ΤΕΣΤ (ΑΣΚΗΣΕΙΣ) ONLINE
24 Tests / Διαγωνίσματα

Κεφάλαιο 1.1 – Σελίδα 10 – ΧΗΜΕΙΑ Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥ – Απαντήσεις – Λύσεις

(Πηγή: Βιβλίο Μαθητή, Χημεία Β΄ ΓΕΛ, §1.1 Εισαγωγή στην οργανική χημεία. Οι εκφωνήσεις των παρακάτω ερωτήσεων/ασκήσεων προέρχονται από το ενιαίο μπλοκ ασκήσεων στο τέλος του Κεφαλαίου 1 (σελ. 28-35) και ανατέθηκαν σε αυτό το υποκεφάλαιο με βάση τη θεματική τους συνάφεια.)

Ερωτήσεις επανάληψης

Ερώτηση 1 (σελ. 28)

Τι μελετά η Οργανική Χημεία;

Σκέψη / Μεθοδολογία: Η ερώτηση ζητά τον ορισμό του κλάδου, όπως δίνεται στην εισαγωγή του κεφαλαίου.

Λύση:

  1. Ανατρέχουμε στον ορισμό της §1.1.

Ενδεικτική απάντηση: Η Οργανική Χημεία μελετά τις ενώσεις του άνθρακα, με εξαίρεση το μονοξείδιο του άνθρακα (CO), το διοξείδιο του άνθρακα (CO\(_2\)) και τα ανθρακικά άλατα (π.χ. CaCO\(_3\)), τα οποία εξετάζονται στην ανόργανη χημεία.

Πρόσεξε:

  • Να αναφέρεις ρητά και τις τρεις εξαιρέσεις (CO, CO\(_2\), ανθρακικά άλατα) — παραλείπονται συχνά.

Ερώτηση 2 (σελ. 28)

Πού οφείλεται ο μεγάλος αριθμός των οργανικών ενώσεων;

Σκέψη / Μεθοδολογία: Η απάντηση συνδέεται με τα δύο ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του άνθρακα που περιγράφει η §1.1.

Λύση:

  1. Εντοπίζουμε τα δύο χαρακτηριστικά του άνθρακα από το κείμενο.

Ενδεικτική απάντηση: Οφείλεται στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του άνθρακα: (α) διαθέτει τέσσερις μονάδες σθένους, οπότε μπορεί να ενωθεί με άτομα άλλων στοιχείων (H, O, N, S, αλογόνα) ή με άλλα άτομα άνθρακα, σχηματίζοντας απλές ή πολύπλοκες αλυσίδες (ευθείες, διακλαδισμένες, κυκλικές)· (β) έχει μικρή ατομική ακτίνα, γι' αυτό σχηματίζει σταθερούς ομοιοπολικούς δεσμούς, ακόμη και διπλούς ή τριπλούς δεσμούς μεταξύ ατόμων άνθρακα.

Πρόσεξε:

  • Να αναφερθούν και τα δύο χαρακτηριστικά (σθένος τέσσερα ΚΑΙ μικρή ατομική ακτίνα), όχι μόνο ένα.

Ασκήσεις - Προβλήματα

Άσκηση 10 (σελ. 29)

Να γράψετε τη χημική εξίσωση της αντίδρασης με την οποία παρασκευάσθηκε η πρώτη οργανική ένωση στο εργαστήριο και να ονομάσετε όλες τις ενώσεις που συμμετέχουν στην αντίδραση αυτή.

Σκέψη / Μεθοδολογία: Η ιστορική αναφορά στο πείραμα του Wöhler (1828) δίνεται αυτούσια στην εισαγωγή του κεφαλαίου.

Λύση:

  1. Ανακαλούμε την αντίδραση θέρμανσης του κυανικού αμμωνίου, όπως περιγράφεται στην §1.1.

Απάντηση: \(NH_4OCN \xrightarrow{\theta} NH_2-CO-NH_2\) Η ένωση NH\(_4\)OCN ονομάζεται κυανικό αμμώνιο (ανόργανη ένωση), ενώ το προϊόν NH\(_2\)-CO-NH\(_2\) ονομάζεται ουρία (οργανική ένωση).

Πρόσεξε:

  • Το κυανικό αμμώνιο είναι ανόργανη ένωση· η ουρία που προκύπτει είναι η πρώτη οργανική ένωση που παρασκευάστηκε εργαστηριακά, από τον Wöhler.

Άσκηση 22 (σελ. 31)

Να διατάξετε κατά αυξανόμενη σχετική μοριακή μάζα (M\(_r\)) όσες από τις παρακάτω ενώσεις είναι οργανικές: α. προπένιο β. διοξείδιο του άνθρακα γ. αιθανόλη δ. ανθρακικό νάτριο ε. αιθανάλη

Σκέψη / Μεθοδολογία: Πρώτα ξεχωρίζουμε ποιες ενώσεις είναι οργανικές (το CO\(_2\) και τα ανθρακικά άλατα εξαιρούνται ρητά από την οργανική χημεία, §1.1), μετά υπολογίζουμε M\(_r\) μόνο για τις οργανικές.

Λύση:

  1. Το CO\(_2\) (β) και το Na\(_2\)CO\(_3\) (δ) είναι ανόργανες ενώσεις — αποκλείονται.
  2. Οργανικές: προπένιο C\(_3\)H\(_6\), αιθανόλη C\(_2\)H\(_6\)O, αιθανάλη C\(_2\)H\(_4\)O.
  3. M\(_r\)(προπένιο) = 3(12)+6(1) = 42.
  4. M\(_r\)(αιθανάλη) = 2(12)+4(1)+16 = 44.
  5. M\(_r\)(αιθανόλη) = 2(12)+6(1)+16 = 46.

Απάντηση: προπένιο (42) < αιθανάλη (44) < αιθανόλη (46).

Πρόσεξε:

  • Το CO\(_2\) και το ανθρακικό νάτριο περιέχουν άνθρακα αλλά ΔΕΝ είναι οργανικές ενώσεις — παγίδα της άσκησης.