Λύσεις — Κεφάλαιο 25 (Ερωτήσεις σελ. 254)
Απαντήσεις στις 7 ερωτήσεις του κεφαλαίου 25.
Ερώτηση 1 — Απλή βρογχοκήλη
Ερώτηση: Τι είναι απλή βρογχοκήλη και ποια η κλινική της εικόνα;
Απάντηση:
- Βρογχοκήλες είναι διογκώσεις του θυρεοειδούς αδένα που δεν έχουν προκληθεί από νεοπλασίες ή φλεγμονές. Η απλή βρογχοκήλη είναι διόγκωση του θυρεοειδούς που οφείλεται σε μειωμένη πρόσληψη ιωδίου από τον οργανισμό ή σε αύξηση της θυρεοειδοτρόπου ορμόνης της υπόφυσης. Το ιώδιο είναι απαραίτητο για τη σύνθεση των θυρεοειδικών ορμονών και προσλαμβάνεται κυρίως από το μαγειρικό αλάτι — γι' αυτό σε περιοχές που λείπει το ιώδιο η βρογχοκήλη είναι πολύ συχνή (σελ. 249-250).
- Κλινική εικόνα: διόγκωση του θυρεοειδούς χωρίς σκληρία· μεγάλη διόγκωση μπορεί να προκαλέσει δυσκολία στην αναπνοή, εξαιτίας της πίεσης στην τραχεία. Θεραπεία: συνήθως συντηρητική — μικρές δόσεις θυροξίνης και ενίσχυση της διατροφής με ιώδιο· σπανιότερα, σε πολύ μεγάλη διόγκωση που δεν υποχωρεί, υφολική θυρεοειδεκτομή (μερική εκτομή).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Διόγκωση του θυρεοειδούς (όχι από νεοπλασία-φλεγμονή) από μειωμένη πρόσληψη ιωδίου ή αύξηση της θυρεοειδοτρόπου ορμόνης· κλινικά διόγκωση χωρίς σκληρία, σε μεγάλο μέγεθος δυσκολία αναπνοής (πίεση τραχείας)· θυροξίνη + ιώδιο, σπάνια υφολική θυρεοειδεκτομή.
Ερώτηση 2 — Τοξική βρογχοκήλη
Ερώτηση: Τι είναι τοξική βρογχοκήλη και ποια η κλινική της εικόνα;
Απάντηση:
-
Η τοξική βρογχοκήλη (υπερθυρεοειδισμός — εξόφθαλμος βρογχοκήλη) είναι υπερλειτουργία του θυρεοειδούς αδένα, με αποτέλεσμα αύξηση της παραγωγής των ορμονών T3 και T4 (σελ. 250).
-
Κλινική εικόνα: διόγκωση του αδένα χωρίς σκληρία και μεγάλος αριθμός συμπτωμάτων (πίνακας σελ. 250):
- Θυρεοειδής: διόγκωση.
- Οφθαλμοί: εξόφθαλμος (προβάλλουν έντονα — «βλέμμα τρομαγμένου»).
- Κεφαλή: πτώση τριχών.
- Καρδιά: ταχυκαρδία-ταχυαρρυθμία.
- Δέρμα: θερμότητα, εφίδρωση.
- Χέρια: τρόμος.
- Νευρικό σύστημα: αϋπνία, ευερεθιστικότητα.
- Βάρος σώματος: μειώνεται παρά την αυξημένη πρόσληψη τροφής.
Θεραπεία: συντηρητική — αντιθυρεοειδικά φάρμακα, αντιαρρυθμικά, ηρεμιστικά· σε αποτυχία θυρεοειδεκτομή (σελ. 251).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Υπερλειτουργία θυρεοειδούς με αύξηση T3-T4· διόγκωση, εξόφθαλμος, πτώση τριχών, ταχυκαρδία-αρρυθμία, θερμό δέρμα-εφίδρωση, τρόμος, αϋπνία-ευερεθιστικότητα, απώλεια βάρους· αντιθυρεοειδικά-αντιαρρυθμικά-ηρεμιστικά, αλλιώς θυρεοειδεκτομή.
Ερώτηση 3 — Νεοπλάσματα θυρεοειδούς
Ερώτηση: Ποια είναι τα νεοπλάσματα του θυρεοειδούς;
Απάντηση:
- Τα νεοπλάσματα του θυρεοειδούς μπορεί να είναι καλοήθη ή κακοήθη (πίνακας σελ. 251):
- Καλοήθη: εμβρυϊκά, θηλώδη, θηλακιώδη.
- Κακοήθη: διαφοροποιημένα, αδιαφοροποίητα, μυελοειδή, μεταστατικά.
- Κλινικά εμφανίζονται ως όγκοι που αυξάνονται με αργό ή γρήγορο ρυθμό ανάλογα με την κακοήθεια. Θεραπεία: χειρουργική αφαίρεση του νεοπλάσματος.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Καλοήθη: εμβρυϊκά, θηλώδη, θηλακιώδη· κακοήθη: διαφοροποιημένα, αδιαφοροποίητα, μυελοειδή, μεταστατικά· όγκοι αργής ή γρήγορης ανάπτυξης· χειρουργική αφαίρεση.
Ερώτηση 4 — Υπερπαραθυρεοειδισμός
Ερώτηση: Τι είναι πρωτοπαθής υπερπαραθυρεοειδισμός; Ποια τα συμπτώματα και η θεραπεία του;
Απάντηση:
- Οι παραθυρεοειδείς αδένες είναι τέσσερις, καθηλωμένοι πάνω στον θυρεοειδή, και παράγουν την παραθορμόνη, που ανταγωνίζεται την καλσιτονίνη και απελευθερώνει ασβέστιο από τα οστά στο αίμα. Η συχνότερη χειρουργική τους πάθηση είναι ο πρωτοπαθής υπερπαραθυρεοειδισμός: υπερπαραγωγή παραθορμόνης εξαιτίας αδενώματος ή καρκινώματος των παραθυρεοειδών (σελ. 251-252).
- Συμπτώματα: αρκετά· τα πιο χαρακτηριστικά είναι η αύξηση του ασβεστίου του αίματος (υπερασβεστιαιμία) και μια μικρή μάζα στον τράχηλο. Θεραπεία: χειρουργική αφαίρεση των παραθυρεοειδών αδένων.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Υπερπαραγωγή παραθορμόνης από αδένωμα ή καρκίνωμα των παραθυρεοειδών· αύξηση ασβεστίου αίματος και μικρή μάζα στον τράχηλο· χειρουργική αφαίρεση των παραθυρεοειδών.
Ερώτηση 5 — Φαιοχρωμοκύττωμα
Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για το φαιοχρωμοκύττωμα;
Απάντηση:
- Τα επινεφρίδια (δύο αδένες πάνω στους νεφρούς) έχουν φλοιώδη μοίρα (κορτικοειδή — αλδοστερόνη, κορτιζόλη — και ανδρογόνα) και μυελώδη μοίρα (αδρεναλίνη, νοραδρεναλίνη). Το φαιοχρωμοκύττωμα είναι όγκος των επινεφριδίων, κατά κανόνα καλοήθης, που εκκρίνει μεγάλες ποσότητες αδρεναλίνης και νοραδρεναλίνης (σελ. 252).
- Αποτέλεσμα: υπέρταση, ταχυκαρδία, αρρυθμία και έντονος πονοκέφαλος, που προκαλείται από την υπέρταση. Θεραπεία: χειρουργική αφαίρεση του όγκου.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Κατά κανόνα καλοήθης όγκος των επινεφριδίων που εκκρίνει άφθονη αδρεναλίνη-νοραδρεναλίνη → υπέρταση, ταχυκαρδία, αρρυθμία, έντονος πονοκέφαλος· χειρουργική αφαίρεση.
Ερώτηση 6 — Σύνδρομο Conn
Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για το σύνδρομο Conn;
Απάντηση:
- Το σύνδρομο Conn οφείλεται σε υπερπλασία ή καλοήθη όγκο του φλοιού των επινεφριδίων, που παράγει αυξημένη ποσότητα αλδοστερόνης. Αποτέλεσμα: υπέρταση και υποκαλιαιμία. Θεραπεία: χειρουργική αφαίρεση του όγκου (σελ. 253).
Σύνοψη: (ενδεικτική) Υπερπλασία ή καλοήθης όγκος του φλοιού των επινεφριδίων με αυξημένη αλδοστερόνη → υπέρταση και υποκαλιαιμία· χειρουργική αφαίρεση.
Ερώτηση 7 — Σύνδρομο Cushing
Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για το σύνδρομο Cushing;
Απάντηση:
- Το σύνδρομο Cushing είναι αυξημένη παραγωγή κορτιζόλης, εξαιτίας υπερπλασίας του φλοιού των επινεφριδίων. Χαρακτηρίζεται από παχυσαρκία, αυξημένη τριχοφυΐα, γυναικομαστία στους άνδρες, φεγγαροειδές προσωπείο κ.λπ. (σελ. 253).
- Θεραπεία: χειρουργική αφαίρεση των επινεφριδίων και εκτομή της υπόφυσης όταν υπάρχει αδένωμα σε αυτήν.
Σύνοψη: (ενδεικτική) Αυξημένη κορτιζόλη από υπερπλασία του φλοιού των επινεφριδίων: παχυσαρκία, τριχοφυΐα, γυναικομαστία (άνδρες), φεγγαροειδές προσωπείο· αφαίρεση επινεφριδίων και εκτομή υπόφυσης επί αδενώματος.