Πλήρεις λύσεις των 24 ερωτήσεων-δραστηριοτήτων του κεφαλαίου 3 — η έννοια του προγραμματισμού (§3.1), η σημασία του, και τα επτά στάδια της διαδικασίας προγραμματισμού του τουριστικού Μάρκετινγκ κατά Middleton (§3.2): διάγνωση, πρόγνωση, διερεύνηση περιβάλλοντος (ισχυρά/αδύνατα σημεία, ευκαιρίες/απειλές), στόχοι, προϋπολογισμός, πρόγραμμα μείγματος Μάρκετινγκ, έλεγχος-αξιολόγηση. Οι Δραστηριότητες λύνονται με ενδεικτικό σχέδιο εργασίας.
Ερώτηση: Ποια η σημασία του χρόνου στην κατάρτιση του προγράμματος Μάρκετινγκ μιας τουριστικής επιχείρησης;
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο χρόνος καθορίζει τον τύπο του προγράμματος (βραχυχρόνιο έως ένα έτος για τρέχοντα προβλήματα, μακροχρόνιο έως δέκα έτη για τη γενική στρατηγική) και επιβάλλει την ανάγκη για ελαστικά χρονοδιαγράμματα, ώστε να είναι δυνατή η αναπροσαρμογή των δράσεων.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποιοι είναι οι λόγοι που καθιστούν τον προγραμματισμό του τουριστικού Μάρκετινγκ απαραίτητο για την επιχείρηση;
Απάντηση:
● Καθορίζονται με σαφήνεια οι επιδιωκόμενοι σκοποί και στόχοι του Μάρκετινγκ
● Χαράσσεται η στρατηγική και πολιτική του Μάρκετινγκ της επιχείρησης
● Επιτυγχάνεται η ενότητα της επιχειρηματικής δράσης και ο συντονισμός όλων
των ενεργειών στην προώθηση του προϊόντος
● Επιτυγχάνεται η οργάνωση των οικονομικών υπηρεσιών προς μείωση του μέσου
και του οριακού κόστους της επιχείρησης
● Αυξάνεται η αποτελεσματικότητα της επιχείρησης
● Αναπτύσσεται η διοικητική αποκέντρωση και προωθείται η ανάθεση
δραστηριοτήτων σε πολλά στελέχη της επιχείρησης
● Επιτυγχάνεται η οικονομία του χρόνου, του χρήματος και αποφεύγεται η
σπατάλη των δυνάμεων και η σύγκρουση των αρμοδιοτήτων
● Διευκολύνεται ο έλεγχος της πορείας του προγράμματος προς το στόχο
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ο προγραμματισμός είναι απαραίτητος γιατί καθορίζει με σαφήνεια τους στόχους, χαράσσει τη στρατηγική, επιτυγχάνει την ενότητα της επιχειρηματικής δράσης και τον συντονισμό των ενεργειών, οργανώνει τις οικονομικές υπηρεσίες προς μείωση κόστους, αυξάνει την αποτελεσματικότητα, αναπτύσσει τη διοικητική αποκέντρωση, εξοικονομεί χρόνο και χρήμα αποφεύγοντας τη σύγκρουση αρμοδιοτήτων, και διευκολύνει τον έλεγχο της πορείας προς τον στόχο.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποια είναι τα στάδια του προγραμματισμού κατά τον Middleton;
Απάντηση:
1. Το στάδιο της διάγνωσης του προβλήματος
2. Το στάδιο της πρόγνωσης για τα προβαλλόμενα τουριστικά προϊόντα
3. Το στάδιο της διερεύνησης του εσωτερικού και του εξωτερικού περιβάλλοντος,
ο προσδιορισμός των ισχυρών και αδύνατων σημείων και ευκαιριών της
επιχείρησης
4. Το στάδιο του προσδιορισμού των στόχων του τουριστικού Μάρκετινγκ
5. Το στάδιο της σύνταξης του προϋπολογισμού του τουριστικού Μάρκετινγκ
6. Το στάδιο της σύνταξης του προγράμματος του μείγματος Μάρκετινγκ
7. Το στάδιο του ελέγχου και της αξιολόγησης του προγράμματος
Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα επτά στάδια κατά Middleton είναι: διάγνωση του προβλήματος, πρόγνωση για τα προβαλλόμενα προϊόντα, διερεύνηση εσωτερικού/εξωτερικού περιβάλλοντος με ισχυρά/αδύνατα σημεία και ευκαιρίες, προσδιορισμός στόχων, σύνταξη προϋπολογισμού, σύνταξη προγράμματος μείγματος Μάρκετινγκ, και έλεγχος/αξιολόγηση.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποιοι παράγοντες από το εξωτερικό περιβάλλον της επιχείρησης επηρεάζουν τον προγραμματισμό του τουριστικού Μάρκετινγκ;
Απάντηση:
● Η ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΕΙΣΟΔΗΜΑ — μέγεθος εργατικού δυναμικού,
ποσοστό ανεργίας/υποαπασχόλησης, επίπεδο εθνικού εισοδήματος
● ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΤΙΜΩΝ — βραχυχρόνια προβλέψιμο, μακροχρόνια δύσκολο
● ΟΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ — νέα προϊόντα, νέες τεχνικές προσφοράς
● ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ — η πολιτική σταθερότητα επιδρά ευνοϊκά,
η αστάθεια καθιστά τον προγραμματισμό σχεδόν αδύνατο
● Η ΑΓΟΡΑ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ — βάση για την πρόβλεψη προώθησης
● Η ΚΛΑΔΙΚΗ ΖΗΤΗΣΗ — μεταβολές προτιμήσεων τουριστών, νέες μέθοδοι
προώθησης, μεταβολές πληθυσμού
● Η ΖΗΤΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ — τμήμα της κλαδικής ζήτησης,
διαφορετικός βαθμός ελαστικότητας
● Η ΑΓΟΡΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ — πρώτες ύλες, εργασία,
επιχειρηματικά κεφάλαια
Σύνοψη: (ενδεικτική) Το εξωτερικό περιβάλλον περιλαμβάνει την απασχόληση και το εθνικό εισόδημα, το γενικό επίπεδο τιμών, τις τεχνολογικές συνθήκες, τις πολιτικές συνθήκες, την αγορά του προϊόντος, την κλαδική ζήτηση, τη ζήτηση του συγκεκριμένου προϊόντος και την αγορά των συντελεστών παραγωγής.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποια θεωρούνται ισχυρά και ποια αδύνατα σημεία για μια τουριστική επιχείρηση;
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ισχυρά σημεία είναι όσα δείχνουν τη δυναμικότητα της επιχείρησης (π.χ. αυξανόμενο μερίδιο αγοράς, προνομιακή τοποθεσία), ενώ αδύνατα σημεία είναι τα μειονεκτήματά της (π.χ. κακή τοποθεσία, προϊόν που δεν ταιριάζει στο κοινό-στόχο). Τα πρώτα προβάλλονται, τα δεύτερα αντιμετωπίζονται για να περιοριστούν.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποια είναι η σπουδαιότητα του προγραμματισμού του τουριστικού Μάρκετινγκ;
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Η σπουδαιότητα του προγραμματισμού έγκειται στο ότι δίνει σαφήνεια στους στόχους και τη στρατηγική, συντονίζει τις ενέργειες της επιχείρησης, μειώνει το κόστος, αυξάνει την αποτελεσματικότητα, και επιτρέπει τον εντοπισμό και την αξιοποίηση των ισχυρών/αδυνάτων σημείων της επιχείρησης προς όφελος της προώθησης του προϊόντος.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Τα βραχυχρόνια προγράμματα τουριστικού Μάρκετινγκ έχουν διάρκεια μεγαλύτερη των 10 ετών. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Λάθος — τα βραχυχρόνια προγράμματα διαρκούν το πολύ ένα έτος.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ο προγραμματισμός του τουριστικού Μάρκετινγκ αυξάνει την αποτελεσματικότητα της επιχείρησης. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστό — ρητά αναφερόμενο όφελος του προγραμματισμού.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Στη διαδικασία κατάρτισης του προγράμματος του τουριστικού Μάρκετινγκ δε συγκαταλέγεται ο τρόπος αξιολόγησής του. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Λάθος — η αξιολόγηση αποτελεί το 7ο στάδιο της διαδικασίας.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Τα μέσα που θα χρησιμοποιηθούν στην εκτέλεση ενός προγράμματος Μάρκετινγκ αναφέρονται στο πρόγραμμα λεπτομερώς. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστό — η σύνταξη του προγράμματος μείγματος Μάρκετινγκ προϋποθέτει λεπτομερή καταγραφή των μέσων/ενεργειών, ώστε να είναι εφικτός ο μετέπειτα έλεγχος.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Η ανάλυση του εξωτερικού περιβάλλοντος της επιχείρησης αποτελεί το πρώτο στάδιο της διαδικασίας σύνταξης του προγράμματος Μάρκετινγκ. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστό — η ανάλυση του εξωτερικού περιβάλλοντος είναι το πρώτο σημείο μελέτης μέσα στο στάδιο της διάγνωσης του προβλήματος.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Η πρόγνωση στον προγραμματισμό του τουριστικού Μάρκετινγκ μπορεί να αφορά τη διαμόρφωση της ζήτησης του προϊόντος στην αγορά. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστό — η πρόγνωση της ζήτησης και των πωλήσεων είναι ρητό μέρος του σταδίου της πρόγνωσης.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ο προγραμματισμός του τουριστικού Μάρκετινγκ πρέπει να λαμβάνει πάντοτε υπ' όψιν του τις τεχνολογικές εξελίξεις. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστό — οι τεχνολογικές συνθήκες είναι υποχρεωτικός παράγοντας μελέτης στη διερεύνηση του εξωτερικού περιβάλλοντος.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ο τόπος εγκατάστασης ενός ξενοδοχείου μπορεί να είναι ισχυρό σημείο για την επιχείρηση. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστό — η τοποθεσία αναφέρεται ρητά ως παράδειγμα ισχυρού σημείου ξενοδοχειακής επιχείρησης.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Αδύνατο σημείο για μία επιχείρηση είναι η άρνηση του τοπικού περιβάλλοντος (φορέων, συλλόγων κ.λ.π.) να δεχτεί τη λειτουργία της στην περιοχή. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Λάθος — πρόκειται εννοιολογικά για εξωτερική απειλή (ανεξέλεγκτος παράγοντας), όχι για αδύνατο σημείο (εσωτερικό μειονέκτημα της ίδιας επιχείρησης).
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Η εμπειρία του παρελθόντος δεν αποτελεί στοιχείο που μπορεί να επηρεάσει τον προγραμματισμό του τουριστικού Μάρκετινγκ. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Λάθος — η εμπειρία του παρελθόντος (προηγούμενα στοιχεία πωλήσεων/πελατών/προϋπολογισμού) επηρεάζει ρητά τον προγραμματισμό.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ο προϋπολογισμός του Μάρκετινγκ για την εκτέλεση των στόχων του απορροφά ένα συγκεκριμένο ποσοστό από τα έσοδα των πωλήσεων. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Λάθος — το ποσοστό επί των πωλήσεων είναι μόνο μία από τις τέσσερις τεχνικές κατάρτισης προϋπολογισμού, όχι καθολικός κανόνας.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Η κατάρτιση του προϋπολογισμού με μηδενική βάση προϋποθέτει ότι τα κονδύλια δε θα είναι μεγαλύτερα από αυτά του προηγουμένου έτους. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Λάθος — η μηδενική βάση καθορίζει τα κονδύλια από τους στόχους, όχι με αναφορά/περιορισμό στο προηγούμενο έτος.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Η μελέτη του προγράμματος Μάρκετινγκ βοηθά τους υπεύθυνους της επιχείρησης να καταμετρήσουν τις επιτυχίες του τμήματος Μάρκετινγκ. (Σωστό/Λάθος)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Σωστό — η μελέτη/αξιολόγηση του προγράμματος (7ο στάδιο) είναι ακριβώς το εργαλείο καταμέτρησης των επιτυχιών του τμήματος Μάρκετινγκ.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Τα στάδια του προγράμματος τουριστικού Μάρκετινγκ είναι: α) Η διάγνωση του προβλήματος. β) Ο καθορισμός των σκοπών της επιχείρησης. γ) Η ανάλυση των ισχυρών και αδυνάτων σημείων της επιχείρησης. δ) Όλα τα παραπάνω.
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) δ) Όλα τα παραπάνω — τα τρία στοιχεία αντιστοιχούν στο 1ο, 4ο και 3ο στάδιο της διαδικασίας.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Στο εξωτερικό περιβάλλον της επιχείρησης περιλαμβάνονται: α) Οι τεχνολογικές συνθήκες. β) Η ζήτηση του αγαθού. γ) Οι πολιτικές συνθήκες. δ) Η κλαδική ζήτηση για το αγαθό. ε) Όλα τα παραπάνω.
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) ε) Όλα τα παραπάνω — και οι τέσσερις είναι ρητά αναγνωρισμένοι παράγοντες του εξωτερικού περιβάλλοντος.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ποια από τα παρακάτω δεν ανήκει στα στάδια του προγραμματισμού του τουριστικού Μάρκετινγκ; α) Το στάδιο της επεξεργασίας της λίστας ενεργειών. β) Το στάδιο της επιλογής των μέσων. γ) Το στάδιο του καθορισμού των στόχων του προγράμματος. δ) Το στάδιο της έκδοσης δελτίων τύπου από την επιχείρηση.
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) δ) Το στάδιο της έκδοσης δελτίων τύπου — είναι ενέργεια Δημοσίων Σχέσεων (Κεφ. 12), όχι στάδιο της διαδικασίας προγραμματισμού Middleton.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Το σχολείο μας (Τ.Ε.Ε.) αποφασίζει να ιδρύσει τμήμα υπαλλήλων ξενοδοχειακών επιχειρήσεων. Μια ομάδα μαθητών της τάξης μας να καταρτίσει ένα πρόγραμμα Μάρκετινγκ, που να προβάλλει και να προωθεί το νέο αυτό τμήμα και στη συνέχεια να το συζητήσει στην τάξη.
Απάντηση:
1. ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ: γιατί χρειάζεται προβολή το νέο τμήμα;
(άγνωστο ακόμα στους υποψήφιους μαθητές/γονείς, ανταγωνισμός με άλλα
τμήματα/σχολεία της περιοχής)
2. ΠΡΟΓΝΩΣΗ: πόσοι μαθητές αναμένεται να ενδιαφερθούν τα επόμενα 1-3 έτη;
3. ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ:
Ισχυρά σημεία: ζήτηση εργασίας στον τουρισμό της περιοχής, σύνδεση
με τοπικές ξενοδοχειακές επιχειρήσεις για πρακτική άσκηση
Αδύνατα σημεία: νέο τμήμα, καμία «παράδοση»/φήμη ακόμα
Ευκαιρίες: αυξανόμενη τουριστική δραστηριότητα στην περιοχή
Απειλές: ανταγωνισμός από ήδη καθιερωμένα τμήματα άλλων σχολείων
4. ΣΤΟΧΟΙ: π.χ. «εγγραφή τουλάχιστον Ν μαθητών στο νέο τμήμα μέχρι το
τέλος της εγγραφικής περιόδου»
5. ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ: κόστος αφισών, ενημερωτικού υλικού, ημερίδας
ενημέρωσης — μηδενική βάση, αφού είναι νέο τμήμα χωρίς περσινό
προϋπολογισμό αναφοράς
6. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΙΓΜΑΤΟΣ: ενημερωτική ημερίδα σε γονείς/μαθητές Γυμνασίου,
αφίσες, ανάρτηση στην ιστοσελίδα του σχολείου, συνεργασία με τοπικά
ξενοδοχεία για επίδειξη πρακτικής άσκησης
7. ΕΛΕΓΧΟΣ/ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ: καταμέτρηση αιτήσεων εγγραφής, σύγκριση με τον
στόχο του βήματος 4
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ενδεικτικό πρόγραμμα Μάρκετινγκ ακολουθώντας τα επτά στάδια του κεφαλαίου: διάγνωση της ανάγκης προβολής του νέου τμήματος, πρόγνωση ενδιαφέροντος, ανάλυση περιβάλλοντος (ισχυρά/αδύνατα σημεία, ευκαιρίες/απειλές), καθορισμός συγκεκριμένου στόχου εγγραφών, προϋπολογισμός με μηδενική βάση, πρόγραμμα προώθησης (ημερίδα, αφίσες, ιστοσελίδα, συνεργασία με ξενοδοχεία), και τελικός έλεγχος μέσω των πραγματικών εγγραφών.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Στην πόλη μας προετοιμάζεται η λειτουργία ενός κινέζικου εστιατορίου (το πρώτο που γίνεται στην πόλη μας) να καταρτιστεί ένα πρόγραμμα Μάρκετινγκ που να προωθεί την παρουσία της επιχείρησης στην περιοχή.
Απάντηση:
1. ΔΙΑΓΝΩΣΗ: πρώτο κινέζικο εστιατόριο στην πόλη — άγνωστη κουζίνα για
το τοπικό κοινό, ανάγκη εξοικείωσης
2. ΠΡΟΓΝΩΣΗ: πρόγνωση ζήτησης βασισμένη σε παρόμοιες πόλεις όπου
λειτουργεί ήδη αντίστοιχο εστιατόριο
3. ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ:
Ισχυρά σημεία: μοναδικότητα (πρώτο στην πόλη, καμία άμεση ανταγωνίστρια
κουζίνα)
Αδύνατα σημεία: άγνωστη κουζίνα, πιθανή δυσπιστία τοπικού κοινού
Ευκαιρίες: αυξανόμενο ενδιαφέρον για ξένη κουζίνα, τουριστική κίνηση
της πόλης
Απειλές: επιφυλακτικότητα καταναλωτών απέναντι σε άγνωστη κουζίνα,
πιθανή είσοδος ανταγωνιστή αργότερα
4. ΣΤΟΧΟΙ: π.χ. «γνωριμία του κοινού με την κινέζικη κουζίνα και κάλυψη
Ν% πληρότητας τραπεζιών τους πρώτους 3 μήνες»
5. ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ: με βάση το ύψος των αναμενόμενων πωλήσεων (αφού
δεν υπάρχει προηγούμενο έτος λειτουργίας για αναφορά)
6. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΙΓΜΑΤΟΣ: εναρκτήρια προσφορά γευσιγνωσίας, διαφήμιση σε
τοπικά μέσα, φυλλάδια με επεξήγηση των πιάτων για το κοινό που δεν
γνωρίζει την κουζίνα
7. ΕΛΕΓΧΟΣ/ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ: καταγραφή πληρότητας τραπεζιών και σχολίων
πελατών τους πρώτους μήνες, σύγκριση με τον στόχο
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ενδεικτικό πρόγραμμα Μάρκετινγκ ακολουθώντας τα επτά στάδια: διάγνωση της ανάγκης εξοικείωσης του κοινού με άγνωστη κουζίνα, πρόγνωση ζήτησης, ανάλυση περιβάλλοντος (μοναδικότητα ως ισχυρό σημείο, άγνωστη κουζίνα ως αδύνατο σημείο), συγκεκριμένος στόχος πληρότητας, προϋπολογισμός βάσει αναμενόμενων πωλήσεων, πρόγραμμα προώθησης με γευσιγνωσία/διαφήμιση, και τελικός έλεγχος μέσω πληρότητας και ανατροφοδότησης πελατών.
Κριτήρια αξιολόγησης: