Λύσεις — Κεφάλαιο 25 (Ερωτήσεις σελ. 254) – ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 25 (Ερωτήσεις σελ. 254)

Απαντήσεις στις 7 ερωτήσεις του κεφαλαίου 25.

Ερώτηση 1 — Απλή βρογχοκήλη

Ερώτηση: Τι είναι απλή βρογχοκήλη και ποια η κλινική της εικόνα;

Απάντηση:

• Βρογχοκήλες είναι διογκώσεις του θυρεοειδούς αδένα που δεν έχουν προκληθεί από νεοπλασίες ή φλεγμονές. Η απλή βρογχοκήλη είναι διόγκωση του θυρεοειδούς που οφείλεται σε μειωμένη πρόσληψη ιωδίου από τον οργανισμό ή σε αύξηση της θυρεοειδοτρόπου ορμόνης της υπόφυσης. Το ιώδιο είναι απαραίτητο για τη σύνθεση των θυρεοειδικών ορμονών και προσλαμβάνεται κυρίως από το μαγειρικό αλάτι — γι' αυτό σε περιοχές που λείπει το ιώδιο η βρογχοκήλη είναι πολύ συχνή (σελ. 249-250).
• Κλινική εικόνα: διόγκωση του θυρεοειδούς χωρίς σκληρία· μεγάλη διόγκωση μπορεί να προκαλέσει δυσκολία στην αναπνοή, εξαιτίας της πίεσης στην τραχεία. Θεραπεία: συνήθως συντηρητική — μικρές δόσεις θυροξίνης και ενίσχυση της διατροφής με ιώδιο· σπανιότερα, σε πολύ μεγάλη διόγκωση που δεν υποχωρεί, υφολική θυρεοειδεκτομή (μερική εκτομή).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Διόγκωση του θυρεοειδούς (όχι από νεοπλασία-φλεγμονή) από μειωμένη πρόσληψη ιωδίου ή αύξηση TSH· κλινικά διόγκωση χωρίς σκληρία, σε μεγάλο μέγεθος δυσκολία αναπνοής (πίεση τραχείας)· θυροξίνη + ιώδιο, σπάνια υφολική θυρεοειδεκτομή.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 2 — Τοξική βρογχοκήλη

Ερώτηση: Τι είναι τοξική βρογχοκήλη και ποια η κλινική της εικόνα;

Απάντηση:

• Η τοξική βρογχοκήλη (υπερθυρεοειδισμός — εξόφθαλμος βρογχοκήλη) είναι υπερλειτουργία του θυρεοειδούς αδένα, με αποτέλεσμα αύξηση της παραγωγής των ορμονών T3 και T4 (σελ. 250).

• Κλινική εικόνα: διόγκωση του αδένα χωρίς σκληρία και μεγάλος αριθμός συμπτωμάτων (πίνακας σελ. 250):

  • Θυρεοειδής: διόγκωση.
  • Οφθαλμοί: εξόφθαλμος (προβάλλουν έντονα — «βλέμμα τρομαγμένου»).
  • Κεφαλή: πτώση τριχών.
  • Καρδιά: ταχυκαρδία-ταχυαρρυθμία.
  • Δέρμα: θερμότητα, εφίδρωση.
  • Χέρια: τρόμος.
  • Νευρικό σύστημα: αϋπνία, ευερεθιστικότητα.
  • Βάρος σώματος: μειώνεται παρά την αυξημένη πρόσληψη τροφής.

  Θεραπεία: συντηρητική — αντιθυρεοειδικά φάρμακα, αντιαρρυθμικά, ηρεμιστικά· σε αποτυχία θυρεοειδεκτομή (σελ. 251).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Υπερλειτουργία θυρεοειδούς με αύξηση T3-T4· διόγκωση, εξόφθαλμος, πτώση τριχών, ταχυκαρδία-αρρυθμία, θερμό δέρμα-εφίδρωση, τρόμος, αϋπνία-ευερεθιστικότητα, απώλεια βάρους· αντιθυρεοειδικά-αντιαρρυθμικά-ηρεμιστικά, αλλιώς θυρεοειδεκτομή.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 3 — Νεοπλάσματα θυρεοειδούς

Ερώτηση: Ποια είναι τα νεοπλάσματα του θυρεοειδούς;

Απάντηση:

• Τα νεοπλάσματα του θυρεοειδούς μπορεί να είναι καλοήθη ή κακοήθη (πίνακας σελ. 251):
  • Καλοήθη: εμβρυϊκά, θηλώδη, θηλακιώδη (αδενώματα).
  • Κακοήθη: διαφοροποιημένα (θηλώδες, θηλακιώδες καρκίνωμα), αδιαφοροποίητα (αναπλαστικά), μυελοειδή, μεταστατικά.
• Κλινικά εμφανίζονται ως όγκοι (όζοι) που αυξάνονται με αργό ή γρήγορο ρυθμό ανάλογα με την κακοήθεια. Θεραπεία: χειρουργική αφαίρεση του νεοπλάσματος (θυρεοειδεκτομή).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Καλοήθη: εμβρυϊκά, θηλώδη, θηλακιώδη· κακοήθη: διαφοροποιημένα, αδιαφοροποίητα, μυελοειδή, μεταστατικά· όγκοι αργής ή γρήγορης ανάπτυξης· χειρουργική αφαίρεση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 4 — Υπερπαραθυρεοειδισμός

Ερώτηση: Τι είναι πρωτοπαθής υπερπαραθυρεοειδισμός; Ποια τα συμπτώματα και η θεραπεία του;

Απάντηση:

• Οι παραθυρεοειδείς αδένες είναι τέσσερις, καθηλωμένοι πάνω στον θυρεοειδή, και παράγουν την παραθορμόνη, που ανταγωνίζεται την καλσιτονίνη και απελευθερώνει ασβέστιο από τα οστά στο αίμα. Η συχνότερη χειρουργική τους πάθηση είναι ο πρωτοπαθής υπερπαραθυρεοειδισμός: υπερπαραγωγή παραθορμόνης εξαιτίας αδενώματος ή καρκινώματος των παραθυρεοειδών (σελ. 251-252).
• Συμπτώματα: αρκετά· τα πιο χαρακτηριστικά είναι η αύξηση του ασβεστίου του αίματος (υπερασβεστιαιμία) και μια μικρή μάζα στον τράχηλο (σχετίζεται και με νεφρολιθίαση, οστικές βλάβες — κεφ. 8, 27). Θεραπεία: χειρουργική αφαίρεση των παραθυρεοειδών αδένων (του αδενώματος).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Υπερπαραγωγή παραθορμόνης από αδένωμα ή καρκίνωμα των παραθυρεοειδών· αύξηση ασβεστίου αίματος και μικρή μάζα στον τράχηλο· χειρουργική αφαίρεση των παραθυρεοειδών.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 5 — Φαιοχρωμοκύττωμα

Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για το φαιοχρωμοκύττωμα;

Απάντηση:

• Τα επινεφρίδια (δύο αδένες πάνω στους νεφρούς) έχουν φλοιώδη μοίρα (κορτικοειδή — αλδοστερόνη, κορτιζόλη — και ανδρογόνα) και μυελώδη μοίρα (αδρεναλίνη, νοραδρεναλίνη). Το φαιοχρωμοκύττωμα είναι όγκος των επινεφριδίων (της μυελώδους μοίρας), κατά κανόνα καλοήθης, που εκκρίνει μεγάλες ποσότητες αδρεναλίνης και νοραδρεναλίνης (σελ. 252).
• Αποτέλεσμα: υπέρταση (συχνά σε κρίσεις), ταχυκαρδία, αρρυθμία και έντονος πονοκέφαλος, που προκαλείται από την υπέρταση. Θεραπεία: χειρουργική αφαίρεση του όγκου.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Κατά κανόνα καλοήθης όγκος των επινεφριδίων που εκκρίνει άφθονη αδρεναλίνη-νοραδρεναλίνη → υπέρταση, ταχυκαρδία, αρρυθμία, έντονος πονοκέφαλος· χειρουργική αφαίρεση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 6 — Σύνδρομο Conn

Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για το σύνδρομο Conn;

Απάντηση:

• Το σύνδρομο Conn (πρωτοπαθής υπεραλδοστερονισμός) οφείλεται σε υπερπλασία ή καλοήθη όγκο του φλοιού των επινεφριδίων, που παράγει αυξημένη ποσότητα αλδοστερόνης. Αποτέλεσμα: υπέρταση και υποκαλιαιμία (κατακράτηση νατρίου-νερού, απώλεια καλίου → μυϊκή αδυναμία, πολυουρία). Θεραπεία: χειρουργική αφαίρεση του όγκου (σελ. 253).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Υπερπλασία ή καλοήθης όγκος του φλοιού των επινεφριδίων με αυξημένη αλδοστερόνη → υπέρταση και υποκαλιαιμία· χειρουργική αφαίρεση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 7 — Σύνδρομο Cushing

Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για το σύνδρομο Cushing;

Απάντηση:

• Το σύνδρομο Cushing είναι αυξημένη παραγωγή κορτιζόλης, εξαιτίας υπερπλασίας του φλοιού των επινεφριδίων (συχνά από αδένωμα της υπόφυσης που υπερεκκρίνει ACTH). Χαρακτηρίζεται από παχυσαρκία (κεντρικού τύπου), αυξημένη τριχοφυΐα, γυναικομαστία στους άνδρες, φεγγαροειδές προσωπείο κ.λπ. (επίσης υπέρταση, διαβήτης, ραβδώσεις, οστεοπόρωση) (σελ. 253).
• Θεραπεία: χειρουργική αφαίρεση των επινεφριδίων και εκτομή της υπόφυσης όταν υπάρχει αδένωμα σε αυτήν.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Αυξημένη κορτιζόλη από υπερπλασία του φλοιού των επινεφριδίων: παχυσαρκία, τριχοφυΐα, γυναικομαστία (άνδρες), φεγγαροειδές προσωπείο· αφαίρεση επινεφριδίων και εκτομή υπόφυσης επί αδενώματος.

Κριτήρια αξιολόγησης: