. Η δεύτερη, ότι η διάγνωση και διαπίστωσή της είναι εύκολη και άμεση από την αρχή, είναι Λάθος, γιατί υπάρχουν μη ουλωτικές αλωπεκίες τις οποίες δεν υπάρχει τρόπος να διαπιστώσουμε, ενώ πολλές φορές η αλωπεκία δεν είναι φανερή, γιατί έχει μικρή έκταση ή είναι τόσο διάχυτη που δεν μπορεί να γίνει ορατή, και γι' αυτό απαιτείται η οριστική διάγνωση με το μέτρημα των τριχών. Η τρίτη, ότι η μη ουλωτική αλωπεκία είναι η πιο ασυνήθιστη μορφή αλωπεκίας, είναι επίσης Λάθος, γιατί είναι ακριβώς η πιο συνηθισμένη μορφή αλωπεκίας.

Κριτήρια αξιολόγησης: