Λύσεις των 4 ερωτήσεων του βιβλίου (σελ. 136): κοινά σημεία και διαφορές στην παρουσίαση, τα επιχειρήματα κάθε διαφήμισης, τα επίθετα και τα αντώνυμά τους, άλλα γλωσσικά μέσα της διαφήμισης.
Ερώτηση: Να διαβάσεις προσεκτικά τα κείμενα των δύο διαφημίσεων και να εντοπίσεις τα κοινά σημεία τους καθώς και τις διαφορές τους, όχι ως προς το περιεχόμενο αλλά ως προς την παρουσίαση του προϊόντος.
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Κοινά σημεία: (α) και οι δύο έχουν τίτλο-όνομα με κεφαλαία γράμματα σε ξένη γλώσσα· (β) απευθύνονται απευθείας στον αναγνώστη σε β΄ πρόσωπο και με προστακτική («Νιώστε», «Ανακαλύψτε το!»)· (γ) παρουσιάζουν το προϊόν με θετικά, υπερβολικά επίθετα («απόλυτη», «μοναδική», «ιδανική»)· (δ) συνδυάζουν λίγα «αντικειμενικά» στοιχεία (τεχνικά χαρακτηριστικά, θερμίδες) με υποσχέσεις για συναισθήματα και τρόπο ζωής· (ε) κλείνουν με μια σύντομη, εντυπωσιακή φράση που μένει στη μνήμη.
Διαφορές: (α) η ALFA SPIDER ξεκινά απευθείας με το σύνθημα και το προϊόν, ενώ η COLORFUL LIFE ξεκινά με μια μικρή αφήγηση-σκηνή διακοπών, όπου ο αναγνώστης φαντάζεται τον εαυτό του, και το προϊόν εμφανίζεται μετά· (β) η ALFA SPIDER μιλά σε β΄ πληθυντικό από την αρχή, ενώ η COLORFUL LIFE ξεκινά με το οικείο β΄ ενικό («Βρίσκεσαι», «σε δροσίσει») και περνά στο β΄ πληθυντικό («σας προσφέρει», «Ανακαλύψτε»)· (γ) η ALFA SPIDER στηρίζεται σε τεχνικούς όρους (Twin Spark, 16βάλβιδοι, ανάρτηση με διπλά ψαλίδια), ενώ η COLORFUL LIFE σε εικόνες καλοκαιριού, υγείας και ομορφιάς· (δ) η ALFA SPIDER κλείνει με επανάληψη του συνθήματος του τίτλου (κυκλική δομή), ενώ η COLORFUL LIFE με μυστήριο και προτροπή («κρύβεται η νέα εμμονή... Ανακαλύψτε το!»).
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Να καταγράψεις σε δύο στήλες τα επιχειρήματα με τα οποία κάθε διαφήμιση επιδιώκει να πείσει τον καταναλωτή. Τι παρατηρείς συγκρίνοντάς τα;
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Στήλη 1 — ALFA SPIDER: 1) προσφέρει έντονες συγκινήσεις και απόλυτη ελευθερία· 2) μοναδική ακρίβεια και έλεγχο στην οδήγηση· 3) εξαιρετική ασφάλεια· 4) τέλειο κράτημα σε κάθε οδόστρωμα χάρη στην πίσω ανάρτηση με διπλά ψαλίδια· 5) πανίσχυρους κινητήρες 16 βαλβίδων Twin Spark 1.8 και 2.0 με σύστημα εισαγωγής μεταβαλλόμενης γεωμετρίας, για μέγιστη ελαστικότητα και άμεση ανταπόκριση· 6) αξεπέραστο στυλ, εξαιρετική άνεση, μοναδική προσωπικότητα, με επιλογές εσωτερικής επένδυσης Red Style και Blue Style.
Στήλη 2 — COLORFUL LIFE: 1) δροσίζει και δίνει ενέργεια για την υπόλοιπη μέρα· 2) είναι εκπληκτικά γευστικός, με αιφνιδιαστικό συνδυασμό ντομάτας, καρότου και σέλινου· 3) ταιριάζει σε υγιεινό τρόπο ζωής· 4) είναι πλούσιος σε θρεπτικά συστατικά με λίγες θερμίδες· 5) μπορεί να αντικαταστήσει ή να συμπληρώσει ένα γρήγορο γεύμα· 6) είναι ιδανικός για το καλοκαίρι, γιατί μας κάνει ευδιάθετους, σε φόρμα, λαμπερούς· 7) με μόνο 40 θερμίδες το ποτήρι βοηθά στην ιδανική σιλουέτα· 8) είναι «το μυστικό μιας καλύτερης ζωής».
Παρατήρηση: Και οι δύο διαφημίσεις συνδυάζουν λογικά επιχειρήματα (τεχνικά στοιχεία στο αυτοκίνητο, θρεπτική αξία και θερμίδες στον χυμό) με συναισθηματικά (ελευθερία, συγκίνηση, προσωπικότητα — υγεία, ομορφιά, καλύτερη ζωή). Τα συναισθηματικά επιχειρήματα όμως κυριαρχούν: ανοίγουν και κλείνουν τα κείμενα. Το αυτοκίνητο απευθύνεται στην επιθυμία για δύναμη, ελευθερία και ξεχωριστή προσωπικότητα, ενώ ο χυμός στην επιθυμία για υγεία και ωραίο σώμα. Κανένα επιχείρημα δεν αποδεικνύεται· όλα είναι ισχυρισμοί του διαφημιστή.
Ερώτηση: Να αντιγράψεις όλα τα επίθετα των κειμένων, ξεχωριστά για το κάθε κείμενο, και να γράψεις τα αντώνυμά τους. Τι παρατηρείς;
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) ALFA SPIDER (επίθετο → αντώνυμο): έντονες → ήπιες· απόλυτη → σχετική/περιορισμένη· μοναδική → κοινή/συνηθισμένη· εξαιρετικής → μέτριας· τέλειο → ατελές· πρωτοποριακή → παρωχημένη/ξεπερασμένη· διπλά → μονά· πανίσχυροι → αδύναμοι/ανίσχυροι· μέγιστη → ελάχιστη· άμεση → έμμεση/καθυστερημένη· αξεπέραστο → ξεπερασμένο· εξαιρετική (άνεση) → μέτρια· εσωτερικής → εξωτερικής. (Το «16βάλβιδοι» είναι τεχνικός όρος χωρίς αντώνυμο.)
COLORFUL LIFE: κλειστό → ανοιχτό· νέο/νέα → παλιό/παλιά· απαραίτητη → περιττή· γευστικός/γευστικό → άγευστος/άνοστο· καλύτερη/καλύτερης → χειρότερη/χειρότερης· αιφνιδιαστικός → αναμενόμενος/προβλέψιμος· αγαπημένη → μισητή· υγιεινό → ανθυγιεινό· πλούσιος → φτωχός· λίγες → πολλές· μοναδική → κοινή· γρήγορο → αργό· υψηλή → χαμηλή· ιδανική → ακατάλληλη/άσχημη· ευδιάθετοι → κακόκεφοι· λαμπεροί → θαμποί/άχρωμοι· γεμάτοι → άδειοι/στερημένοι. (Τα «υπόλοιπη», «θρεπτικά», «διατροφική» είναι περιγραφικά, χωρίς φυσικό αντώνυμο.)
Παρατήρηση: Σχεδόν όλα τα επίθετα έχουν θετική σημασία και πολλά δηλώνουν το ανώτατο ή το απόλυτο (απόλυτη, μοναδική, τέλειο, μέγιστη, αξεπέραστο, ιδανική, πανίσχυροι). Τα αντώνυμά τους είναι όλα αρνητικά και θα ήταν αδιανόητο να εμφανιστούν σε διαφήμιση. Τα επίθετα είναι το κύριο εργαλείο της διαφήμισης: ωραιοποιούν και υπερβάλλουν, για να δημιουργήσουν την εντύπωση ότι το προϊόν είναι το καλύτερο δυνατό.
Κριτήρια αξιολόγησης:
Ερώτηση: Εκτός από τα επίθετα ποιες άλλες χαρακτηριστικές λέξεις ή φράσεις επιστρατεύονται στην υπηρεσία της διαφήμισης;
Απάντηση:
Σύνοψη: (ενδεικτική) Εκτός από τα επίθετα, οι διαφημίσεις χρησιμοποιούν: