Ενδεικτικές λύσεις των 3 φιλτραρισμένων ερωτήσεων (σελ. 119): 2 ερωτήσεις Α. Ανάγνωσης-κατανόησης + 1 κειμενο-θεμελιωμένη ερώτηση Β. Προσέγγισης της γλώσσας (ερμηνεία φράσεων «ανεπιτήδευτη γλώσσα, ειλικρίνεια ύφους» + λεξιλόγιο από τη δοσμένη Βοήθεια). Οι ερωτήσεις Γ. Ερμηνεία κειμένου-Παραγωγή λόγου (γραφή βιβλιοπαρουσίασης βιβλίου ειδικότητας/λογοτεχνικού βιβλίου) εξαιρούνται ως ανοιχτή παραγωγή λόγου. Το ToC συμπτύσσει τις δύο βιβλιοπαρουσιάσεις σε μία γραμμή, αλλά μοιράζονται ΕΝΑ κοινό μπλοκ ερωτήσεων στη σελ. 119.
Ερώτηση: Οι βιβλιοπαρουσιάσεις στις εφημερίδες και στα περιοδικά παρουσιάζουν τα βασικά χαρακτηριστικά και σχολιάζουν σε λίγες γραμμές το βιβλίο. Στις βιβλιοπαρουσιάσεις που διάβασες να διακρίνεις τις πληροφορίες για το βιβλίο από τα σχόλια του βιβλιοπαρουσιαστή.
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Πληροφορίες για το βιβλίο (αντικειμενικά, τεκμηριωμένα στοιχεία): συγγραφέας, τίτλος, εκδότης, σελίδες («Δ. Γκιώνης, Το Περίπτερο, Καστανιώτης, σελ. 163» / «Δ. Μπαγέρης, Δημήτρης Χορν, Οδός Πανός, 1997, σελ. 175»), και περιγραφή του περιεχομένου: το «Περίπτερο» αφηγείται τη ζωή ενός νέου από την Αρκαδία που έρχεται στην Αθήνα στη δεκαετία του '50· το βιβλίο για τον Χορν περιέχει βιογραφικό, άρθρα, συνεντεύξεις, κριτικές, δισκογραφία, φωτογραφίες, θεατρικά προγράμματα και αφίσες. Σχόλια/αξιολογήσεις του βιβλιοπαρουσιαστή (υποκειμενική κρίση): για το «Περίπτερο» — έπαινος για την «ειλικρίνεια στο ύφος» και τον «ανεπιτήδευτο τρόπο» γραφής, ερμηνεία του έργου ως «δρομολόγιο εσωτερικής μετανάστευσης» και «αυτογνωσίας»· για τον «Δημήτρη Χορν» — η κρίση ότι το βιβλίο «χαρακτηρίζεται πρώτιστα από την αγάπη του επιμελητή για το πρόσωπο του ηθοποιού».
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Να συγκρίνεις τις δύο βιβλιοπαρουσιάσεις ως προς τη δομή και το περιεχόμενο. Βλέπεις να υπάρχουν διαφορές μεταξύ τους;
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ομοιότητες στη δομή: και οι δύο βιβλιοπαρουσιάσεις ξεκινούν με τα πλήρη στοιχεία του βιβλίου (συγγραφέας, τίτλος, εκδότης, σελίδες), συνεχίζουν με σύντομη περιγραφή του περιεχομένου και κλείνουν με υπογραφή του παρουσιαστή και αναφορά στο περιοδικό προέλευσης. Διαφορές στο περιεχόμενο: η παρουσίαση του «Περιπτέρου» εστιάζει περισσότερο σε ερμηνευτικό/κριτικό σχολιασμό — αναλύει συμβολισμούς (το περίπτερο ως «συμβολικός χώρος»), τη διπλή κίνηση εσωτερική/γεωγραφική του ήρωα, τη σχέση επαρχίας-πρωτεύουσας· είναι δηλαδή πιο «λογοτεχνική» ανάλυση ενός μυθοπλαστικού έργου. Η παρουσίαση του «Δημήτρη Χορν» είναι πιο περιγραφική/απαριθμητική — καταγράφει τι περιέχει το βιβλίο (βιογραφικό, άρθρα, συνεντεύξεις, φωτογραφίες, δισκογραφία) χωρίς εκτενή ερμηνευτικό σχολιασμό, αφού πρόκειται για βιογραφικό/ντοκουμενταρίστικο υλικό και όχι για αφήγημα με πλοκή. Άρα ναι, υπάρχουν διαφορές: η μία παρουσίαση αναλύει νοηματικά ένα λογοτεχνικό έργο, η άλλη απαριθμεί το περιεχόμενο ενός βιογραφικού λευκώματος.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Ανεπιτήδευτη γλώσσα, ειλικρίνεια στο ύφος: Να ερμηνεύσεις τις φράσεις αυτές και να αναζητήσεις άλλες ανάλογες φράσεις, χρήσιμες σε μια βιβλιοπαρουσίαση. (Βοήθεια — Γλώσσα: αλληγορική, ποιητική, πλούσια, συνθηματική, ακατανόητη... — Ύφος: φυσικό, εξεζητημένο, δηκτικό, πομπώδες, λιτό, ανιαρό...)
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Ερμηνεία: «ανεπιτήδευτη γλώσσα» σημαίνει απλή, φυσική γλώσσα, χωρίς τεχνητή επεξεργασία ή επιτήδευση — ο συγγραφέας γράφει όπως μιλά, χωρίς στόμφο. «Ειλικρίνεια στο ύφος» σημαίνει ότι ο τρόπος γραφής (επιλογές λέξεων, οργάνωση κειμένου) μεταδίδει αυθεντικό, ανόθευτο συναίσθημα/βίωμα, χωρίς προσποίηση ή υπερβολή. Και οι δύο φράσεις μαζί περιγράφουν έναν συγγραφέα που γράφει με φυσικότητα και αλήθεια, χωρίς τεχνάσματα. Άλλες ανάλογες φράσεις, αντλημένες από τη δοσμένη Βοήθεια: για τη γλώσσα — «πλούσια γλώσσα» (πολλές λέξεις/εκφράσεις), «ποιητική γλώσσα» (με μεταφορές/εικόνες), «αλληγορική γλώσσα» (με συμβολικό νόημα), σε αντίθεση με «ακατανόητη» ή «συνθηματική» γλώσσα (αρνητικός χαρακτηρισμός)· για το ύφος — «λιτό ύφος» (απέναντι στο «πομπώδες»/υπερβολικό), «φυσικό ύφος» (απέναντι στο «εξεζητημένο»), «δηκτικό ύφος» (καυστικό, ειρωνικό) σε αντίθεση με το «ανιαρό» (βαρετό). Μια βιβλιοπαρουσίαση μπορεί έτσι να περιγράψει ένα βιβλίο θετικά (πλούσια γλώσσα, λιτό/φυσικό ύφος) ή αρνητικά (ακατανόητη γλώσσα, πομπώδες/ανιαρό ύφος).
Κριτήρια αξιολόγησης: