Λύσεις — Κεφάλαιο 23 (Ερωτήσεις σελ. 233) – ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ Γ΄ ΕΠΑΛ

Λύσεις — Κεφάλαιο 23 (Ερωτήσεις σελ. 233)

Απαντήσεις στις 5 ερωτήσεις του κεφαλαίου 23.

Ερώτηση 1 — Συγγενείς ανωμαλίες

Ερώτηση: Ποιες είναι οι συγγενείς ανωμαλίες του μαστού;

Απάντηση:

• Οι συγγενείς ανωμαλίες του μαστού είναι γενικά σπάνιες. Πιο συχνά εμφανίζονται (σελ. 228):
  • Υπερμαστία-υπερθηλία: σε σπάνιες περιπτώσεις υπάρχουν υπεράριθμοι μαζικοί αδένες (υπερμαστία) ή υπεράριθμες θηλές (υπερθηλία).
  • Αμαστία: απουσία του ενός ή και των δύο μαστών.
  • Γυναικομαστία: ανάπτυξη μαστών σε αγόρια με βαριές ορμονικές διαταραχές.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Υπερμαστία (υπεράριθμοι αδένες), υπερθηλία (υπεράριθμες θηλές), αμαστία (απουσία μαστών), γυναικομαστία (αγόρια με ορμονικές διαταραχές).

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 2 — Οξεία πυώδης μαστίτιδα

Ερώτηση: Τι είναι οξεία πυώδης μαστίτιδα; Ποια η κλινική εικόνα και η θεραπεία της;

Απάντηση:

• Οξεία πυώδης μαστίτιδα είναι φλεγμονή του μαστού που οφείλεται σε κατακράτηση γάλακτος λόγω ατελούς κένωσης του μαστού — συνεπώς είναι πάντοτε επιπλοκή της γαλουχίας. Καθώς το γάλα λιμνάζει, αποτελεί θρεπτικό υλικό για μικρόβια που πολλαπλασιάζονται και δημιουργούν φλεγμονή· συχνότερα σταφυλόκοκκος και στρεπτόκοκκος (είσοδος συχνά από ραγάδες της θηλής) (σελ. 228).
• Κλινική εικόνα: τα συμπτώματα της τοπικής φλεγμονής στους μαστούς — πόνος, οίδημα, ερυθρότητα, αύξηση θερμοκρασίας — που συνοδεύονται από πυρετό με ρίγος και βαριά γενική κατάσταση. Θεραπεία: χορήγηση αντιβίωσης και τοπική εφαρμογή ψυχρών επιθεμάτων (σελ. 229).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Φλεγμονή του μαστού από κατακράτηση γάλακτος (ατελής κένωση) — επιπλοκή γαλουχίας, σταφυλόκοκκος-στρεπτόκοκκος· πόνος, οίδημα, ερυθρότητα, θερμότητα, πυρετός-ρίγος, βαριά κατάσταση· αντιβίωση + ψυχρά επιθέματα.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 3 — Ινώδης κυστική μαστοπάθεια

Ερώτηση: Τι γνωρίζετε για την ινώδη κυστική μαστοπάθεια;

Απάντηση:

• Η ινώδης κυστική μαστοπάθεια είναι ίσως η πιο συνηθισμένη πάθηση του μαστού — εμφανίζεται στο 50% περίπου των γυναικών, συχνότερα σε ηλικίες 35-45 ετών. Πρόκειται για κύστεις ποικίλου μεγέθους, που οφείλονται σε διαταραχή των ορμονών που επηρεάζουν τον μαστό (σελ. 229).
• Κλινική εικόνα: εμφανίζεται με πόνο, και στην ψηλάφηση διαπιστώνονται μικρές σκληρίες (σαν σκάγια). Ο πόνος είναι ήπιος, γίνεται εντονότερος πριν την έμμηνο ρύση και στη συνέχεια υποχωρεί. Είναι καλοήθης πάθηση (Ανακεφαλαίωση)· στη μαστογραφία φαίνονται τα στοιχεία της ινοκυστικής μαστοπάθειας.

Σύνοψη: (ενδεικτική) Η συχνότερη πάθηση μαστού (50% γυναικών, 35-45 ετών): κύστεις από ορμονική διαταραχή· πόνος ήπιος, εντονότερος προεμμηνορροϊκά, ψηλαφητές σκληρίες σαν σκάγια· καλοήθης.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 4 — Ινοαδένωμα

Ερώτηση: Ποιο είναι το πιο συχνό νεόπλασμα του μαστού; Τι γνωρίζετε γι’ αυτό;

Απάντηση:

• Το πιο συχνό καλόηθες νεόπλασμα του μαστού είναι το ινοαδένωμα. Προσβάλλει κυρίως γυναίκες ηλικίας κάτω των 35 ετών και εμφανίζεται σπάνια μετά την εμμηνόπαυση. Κλινικά εμφανίζεται ως ογκίδιο κινητό, με σαφή όρια, μεγέθους περίπου 3 cm· στην ψηλάφηση μοιάζει πολύ με κύστη. Θεραπεία: χειρουργική αφαίρεση (σελ. 230).
• (Το συχνότερο κακόηθες νεόπλασμα — και ο συχνότερος καρκίνος των γυναικών — είναι ο καρκίνος του μαστού: 1.500 νέες περιπτώσεις τον χρόνο στην Ελλάδα, 65% επιβίωση πάνω από 5 έτη· παράγοντες γενετικοί, ορμονικοί, διατροφικοί, κάπνισμα· θεραπεία κατά στάδιο — χειρουργική αφαίρεση με χημειοθεραπεία, ακτινοθεραπεία, ορμονοθεραπεία.)

Σύνοψη: (ενδεικτική) Το ινοαδένωμα (καλόηθες): γυναίκες < 35 ετών, σπάνιο μετά την εμμηνόπαυση, κινητό ογκίδιο με σαφή όρια ~3 cm σαν κύστη, χειρουργική αφαίρεση. Συχνότερος κακόηθες: καρκίνος μαστού.

Κριτήρια αξιολόγησης:

Ερώτηση 5 — Αυτοεξέταση

Ερώτηση: Γιατί είναι σημαντική η αυτοεξέταση για την πρόγνωση του καρκίνου του μαστού;

Απάντηση:

• Η αυτοεξέταση — η εξέταση των μαστών από την ίδια τη γυναίκα σε τακτά διαστήματα — παίζει σπουδαίο ρόλο στην πρόγνωση του καρκίνου του μαστού, γιατί όσο πιο έγκαιρα διαπιστωθεί ο όγκος, τόσο καλύτερη πρόγνωση έχει (μικρό μέγεθος, χωρίς λεμφαδένες-μεταστάσεις). Το όφελος είναι ότι η γυναίκα εξοικειώνεται με τους μαστούς της και μπορεί μόνη της να διαπιστώσει οποιαδήποτε αλλαγή (σελ. 231).
• Πότε: όλες οι γυναίκες άνω των 30 ετών, κάθε μήνα, μεταξύ 9ης και 11ης ημέρας του κύκλου. Πώς: αρχικά απέναντι από τον καθρέφτη (επισκόπηση σε διάφορες θέσεις — ασυμμετρία, εισολκή θηλής, αλλαγές δέρματος) και τελικά ξαπλωμένη (ψηλάφηση όλου του μαστού με το αντίθετο χέρι, με ήπιες κινήσεις). Η έγκαιρη διάγνωση βασίζεται ουσιαστικά στην αυτοεξέταση (και συμπληρώνεται με κλινική εξέταση-μαστογραφία).

Σύνοψη: (ενδεικτική) Γιατί η έγκαιρη ανίχνευση του όγκου = καλύτερη πρόγνωση· η γυναίκα εξοικειώνεται και εντοπίζει κάθε αλλαγή· >30 ετών, μηνιαία, 9η-11η ημέρα κύκλου, μπροστά στον καθρέφτη και ξαπλωμένη με ψηλάφηση.

Κριτήρια αξιολόγησης: