Λύσεις — Κεφάλαιο 13 (Ερωτήσεις σελ. 138) – ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 13 (Ερωτήσεις σελ. 138)

Απαντήσεις στις 7 ερωτήσεις του κεφαλαίου 13.

Ερώτηση 1 — Ορισμός-περιεχόμενο

Ερώτηση: Τι είναι μετεγχειρητική αγωγή και τι περιλαμβάνει; (ονομαστικά).

Απάντηση:

• Μετεγχειρητική αγωγή είναι το σύνολο όλων των ενεργειών, οι οποίες γίνονται μετά από τη χειρουργική επέμβαση. Μαζί με τη μετεγχειρητική παρακολούθηση, όταν γίνεται συστηματικά και οργανωμένα, οδηγεί στην επιτυχία της επέμβασης (σελ. 133).
• Περιλαμβάνει (οι ανάγκες του ασθενούς μετεγχειρητικά):
  1. Μετεγχειρητική παρακολούθηση.
  2. Καταστολή του πόνου.
  3. Γρήγορη κινητοποίηση του ασθενούς.
  4. Χορήγηση υγρών διαλυμάτων και φαρμακευτικής αγωγής.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το σύνολο των ενεργειών μετά την επέμβαση: παρακολούθηση, καταστολή πόνου, γρήγορη κινητοποίηση, χορήγηση υγρών και φαρμάκων.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 2 — Παρακολούθηση

Ερώτηση: Τι περιλαμβάνει η μετεγχειρητική παρακολούθηση;

Απάντηση:

• Η μετεγχειρητική παρακολούθηση περιλαμβάνει (σελ. 133):
  • Εξέταση του τραύματος και των παροχετεύσεων για πιθανή αιμορραγία.
  • Παρακολούθηση της διούρησης: αν είναι επαρκής και κυρίως αν ο άρρωστος μπορεί να ουρήσει μετά την επέμβαση (π.χ. δυσκολία λόγω υπερτροφίας προστάτη).
  • Λήψη ζωτικών σημείων (αρτηριακή πίεση, σφύξεις, θερμοκρασία, αναπνοές) ανά μισάωρο τις τρεις πρώτες ώρες και στη συνέχεια κάθε τρίωρο, αν δεν υπάρχει λόγος για συχνότερη παρακολούθηση.
  • Έλεγχο του επιπέδου συνείδησης κατά διαστήματα· αν δεν είναι σε επιθυμητά επίπεδα, ο άρρωστος τοποθετείται σε ημιπρηνή θέση για αποφυγή εισρόφησης.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Έλεγχος τραύματος-παροχετεύσεων (αιμορραγία), διούρησης, ζωτικών σημείων (ανά 30΄ για 3 ώρες, μετά ανά 3ωρο), επιπέδου συνείδησης (ημιπρηνής θέση αν χαμηλό).

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 3 — Κινητοποίηση

Ερώτηση: Γιατί είναι σημαντική η γρήγορη κινητοποίηση του ασθενούς;

Απάντηση:

• Όσο ο άρρωστος είναι ακινητοποιημένος στο κρεβάτι, το αναπνευστικό του σύστημα δεν λειτουργεί καλά σε όλα τα σημεία του — κατά κάποιο τρόπο «τεμπελιάζει». Η κατάσταση αυτή είναι επικίνδυνη, γιατί μπορεί να οδηγήσει σε πνευμονία (κατακράτηση εκκρίσεων → ατελεκτασία → πνευμονία) (σελ. 134).
• Γι' αυτό ο άρρωστος πρέπει να κινητοποιηθεί όσο το δυνατόν γρηγορότερα του επιτραπεί από το είδος της εγχείρησης. Η κινητοποίηση προλαμβάνει επίσης τη θρομβοφλεβίτιδα (ακινησία) και την πνευμονική εμβολή, και βοηθά την επαναλειτουργία του εντέρου.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Γιατί η ακινησία κάνει το αναπνευστικό να υπολειτουργεί → κίνδυνος πνευμονίας (και θρομβοφλεβίτιδας-εμβολής)· κινητοποίηση όσο γρηγορότερα επιτρέπει η επέμβαση.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 4 — Επιπλοκές τραύματος

Ερώτηση: Ποιες είναι οι συχνότερες μετεγχειρητικές επιπλοκές από το τραύμα; Πώς αντιμετωπίζονται;

Απάντηση:

• Δύο είναι οι πιο συχνές επιπλοκές από το τραύμα (σελ. 134-135):
• • Η αιμορραγία: συνήθως οφείλεται σε αναποτελεσματική απολίνωση κάποιου αγγείου. Αντιμετωπίζεται με χειρουργική απολίνωση του αγγείου και, αν χρειαστεί, χορήγηση αίματος, ανάλογα με το πόσο ήπια ή αθρόα είναι.
  • Η διαπύηση: οφείλεται σε μόλυνση του τραύματος — κατά την επέμβαση ή μετεγχειρητικά στις αλλαγές (π.χ. κακά αποστειρωμένα εργαλεία). Αντιμετωπίζεται με διάνοιξη του τραύματος στο σημείο του πύου ώστε να παροχετευτεί, πλύσεις με ειδικά αντισηπτικά και, μερικές φορές, χορήγηση αντιβίωσης.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Αιμορραγία (κακή απολίνωση → χειρουργική απολίνωση, αίμα) και διαπύηση (μόλυνση → διάνοιξη-παροχέτευση, αντισηπτικές πλύσεις, ίσως αντιβίωση).

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 5 — Αναπνευστικές επιπλοκές

Ερώτηση: Ποιες είναι οι συχνότερες μετεγχειρητικές επιπλοκές από το αναπνευστικό σύστημα;

Απάντηση:

• Οι πιο συχνές επιπλοκές από το αναπνευστικό είναι η ατελεκτασία, η πνευμονία και η πνευμονική εμβολή (σελ. 136-137):
• • Ατελεκτασία: άφθονες βρογχικές εκκρίσεις που δεν απομακρύνονται (θέση στο κρεβάτι, δυσκολία βήχα από τον πόνο) → απόφραξη βρόγχων → ατελής έκταση των πνευμονικών κυψελίδων· εκδηλώνεται με πυρετό και αύξηση των αναπνοών· αντιμετώπιση: ρευστοποίηση-αποβολή εκκρίσεων, αναπνευστικές ασκήσεις, κινητοποίηση.
  • Πνευμονία: όταν η ατελεκτασία εγκαθίσταται για πάνω από 3 ημέρες· αντιμετώπιση όπως η ατελεκτασία + αντιβιοτικά.
  • Πνευμονική εμβολή — η πιο σοβαρή: οξεία απόφραξη της πνευμονικής αρτηρίας ή κλάδων της από θρόμβους που μετακινούνται από τις φλέβες των κάτω άκρων· δύσπνοια, πόνος, ανησυχία, βήχας, ροδόχροα πτύελα· απαιτεί άμεση αντιμετώπιση — σοβαρή απειλή για τη ζωή.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Ατελεκτασία (εκκρίσεις → ατελής έκταση κυψελίδων· πυρετός-ταχύπνοια· ασκήσεις-κινητοποίηση), πνευμονία (ατελεκτασία > 3 ημέρες + αντιβιοτικά), πνευμονική εμβολή (θρόμβοι κάτω άκρων· δύσπνοια, πόνος, ροδόχροα πτύελα· επείγον).

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 6 — Πεπτικό

Ερώτηση: Ποιες είναι οι συχνότερες μετεγχειρητικές επιπλοκές από το πεπτικό σύστημα;

Απάντηση:

• Από το πεπτικό, η κοινή αναμενόμενη επιπλοκή είναι η μετεγχειρητική πάρεση του εντέρου: μια πρόσκαιρη παράλυση του εντέρου που διαρκεί μερικά 24ωρα, ανάλογα με το είδος της επέμβασης και τον άρρωστο. Συνήθως υποχωρεί χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα (σελ. 137) — στο διάστημα αυτό ο άρρωστος σιτίζεται με ενδοφλέβια υγρά μέχρι την επανέναρξη της εντερικής λειτουργίας.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η μετεγχειρητική πάρεση του εντέρου — πρόσκαιρη παράλυση για μερικά 24ωρα, που συνήθως υποχωρεί χωρίς προβλήματα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 7 — Αγγεία

Ερώτηση: Ποιες είναι οι συχνότερες μετεγχειρητικές επιπλοκές από τα αγγεία;

Απάντηση:

• Η πιο συνηθισμένη επιπλοκή από τα αγγεία είναι η θρομβοφλεβίτιδα. Αιτία της είναι συνήθως η ακινησία του αρρώστου, σε συνδυασμό με την ανεπάρκεια του φλεβικού δικτύου που εμφανίζουν μερικοί άρρωστοι (σελ. 137).
• Πρέπει να αντιμετωπιστεί έγκαιρα, διαφορετικά υπάρχει ο κίνδυνος πνευμονικής εμβολής εξαιτίας μετανάστευσης των θρόμβων από τις φλέβες των κάτω άκρων στην πνευμονική αρτηρία. Η γρήγορη κινητοποίηση είναι το βασικό προληπτικό μέτρο.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η θρομβοφλεβίτιδα (ακινησία + φλεβική ανεπάρκεια)· έγκαιρη αντιμετώπιση, αλλιώς κίνδυνος πνευμονικής εμβολής από μετανάστευση θρόμβων.

Κριτήρια αξιολόγησης: