Λύσεις — Κεφάλαιο 15: Το πέρασμα από το 19ο στον 20ό αιώνα (σελ. 256) – ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 15: Το πέρασμα από το 19ο στον 20ό αιώνα

Αναλυτική απάντηση στην ερώτηση της σελ. 256 του βιβλίου «Ιστορία της Τέχνης» Β΄ & Γ΄ ΕΠΑΛ.

Εφευρέσεις που επηρέασαν την καθημερινή ζωή στο τέλος του 19ου αιώνα

Ερώτηση: Ποιες είναι οι κυριότερες εφευρέσεις που επηρέασαν την καθημερινή ζωή των ανθρώπων στο τέλος του 19ου αιώνα;

Απάντηση:

• Νέα δομικά υλικά: σίδηρος και ατσάλι. «ο σίδηρος και το ατσάλι αντικαθιστούν τις φέρουσες επιφάνειες των τοίχων … και επιτρέπουν την κατασκευή μεγάλων ανοιγμάτων και όλο και πιο ψηλών κτιρίων» — άλλαξε ριζικά τον τρόπο κατασκευής δημόσιων κτιρίων (εμπορικά κέντρα, θέατρα, εργοστάσια, σιδηροδρομικοί σταθμοί).
• Προκατασκευασμένα στοιχεία και γυαλί: το Κρίσταλ Πάλας. Ο Πάξτον «εφεύρε μια νέα τεχνική … στη χρησιμοποίηση των προκατασκευασμένων μεταλλικών στοιχείων και στους υαλοπίνακες, που έχουν παραχθεί μαζικά» — επιτάχυνε την ανέγερση μεγάλων κτιρίων.
• Το οπλισμένο σκυρόδεμα. Ο Περέ «είναι από τους πρώτους που χρησιμοποίησε το οπλισμένο σκυρόδεμα στην κατασκευή κτιρίων» — νέο υλικό με αντοχή στα φορτία και ελαστικότητα, βάση της σύγχρονης αρχιτεκτονικής.
• Μεγάλες μεταλλικές κατασκευές: ο Πύργος του Άιφελ. «H κατασκευή του Πύργου … αποτελεί την πραγματοποίηση ενός νέου τύπου ‘μνημείου’» χάρη σε στατικούς υπολογισμούς για τον άνεμο — έδειξε νέες δυνατότητες ύψους και κλίμακας.
• Ο υπόγειος σιδηρόδρομος (μετρό). Οι «Είσοδοι στους σταθμούς του υπόγειου σιδηρόδρομου στο Παρίσι» (Γκιμάρ, 1899-1904) «προσκαλούν τους βιαστικούς ανθρώπους των μεγαλουπόλεων … να χρησιμοποιήσουν το νέο μέσο μεταφοράς» — άλλαξε τον τρόπο μετακίνησης στις πόλεις.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Στο τέλος του 19ου αιώνα οι σημαντικότερες εξελίξεις που επηρέασαν την καθημερινή ζωή ήταν κατασκευαστικές/τεχνολογικές: η γενίκευση της χρήσης του σιδήρου και του ατσαλιού ως δομικών υλικών, που «επιτρέπουν την κατασκευή μεγάλων ανοιγμάτων και όλο και πιο ψηλών κτιρίων»· η ανάπτυξη προκατασκευασμένων μεταλλικών στοιχείων και μαζικά παραγόμενου γυαλιού, όπως στο Κρίσταλ Πάλας του Πάξτον· η εμφάνιση του οπλισμένου σκυροδέματος, που ο Περέ χρησιμοποίησε πρωτοπόρα στην οδό Φράνκλιν· οι μεγάλες μεταλλικές κατασκευές-ορόσημα, όπως ο Πύργος του Άιφελ, που έδειξαν τι ήταν πλέον τεχνικά εφικτό χάρη σε προηγμένους στατικούς υπολογισμούς· και ο υπόγειος σιδηρόδρομος (μετρό) στο Παρίσι, που διευκόλυνε τη μετακίνηση στις διογκωμένες πόλεις. Όλες αυτές οι εφευρέσεις/κατασκευές συνδέονται άμεσα με το φαινόμενο της αστικοποίησης που περιγράφει το κεφάλαιο.

Κριτήρια αξιολόγησης:

• Επικεντρωθείτε σε κατασκευαστικές/τεχνολογικές εφευρέσεις που αναφέρει ρητά το κεφάλαιο: σίδηρος/ατσάλι, γυαλί, οπλισμένο σκυρόδεμα, Πύργος Άιφελ, μετρό.
• Συνδέστε κάθε εφεύρεση με τη συνέπειά της στην καθημερινή ζωή (μεγαλύτερα κτίρια, ταχύτερη κατασκευή, ευκολότερη μετακίνηση).