Λύσεις — Κεφάλαιο 1: Γενικά στοιχεία και οικονομική σημασία του κλάδου της χοιροτροφίας (σελ. 29) – ΕΚΤΡΟΦΗ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΖΩΩΝ ΙΙ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 1: Γενικά στοιχεία και οικονομική σημασία του κλάδου της χοιροτροφίας

Ερωτήσεις κατανόησης του κεφαλαίου — χρησιμότητα, θέση της χοιροτροφίας στη ζωική παραγωγή, συμβολή στην κάλυψη αναγκών σε κρέας, Κ.Ο.Α.

Σπουδαιότερη χρησιμότητα του χοίρου

Ερώτηση: Ποια είναι η σπουδαιότερη χρησιμότητα του χοίρου;

Απάντηση:

• Το κρέας ως κύριο προϊόν. «Η χοιροτροφία παράγει ένα μόνο κύριο προϊόν το κρέας.»
• Η θρεπτική του αξία. «το χοιρινό κρέας είναι μία θαυμάσια πηγή πρωτεΐνης πολύ μεγάλης βιολογικής αξίας»· «Η ικανότητα του χοίρου να δίνει σε μικρό χρονικό διάστημα... μεγάλη ποσότητα και εξαιρετικής ποιότητας κρέατος, καταναλώνοντας παράλληλα μικρές ποσότητες ζωοτροφών... το καθιστούν σημαντικό για την κάλυψη μεγάλου μέρους των αναγκών διατροφής της ανθρωπότητας σε κρέας.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η σπουδαιότερη χρησιμότητα του χοίρου είναι η παραγωγή κρέατος υψηλής βιολογικής αξίας (πλούσιου σε απαραίτητα αμινοξέα, ιχνοστοιχεία και βιταμίνες), το οποίο μάλιστα παράγεται σε μεγάλη ποσότητα και σε μικρό χρόνο με μικρή κατανάλωση ζωοτροφών, καλύπτοντας σημαντικό μέρος των διατροφικών αναγκών του ανθρώπου.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Ένα μόνο κύριο προϊόν = κρέας υψηλής αξίας + μικρή κατανάλωση ζωοτροφών

Τυποποίηση χοιρινού κρέατος

Ερώτηση: Τι είναι τυποποίηση του χοιρινού κρέατος;

Απάντηση:

• Ορισμός. «Τυποποίηση είναι η παρουσίαση ενός προϊόντος στην αγορά με μια κατά το δυνατόν ομοιογενή μορφή όσον αφορά την ποιότητα και τη συσκευασία.»
• Το όφελος. «Η τυποποίηση καθιστά το κρέας ποιοτικά αναβαθμισμένο, δίνει τη δυνατότητα εμπορικών ελιγμών στο λιανοπωλητή νωπής κατανάλωσης και αποφέρει, επομένως, μεγαλύτερο κέρδος.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Τυποποίηση είναι η παρουσίαση του κρέατος στην αγορά με όσο το δυνατόν ομοιογενή μορφή ποιότητας και συσκευασίας (π.χ. συσκευασμένες μερίδες μπριζόλας, σνίτσελ). Αναβαθμίζει ποιοτικά το προϊόν και αποφέρει μεγαλύτερο κέρδος στον λιανοπωλητή.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Ομοιογενής ποιότητα+συσκευασία → ποιοτική αναβάθμιση + κέρδος

Σπουδαιότερα προϊόντα μεταποίησης

Ερώτηση: Ποια είναι τα σπουδαιότερα προϊόντα μεταποίησης του χοιρινού κρέατος;

Απάντηση:

• Ο κατάλογος. «Τέτοια προϊόντα είναι: • τα αλλαντικά • οι κονσέρβες κρέατος • το αφυδατωμένο κρέας και οι ζωμοί κρέατος • διάφορα άλλα κρεατοσκευάσματα (μπιφτέκια, χάμπουργκερ, κεφτέδες κ.ά.).»
• Το κυρίαρχο προϊόν. «Το μεγαλύτερο μέρος από τα παραπάνω είδη μεταποιημένου κρέατος, σε ποσοστό κατανάλωσης και παραγωγής στη χώρα μας, αποτελούν τα αλλαντικά.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα σπουδαιότερα προϊόντα μεταποίησης είναι: αλλαντικά (το κυρίαρχο σε κατανάλωση και παραγωγή στην Ελλάδα), κονσέρβες κρέατος, αφυδατωμένο κρέας και ζωμοί κρέατος, και κρεατοσκευάσματα όπως μπιφτέκια, χάμπουργκερ και κεφτέδες.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Αλλαντικά, κονσέρβες, αφυδατωμένο/ζωμοί, κρεατοσκευάσματα

Παραπροϊόντα χοιροτροφικής παραγωγής

Ερώτηση: Ποια είναι τα παραπροϊόντα της χοιροτροφικής παραγωγής;

Απάντηση:

• Οι τρεις ομάδες. «Τα παραπροϊόντα της χοιροτροφικής παραγωγής διακρίνονται σε τρεις ομάδες: • βρώσιμα: δηλ. γλώσσα, κρέας κεφαλής, αυτιά, λαρδί κ.ά. • μη βρώσιμα: δηλ. τρίχες, κόκαλα, οπλές, δέρμα κ.ά. • φαρμακευτικά: πάγκρεας, ωοθήκες, άλλοι αδένες.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα παραπροϊόντα διακρίνονται σε τρεις ομάδες: βρώσιμα (γλώσσα, κρέας κεφαλής, αυτιά, λαρδί), μη βρώσιμα (τρίχες, κόκαλα, οπλές, δέρμα) και φαρμακευτικά (πάγκρεας, ωοθήκες, άλλοι αδένες).

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Τρεις ομάδες: βρώσιμα, μη βρώσιμα, φαρμακευτικά

Προβλήματα ελληνικής χοιροτροφίας

Ερώτηση: Ποια είναι τα σπουδαιότερα προβλήματα της ελληνικής χοιροτροφίας;

Απάντηση:

• Η αστάθεια τιμών. «Η μεγάλη αστάθεια των τιμών χοιρινού κρέατος, και ιδιαίτερα η διαμόρφωση αυτών σε χαμηλά επίπεδα για μεγάλα χρονικά διαστήματα, προκάλεσε σημαντική μείωση της παραγωγής και αδυναμία των χοιροτρόφων να ανταποκριθούν στις δανειακές τους υποχρεώσεις.»
• Η υπερχρέωση. «Η υπερχρέωση πολλών εκμεταλλεύσεων στην Αγροτική Τράπεζα και η συνεπεία αυτής αδυναμία εκσυγχρονισμού τους έφερε την ελληνική χοιροτροφία σε δυσχερή θέση».
• Το κόστος χρηματοδότησης. «Το υψηλό κόστος χρηματοδότησης (δανειοδότησης) μεγεθύνει τα παραπάνω προβλήματα, αφού συνεπάγεται σημαντική αύξηση του κόστους παραγωγής και ως εκ τούτου μείωση της ανταγωνιστικότητας του προϊόντος».

Σύνοψη: (ενδεικτική) Τα σπουδαιότερα προβλήματα είναι: η μεγάλη αστάθεια των τιμών χοιρινού κρέατος (συχνά σε χαμηλά επίπεδα), η υπερχρέωση πολλών εκμεταλλεύσεων και η αδυναμία εκσυγχρονισμού τους, και το υψηλό κόστος χρηματοδότησης που αυξάνει το κόστος παραγωγής και μειώνει την ανταγωνιστικότητα έναντι εισαγόμενου κρέατος.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Τρία προβλήματα: αστάθεια τιμών, υπερχρέωση, κόστος χρηματοδότησης

Χοιρινό κρέας στο διαιτολόγιο του Έλληνα

Ερώτηση: Πιστεύετε ότι το χοιρινό κρέας μπήκε στο διαιτολόγιο του Έλληνα καταναλωτή; Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.

Απάντηση:

• Η μεταστροφή. «Μετά όμως από τη διάδοση των βελτιωμένων φυλών χοίρων με πολύ τρυφερό κρέας και λίγο λίπος και μετά την αλματώδη αύξηση της ζήτησης σε κρέας, αλλαντικά κ.λπ. το χοιρινό κρέας μπήκε στο διαιτολόγιο του Έλληνα σε μεγάλο ποσοστό.»
• Η μόνιμη κατανάλωση. «το χοιρινό κρέας άρχισε να καταναλώνεται σιγά σιγά και τις άλλες εποχές του χρόνου», ενώ παλαιότερα «συνηθιζόταν να καταναλώνεται χοιρινό κρέας μόνο τα Χριστούγεννα και το χειμώνα.»
• Η σημερινή θέση του. «Σήμερα, το χοιρινό κρέας κατατάσσεται στην πρώτη θέση των προτιμήσεων των Ελλήνων καταναλωτών».

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ναι· χάρη στη διάδοση βελτιωμένων φυλών με τρυφερό κρέας και λίγο λίπος και στην αύξηση της ζήτησης, το χοιρινό έπαψε να είναι εποχιακό προϊόν (μόνο Χριστούγεννα/χειμώνας) και εντάχθηκε μόνιμα στο διαιτολόγιο, καταλαμβάνοντας σήμερα την πρώτη θέση στις προτιμήσεις των Ελλήνων καταναλωτών.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Ναι — βελτιωμένες φυλές + αυξημένη ζήτηση = μόνιμη, όχι εποχιακή, κατανάλωση

Κ.Ο.Α. χοιρινού κρέατος

Ερώτηση: Τι περιλαμβάνει η Κ.Ο.Α. του χοιρινού κρέατος;

Απάντηση:

• Το περιεχόμενο. «Για το σκοπό αυτό η Κ.Ο.Α. περιλαμβάνει: • καθεστώς τιμών (δηλαδή τιμή αγοράς και τιμή βάσης) • καθεστώς παρέμβασης (π.χ. ιδιωτική αποθεματοποίηση) • καθεστώς επιδότησης εξαγωγών προς τρίτες χώρες • καθεστώς έκτακτων μέτρων προστασίας της αγοράς • καθεστώς ταξινόμησης σφαγίων χοίρων.»
• Οι κανονισμοί. «Για την εκπλήρωση του σκοπού της Κ.Ο.Α. ψηφίστηκαν δύο βασικοί κανονισμοί: ο Κανονισμός 2759/75 για την Οργάνωση της Κοινής Αγοράς του χοιρινού κρέατος και ο Κανονισμός 3220/84 για τον καθορισμό κοινοτικής κλίμακας ταξινόμησης των σφαγίων χοίρου.»

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η Κ.Ο.Α. χοιρινού κρέατος περιλαμβάνει καθεστώς τιμών (τιμή αγοράς-τιμή βάσης), καθεστώς παρέμβασης (π.χ. ιδιωτική αποθεματοποίηση), καθεστώς επιδότησης εξαγωγών, καθεστώς έκτακτων μέτρων προστασίας της αγοράς και καθεστώς ταξινόμησης σφαγίων· στηρίζεται στους Κανονισμούς 2759/75 και 3220/84.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Πέντε καθεστώτα + δύο βασικοί κανονισμοί