ΤΕΣΤ (ΑΣΚΗΣΕΙΣ) ONLINE
24 Tests / Διαγωνίσματα

Κεφάλαιο 4.3 – Σελίδα 119 – ΧΗΜΕΙΑ Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥ – Απαντήσεις – Λύσεις

(Πηγή: Βιβλίο Μαθητή, Χημεία Β΄ ΓΕΛ, §4.3 Βενζοϊκό οξύ. Οι εκφωνήσεις των παρακάτω ερωτήσεων/ασκήσεων προέρχονται από το ενιαίο μπλοκ ασκήσεων στο τέλος του Κεφαλαίου 4 (σελ. 125-127) και ανατέθηκαν σε αυτό το υποκεφάλαιο με βάση τη θεματική τους συνάφεια.)

Ερωτήσεις επανάληψης

Ερώτηση 7 (σελ. 125)

Πώς προκύπτει θεωρητικά και ποιος είναι ο συντακτικός τύπος του βενζοϊκού οξέος;

Σκέψη / Μεθοδολογία: Ορισμός/τύπος από την §4.3.

Λύση:

  1. Προκύπτει θεωρητικά αν αντικαταστήσουμε ένα άτομο υδρογόνου του βενζολίου με τη ρίζα καρβοξύλιο.
  2. Συντακτικός τύπος: C\(_6\)H\(_5\)COOH.

Απάντηση: Το βενζοϊκό οξύ προκύπτει θεωρητικά με αντικατάσταση ενός H του βενζολίου από -COOH· τύπος C\(_6\)H\(_5\)COOH.

Ερώτηση 8 (σελ. 125)

Να αναφέρετε τις δύο κατηγορίες αντιδράσεων που δίνει το βενζοϊκό οξύ.

Σκέψη / Μεθοδολογία: Ισχύει ο γενικός κανόνας των αρωματικών ενώσεων με πλευρική χαρακτηριστική ομάδα.

Λύση:

  1. Αντιδράσεις δακτυλίου (αρωματικός χαρακτήρας): υποκατάσταση ατόμων H του βενζολικού δακτυλίου.
  2. Αντιδράσεις πλευρικής ομάδας: αντιδράσεις οξέος λόγω του καρβοξυλίου (εξουδετέρωση, εστεροποίηση κ.λπ.).

Απάντηση: Δίνει (α) αντιδράσεις του αρωματικού δακτυλίου (υποκατάσταση) και (β) αντιδράσεις της πλευρικής ομάδας -COOH (όξινος χαρακτήρας, εστεροποίηση).

Ερώτηση 10 (σελ. 125)

Πού χρησιμοποιούνται σήμερα τα μεγαλύτερα ποσά του βενζοϊκού οξέος;

Σκέψη / Μεθοδολογία: Ανάκληση από την §4.3 (Χρήσεις).

Λύση:

  1. Τα μεγαλύτερα ποσά χρησιμοποιούνται στη συντήρηση τροφίμων (πρόσθετο Ε210).

Απάντηση: Στη συντήρηση τροφίμων, ως πρόσθετο με κωδικό Ε210 (επίσης σε χρώματα, καλλυντικά, πλαστικά, σε μικρότερο βαθμό).

Πρόσεξε:

  • Το κύριο σημείο είναι η συντήρηση τροφίμων (Ε210).

Ασκήσεις - Προβλήματα

Άσκηση 22 (σελ. 127)

30,4 g μίγματος που αποτελείται από οξικό και βενζοϊκό οξύ απαιτεί για την πλήρη εξουδετέρωσή του 16,8 g KOH. Να βρείτε τη σύσταση του μίγματος των δύο οξέων.

Σκέψη / Μεθοδολογία: Δύο άγνωστες μάζες (x = οξικό, y = βενζοϊκό), δύο εξισώσεις: το άθροισμα μαζών, και το άθροισμα mol (και τα δύο μονοπρωτικά οξέα εξουδετερώνονται 1:1 με KOH).

Λύση:

  1. Έστω x = μάζα CH\(_3\)COOH (M=60), y = μάζα C\(_6\)H\(_5\)COOH (M=122).
  2. Εξίσωση μαζών: x + y = 30,4.
  3. mol KOH = 16,8/56 = 0,3 mol. Και τα δύο οξέα είναι μονοπρωτικά (1 -COOH το καθένα): mol CH\(_3\)COOH + mol C\(_6\)H\(_5\)COOH = mol KOH ⇒ x/60 + y/122 = 0,3.
  4. Αντικατάσταση y = 30,4 - x στη δεύτερη εξίσωση και επίλυση (κώδικας): x = 6,0 g, y = 24,4 g.

Απάντηση: Το μίγμα περιέχει 6,0 g οξικού οξέος και 24,4 g βενζοϊκού οξέος. (Επαληθεύεται από την επίσημη πλευρική ένδειξη του βιβλίου: «6 g - 24,4 g».)

Πρόσεξε:

  • Και τα δύο οξέα είναι μονοπρωτικά (1 mol H\(^+\) ανά mol οξέος) — γι' αυτό η δεύτερη εξίσωση αθροίζει απλά τα mol.