Λύσεις — Κεφάλαιο 2.2 (Ερωτήσεις σελ. 116) – ΤΕΧΝΙΚΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΕΙΟΥ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 2.2 (Ερωτήσεις σελ. 116)

Απαντήσεις στις 7 ερωτήσεις του κεφαλαίου 2.2.

Ερώτηση 1 — Αρχές τοποθέτησης

Ερώτηση: Ποιες είναι οι βασικές αρχές τοποθέτησης υλικού στον κλίβανο;

Απάντηση:

• Για να μπορέσει ο ατμός ή το αέριο να αποστειρώσει όλα τα πακέτα του φορτίου, αυτά πρέπει να τοποθετούνται έτσι ώστε να διευκολύνεται η γρήγορη εισχώρησή του, μέσα στον λίγο χρόνο που καθορίζουν οι φάσεις του κλιβανισμού. Οι κανόνες της σωστής τοποθέτησης είναι:
• 1. Τα μεγάλα πακέτα τοποθετούνται στη βάση του φορτίου και τα μικρά στην κορυφή.
  2. Τα πακέτα πρέπει να είναι σχετικά ελεύθερα, χωρίς πίεση μεταξύ τους και με μεσοδιαστήματα.
  3. Δίσκοι χωρίς τρύπες ή πακέτα με σκεύη τοποθετούνται με τη βάση τους όρθια.
  4. Τα πακέτα ιματισμού τοποθετούνται με τις διπλωμένες πτυχές όρθιες, για να εισχωρεί εύκολα ο ατμός στα μεσοδιαστήματα των πτυχών.
  5. Δίσκοι με τρυπημένη βάση τοποθετούνται οριζόντια και με άνεση χώρου.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Μεγάλα πακέτα στη βάση και μικρά στην κορυφή· πακέτα ελεύθερα, χωρίς πίεση, με μεσοδιαστήματα· δίσκοι χωρίς τρύπες και σκεύη με τη βάση όρθια· ιματισμός με τις πτυχές όρθιες· δίσκοι με τρυπημένη βάση οριζόντια και με άνεση.

Ερώτηση 2 — Παράγοντες κακής αποστείρωσης

Ερώτηση: Ποιοι είναι οι βασικοί παράγοντες της κακής αποστείρωσης;

Απάντηση:

• Οι βασικοί παράγοντες που μπορούν να εμποδίσουν την επιτυχία της αποστείρωσης είναι κυρίως:
• 1. Η άγνοια των χειριστών για τη λειτουργία και την παρακολούθηση του κλιβάνου.
  2. Η κακή καθαριότητα, η κακή περιτύλιξη των πακέτων και η κακή φόρτωση του κλιβάνου.
  3. Οι βλάβες του κλιβάνου.
  4. Ο λανθασμένος έλεγχος της αποστείρωσης.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η άγνοια των χειριστών, η κακή καθαριότητα-περιτύλιξη των πακέτων και η κακή φόρτωση του κλιβάνου, οι βλάβες του κλιβάνου και ο λανθασμένος έλεγχος της αποστείρωσης.

Ερώτηση 3 — Τρόποι ελέγχου

Ερώτηση: Ποιοι είναι οι τρόποι ελέγχου της αποστείρωσης;

Απάντηση:

• Ο έλεγχος της αποστείρωσης γίνεται με:
• 1. Αυτόματο σύστημα ελέγχου, ενσωματωμένο στους σύγχρονους κλιβάνους ταχείας αποστείρωσης: γραφικό θερμόμετρο (διάγραμμα λειτουργίας) που καταγράφει τις συνθήκες κάθε κλιβανισμού ή, στους νεότερους, ταινία από computer με τις συνθήκες κάθε κύκλου.
  2. Χημικούς δείκτες κλιβάνου: η κοινή ταινία κλιβάνου (autoclave tape), που δείχνει μόνο ότι το πακέτο πέρασε από κλιβανισμό (μαύρες γραμμές στον ατμό, κόκκινες ή άλλο χρώμα στο αέριο) και δεν αποδεικνύει την επιτυχία της αποστείρωσης, και ειδικοί χημικοί δείκτες (χάρτινες ταινίες με κηλίδα χημικού υλικού, φύσιγγες χημικού υγρού).
• Για τη μηχανική λειτουργία του κλιβάνου γίνονται επιπλέον η δοκιμασία Bowie-Dick στους κλιβάνους κενού και οι βιολογικές καλλιέργειες.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Με αυτόματο σύστημα ελέγχου (γραφικό θερμόμετρο ή ταινία computer) και με χημικούς δείκτες (autoclave tape και ειδικοί χημικοί δείκτες)· για τη μηχανική λειτουργία, με τη δοκιμασία Bowie-Dick και τις βιολογικές καλλιέργειες.

Ερώτηση 4 — Bowie-Dick

Ερώτηση: Τι είναι η δοκιμασία (test) Bowie-Dick και τι ελέγχει;

Απάντηση:

• Η δοκιμασία Bowie-Dick ελέγχει τη σωστή μηχανική λειτουργία των αυτόματων σύγχρονων κλιβάνων κενού. Είναι γρήγορη και απλή και γίνεται κάθε πρωί σε όλους τους κλιβάνους κενού.
• Χρησιμοποιείται ένα απλό κομμάτι χαρτί, στο οποίο κολλούνται 8 κομμάτια κοινής ταινίας κλιβάνου μήκους 20 cm χιαστί, και τοποθετείται στο κέντρο ενός μικρού πακέτου ιματισμού. Κάθε πρωί γίνεται πρώτα ένας κλιβανισμός με άδειο κλίβανο· μετά το πακέτο τοποθετείται στο κάτω ράφι του άδειου κλιβάνου κοντά στην πόρτα και εκτελείται κλιβανισμός στο πρόγραμμα 134 °C.
• Αν οι γραμμές της ταινίας έχουν αλλάξει χρώμα ομοιόμορφα, υπάρχει σωστή κένωση αέρα, άρα σωστή λειτουργία. Αν στη μέση κυρίως του σταυρού δεν έχουν αλλάξει ομοιόμορφα, μένει αέρας στον κλίβανο και δεν μπορεί να πετύχει αποστείρωση· ο κλίβανος μένει εκτός λειτουργίας, επισκευάζεται και η δοκιμή επαναλαμβάνεται μέχρι να γίνει σωστή.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Καθημερινή πρωινή δοκιμασία με χαρτί με 8 ταινίες κλιβάνου χιαστί μέσα σε μικρό πακέτο ιματισμού, σε άδειο κλίβανο στους 134 °C· ελέγχει τη σωστή μηχανική λειτουργία (κένωση αέρα) των κλιβάνων κενού.

Ερώτηση 5 — Διεθνώς επιβαλλόμενη μέθοδος

Ερώτηση: Ποια είναι η μέθοδος ελέγχου της αποστείρωσης, που επιβάλλεται διεθνώς από τις Υγειονομικές Αρχές;

Απάντηση:

• Η μόνη μέθοδος ελέγχου της αποστείρωσης που επιβάλλεται διεθνώς από τις Υγειονομικές Αρχές είναι οι βιολογικές καλλιέργειες κλιβάνων.
• Σε αυτή τη δοκιμή καλλιεργούνται ζωντανοί σπόροι άνθρακα (γι' αυτό λέγονται βιολογικές), επειδή οι σπόροι του μικροβίου του άνθρακα είναι οι ανθεκτικότεροι στην καταστροφή από όλα τα άλλα είδη μικροβίων σε οποιαδήποτε αποστείρωση.
• Η αμπούλα ή η ταινία των σπόρων κλείνεται στο κέντρο του μεγαλύτερου πακέτου ιματισμού, που τοποθετείται στο κάτω ράφι κοντά στην πόρτα, και μετά τον κλιβανισμό προωθείται για επώαση. Η καλλιέργεια πρέπει να είναι αρνητική.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι βιολογικές καλλιέργειες κλιβάνων, με καλλιέργεια ζωντανών σπόρων άνθρακα, που είναι οι ανθεκτικότεροι στην αποστείρωση.

Ερώτηση 6 — Είδη σπόρων

Ερώτηση: Ποια είδη σπόρων άνθρακα χρησιμοποιούνται για τον έλεγχο της αποστείρωσης;

Απάντηση:

• Στον έλεγχο της αποστείρωσης χρησιμοποιούνται δύο είδη σπόρων:
  • Οι σπόροι άνθρακα στερεά θερμόφιλου, σε πυκνότητα 10⁶, για τον έλεγχο των κλιβάνων ατμού.
  • Οι σπόροι άνθρακα Subtilis (στην ίδια πυκνότητα), για τον έλεγχο των ξηρών κλιβάνων και αυτών του αιθυλενοξειδίου.
• Οι σπόροι είναι σε στεγνή κατάσταση, ποτισμένοι σε μικρό χάρτινο δίσκο, είτε μέσα σε διπλή αμπούλα που έχει και θρεπτικό υγρό, είτε σε απλό χάρτινο φακελάκι με δύο θήκες.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Οι σπόροι άνθρακα στερεά θερμόφιλου (για τους κλιβάνους ατμού) και οι σπόροι άνθρακα Subtilis (για τους ξηρούς κλιβάνους και του αιθυλενοξειδίου), σε πυκνότητα 10⁶.

Ερώτηση 7 — Τακτικός έλεγχος

Ερώτηση: Κάθε πότε πρέπει να γίνεται ο τακτικός έλεγχος των κλιβάνων; Να αναφερθούν οι τρόποι και τα χρονικά διαστήματα.

Απάντηση:

• Ο συνήθης τακτικός έλεγχος των κλιβάνων γίνεται ως εξής:
• 1. Δοκιμασία Bowie-Dick στους κλιβάνους ατμού μόνο, καθημερινά.
  2. Βιολογικές καλλιέργειες σε όλους τους κλιβάνους μία φορά την εβδομάδα.
  3. Ο ίδιος βιολογικός έλεγχος γίνεται επίσης:
  • μετά από κάθε επισκευή του κλιβάνου,
  • μετά από μεταφορά του κλιβάνου σε άλλο χώρο,
  • μετά από εργασίες σε λεβητοστάσιο,
  • κάθε φορά που παρατηρείται ανωμαλία σε πακέτο (π.χ. αν δεν αλλάξουν οι χημικοί δείκτες).
• Εκτός από τις δοκιμές αυτές, οι κλίβανοι χρειάζονται οργανωμένη ημερήσια φροντίδα, εβδομαδιαία γενική καθαριότητα και περιοδική μηχανική συντήρηση.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Bowie-Dick καθημερινά στους κλιβάνους ατμού· βιολογικές καλλιέργειες σε όλους τους κλιβάνους μία φορά την εβδομάδα, καθώς και μετά από κάθε επισκευή, μεταφορά του κλιβάνου, εργασίες σε λεβητοστάσιο ή ανωμαλία σε πακέτο.