Λύσεις ασκήσεων κεφ. 6 (1-6)
Πλήρεις λύσεις των 6 ασκήσεων του κεφαλαίου 6 — παιδικό δωμάτιο, θερμοκρασία, ρόλος στην πρόληψη, κίνδυνοι, πτώσεις, πνιγμός.
Ερώτηση 1 — Προϋποθέσεις δωματίου – εξοπλισμός
Ερώτηση: Να αναφέρετε τις βασικές προϋποθέσεις που πρέπει να πληροί το βρεφικό και παιδικό δωμάτιο. Να κάνετε το ίδιο και για τον εξοπλισμό του βρεφικού δωματίου.
Απάντηση:
-
Προϋποθέσεις δωματίου (σελ. 72-73): πρέπει να είναι καθαρό, ζεστό, φωτεινό και λειτουργικό, με εξοπλισμό-διακόσμηση που αλλάζουν όσο μεγαλώνει το παιδί (χώρος για κίνηση και παιχνίδι). Συγκεκριμένα:
- Φωτεινό, με μεγάλα παράθυρα για συχνό αερισμό (ο κακός αερισμός → θερμοκρασία-υγρασία → μικροοργανισμοί-μολύνσεις)· παράθυρα με μάνταλα ή μπάρες ασφαλείας.
- Τοίχοι με μη τοξικά χρώματα, χωρίς ταπετσαρίες, με απαλούς χαρούμενους χρωματισμούς και πολύχρωμες εικόνες.
- Πάτωμα από παρκέ ή πλαστικό (εύκολο καθάρισμα, δεν δυσκολεύει τα πρώτα βήματα)· όχι γυάλισμα, όχι μικρά χαλαρά χαλιά, όχι μοκέτα (σκόνη).
- Οροφή άσπρη (αντανάκλαση φωτός).
- Τεχνητός φωτισμός κεντρικός και πλάγιος (αμυδρός για το βράδυ).
- Έπιπλα απλά, γερά, που πλένονται εύκολα· θερμοκρασία σταθερή 18 °C.
Εξοπλισμός βρεφικού δωματίου (πρώτοι 12 μήνες) — απλός και λειτουργικός (σελ. 73-74):
- Κρεβάτι, κούνια ή πορτ-μπεμπέ για τον ύπνο (κρεβάτι: ξύλινο, άβαφο, άνετο, με κάγκελα λεία-στρογγυλεμένα ύψους 50 cm από το στρώμα και απόσταση 7-7,6 cm, μία πλευρά που ανεβοκατεβαίνει και ασφαλίζει, στρώμα σταθερό, καινούργιο, απόσταση από τα κάγκελα έως 2 δάχτυλα).
- Σιφονιέρα ύψους 1 m με συρτάρια για τα ρούχα και επίπεδη επιφάνεια για το άλλαγμα.
- Άνετη καρέκλα ή πολυθρόνα για το τάισμα.
- Μικρό τραπεζάκι για το μπιμπερό ή μια μικρή λάμπα.
- Ντουλάπα για ρούχα και είδη του μωρού.
Αργότερα: ρηλάξ, ψηλό καρεκλάκι με τραπεζάκι, ίσως πάρκο. Επιλέγουμε έπιπλα γερά, άνετα, πρακτικά και ασφαλή.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Δωμάτιο: καθαρό-ζεστό-φωτεινό-λειτουργικό, μεγάλα παράθυρα με μάνταλα-αερισμός, μη τοξικά χρώματα (όχι ταπετσαρία), πάτωμα παρκέ/πλαστικό (όχι γυάλισμα, χαλάκια, μοκέτα), άσπρη οροφή, κεντρικός+πλάγιος φωτισμός, απλά-γερά-πλενόμενα έπιπλα. Εξοπλισμός: κρεβάτι/κούνια/πορτ-μπεμπέ (προδιαγραφές), σιφονιέρα 1 m, πολυθρόνα, τραπεζάκι, ντουλάπα· αργότερα ρηλάξ, καρεκλάκι.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση 2 — Θερμοκρασία δωματίου
Ερώτηση: Να αναφέρετε δύο λόγους για τους οποίους είναι σημαντικό να ελέγχουμε τη θερμοκρασία του βρεφικού δωματίου.
Απάντηση:
-
Η θέρμανση του δωματίου παίζει μεγάλο ρόλο στην ανάπτυξη και την υγεία του παιδιού. Δύο λόγοι (σελ. 73):
- Τα βρέφη δεν έχουν πλήρη έλεγχο της θερμοκρασίας του σώματός τους — γι’ αυτό οι ενήλικες πρέπει να φροντίζουν το δωμάτιο να είναι ζεστό και η θερμοκρασία σταθερή, ελέγχοντας συχνά (ιδίως τη νύχτα) ότι το παιδί δεν κρυώνει ούτε ζεσταίνεται υπερβολικά.
- Πρόσφατες έρευνες υποστηρίζουν ότι η θερμοκρασία του δωματίου μπορεί να είναι ένας από τους παράγοντες που συντελούν στο Σύνδρομο του Αιφνίδιου Θανάτου των βρεφών.
Η θερμοκρασία πρέπει να διατηρείται σταθερή στους 18 °C, με εξαίρεση ίσως τις δύο πρώτες εβδομάδες του βρέφους στο σπίτι, που μπορεί να είναι υψηλότερη (22 °C).
Σύνοψη: (ενδεικτική) 1) Τα βρέφη δεν ελέγχουν πλήρως τη θερμοκρασία του σώματός τους (κίνδυνος να κρυώσουν ή να ζεσταθούν υπερβολικά)· 2) η θερμοκρασία δωματίου θεωρείται παράγοντας του Συνδρόμου Αιφνίδιου Θανάτου. Σταθερά 18 °C (22 °C τις 2 πρώτες εβδομάδες).
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση 3 — Ρόλος στην αποφυγή ατυχημάτων
Ερώτηση: Ποιος είναι ο ρόλος του/της βρεφονηπιοκόμου στην αποφυγή των ατυχημάτων;
Απάντηση:
- Τα ατυχήματα είναι από τις πιο συχνές αιτίες θανάτου παιδιών κάτω των 5 ετών και η πρόληψή τους είναι από τις πιο σημαντικές ευθύνες όσων φροντίζουν παιδιά προσχολικής ηλικίας. Ο ρόλος του/της βρεφονηπιοκόμου (σελ. 75-76, 87):
- Να προβλέπει τους κινδύνους που απειλούν τα παιδιά ανάλογα με την ηλικία τους (πόσο γρήγορα-μακριά-ψηλά φτάνει, τι τραβά την προσοχή του, τι μπορεί σήμερα που δεν μπορούσε χτες) και να οργανώνει τον χώρο (εσωτερικό-εξωτερικό) ώστε το παιδί να εξερευνά και να πειραματίζεται χωρίς να κινδυνεύει — και χωρίς συνεχή «όχι», «πρόσεχε», «μην αγγίζεις», που εκνευρίζουν και κάνουν τα παιδιά δειλά και ανίκανα να προφυλαχτούν.
- Να ασκεί συνεχή επίβλεψη: ποτέ παιδί κάτω των 7 ετών χωρίς επίβλεψη, ακόμα κι όταν κοιμάται.
- Να θέτει κανόνες καθώς μεγαλώνουν και να τους τηρεί με σταθερότητα, εξηγώντας τον λόγο και επαναλαμβάνοντάς τους.
- Να γίνεται πρότυπο προς μίμηση (π.χ. ζώνη ασφαλείας, κανόνες πεζών).
- Να είναι σε θέση να παρέχει πρώτες βοήθειες με ψυχραιμία, με καλά εξοπλισμένο κουτί πρώτων βοηθειών και κατάλογο τηλεφώνων (Κέντρο Δηλητηριάσεων, νοσοκομείο, Αστυνομία).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Προβλέπει τους κινδύνους ανά ηλικία και οργανώνει τον χώρο ώστε το παιδί να εξερευνά με ασφάλεια (χωρίς συνεχή «όχι»), επιβλέπει συνεχώς (< 7 ετών ποτέ μόνο), θέτει-εξηγεί κανόνες, γίνεται πρότυπο, παρέχει πρώτες βοήθειες με ψυχραιμία (κουτί, τηλέφωνα).
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση 4 — Κίνδυνοι μέσα στο σπίτι
Ερώτηση: Να αναφέρετε ποιοι είναι οι κίνδυνοι που παραμονεύουν μέσα στο σπίτι για ένα παιδί που μπουσουλάει και ένα παιδί που περπατάει.
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Μπουσούλημα: πτώσεις (αλλαγή, σκάλες, ασταθή έπιπλα), μικρά αντικείμενα στο στόμα, πρίζες-καλώδια, χημικά σε χαμηλά ντουλάπια, κουβάδες-τουαλέτα-μπανιέρα, θερμαντικά. Περπάτημα: εστίες-λαβές-καυτά ροφήματα-τραπεζομάντιλα, σκάλες-γλιστερά πατώματα-σκαρφάλωμα σε παράθυρα-μπαλκόνια, φάρμακα-ποτά, επικίνδυνες τροφές, πρίζες, νερό.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση 5 — Περιορισμός πτώσεων
Ερώτηση: Οι πτώσεις των παιδιών μπορούν να περιοριστούν σε μεγάλο βαθμό. Τι μπορεί να κάνει ο/η βρεφονηπιοκόμος γι’ αυτό;
Απάντηση:
- Μέτρα για τον περιορισμό των πτώσεων (σελ. 81-82):
- Ποτέ δεν αφήνει μωρό μόνο του πάνω στην αλλαγή, το τραπέζι, τον καναπέ ή το κρεβάτι — ούτε για ένα λεπτό.
- Σε χώρους με σκάλες τοποθετεί πόρτες ασφαλείας, ώστε παιδιά που μπουσουλάνε ή περπατάνε να μην ανεβοκατεβαίνουν χωρίς επιτήρηση.
- Δεν γυαλίζει τα πατώματα και δεν χρησιμοποιεί μικρά χαλιά που μετακινούνται.
- Βεβαιώνεται ότι τα έπιπλα είναι σταθερά και δεν θα πέσουν πάνω στο παιδί που πιάνεται για να ανασηκωθεί.
- Όταν τα παιδιά στέκονται όρθια, δεν αφήνει στο κρεβάτι παιχνίδια ή μαξιλάρια που θα χρησίμευαν ως σκαλοπάτι για να σκαρφαλώσουν πάνω από τα κάγκελα.
- Προστατεύει παράθυρα και μπαλκόνια με ειδικά τελάρα ή πλέγματα και δεν αφήνει έπιπλα κοντά τους.
- Κρατά τον χώρο τακτοποιημένο και καθαρό (σκορπισμένα αντικείμενα, χυμένα υγρά).
- Σε νήπια που σκαρφαλώνουν: βοηθά στις πρώτες προσπάθειες, δείχνει πώς ανεβαίνουν-κατεβαίνουν, φροντίζει κοντά ρούχα και παπούτσια που δεν γλιστρούν.
- Είναι πολύ προσεκτικός/-ή όταν περπατά κρατώντας παιδί στην αγκαλιά.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ποτέ μωρό μόνο σε αλλαγή-τραπέζι-καναπέ-κρεβάτι· πόρτες ασφαλείας στις σκάλες· όχι γυαλισμένα πατώματα-μικρά χαλιά· σταθερά έπιπλα· όχι παιχνίδια-μαξιλάρια στο κρεβάτι· πλέγματα σε παράθυρα-μπαλκόνια χωρίς έπιπλα δίπλα· τακτοποιημένος χώρος· βοήθεια-κατάλληλα ρούχα στο σκαρφάλωμα· προσοχή με παιδί αγκαλιά.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση 6 — Παράγοντες πνιγμού
Ερώτηση: Να αναφέρετε ποιοι είναι οι παράγοντες που μπορούν να οδηγήσουν στον πνιγμό.
Απάντηση:
- Τις περισσότερες φορές η αιτία του πνιγμού είναι η απροσεξία του ενήλικα· τα μωρά μπορούν να πνιγούν ακόμα και σε λιγότερο από 5 εκατοστά νερό. Παράγοντες κινδύνου (σελ. 84-85):
- Παιδιά κοντά σε νερό χωρίς επίβλεψη — ούτε για ένα λεπτό, ακόμα και στη μπανιέρα (αν χτυπήσει το τηλέφωνο ή η πόρτα, τυλίγουμε το παιδί σε πετσέτα και το παίρνουμε μαζί μας).
- Κουβάδες με νερό σε χώρους με παιδιά, ανοιχτή λεκάνη τουαλέτας (κλείνουμε-ασφαλίζουμε το καπάκι), βούτηγμα του κεφαλιού στο νερό της μπανιέρας για παιχνίδι.
- Η άγνοια κολύμβησης — μαθαίνουμε κολύμπι από μικρά, αλλά ποτέ δεν υποθέτουμε ότι όσα ξέρουν κολύμπι δεν κινδυνεύουν.
- Λάθος μέγεθος σωσίβιου σε θαλάσσια αθλήματα — και το σωσίβιο δεν αντικαθιστά την επίβλεψη.
- Βουτιές στη θάλασσα χωρίς επίβλεψη ενήλικα.
- Χρήση στρωμάτων θαλάσσης και φουσκωτών ως σωσίβιο ή στήριγμα — αν ξεφουσκώσουν ή γλιστρήσει το παιδί, κινδυνεύει η ζωή του.
- Κολύμπι μετά το φαγητό.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Απροσεξία ενήλικα (αρκούν < 5 cm νερό): παιδί χωρίς επίβλεψη κοντά σε νερό/μπανιέρα, κουβάδες, ανοιχτή τουαλέτα, βούτηγμα κεφαλιού, άγνοια κολύμβησης (αλλά κολύμπι ≠ ασφάλεια), λάθος σωσίβιο (≠ επίβλεψη), βουτιές χωρίς ενήλικα, φουσκωτά ως σωσίβιο, κολύμπι μετά το φαγητό.
Κριτήρια αξιολόγησης: