(Πηγή: Σχολικό Βιβλίο Αρχών Οικονομικής Θεωρίας Γ΄ Λυκείου, σελ. 144-147-148. Οι εκφωνήσεις είναι του σχολικού βιβλίου.)
Ποιοι είναι οι τρόποι μέτρησης του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος και πώς προκύπτουν;
Σκέψη / Μεθοδολογία: Δύο πλευρές μέτρησης — δαπάνη και εισόδημα — που ταυτίζονται λόγω της διπλής όψης κάθε συναλλαγής.
Λύση:
Απάντηση: Δύο τρόποι: (1) η πλευρά της δαπάνης (άθροισμα Ιδιωτικής Κατανάλωσης, Ακαθάριστης Ιδιωτικής Επένδυσης, Κρατικής Δαπάνης και καθαρών εξαγωγών) και (2) η πλευρά του εισοδήματος (άθροισμα μισθών, προσόδων περιουσίας, τόκων, κερδών, με τις αναγκαίες προσαρμογές). Ταυτίζονται επειδή κάθε συναλλαγή έχει δύο πλευρές.
Τι σημαίνει ο όρος επένδυση στην πολιτική οικονομία;
Σκέψη / Μεθοδολογία: Η οικονομική έννοια διαφέρει από την καθημερινή — έμφαση στη δημιουργία νέου κεφαλαίου, όχι στη μεταβίβαση κυριότητας.
Λύση:
Απάντηση: Επένδυση είναι η δημιουργία νέων κεφαλαιουχικών αγαθών (προσθήκη ή αντικατάσταση φθαρμένου κεφαλαίου) — όχι απλή μεταβίβαση κυριότητας υπαρχόντων αγαθών από το ένα άτομο/επιχείρηση σε άλλο.
Η αγορά των μηχανημάτων μιας εταιρείας «Χ» από μια άλλη «Ψ» δεν αποτελεί επένδυση για την οικονομία ως σύνολο.
Σκέψη / Μεθοδολογία: Διάκριση ατομικής/συνολικής οπτικής της έννοιας επένδυση.
Λύση:
Απάντηση: ΣΩΣΤΟ.
Όταν το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν υπολογίζεται από την πλευρά του εισοδήματος δεν περιλαμβάνονται σ' αυτό οι αποσβέσεις και οι έμμεσοι φόροι.
Σκέψη / Μεθοδολογία: Έλεγχος του ακριβούς τύπου της πλευράς εισοδήματος.
Λύση:
Απάντηση: ΛΑΘΟΣ. Αντίθετα, οι αποσβέσεις και οι έμμεσοι φόροι προστίθενται στο άθροισμα των εισοδημάτων.
Η καθαρή επένδυση είναι αρνητική, όταν: (α) Η παραγωγικότητα της οικονομίας μειώνεται. (β) Η οικονομία παράγει τόσα κεφαλαιουχικά αγαθά όσα είναι απαραίτητα για να αντικατασταθούν τα φθαρμένα. (γ) Η ακαθάριστη επένδυση είναι μεγαλύτερη από τις αποσβέσεις. (δ) Οι αποσβέσεις είναι μεγαλύτερες από την ακαθάριστη επένδυση.
Σκέψη / Μεθοδολογία: Καθαρή επένδυση = Ακαθάριστη − Αποσβέσεις.
Λύση:
Απάντηση: (δ) Οι αποσβέσεις είναι μεγαλύτερες από την ακαθάριστη επένδυση.
Δίνονται τα παρακάτω υποθετικά δεδομένα που αφορούν μια οικονομία: Ιδιωτική Κατανάλωση=550, Δημόσια Δαπάνη=200, Τόκοι=150, Μισθοί=250, Ακαθάριστες δαπάνες επιχειρήσεων για κεφαλαιουχικό εξοπλισμό=200, Κέρδη επιχειρήσεων=500, Πρόσοδοι περιουσίας=150, Καθαρή επένδυση επιχειρήσεων για κεφαλαιουχικό εξοπλισμό=150, Μεταβολή στα αποθέματα των επιχειρήσεων=50, Άμεσοι φόροι=200, Έμμεσοι φόροι=60, Τόκοι δημοσίου χρέους=120, Μεταβιβαστικές πληρωμές=50, Κρατικές επιδοτήσεις=20, Εξαγωγές=50, Εισαγωγές=80, Καθαρό εισόδημα από το εξωτερικό=50, Αδιανέμητα κέρδη ανωνύμων εταιρειών=40.
α. Να υπολογιστεί το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν σε τιμές αγοράς από την πλευρά της δαπάνης και από την πλευρά του εισοδήματος. Β. Να υπολογιστεί το διαθέσιμο εισόδημα.
Σκέψη / Μεθοδολογία: Υπολογίζω το ΑΕΠ από την πλευρά της δαπάνης (C+I+G+X-M), μετά ανεξάρτητα από την πλευρά του εισοδήματος — πρέπει να βγουν ΙΔΙΑ, αυτό επαληθεύει τη συνέπεια των δεδομένων. Για το διαθέσιμο εισόδημα περνάω διαδοχικά ΑΕΠ→ΑΕθΠ→ΚΕθΠ→Εθνικό Εισόδημα→Διαθέσιμο.
Λύση:
Απάντηση: α. Α.Ε.Π.=970 (ίδιο και από τις δύο πλευρές). Β. Διαθέσιμο Εισόδημα=860.
Πρόσεξε:
Για μια οικονομία δίνονται: Δαπάνες Κατανάλωσης=2500, Ακαθάριστη Ιδιωτική Επένδυση=1600, Κρατικές δαπάνες=3400, Εξαγωγές=800, Εισαγωγές=1300, Αγροτικό εισόδημα=1100, Μισθοί=1700, Πρόσοδοι Περιουσίας=950, Τόκοι=550, Κέρδη από επιχειρηματική δράση=2300, Έμμεσοι Φόροι=600, Κρατικές Επιδοτήσεις=300, Τόκοι Δημοσίου Χρέους=500, Καθαρό εισόδημα από αλλοδαπή=-200.
Να υπολογιστούν οι αποσβέσεις.
[ΑΠ: 400]
Σκέψη / Μεθοδολογία: Υπολογίζω το ΑΕΠ από την πλευρά της δαπάνης (γνωστό πλήρως), μετά γράφω την εξίσωση της πλευράς εισοδήματος με τις αποσβέσεις ως άγνωστο.
Λύση:
Απάντηση: Αποσβέσεις = 400.
Πρόσεξε: